Przedmiotem wynalazku niniejszego sa filtry do usuwania z gazów pylu, arsenków, dymów trujacych lub zawiesiny cieczy.Okres dzialania tych filtrów jest przedluzo¬ ny przez zastosowanie wiekszej liczby ele¬ mentów przesaczajacych i mozliwosc na¬ tychmiastowej wymiany zuzytych elemen¬ tów bez otwierania lub rozmontowywania przyrzadu.Filtr wedlug wynalazku zawiera kilka elementów przesaczajacych, które moga byc uzywane kolejno lub jednoczesnie, przy czym w ostatnio wymienionym przy¬ padku kazdy z elementów wykonywa zada¬ nie odmienne.Ponizej podany jest przykladowo opis kilku postaci wykonania filtru wedlug wy¬ nalazku. Filtry te moga byc umieszczone w nabojach, blaszankach lub dowolnych a- paratach ochronnych, jakich sie uzywa w schronach. Moga one byc sporzadzone z papieru, mineralnego materialu wlókniste¬ go, pilsni napuszczonej zywica kopalowa, tkanin i t. d. Fig. 1 rysunku przedstawia filtr w widoku z góry i czesciowo w prze¬ kroju, fig. 2 — widok boczny i czesciowo w przekroju wzdluz linii // — II na ifig. 1, fig. 3 — przekrój wzdluz linii /// — /// na fig. 1, fig. 4 — widok z góry ruchomej tasmy przesaczajacej, w stanie rozwinietym, fig. 5 — przekrój poprzeczny odmiany filtru, a fig. 6 — przekrój poprzeczny innej od¬ miany filtru.Filtr (fig. 1 — 4) ma postac ruchomej tasmy filtrujacej /, która mozna przesuwac zastepujac jedna jej czesc (zuzyta) nowaczescia tej samej tasmy. Tasma jest osa¬ dzona w oslonie na podobienstwo blon foto¬ graficznych, a wiec w ten sposób, ze w mia¬ re uzycia odwija sie ja z jednego walka za¬ pasowego 3, a nawija na drugi walek 4. Pod¬ stawy walków oraz listwy prowadnicze 9, po których slizgaja sie brzegi tasmy, sa u- szczelnione w odpowiedni sposób.Tasma 1, jak równiez obydwa walki 3 i 4 sa zamkniete w oslonie 6 umocowanej na kadlubie aparatu ochronnego. Oslona jest zaopatrzona w pokrywe, która umozli¬ wia wyjmowanie i zamiane walków. Oslona w swej czesci przedniej posiada otwór 13, przez który wchodzi do wnetrza filtru po¬ wietrze, oraz okienka zasloniete materia¬ lem przezroczystym, przez które mozna kontrolowac, czy cala zuzyta juz czesc tas¬ my filtrujacej zostala zastapiona czescia swieza. Powietrze lub gazy oczyszczone do¬ plywaja do rury zygzakowatej 21 o ogólnym kierunku pionowym, a uchodza przed tasma przesaczajaca, przez która sa zmuszone przejsc na wylot; dzieki zygzakowatemu ksztaltowi rury 21 z powietrza osadza sie zawiesina cieczy rozpylonej w atmosferze.Podluzne brzegi tasmy filtrujacej po¬ ruszaja sie po listwach prowadniczych 9 i 10, polaczonych sztywno z oslona. Listwy te sa utworzone przez zagiecia kadluba filtru lub tez sa przymocowane doi tego ka¬ dluba. Listwy prowadnicze maja przewaz¬ nie ksztalt lukowy o wypuklosci zwróco¬ nej na zewnatrz, tak ze tasma filtrujaca przylega do nich silnie pod wplywem dzia¬ lajacego na nia napiecia. Napiecie tasmy mozna uzyskac przez zastosowanie wszel¬ kich odpowiednich srodków, np. przez o- sadzenie na osiach 7 i 8 walków przyrza¬ dów przytrzymujacych, np., zapadek lub zacisków sprezynowych.Dzieki podluznemu ciagnieniu tasmy jej brzegi przyciskaja sie do brzegów prowad¬ nicy powodujac uszczelnienie wnetrza ko^ mory.W celu lepszego uszczelnienia podluzne brzegi papierowaj iasmy filtrujacej w tej czesci, która styka sie z listwami prowadni- czymi 9 i 10, mozna nasycic np. guma, wos¬ kiem, parafina lub substancja podobna, do¬ statecznie elastyczna, aby pozwalala ona na zwiniecie papieru, lub tez nakleic na brze¬ gi tasmy filtrujacej wstegi z dostatecznie malo rozciagliwego materialu o gladkiej powierzchni, np. z celofanu.Mozna równiez w celu lepszego usz¬ czelnienia zastosowac paski poprzeczne 16 z celofanu przyklejone do tasmy filtru¬ jacej, których rozstep musi byc taki, aby te poprzeczne tasmy opieraly sie na za¬ krzywionych koncach 11a scianek aparatu i zapewnialy szczelnosc w kierunku po¬ przecznym. Przez zastosowanie^wsteg 15, stanowiacych oprawe brzegów tasmy, zwieksza sie jej wytrzymalosc mechaniczna na rozciaganie.Tasma filtrujaca moze zawierac od¬ miennie zabarwione strefy, np. na przemian czarne i biale, przy czym dlugosc kazdej z tych stref jest równa dlugosci czesci tasmy, która znajduje sie w uzytkowaniu. Zamiast zabarwiania wspomnianych stref mozna za¬ stosowac numery lub dowolne inne ozna¬ czenia. Przez okienka mozna sprawdzic, czy tasma zajmuje polozenie prawidlowe.Tasma filtrujaca jest osadzona w ten sposób, ze zajmuje przednia czesc aparatu.Walki znajduja sie z tylu tasmy i moga byc mniej lub bardziej cofniete, a nawet moga miescic sie w tylnej czesci aparatu, przy czym w ostatnio wymienionym przypadku tasma przyjmuje ksztalt bocznych czesci a- paratu i przechodzi na odpowiednio za¬ krzywione konce Ha scianek 11 odgrani¬ czajac komory, w których znajduja sie wal¬ ki. Koncom zakrzywionym Ha korzystnie jest nadac duzy promien krzywizny i w ten sposób zwiekszyc szczelnosc tasmy w kie¬ runku poprzecznym.Odsloniety klucz 5, który przechodzi przez uszczelniony otwór, umozliwia poru¬ szanie walków. Powietrze zewnetrzne, któ- — 2 -re przechodzi przez tasme filtrujaca, prze¬ puszcza sie nastepnie przez wegiel lub sub¬ stancje przetlaczane do pochlaniania ga¬ zów trujacych.Gdy uzywana czesc tasmy przestaje prawidlowo dzialac, t j. gdy utrudnienie w oddychaniu stanie sie zbyt wielkie, wy¬ starcza przesunac tasme za pomoca "klu¬ cza 5.Filtr z tasma ruchoma umozliwia znacz¬ ne powiekszenie powierzchni filtrujacej, poniewaz tasma filtrujaca moze posiadac powierzchnie robocza 30 — 40 razy wiek¬ sza niz w znanych filtrach o tasmie nieru¬ chomej.Wymiana walków moze byc uskutecz¬ niana w zwykly sposób przez odsuwanie przykrywy i zwalnianie w znany sposób osi walków.Filtry moga zawierac jedna tasme ru¬ choma, badz kilka tasm ruchomych, badz tez jeden lub kilka kolejno po sobie dzia¬ lajacych filtrów o róznych wlasciwosciach.Wedlug fig. 5 filtr nieruchomy 30, np. z papieru faldowanego, jest przymocowany do kaidluba 35 w ten sposób, ze powietrze jest zmuszone do przechodzenia przez ten papier. Przed stosowaniem tego filtru wy¬ starczy usunac zaslone 34. Powietrze ze¬ wnetrzne jest zmuszone do przejscia przez filtr przed dotarciem do wegla. W celu u- zytkowania filtru ruchomego wystarczy u- sunac zasuwe 36, a filtr / o ruchomej tasmie zaczyna dzialac, jak to bylo poprzednio wspomniane. W odmianie urzadzenia mozna zastosowac kilka filtrów nieruchomych.Wedlug fig. 6 kilka ruchomych filtrów jest ustawionych szeregowo. Tasmyfiltruja¬ ce sa umieszczone w aparacie jedna nad druga tak, iz skoro jedna z nich dziala;, inne umozliwiaja przechodzenie powietrza. Tak wiec gdy dziala tasma /, to tasmy la i Ib odslaniaja przejscie, którym moze plynac powietrze, ale sa osadzone w ten sposób, ze na zadanie moga byc wlaczone. W tym celu podluzne oprawy tasm sa przedluzo¬ ne na dwóch koncach tasm, a swymi wolny¬ mi koncami sa polaczone z walkami. Tasmy te moga poza tym posiadac w pdblizu swych konców okienka. Skoro pierwsza tasma zuzyje sie, to odwija sie tasme la za pomoca przynaleznego klucza. Wówczas ta;sma la przykrywa otwór powietrzny, § za pomoca klucza pierwszej tasmy / zo¬ staje nawinieta na swój walek pozostawia¬ jac okienko, przez które przenika powie¬ trze.Papier, stosowany ^ filtrach do usuwa¬ nia arsenków, poddaje sie przygotowaw¬ czemu nawarstwieniu osadów lub tez dzia¬ la sie na niego pewnymi zywicami.Jezeli zastosuje sie dwa filtry umiesz¬ czone szeregowo, to mozna obawiac sie znacznego utrudnienia oddychania. Jed¬ nakze niedogodnosc ta odpada w znacz¬ nym stopniu, jezeli pierwszy filtr podda sie umyslnie niecalkowitej obróbce przygo¬ towawczej tak, aby mógl on zatrzymywac przewazna czesc pylu, arsenków i dymów trujacych bez zbytecznego utrudniania od¬ dychania. Zadaniem drugiego filtru, który zastal poddany calkowitej obróbce przy¬ gotowawczej, bedzie juz tylko zatrzymy¬ wanie niektórych rodzajów pylu, arsenków i zawiesin, które ominely pierwszy filtr; okolicznosc ta przedluza zatem znacznie okres dzialania filtru drugiego.W filtrze wedlug fig. 1 zastosowano tasme filtrujaca rudhoma / oraz tasme fil¬ trujaca nieruchoma 2 umieszczona za pier¬ wsza tasma.Tasme ruchoma poddaje sie umyslnie niecalkowitej obróbce przygotowawczej tak, aby zatrzymywala! przewazna czesc pylów, arsenków i dymów trujacych bez znacznego utrudnienia oddychania; tasme nieruchoma z odpowiednio pofaldowana po¬ wierzchnia, dziesieciokrotnie wieksza niz robocza czesc powierzchni tasmy ruchomej, poddaje sie calkowitej obróbce przygoto¬ wawczej, dzieki temu zatrzymuje ona nie¬ wielkie ilosci pozostalych pylów, przecho- — 3 —dzacych przez tasme pierwsza. Okres? dzia¬ lania tasmy ttiertichomef 2 jest zatem znacznie przedluzony, a dzieki wielkosci jej powierzchni, a zarazem duzej powierzchni tasmy ruchomej, poddawanej niecalkowi¬ tej obróbce przygotowawczej, niedoprez- nosc we wnetrzu aparatu nie. jest duza.Powietrze po przejsciu przez filtr prze¬ puszcza sie przez wegiel lub dowolna in¬ na substancje zdolna do pochlaniania ga¬ zów. Wegiel albo wspomniane substancje moga byc umieszczone w puszkach wy- iiiiennych.Poniewaz filtr do usuwania arsenków pylu, zawiesin cieczy i t. d. zajmuje bar¬ dzo malo miejsca, przeto pozostaje duzo miejsca na wegiel lub inne substancje, po¬ chlaniajace gazy trujace. PL