KI. 47bi2, W/of.Niniejszy wynalazek dotyczy klatki do lozysk kulkowych, nadajacej sie zwla¬ szcza do lozysk jednorzedowych i przy- tem takich, które moga byc uzyte za¬ równo jako radjalne, jakotez i jako osio¬ we. Klatka do kulek sklada sie z ze¬ laznego, stalowego lub innego drutu me¬ talowego, zwinietego w ten sposób, ze z jednej strony tworzy zamkniety pier¬ scien kolisty, obiegajacy dookola calego ukladu kulek, z drugiej zas strony posia¬ da caly szereg petelek do umieszczenia w nich oddzielnych kulek i odznacza sie tern, ze petelki te maja ksztalt plaskich prawie zamknietych kólek, przypadaja¬ cych kazde miedzy dwiema sasiedniemi kulkami, dzieki czemu kazda petelka sluzy iako opora dla zwróconych wzajemnie ku sobie powierzchni kulistych dwóch sa¬ siednich kulek.Drut moze byc zwiniety i zgiety w do¬ wolny sposób, co nie zmienia zasady* wy¬ nalazku. Najwazniejsze zalety podobnej budowy polegaja na tern, ze z jednej stro¬ ny zwarty ksztalt klatki pozwala na umie¬ szczenie w lozysku wiekszej ilosci kul, niz to jest mozliwem w znanych dotych¬ czas klatkach lozysk kulkowych, i z dru¬ giej strony, ze kule otrzymuja w takiej klatce doskonale prowadzenie przy ma¬ lych stratach wskutek tarcia.Na rysunku sa przedstawione dla przy¬ kladu niektóre sposoby wykonania wy¬ nalazku.Fig. 1 i 2 wyobrazaja w widoku bocz¬ nym, wzglednie w przekroju, lozysko kul¬ kowe promiennicze (radjalne), zas fig. 3 i 4 odpowiednie widoki lozyska osio¬ wego z klatka kulkowa wedlug wy¬ nalazku. Fig. 5 wreszcie przedstawiarozwinieta czesc klatki wraz z kilku kulkami.Dla unikniecia wiekszej ilosci figur, zarówno na fig. 1, jak i na fig. 3, sa po¬ kazane rózne sposoby wykonania, tak np., fig. 1 wyobraza inny sposób wyko¬ nania w kazdej trzeciej czesci, a fig. 3 w kazdej polowie lozyska. W rzeczywi¬ stosci kazde lozysko wykonywa sie we¬ dlug jednego z tych typów.Lozysko kulkowe sklada sie, jak zwy¬ kle, z dwóch pierscieni obiegowych (a) i (b) oraz umieszczonych miedzy niemi ku¬ lek^, utrzymywanych przez klatke kulko¬ wa w pewnych okreslonych odstepach.Klatka kulkowa utworzona jest w spo¬ sób znany z metalowego drutu (d) odpo¬ wiedniej grubosci, który z jednej strony obiega naokolo calego lozyska w ksztal¬ cie zamknietego pierscienia, z drugiej zas strony posiada pewna ilosc petelek (e), sluzacych jako opory dla kulek (c). We¬ dlug wynalazku, petelki (e) posiadaja taka postac, wielkosc i rozmieszczenie wzgle¬ dem siebie, ze po zlozeniu lozyska przy¬ pada zawsze miedzy dwiema sasiedniemi kulkami jedna petelka, tworzaca prawie zamkniete kolo lezace w jednej plaszczy¬ znie i otaczajace równoczesnie zwrócone ku sobie powierzchnie dwóch sasiednich kulek w ten sposób, ze te moga sie obra¬ cac w ograniczonych przez petelki prze¬ gródkach bardzo latwo, zupelnie nieza¬ leznie jedna od drugiej i przy zachowa¬ niu dokladnego kierowania. Cel ten zo¬ staje osiagniety w ten sposób, ze pla¬ szczyzny, w których leza oddzielne pe¬ telki, sa wszystkie skierowane do srod¬ kowej linji czopu, wzglednie walu. Wsku¬ tek plaskiego, kolistego ksztaltu pete¬ lek tarcie miedzy kulka i klatka jest nadzwyczaj male, poniewaz wszystkie punkty kuli, stykajace sie z petelka klatki, przypadaja dokladnie na jednakowej od¬ leglosci od punktu obrotu i posiadaja za- ' tern jednakowa szybkosc katowa. Nato¬ miast w znanych dotychczas klatkach kul¬ kowych z drutu skreconego petelki po¬ siadaja ksztalt srubowy lub podlugowaty, wskutek czego punkty ich stycznosci z kulkami leza na rozmaitych odleglo¬ sciach od punktu, wzglednie osi obrotu kulki i maja zatem rozmaite szybkosci.Jak to juz zaznaczono powyzej, i jak widac z rysunku petelki (e) moga byc roz¬ maicie uksztaltowane, stosownie do wy¬ konania lozyska i innych warunków ze¬ wnetrznych. Urzadzenie pomimo szt)^- wnego ksztaltu posiada wymagalna giet¬ kosc zarówno przy wstawianiu kulek po¬ miedzy petelki (e) jak i przy wkladaniu lub usuwaniu calego zespolu kulek z pierscieni lozyskowych. Oprócz tego urzadzenie to jest niezw}dde tanie i trwale.Podobne uksztaltowanie klatki umozli¬ wia ustawianie i wyjmowanie lozyska na¬ wet wtedy, gdy klatka znajduje sie w lo¬ zysku na swojem miejscu, co czyni zby- tecznem wyjmowanie tejze.Chociaz na rysunku lozyska sa przed¬ stawione jako jednorzedowe, jednakowoz klatka kulkowa moze byc dostosowana i do lozysk dwurzedowych kulkowych przy odpowiedniem uksztaltowani petelek (e).Wtedy petelki umieszczaja sie kolejno po obu stronach drucianego pierscienia (d). PL