Do wyznaczenia „strony", to znaczy u- suniecia niepewnosci, który z dwóch po¬ miarów, rózniacych sie od siebie o 180°, jest wlasciwym pelengiem, stosuje sie u- klad anteny ramowej i anteny pomocni¬ czej, sprzezonych ze soba w ten sposób, by maksymalny sygnal z ramy byl równy co do amplitudy i fazy sygnalowi z anteny pomocniczej; wlasnosci kierunkowe takie¬ go ukladu przedstawia krzywa kardjoidal- nat poisiadajaca jedno minimum, W takich warunkach wymiary anteny pomocniczej musza byc kilkakrotnie wieksze od wymia¬ rów anteny ramowej, co jest szczególnie rzecza niewygodna przy stosowaniu duzych anten systemu Bellinj Tosi.Wynalazek niniejszy umozliwia uzy¬ skanie charakterystyki kardjoidalnej przy pomocy malej anteny pomocniczej.Wedlug wynalazku w obwód strojony gonjometru lub ramy obrotowej, który jest jednoczesnie obwodem wejsciowym od¬ biornika, wlaczany jest transformator wiel¬ kiej czestotliwosci o odpowiednio dobra- , nej przekladni. Transformator taki nie zmienia faz, sil elektromotorycznych, wply¬ wa jednak na zmiane ich amplitud w sto¬ sunkuKL , gdzie K oznacza wspól- L -\- L 1 czynnik sprzezenia transformatora, L — indukcyjnosc rotora gonjometru lub ramy obrotowej, a LI i L2 — indukcyjnosc pier¬ wotnego i wtórnego uzwojenia transforma¬ tora.*) Wlasciciel patentu podal, iz wynalazca jest inz. Waclaw Straszynski.Transformator t^n moze byc zbudowa- nyftak, iz#wlaczenie jego do obwody we? powoduje zmiany nastrój€pia obwodu wej¬ sciowego; % tym celu mozna dobrac odpo¬ wiednia wartosc indukcyjnasci L2 tak, aby indiukcyjnosc wypadkowa, otrzymaaa po wlaczeniu transformatora, byla równa in- dukcyjnosci rotora gonjometru lub #aray obrotowej.Obwód anteny pomocniczej moze byc sprzezony z obwodem ^jsciowym zapo¬ moca transformatora, przyczem w obwo¬ dzie anteny pomocniczej mozna wlaczyc odpowiedni opornik R w ceitt ifzysfeania wlasciwej fazy napiecia, doprowadzanego do obwodu wejsciowego.Obwód anteny pomocniczej jest aper jo- dyczny, dzieki czemu jego oddzialywanie na nastrojenie obwodu wejsciowego jest bardzo nieznaczne.Obydwa omawiane powyzej* transfor¬ matory mozna zastapic jednym transfor¬ matorem wspólnym., Przy pelengowaniu obydwa, transforma¬ tory moga byc wylaczane przy pomocy jed¬ nego wspólnego! lub kilku przelaczników.Transformatory w ukladzie wedlug wynalazku mozna wyposazyc w rdzenie ferromagnetyczne.Antena pomocnicza mó-ze byc równiez sprzezona z obwodem wejsciowym po¬ przez! dowolny odpowiedni uklad lampowy.Przy pelengowaiaiu ta sama antena po¬ mocnicza O' zredukowanej wysokosci moze . sluzyc równiez do zaostrzania zaniku sy¬ gnalu kompensacji, gdyz w tym przypad¬ ku wystarcza nieznaczna sila elektromo¬ toryczna, pochodzaca z anteny pomocni¬ czej.Na rysunku uwidoczniono tytulem przykladu kilka odmian ukladu wedlug wynalazku, przedstawiajac je schematycz¬ nie na lig. 1, 2 i 3.Na ii& \ ptrzedstawioao njeruchof&e an¬ teny ramowe, polaczone ze statorem gonjo¬ metru; rotor L gonjometru jest polaczony zapomoca przelacznika badz z uzwoje¬ niem LI transformatora Tri, badz tez bez¬ posrednio z dalsza czescia obwodu wej¬ sciowego, zawierajacego kondensator re¬ gulowany. Obftflód anteny pomocniczej za¬ biera opornik H i jest sprzezony z obwo¬ dem wejsciowym zapomoca transformato¬ wa ZV//.Uklad wedlug fig. 2 jest bardzo zblizo¬ ny do podanego na fig. 1, zawiera jednak obrgto^a ,#nt^pj, ramowa zamiast anten nieruchomych i gonjometru.Na fig. 3 uwidoczinionoi czesc innej od- miaiiy( uklada yt&§ifig"-wynalazku, w której zastosowano jeden transformator wspólny w celu sprzegania anteny ramowej i ante¬ ny pomocniczej z obwodem wejsciowym.Transformator posiada tu zaciski / i 2, slu¬ zace, do przylaczania anteny pomocniczej; pozwala to zmieniac o 180° faze napiecia, doprowadzanego z tej anteny, dzieki cze¬ mu uzyskuje sie odwrócenie kardjoidy o 180°. , , .Przy talkiem urzadzeniu do wyznacza¬ nia ,,strony" wystarcza odwrócic gonjo- metr lub rame obrotowa o 90° od pelengu i manipulowac przelacznikiem anteny po¬ mocniczej w celu odnalezienia zaniku sy¬ gnalu. PL