Przedmiotem wynalazku niniejszego jest sposób napedzania lub podtrzymywania wszelkich przedmiotów, poruszajacych sie w jakimkolwiek osrodku.Dotychczas poslugiwano sie w tym ce¬ lu mechanicznemi urzadzeniami silnikowe- mi, przenoszacemi energje cieplna na inny ustrój mechaniczny, umozliwiajacy zuzyt¬ kowanie tej energji z wieksza lub mniejsza sprawnoscia do uzyskania pracy uzytecz¬ nej, sluzacej do poruszania lub podtrzy¬ mywania danego przedmiotu w otaczaja¬ cym go osrodku.Cel ten osiagano dotad albo zapomo- ca smigla, skrzydel uderzajacych, kól lo¬ patkowych, wiosel albo tez bezposrednio dzieki reakcji gazów wylotowych, powsta¬ lych przez spalanie jakiegokolwiek paliwa i oddzialywujacych bezposrednio, bez uzy¬ cia narzadów posrednich, na otaczajacy osrodek, jak np. w napedzie rakietowym.Wskutek tego uzyskiwano naogól poru¬ szanie sie zanurzonego w danym osrodku przedmiotu przez odpychanie sie od tego osrodka i odrzucanie go wstecz; dzieki te¬ mu powstawala reakcja, dzialajaca na na¬ rzad, którego zadanie polegalo na odpy¬ chaniu sie od osrodka i który przenosil uzyskany naped na dany przedmiot, poru¬ szajac go naprzód.Reakcji tej odpowiada dzialanie, ujaw¬ niajace sie w ruchu masy osrodka w kie¬ runku przeciwnym kierunkowi ruchu nape¬ dzanego przedmiotu. Jesli chodzi np. o smigla, tym ruchem osrodka jest wiatr, któ¬ ry sie odczuwa, stojac poza smiglem.Skladowa oporu, jaki osrodek stawia smiglu, jest równolegla do jego osi i stano¬ wi sile popychajaca lub ciagnaca, wywiera¬ na przez smiglo na napedzany przedmiot.Przy blizszem badaniu tego zjawiska mozna zauwazyc, ze czesc przednia i srod¬ kowa lopatki smigla toruja dla niej droge w osrodku, podczas gdy czesc tylna smigla powoduje powstawanie podcisnienia, uru¬ chomiajacego duza mase osrodka, i przy poruszaniu go wytwarza niezbedna do uzy¬ skania napedu ilosc jego ruchu.Zjawisko to pozostaje takie safrio, gdy osrodek porusza sie wzgledem dowolnej po¬ wierzchni (np. platu); mozna wówczas zau¬ wazyc, ze ztylu tej powierzchni szybkosc osrodka jest zmniejszona w strefie oddzia¬ lywania przez te powierzchnie, a spowodo¬ wana zmiana ilosci ruchu odpowiada oporo¬ wi, jaki musi pokonywac lopatka smigla podczas obrotu; równoczesnie z tern zacho¬ dzi zmiana kierunku ruchu strumienia o- srodka, która w przypadku smigla jest po¬ wodowana iloscia ruchu, równolegla do osi tego smigla i odpowiada reakcji, stanowia¬ cej jego sile popychajaca.Wedlug niniejszego wynalazku otrzy¬ muje sie taki sam wynik, jaki uzyskuje sie zapomoca poruszajacego sie smigla w ten sposób, ze puszcza sie jedna lub kilka warstw osrodka na jedna lub kilka po¬ wierzchni (np. platów) o odpowiednim pro¬ filu, posiadajacych ksztalt prosty, kolowy lub jakikolwiek inny odpowiedni ksztalt i tworzacych z kierunkiem ruchu warstw osrodka odpowiednie katy. Podcisnienie, powstajace na dolnej stronie tych po¬ wierzchni, sluzy do usuwania wstecz ota¬ czajacego osrodka i wytwarzania ilosci ru¬ chu, potrzebnej do napedu. W celu wytwo¬ rzenia wymienionych warstwowych stru¬ mieni osrodka, dzialajacych na nierucho¬ me (wzgledem napedzanego przedmiotu) powierzchnie (np. platy), oraz spowodowa¬ nia w ten sposób nad niemi, a w razie po¬ trzeby pod niemi, podcisnienia, mogacego uruchomic duza mase otaczajacego osrod¬ ka w kierunku prawie prostopadlym do kierunku ruchu jego warstwowych strumie¬ ni, mozna bezposrednio zastosowac spala¬ nie paliwa, posiadajacego duza wartosc o- palowa.W tym celu stosuje sie jedna lub kilka dysz zwyklych lub pierscieniowych, utwo¬ rzonych z szeregu pierscieniowych cial, u- mieszczonych jedno zboku drugiego, przy- czem dysze te (w razie potrzeby przy po¬ mocy wlotów dodatkowych, .posiadajacych np. ksztalt lejów, albo przy pomocy jedne¬ go wlotu ssawnego, mogacego ewentualnie wspomagac ruch otaczajacego osrodka) wy¬ dmuchuja gaz, wyrzucony przez zródlo, mieszczace sie w tych cialach pierscienio¬ wych, w postaci warstwowego strumienia na jedna lub kilka powierzchni o odpowied¬ nim profilu, nachylonych pod odpowiednim katem wzgledem kierunku wydmuchiwane¬ go gazu.Powstajace ponad wymienionemi po¬ wierzchniami podcisnienie lub tez wytwa¬ rzane pod niemi dzialanie uruchomia ota¬ czajacy osrodek, powodujac jego ruch w kierunku nieomal prostopadlym do ruchu warstw gazu, wychodzacych z dysz, przy- czem zostaje wprawiona w ruch bardzo du¬ za objetosc tego osrodka otaczajacego.Osrodkowi otaczajacemu nalezy nadac taka szybkosc, aby wloty dodatkowe mialy jak najlepsza sprawnosc przy odpowiednim profilu. Warstwy osrodka lub jego strugi dodatkowe moga byc równiez utworzone przez palnik centralny lub tez przez szereg palników, spalajacych jakiekolwiek paliwo.Mozna równiez zastosowac badz wenty¬ lator odsrodkowy, badz tez jakiekolwiek in¬ ne urzadzenie mechaniczne, chemiczne, — 2 —elektryczne lub magnetyczne, ktoreby m&- glo uruchomiac jeden lub kilka warstwo¬ wych strumieni osrodka, dzialajacych na jedna lub kilka nieruchomych powierzchni o odpowiednim profilu ksztaltu prostego lub kolowego i odpowiednio nachylonych wzgledem wymienionych strumieni, któreby wytwarzaly te same reakcje i powodowaly te same zjawiska, co wspomniane poprzed¬ nio, Na rysunku przedstawiono tytulem przykladów kilka odmian wykonania urza¬ dzenia do przeprowadzenia sposobu, stano¬ wiacego przedmiot wynalazku- Fig. 1, 2 i 3 uwidoczniaja podluzne przekroje trzech od¬ mian wykonania urzadzenia.Przedmiot napedzany, posiadajacy os symetrji 0 O, którego czesc jest oznaczona na rysunku litera 6, jest otoczony osrod¬ kiem a, np. powietrzem. Przedmiot ten po¬ siada palnik c, srodkowa przestrzen wzglednie komore spalania d, w której od¬ bywa sie spalanie i rozprezanie sie spalin, zmieszanych z dodatkowa iloscia otaczaja¬ cego osrodka, doplywajacego przez wloty e, przyczem wymieniona komora spalania po¬ siada w podluznym przekroju taki profil, aby u jej wylotu warstwa uchodzacego ga¬ zu posiadala odpowiednia szybkosc.Na przedmiocie napedzanym jest osa¬ dzona pochyla powierzchnia g, t. j. plat lub skrzydlo, umieszczone na drodze uchodza¬ cej z komory warstwy gazu pod pewnym do niej katem. W miejscu h na wierzchu platu g powstaje podcisnienie, a czesc warstwy u- chodzacego gazu przechodzi pod spodem platu g, odchylajac sie w kierunku strzal¬ ki i.Litera k oznacza strumien powietrza, przeplywajacego przez urzadzenie wskutek ruchu czesci srodkowej napedzanego przed¬ miotu, litery /, m — strugi otaczajacego o- srodka (np. powietrza), poruszajace sie wskutek powstalego w miejscu h podcisnie¬ nia, litery p, q — reakcje, wywierane na nieruchomy wzgledem poruszajacego przedmiotu plat g, 4 litera s — czesci tego przedmiotu, sluzace do osadzenia na nim narzadu b i platu g.Dzialanie opisanego urzadzenia jest na¬ stepujace: zapalony palnik c wyrzuca z wielka szybkoscia palace sie paliwo do ko¬ mory spalania d. Spaliny zmniejszaja swa szybkosc w komorze spalania d, zwieksza¬ jac równoczesnie swa objetosc dzieki do¬ datkowej ilosci osrodka, doplywajacego przez otwory wlotowe e.Utworzony w ten sposób strumien gazo¬ wy uchodzi w postaci warstwy przez otwór wylotowy /, uderza o nieruchoma wzgledem narzadu b powierzchnie i wytwarza dwie reakcje p i q, oddzialywujace na te po¬ wierzchnie. Powstale podcisnienie oddzialy¬ wa zkolei na strugi /, m, k otaczajacego osrodka, przez co wytwarza sie ilosc ruchu, odpowiadajaca oddzialywaniu, wywierane¬ mu na te nieruchoma wzgledem narzadu b powierzchnie, w danym przypadku na plat g.W odmianie urzadzenia, przedstawionej na fig. 2, zastosowano oprócz palnika t, dzialajacego pod cisnieniem, szereg wlotów do uzyskania nadwyzki doplywajacego nie¬ mi osrodka (np. powietrza) oraz palniki do¬ datkowe w, dzialajace tak samo, jak palnik /, i umieszczone wpoblizu wylotów / warstw wytworzonego gazu (a wiec i dysz wyloto¬ wych), uderzajacych z duza szybkoscia w nieruchoma wzgledem tych dysz po¬ wierzchnie. Tory przeplywu strumieni ma¬ ja zapewne ksztalt odmienny niz urzadze¬ nia wedlug fig. 1, a to wskutek bardzo du¬ zej szybkosci wylotowej, jednakze ruch o- taczajacego osrodka jest taki sam, zarów¬ no co do powstajacego ponad powierzchnia g podcisnienia, jak i co do dzialania, zacho¬ dzacego pod ta powierzchnia.W przykladzie wykonania urzadzenia, uwidocznionego na fig. 3, warstwa osrodka wytwarza sie przy pomocy wentylatora od¬ srodkowego u, poruszanego silnikiem w, który wydmuchuje na powierzchnie g war- - 3 —siwy osrodka pod cisnieniem, jak zwykla sprezarka. Powierzchnie te moga byc umie¬ szczone jedna za druga tak, iz warstwa o- srodka wywiera "na nie reakcje kolejno, przyczem katy nachylenia tych powierzch¬ ni moga byc rózne w tym celu, aby odpo¬ wiadaly ruchowi strumieni otaczajacego o- srodka.Oczywiscie, przedstawione na rysunku odmiany wykonania urzadzenia sluza tylko jako przyklady do przeprowadzenia sposo¬ bu wedlug wynalazku i wyjasnienia samej istoty wynalazku, tak iz nie wykraczajac poza jego obreb, mozna przeprowadzic w tych urzadzeniach pewne zmiany. W szcze¬ gólnosci mozna, w przypadku odmian urza¬ dzenia uwidocznionych na fig. 1 i 2, napel¬ nic narzady b paliwem plynnem, sluzacem do zasilania palników c za posrednictwem przewodów rurowych lub zeber, laczacych palniki z narzadami 6, przyczem paliwo moze sie znajdowac w tych zbiornikach pod cisnieniem; mozna równiez zastosowac kombinacje tych róznych odmian w jednem lub kilku odosobnionych lub skojarzonych wzgledem siebie miejscach napedzanego przedmiotu. PL