PL222309B1 - Wywietrzak, zwłaszcza dachowy - Google Patents

Description

(12) OPIS PATENTOWY (19) PL (11) 222309 (13) B1 (21) Numer zgłoszenia: 400586 (22) Data zgłoszenia: 31.08.2012

Wywietrzak, zwłaszcza dachowy (43) Zgłoszenie ogłoszono:

03.03.2014 BUP 05/14 (45) O udzieleniu patentu ogłoszono:

29.07.2016 WUP 07/16 (51) Int.Cl.

F24F 7/02 (2006.01) E04F17/04 (2006.01) (73) Uprawniony z patentu:

MDM NT SPÓŁKA Z OGRANICZONĄ ODPOWIEDZIALNOŚCIĄ, Bielsko-Biała, PL (72) Twórca(y) wynalazku:

MAREK PRYMON, Jarosław, PL PAULINA KOSOWSKA, Kraków, PL PIOTR MACHATY, Kraków, PL MAREK MAŚLANKA, Dzięgielów, PL (74) Pełnomocnik:

rzecz. pat. Andrzej Rygiel

PL 222 309 B1

Opis wynalazku

Przedmiotem wynalazku jest wywietrzak, zwłaszcza wywietrzak dachowy, który służy jako osłona zwieńczająca kanał wentylacyjny, a ponadto jako element umożliwiający wykorzystanie wiatru do intensyfikacji ciągu grawitacyjnego.

Powszechnie wiadomo, że w układach wentylacji grawitacyjnej zasadniczym problemem, nie do końca rozwiązanym od szeregu lat, jest uzyskanie takiego wywietrzaka, który nie tylko skutecznie osłaniałby wylot kanału wentylacyjnego przed opadami atmosferycznymi, chronił przed niekorzystnym wpływem zmian kierunku wiatru, czy zanieczyszczeniami stałymi unoszącymi się w powietrzu, jak na przykład liście, lecz również umożliwiałby efektywne wykorzystanie dynamicznego oddziaływania opływającego go wiatru dla zwiększenia podciśnienia w kanale i podniesienia siły ciągu, a jednocześnie nie stawiałby przy pogodzie bezwietrznej nadmiernego oporu dla strumienia konwekcyjnego, unoszącego się w kanale.

Jednakże do chwili obecnej tak złożonego zagadnienia technicznego nie udało się w pełni ro związać.

Z opisu patentowego GB 540656 znany jest wyciąg wentylacyjny zaopatrzony w pierścieniowy deflektor o płaskiej pobocznicy. Znany wyciąg ma na końcu rury wentylacyjnej element dyszowy, uformowany przez nasadzoną na rurę dolną niską niekołową czaszę, która rozszerza się ku górze i jest zespolona krawędzią z taką samą, lecz przeciwnie obróconą górną czaszą. Górna czasza ma centralny otwór wylotowy z niskim rurowym króćcem, przy czym ponad króćcem, na pionowych elementach złącznych jest zamocowana osłona górna w formie płaskiej misy skierowanej wypukłością ku górze. Pierścieniowy deflektor jest usytuowany w płaszczyźnie poziomej, w obwodowym odstępie od wspomnianego elementu dyszowego i wspomnianej osłony, które mają jednakowe zewnętrzne średnice.

Z opisu polskiego wzoru użytkowego Ru.61193 znany jest wywietrznik dachowy, zaopatrzony w ekran boczny w formie pojedynczego pierścienia o wypukłej na zewnątrz pobocznicy. Wywietrznik ten ma półkolistą osłonę górną w formie czaszy oraz oddzieloną od niej łącznikiem półkolistą osłonę dolną w formie czaszy, w którą wpuszczony jest symetrycznie rurowy odcinek kanału wentylacyjnego, przy czym łącznik podtrzymuje również kołowo-symetrycznie pierścień ekranu, który umieszczony jest poziomo wzdłuż płaszczyzny symetrii pomiędzy górną czaszą i dolną czaszą, z zachowaniem obwodowego odstępu od obu czasz. Wywietrznik dachowy według tego wzoru użytkowego pozwala sk uteczniej wykorzystać siłę wiatru dla poprawy ciągu kominowego, niż wyciąg wentylacyjny z pierścieniem osłonowym o płaskiej powierzchni.

Wywietrzak dachowy o trzonie zawierającym czaszę górną i usytuowaną od niej z dystansem czaszę dolną ze środkowym otworem, od którego odchodzi odcinek rury, mający ponadto kołową osłonę szczeliny między obiema czaszami, ulokowaną w płaszczyźnie symetrii szczeliny, przy czym osłona tworzy obwodowo zamknięty profil skierowany wypukłością na zewnątrz wywietrzaka, według wynalazku, charakteryzuje się tym, że jego osłona zawiera większą niż jeden liczbę pierścieni o profilach skierowanych wypukłością na zewnątrz, które to pierścienie są usytuowane względem siebie tak, iż skrajne pierścienie osłony są najbliżej czasz trzonu i każdy kolejny w kierunku środka osłony leży dalej od trzonu niż poprzedni, a środkowy pierścień jest najdalej odsunięty od trzonu. Pierścienie osłony tworzą układ lustrzany względem płaszczyzny między czaszami. Szczeliny pomiędzy poszczególnymi pierścieniami osłony oraz szczeliny pomiędzy skrajnymi pierścieniami a czaszami trzonu są jednakowe albo szczeliny pomiędzy poszczególnymi pierścieniami osłony oraz szczelina pomiędzy skrajnym pierścieniem a czaszą trzonu są jednakowe.

W wyniku prac nad wywietrzaniem okazało się nieoczekiwanie, że możliwe jest takie użycie pierścieniowego ekranu-osłony o wypukłej na zewnątrz pobocznicy, by w jeszcze większym stopniu wykorzystać oddziaływanie wiatru opływającego wywietrzak dla podniesienia naturalnego ciągu wentylacyjnego, i to praktycznie bez względu na kierunek tego wiatru, a przy tym obniżyć opór aerodynamiczny, jaki przy bezwietrznej pogodzie stawiają strumieniowi konwekcyjnemu znane wywietrzaki z pierścieniowym ekranem.

Korzystnie jest też, gdy pierścienie osłony tworzą układ lustrzany względem płaszc zyzny symetrii szczeliny między czaszami, zaś szczeliny pomiędzy poszczególnymi pierścieniami osłony oraz pomiędzy skrajnymi pierścieniami a czaszami trzonu są jednakowe, gdyż upraszcza to budowę wywietrzaka.

PL 222 309 B1

Wywietrzak według wynalazku umożliwia efektywniejsze niż w znanych rozwiązaniach wykorzystanie siły wiatru dla zwiększenia ciągu w kanale wentylacyjnym. Jest przy tym praktycznie niewrażl iwy na niekorzystne dla pracy instalacji wentylacyjnej zawirowania strumienia powietrza wywoływane przez zmiany kierunku wiatru, a ponadto stawia niewielki opór strumieniowi konwekcyjnemu w przypadku pogody bezwietrznej.

Przyczyn uzyskania tych korzystnych skutków w rozwiązaniu według wynalazku należałoby upatrywać z jednej strony w tym, iż układ pierścieni osłony, stopniowo oddalających się od osi trzonu wywietrzaka działa, w przypadku opływania wywietrzaka przez wiatr, jak szereg połączonych w k askadę ejektorów, z których każdy położony dalej od trzonu wytwarza podciśnienie w sąsiednim, położonym bliżej, zaś z drugiej strony w tym, że łączna powierzchnia szczelin między pierścieniami osłony jest większa niż powierzchnia pojedynczej pierścieniowej szczeliny występującej w znanych rozwiązaniach z ekranem o jednym pierścieniu, która to szczelina jak powszechnie wiadomo, nie powinna być dowolnie duża, jeżeli zamierza się wykorzystywać siłę wiatru do polepszenia ciągu wentylacyjnego.

Wywietrzak według wynalazku może być wykonany przy użyciu powszechnie znanych technologii z metalu, tworzywa sztucznego, ceramiki, betonu lub materiałów kompozytowych.

Przedmiot wynalazku został pokazany w dwóch przykładach jego realizacji, które uwidoczniono na załączonym rysunku, na którym na fig. 1 przedstawiono wywietrzak w pierwszym przykładzie w półwidoku-półprzekroju z boku, na fig. 2 przedstawiono wywietrzak w pierwszym przykładzie wykonania w półwidoku-półprzekroju z góry w płaszczyznach E-E, na fig. 3 przedstawiono wywietrzak w drugim przykładzie wykonania w półwidoku-półprzekroju z boku, a na fig. 4 przedstawiono wywietrzak w drugim przykładzie w półwidoku-półprzekroju z góry w płaszczyznach B-B.

Oba przykłady realizacji wynalazku odnoszą się do wywietrzaków uformowanych z tworzywa sztucznego, zwłaszcza PVC lub kompozytów polimerowych z włóknem szklanym.

Każdy z przedstawionych szczegółowo poniżej przykładowych wywietrzaków ma trzon 1, zawierający górną czaszę 2 i usytuowaną w odstępie od niej dolną czaszę 3, wspartą na odcinku rury odchodzącym od środkowego otworu 4 dolnej czaszy 3. Pozwala to montować wywietrzaki do zakończenia kanału wentylacyjnego murowanego, na przykład przy pomocy połączenia kołnierzowego, względnie bezpośrednio na typowej rurze instalacyjnej z metalu lub tworzywa sztucznego, np. PVC.

W obu przykładach wykonania wywietrzaki mają kołową osłonę 5 szczeliny 6 między obiema czaszami 2, 3, usytuowaną w płaszczyźnie 7. Osłona 5 ta tworzy profil obwodowo zamknięty, skierowany wypukłością na zewnątrz wywietrzaka.

W pierwszym przykładzie wykonania osłona 5 zawiera cztery pierścienie 8, 9, 10, 11 o profilach skierowanych wypukłościami na zewnątrz. Pierścienie 8, 9, 10, 11 są usytuowane tak, iż trzy z nich umieszczone są w górnej części 12 wywietrzaka, natomiast jeden z nich w dolnej części 13, oraz skrajny górny jest bliżej czaszy 2 trzonu 1 niż dwa następne, umieszczone kolejno coraz dalej od czaszy 2 trzonu 1, pomiędzy czaszą 2 a pierścieniem środkowym 14. Dolny pierścień 11 umieszczony jest symetrycznie, względem płaszczyzny 7, do najbliższego pierścieniowi środkowemu 14 pierścienia górnego.

W drugim przykładzie wykonania osłona 5 zawiera trzy pierścienie 8, 9, 10 o profilach skierowanych wypukłościami na zewnątrz. Pierścienie 8, 9, 10 są usytuowane w górnej części 12 wywietrzaka, tak, iż skrajny jest bliżej czaszy 2 trzonu 1 niż dwa następne, znajdujące się pomiędzy pierścieniem skrajnym 8 a pierścieniem środkowym 14, natomiast środkowy pierścień 14 osłony 5 jest usytuowany najdalej od trzonu 1 wywietrzaka.

W obu przedstawionych przykładach wykonania szerokości szczelin 15, 16, 17, 18, 19, 20 pomiędzy czaszami 2, 3 a skrajnymi pierścieniami 8, 11 oraz wszystkimi pierścieniami 8, 9, 10, 11, 14 stanowiącymi osłonę 5, są jednakowe. Jednakże należy mieć na względzie, że bez wpływu na istotę w innych przykładach realizacji wynalazku szerokości wspomnianych szczelin 15, 16, 17, 18, 19, 20 mogą być zróżnicowane.

W obu przedstawionych przykładach wykonania szerokości szczelin 15, 16, 17, 18, 19 pomiędzy czaszą 2 a skrajnym pierścieniem 8 oraz wszystkimi pierścieniami 8, 9, 10, 11, 14 stanowiącymi osłonę 5, są jednakowe. Jednakże należy mieć na względzie, że bez wpływu na istotę wynalazku w innych przykładach realizacji wynalazku szerokości wspomnianych szczelin 15, 16, 17, 18, 19 mogą być zróżnicowane.

Możliwa jest także realizacja wywietrzaka, gdzie szerokości wszystkich pierścieni 8, 9, 10, 11 poza pierścieniem środkowym 14 są jednakowe, dzięki czemu pierścienie 10, 11 osłony 5 tworzą układ lustrzany względem płaszczyzny 7 między czaszami 2, 3 trzonu 1.

PL 222 309 B1

Należy mieć na uwadze to, iż bez wpływu na istotę wynalazku, w kolejnych przykładach wykonania szerokości pierścieni 8, 9, 10, 11 oraz odległości pomiędzy nimi mogą być zróżnicowane.

Zrozumiałym jest ponadto, że poszczególne pierścienie 8, 9, 10, 11, 14 osłony 5 oraz obie czasze 2, 3 trzonu 1 wywietrzaka są względem siebie ustalone kołowo-symetrycznie, oraz że w tym celu dla realizacji wynalazku wywietrzak jest zaopatrzony w elementy dystansowe i elementy ustalające dowolnego typu. Jednak dla specjalistów oczywistym jest, że zagadnienie wzajemnego zamocowania oraz ustalenia względem siebie poszczególnych części trzonu i osłony wywietrzaka, jako wykraczające poza przedmiot prezentowanego wynalazku i pozostające bez bezpośredniego wpływu na jego istotę nie jest w niniejszym opisie szczegółowo zaprezentowane.

Claims (4)

Zastrzeżenia patentowe

1. Wywietrzak dachowy o trzonie zawierającym czaszę górną i usytuowaną od niej z dystansem czaszę dolną ze środkowym otworem, od którego odchodzi odcinek rury, mający ponadto kołową osłonę szczeliny między obiema czaszami, ulokowaną w płaszczyźnie symetrii szczeliny, przy czym osłona tworzy obwodowo zamknięty profil skierowany wypukłością na zewnątrz wywietrzaka, znamienny tym, że jego osłona (5) zawiera większą niż jeden liczbę pierścieni (8), (9), (10), (11), (14) o profilach skierowanych wypukłością na zewnątrz, które to pierścienie (8), (9), (10), (11), (14) są usytuowane względem siebie tak, iż skrajne pierścienie (8), (11) osłony (5) są najbliżej czasz trzonu (1) i każdy kolejny w kierunku środka osłony leży dalej od trzonu (1) niż poprzedni, a środkowy pierścień (14) jest najdalej odsunięty od trzonu (1).

2. Wywietrzak według zastrz. 1, znamienny tym, że pierścienie (10), (11) osłony (5) tworzą układ lustrzany względem płaszczyzny (7) między czaszami (2), (3).

3. Wywietrzak według zastrz. 1 albo 2, znamienny tym, że szczeliny (16), (17), (18), (19) pomiędzy poszczególnymi pierścieniami (8), (9), (10), (11), (14) osłony (5) oraz szczeliny (15), (20) pomiędzy skrajnymi pierścieniami a czaszami (2), (3) trzonu (1) są jednakowe.

4. Wywietrzak według zastrz. 1 albo 2, znamienny tym, że szczeliny (16), (17), (18), (19) pomiędzy poszczególnymi pierścieniami (8), (9), (10), (11), (14) osłony (5) oraz szczelina (15) pomiędzy skrajnym pierścieniem a czaszą (2) trzonu (1) są jednakowe.