Piec lukowy, opisany w patencie au- strjackim Nr 66776, posiada znaczne zale¬ ty, jezeli jest wykonany w ksztalcie leza¬ cego walca i zaopatrzony w kilka ukladów elektrod, z których kazdy sklada sie z dwóch poziomych lub prawie poziomych elektrod i z trzeciej pionowej, dzialajacej wspólnie z tamtemi. Stosujac kilka takich ukladów, wytwarzajacych luki poziome, skierowane ku dolowi, dobrze jest, jak i w innych systemach pieców, robic boczne e- lektrody ruchome w plaszczyznie pionowej, aby mozna bylo nastawiac wyzej lub nizej strefe, wytwarzajaca cieplo w topnisku.W ten sposób mozna zawsze utrzymac mi¬ nimalna odleglosc luków od naboju, znaj¬ dujacego sie w piecu, nawet wtedy, jezeli ciezar lub objetosc tego naboju ulega wa¬ haniom. Bardzo wielkie piece, np. na 25 do 50 ton, mozna utworzyc w prosty sposób z malych pieców, przedluzajac je i zwiek¬ szajac równoczesnie liczbe ukladów elek¬ trodowych i bynajmniej nie zmieniajac ani srednicy pieca, ani rozmiarów elektrod, ani urzadzen chlodzacych. Zelazny plaszcz pieca wykonywa sie wtedy najlepiej z dzwon, zlaczonych ze soba na sruby, przy- czem kazde dzwono zawiera jedna grupe elektrod. Dlugosc pieca,* przy takiem prze¬ dluzaniu go, musi byc ograniczona jedynie przez wzglad na dogodnosc usuwania zuzla z obu konców pieca. Zreszta w bardzo dlugich piecach mozna takze w srodku pie¬ ca urzadzic w plaszczu jeden lub kilka o- tworów, przez które zuzel daje sie latwiej wyciagac, niz przez otwory koncowe-Roztopione zelazo wypuszcza sie najle¬ piej przez zamykane otwory w scianie pie¬ ca. Bardzo wielkie piece rafinacyjng, w których zuzel zmienia sie kilkaErotnie, win¬ ny byc wykonane w ten sposób, aby obmu¬ rowanie, które jest narazone na szkodliwe dzialanie wysokiej temperatury, vnie ulega¬ lo niszczeniu przy usuwaniu zuzla wskutek nadmiernego nachylania pieca.Za najlepsza w mysl wynalazku niniej¬ szego nalezy uznac taka konstrukcje pieca, w której jeden koniec moze byc podnoszo¬ ny lub obnizany wzgledem drugiego konca.Taka konstrukcja pozwala przestawiac po¬ ziom kapieli *w stosunku do otworów kon¬ cowych pieca i bez trudnosci usuwac przez te otwory warstwe zuzla. Przez otwory mozna takze wypuszczac stal czesciowo na¬ wet bez nadmiernego nachylania pieca.Podnoszenie i obnizanie jednego konca pie¬ ca mozna wykonywac zapomoca dowolne¬ go urzadzenia, np. wody scisnionej, srub podnosnych, napedzanych ocT silników, luH innych urzadzen. Mozna takze podnosic i obnizac jeden podluzny bok pieca wzgle¬ dem drugiego; w tym przypafllju zuzel u- suwa sie przez otwory w bocznych scianach pieca. Przekrój pieca moze miec ksztalt kola, elipsy, prostokatu lub figury, ograni¬ czonej linjami prostemi i krzywemi. Aby mozna bylo stosowac zuzel zasadowy, na¬ lezy piec bezwarunkowo zaopatrzyc w wy¬ prawe zasadowa, przynajmniej do poziomu zuzla. Poniewaz pracuje sie w wysokich temperaturach, wytwarzanych przez luk swietlny, wiec i obmurowanie w górnej cze¬ sci pieca nalezy sporzadzac z materjalu za¬ sadowego, najlepiej z cegly magnezytowej.Wskutek sklonnosci tych cegiel do kurcze¬ nia sie, zwlaszcza gdy nie sa one dobrze wypalone, forma pieca powinna lyc o ile moznosci walcowa. Taki przekrój nastre¬ cza, wiele korzysci. Nie potfzeba wtedy sto¬ sowac kilku formatów cegiel, gdyz obmu¬ rowanie pieca mozna wykonac zapomoca jednego tylko gatunku cegiel klinowych lub sklepieniowych, nadajacych sie do pieców zarówno o wielkiej, jak i o malej pojemno¬ sci. Ksztalt walcowaty zwieksza takze wy- trzynlalosc mechaniczna pieca, odgrywaja¬ ca bardzo wazna role w piecach elektrycz¬ nych o wysokiej temperaturze. Promie* niowanie ciepla równiez jest mniejsze, gdyz powierzchnia walcowata jest mala w sto¬ sunku do objetosci pieca.Przez umieszczenie w piecu kilku grup elektrod osiaga sie jednostajny rozklad e- nergji w topnisku i unika sie skupienia cie¬ pla w poszczególnych punktach, a wiec za¬ pobiega sie powstawaniu w pewnych miej¬ scach takich wysokich temperatur, które moga uszkodzic obmurowanie. Przecietna temperatura jest tu zatem wyzsza, niz w piecach innych ksztaltów; dotyczy to szcze¬ gólnie pieców o kwasowych sklepieniach i nielicznych elektrodach pionowych.Wysoka temperatura przecietna zwiek¬ sza wydajnosc pieca i stanowi prócz tego niezbedny warunek przy pewnych reak¬ cjach chemicznych, wplywajacych korzyst¬ nie na rafinowanie.Niniejszy piec nastrecza w praktyce wielkie korzysci dlatego, ze mozna go za¬ silac pradem trójfazowym w rózny sposób.Mozna np. polaczyc trzy elektrody kazdej grupy z trzema fazami. Wtedy otrzymuje sie swobodnie palace sie luki swietlne i cieplo wytwarza sie w piecu ponad nabo¬ jem. Mozna jednak zasilac piec pradem trójfazowym takze w ten sposób, ze tylko pionowe elektrody, których wtedy powin-» no byc trzy, sa przylaczone do sieci, pozio¬ me zas elektrody sa wylaczone. Piec mo¬ ze wtedy dzialac na podobienstwo zwyczaj¬ nego pieca Heroulta, to znaczy przez luki swietlne, zwiazane z nabojem. Daje to wielka korzysc wówczas, gdy np. chcemy nagrzac zuzel w kilku miejscach silniej, niz to jest mozebne przy pomocy luku, pala¬ cego sie swobodnie. Tego rodzaju praca naprzemian z lukiem swobodnym i zwia- — 2 —zanym jest niemozliwa w piecu Stassano, gdyz niema w nim elektrod pionowych.Rysunek przedstawia rózne przyklady wykonania pieca w mysl wynalazku niniej¬ szego, a mianowicie fig. 1 podaje widok boczny pieca, zlozonego z kilku dzwon, a fig. 2 — pionowy przekrój poprzeczny po linji x—x.Piec jest zaopatrzony w cztery grupy elektrod, z których kazda sklada sie z dwóch elektrod bocznych / i z jednej pio¬ nowej 2. Piec ma ksztalt walcowaty. W plaskich scianach koncowych 3 znajduja sie otwory 4 do zasypywania naboju i usu¬ wania zuzla 5. Zelazo spuszcza sie przez otwory 7. Zeby zuzel sprowadzic na wy¬ sokosc dolnej krawedzi otworów, nachyla sie piec okolo osi 8, umieszczonej wpobli- zu jednego konca pieca pod katem prostym do podluznej osi pieca. Drugi koniec pieca mozna podnosic i obnizac np. zapomoca sruby 9. Elektrody sa zaopatrzone w zna¬ ny sposób w urzadzenia chlodzace i daja sie przestawiac w kierunku swych osi ku punktowi 10, wspólnemu dla kazdej grupy.Polozenie tego punktu moze sie zmieniac po linji pionowej dzieki temu, ze boczne elektrody mozna przestawiac w plaszczyz¬ nie pionowej, jak i w piecach innych sy¬ stemów. Energje elektryczna doprowadza sie do pieca najlepiej w ten sposób, ze w siec trójfazowa wlacza sie dwa przetwor¬ nika dostarczajace pradu dwufazowego skojarzonego. Przewód, wspólny dla obu faz, laczy sie z elektrodami plonowemi, w jedna faze wlacza sie elektrody poziome z jednej strony pieca, w druga zas faze e- lektrody przeciwlegle.Fig. 3 przedstawia boczny widok pieca, odrózniajacego sie od typu, opisanego wy¬ zej, tylko tern, ze mozna go.nachylac okolo osi 11, umieszczonej w srodku pieca pod katem prostym do osi podluznej pieca.Na fig. 4 jest ^przedstawiony przekrój poprzeczny pieca o takiem samem rozmie¬ szczeniu elektrod, jak w piecach, wskaza¬ nych na fig. 1 i 2, lecz ten piec obraca sie okolo osi 12, równoleglej do podluznej osi pieca. Uskutecznia to urzadzenie srubowe 13 lub inne. Prócz otworów 4 w scianach koncowych sa tu potrzebne takze otwory 14 w scianach bocznych do wypuszczania zuz¬ la. t Otwory 4 umozliwiaja obserwowanie wnetrza topniska. Zelazo mozna wypuszczac w sposób, opisany juz poprzednio, jezeli nachylic piec dostatecznie; mozna takze spuszczac zelazo przez otwory dolne w scianach koncowych, jak wskazano wyzej, a w danym razie takze przez otwory w plaszczu.Fig. 5 przedstawia przekrój poprzeczny pieca, w którym elektrody sa umieszczone grupami, po cztery w kazdej Dwie z tych elektrod (19) umieszczone sa w kazdej gru¬ pie pionowo i równolegle do siebie. W kaz¬ dej grupie dziala jedna elektroda boczna wspólnie z jedna elektroda pionowa, przy- czem powstaja dwa oddzielne luki swietlne.Urzadzenie to stosuje sie wtedy, gdy sred¬ nica pieca jest duza, a bardzo dlugie elek¬ trody nie posiadalyby dostatecznej wytrzy¬ malosci mechanicznej. PL