Przewaznie w kopalniach wytaczanie wózków z klatki odbywa sie recznie, co po¬ woduje, ze wydajnosc szybu jest ograni¬ czona, a wyciaganie pod wzgledem bezpie¬ czenstwa niezawsze jest zadowalajace.Przedmiotem wynalazku niniejszego jest urzadzenie do wytaczania wózków ko¬ palnianych z klatki w sposób mechaniczny przy jednoczesnem wylaczeniu zapomoca srodków ochronnych wszelkiego niebezpie¬ czenstwa, mogacego wyniknac podbzas recznego' przetaczania wózków.Wynalazek polega na tern, ze wzdluz toru, na którym doprowadza sie wózki ko¬ palniane, umieszczony jest przesuwny za¬ pychasz wózków, a bezposrednio przy szy¬ bie oraz wpoblizu poczatku suwu tego za- pychacza, przewidziane sa dwie przesuwne zapory, których sterowanie odbywa sie za- poimoca dzwigni recznej, sterujacej rów¬ niez ruch zapychacza. W celu uniemozli¬ wienia dalszego posuwu zapychacza po bezposredniem zblizeniu sie jego do szybu, tuz przed szybem, w obrebie drogi zapy¬ chacza, jest umieszczona dzwignia ryglu¬ jaca, która pod wplywem zapychacza wy¬ lacza jego naped, i powoduje natychmia¬ stowy powrót jego w polozenie poczatkowe.Do posuwania zapychacza sluzy beben, napedzany okresowo zapomoca silnika* ob¬ racanego stale, przyczem beben jest zla¬ czony z napedem przy pomocy sprzegla ciernego, wlaczanego zapomoca dzwigni sterujacej, polaczonej mechanicznie z dzwi-gnia ryglujaca oraz, z zaporami torowemi, wskutek czego cofniecie dzwigni steruja¬ cej w polozenie srodkowe zapomoea dzwi¬ gni ryglujacej wywoluje wylaczenie nape¬ du zapychacza oraz przesuniecie zapór to¬ rowych w polozenie, uniemozliwiajace prze¬ taczanie wózków, znajdujacych sie na to¬ rze. W ten sposób uniemozliwione jest wszelkie niebezpieczenstwo, zlaczone z szybkiem wytaczaniem mechanicznem wóz¬ ków z klatki.Na rysunku uiwldo^nioifto przedmiot wynalazku tytulem przykladu, w którym urzadzenie obsluguje dwa sasiednie tory wjazdowe. 1 \.Fig. 1 i fig. 2 przedstawiaja schema¬ tycznie ogólny uklad urzadzenia w widoku bocznym i widoku zgóry. Fig. 3 przedsta¬ wia w widoku bocznym powiekszony me¬ chanizm, poruszajacy zapory torowe; fig. 4 i fig. 5 przedstawiaja w widokach bocz¬ nym oraz zgóry urzadzenie, laczace dzia¬ lanie dzwigni ryglujacej z napedem zapy¬ chacza. Na fig. 6 jest przedstawiony widok czolowy skrzynki wraz z zapycliafczem oraz dzwignia ryglujaca, na fig. 7 — widok skrzynki z napedem zapory torowej. Fig. 8 przedstawia widok zgóry, a czesciowo przekrój poziomy skrzynki wraz z mecha¬ nizmem sterujacym.Na tor wjazdowy, prowadzacy do szy¬ bu ./, w którym jezdza klatki 2 wgóre i wdól, wtacza sie wózki 3, 3', 3", 3"*, z któ¬ rych dwa sa zawsze przeznaczone doi wto¬ czenia do klatki 2. Urzadzenie, sluzace do Wtaczania tych wózków na jedna klatke, zaopatrzone jest w zapychacz 9, przesu¬ wany wzdluz toru zapomoea np. liny 6, nawijanej na beben 5 przy pomocy nape¬ du, umieszczonego w skrzynce 4. Jako przyrzady bezpieczenstwa sluza po stronie kazdego zapychacza dwie zapory pionowe 10, 10', z których blizsza szybu zapora 10 zatrzymuje wózki i podlega przesunieciu wdól wówczas, gdy zapychacz toczy wózki do klatki, zapora zas tylnia 10' jest zwykle zamknieta, a bywa otwierana tylko wów¬ czas, gdy po wtoczeniu wózków do klatki Wtacza sie nastepny ich szereg na tor do¬ jazdowy. Lina 6, przesuwajaca zapychacz 9, opasuje krazek 7 i jest obciazona na swoim koncu zapomoea ciezaru 8, cofaja¬ cego zapychacz 9 po wtoczeniu wózków do klatki 2.Zapychacz posiada na swoim koncu ra¬ mie, pochylane w jednym kierunku, mia¬ nowicie ku klatce 2. Przy cofaniu, pod wplywem ciezaru 8, ramie zapychacza po¬ chyla sie i nie wywiera nacisku na osie lub podwozia wózków, stojacych na torze, co umozliwia swobodne cofniecie zapychacza wtyl, mimo' ze na torze dojazdowym stoja wózki.Zapory 10, 10' (fig. 3 i fig. 7), przesu¬ wane pionowo wgóre, sa polaczone prze¬ gubowo z dzwigniami 11, IV, obciazonemi na koncach zapomoea ciezarów 14 i 14'.Dzwignie te sa polaczone z ramionami 12, 12', zlaczonemi miedzy soba zapomoea pre¬ ta 13. Pod tylnemi ramionami dzwigni 11, IV znajduja sie tarcze kciukowe 16, 16', obracane okolo osi 28, 28' (fig. 7). Tarcze kciukowe 16, 16' miedzy soba sa zespolone zapomoea pretów 27, polaczonych przegu¬ bowo z dolnem ramieniem dzwigni steru¬ jacej 17, obracajacej sie okolo osi 23.W razie odchylenia dzwigni sterujacej 17, pret 27 pokreca tarcze kciukowa 16 i powoduje podniesienie sie lub opuszczenie tylnego ramienia dzwigni 11, IV, obciazo¬ nego zapomoea ciezaru 14, 14'. Po opad¬ nieciu tego ramienia zapora 10 podnosi sie wgóre, a w razie podniesienia sie ramienia dzwigni, zapora 10 opada, przyczem jed¬ noczesnie druga zapora 10' opada lub pod¬ nosi sie. W ten sposób jest uzalezniony ruch zapór 10, 10' od polozenia dzwigni sterujacej 17.Jak wynika z fig. 4 i 5, wpoblizu szybu, w obrebie suwu zapychaczy 9 i 9', sa u- mieszczone dzwignie ryglujace 18, 18', po¬ laczone równiez z dzwignia sterujaca 17. — 2 —Na fig. 6 jest przedstawione polacze¬ nie miedzy dzwigniami ryglujacemi 18, 18' & dzwignia sterujaca 17. Tylnekonce dzwi¬ gni 18, 18', obracajacych sie okolo osi pio¬ nowej 15, 15', sa polaczone miedzy soba zapomoca preta 25, którego srodkowa szczelina obejmuje dolne ramie dzwigni sterujacej 17.Gdy zapychacz 9 lub 9' przy koncu swego suwu zblizy sie do klatki, natrafia on na wystajacy koniec dzwigni rygluja¬ cej 18 lub 18', która, ivskutek nacisku za¬ pychacza, zostaje odchylona. Wówczas pret 25 sprowadza zawsze w polozenie ze¬ rowe dzwignie sterujaca 17, pochylona po¬ przednio w lewo lub w prawo, w celu uru¬ chomienia odpowiedniego' zapychacza.Wskutek ustawienia dzwigni sterujacej w polozenie srodkowe naped zapychacza przestaje dzialac, a zapychacz zostaje prze¬ suniety w tylne (-poczatkowe) polozenie zapomoca swego ciezaru 8 i liny 6. Jedno¬ czesnie podnosza sie zapory 10, lub 10'.Urzadzenie, laczace dzwignie sterowa 17 z napedem zapychaczy, jest uwidocznio¬ ne na fig. 8. W skrzynce 4 znajduje sie sil¬ nik elektryczny 29, obracajacy zapomoca sprzegla 30, przekladni slimakowej 31 oraz kól zebatych 32 i 32' kola zebate 33, 33', na¬ suniete luzno na dwóch walach 34, 34', po¬ siadajacych na swych koncach bebny 5, 5', na które nawijaja sie liny 6, 6', uruchomia¬ jace zapychacze.Waly 34, 34', obracane w lozyskach 40, 38, 40', wewnatrz skrzyni 4 sa zaopatrzo¬ ne w sprzegla cierne, których tarcze rucho¬ me 35, 35* sa przesuwne na wpustkach wa¬ lów 34, 34'. Z kolami 33, 33' sa polaczone tarcze 36, 36' zapomoca sprzegiel slizgo¬ wych 37, np. typu sprzegiel z ciernemi ta¬ smami srubowemi. Wlaczanie i wylaczanie ruchomych tarcz 35, 35' odbywa sie zapo¬ moca walów 39, 39' (fig. 6, 7, 8), których ze¬ wnetrzne konce sa zaopatrzone w dzwignie 20, 20', polaczone przegubowo zapomoca pretów 21, 21' z osia 22, umieszczona na -dokiem ramieniu dzwigni sterowej 17. W ten sposób przechylenie dzwigni 17 w lewo lub w prawo powoduje przekrecenie dzwi¬ gni 20,20', a w dalszym ciagu wlaczenie lub wylaczenie jednego ze sprzegiel 35, 36 lub 35', 36'. Wlaczanie i wylaczanie odbywa sie w sposób elastyczny, poniewaz naped od¬ dzialywa za posrednictwem elastycznego sprzegla slizgowego 371 Do zabezpieczenia lewego lub prawegp polozenia dzwigni 17 oraz wywierania znacznego momentu w jej polozeniu odchy- lonem moze sluzyc ciezar, umieszczony na tej dzwigni, a nie przedstawiony na rysun¬ ku. Do tego samego celu moga równiez slu¬ zyc sciskane sprezyny 24, 24' (fig. 6), utrzy¬ mujace dzwignie 20, 20' w1 polozeniu rów¬ nowagi niestalej. Juz slabe przechylenie dzwigni sterowej 17 wystarcza do przekre¬ cenia dzwigni 20, 20', poczem rozprezajace sie corazi bardziej sprezyny 24, 24* przekre¬ caja dalej z duzym momentem dzwignie sterowa 17 w polozenie, okreslone poczat¬ kowym stosunkowo slabym ruchem obslu¬ gujacego.Urzadzenie dziala w sposób nastepuja¬ cy. Poczatkowo' dzwignia 17 znajduje sie w polozeniu srodkowem, zapora 10 jest usu¬ nieta, zapora tylna 10* przed zapycha- czem — wysunieta, zapychacze znajduja sie w polozeniu skrajnem, najdalszem od szybu, a na obu torach stoja wózki 3, 3', 3", przyczem na dlugosci skoku zapychacza miedzy temi zaporami znajduja sie zwykle dwa wózki.Silnik 29 obraca sie bez przerwy i po¬ woduje ciagly obrót kól zebatych 33, 33* oraz tarcz 36, 36' sprzegiel. Przechylenie dzwigni sterujacej 17 w jednym kierunku powoduje wlaczenie odpowiedniego sprze¬ gla pod dzialaniem sprezyn 24, 24', wsku¬ tek czego jeden! z bebnów 5, 5' zostaje uru¬ chomiony, a odpowiedni zapychacz przesu¬ wa sie ku klatce i toczy przed soba dwa wózki. Jednoczesnie, wskutek przechylenia dzwigni 17 zapomoca preta 27, zostaja u- — 3 —ruchomione tarcze kciukowe 16, 16', a za¬ pora 10 opuszcza sie, umtozliwiajac wtocze¬ nie wózków 3, 3' do klatki 2, przyczem jed¬ noczesnie zapora 10' podnosi sie, zatrzymu¬ jac dalsze wózki na torze.Gdy zapychacz 9, po wtoczeniu wózków do klatki 2, zblizyl sie do niej, uruchomia on dzwignie ryglujaca 18, która zapomoca preta 25 ustawia dzwignie sterujaca 17 w polozenie srodkowe, powodujac w ten spo¬ sób wylaczenie sprzegla 35, 36, zatrzyma¬ nie bebna 5 oraz cofniecie zapychacza 9 za¬ pomoca ciezaru 8, obracajacego przy pomo¬ cy liny 6 swobodny juz beben 5.Takie urzadzenie moze byc wykonane jako urzadzenie podwójne lub tez jako u- rzadzenie pojedyncze, obslugujace tylko je¬ den tor wjazdowy. PL