Jezeli destylacje wegla przeprowadza sie w piecach z ogrzewaniem zewnetrznem, to jesit w piecach retortowych lub komoro¬ wych do otrzymywania gazu i koksu, w ten sposób, iz przez zastosowanie ssania usuwa sie lotne produkty destylacji (gaz i pary) z wnetrza masy paliwa, ewentualnie przy du¬ zej prózni, wówczas powstaja produkty, których ilosc i jakosc róznia sie od ilosci i jakosci prodiuktów ubocznych, otrzymy¬ wanych w zwykly sposób. Dotyczy to zwla¬ szcza dajacych sie skraplac weglowodorów, to jest olejów smolowych o niskiej i wyz¬ szej temperaturze wrzenia.Produkty uboczne, wydzielajace sie przy powyzej podanym sposobie pracy, o- trzymuje sie wedlug wynalazku tak, iz mozna zuzytkowac w sposób wlasciwy ich korzystne wlasciwosci oraz czesciowo za¬ stosowac je w, tym samym procesie.Na rysunku przedstawiono schematycz¬ nie widok urzadzenia do wykonywania spo¬ sobu wedlug wynalazku.Cyfra / oznaczono czesc komory pozio¬ mego pieca koksowego, zamykanej zapo- moca drzwi 2 i wypelnionej ladunkiem we¬ gla 3. Pomiedzy powierzchnia ladunku i sklepieniem 4 pieca znajduje sie zwykla zbiorcza przestrzen 5 dla gazu. Pionowa ru¬ ra 6 laczy przestrzen 5 z hydraulika 7 i jest zaopatrzona w zawór. W sklepieniu 4 pieca znajduje sie szereg rurowych wkla¬ dek 8, przezi które wstawia sie od góry u- szczelnione dziurkowane rury 9, siegajace prawie do dna ladunku wegla 3. Wkladki 8 wystaja ponad sklepienie 4 pieca i sa po-laczone bocznemi sztuccami 10 ze zbior¬ czym przewodem 11 dla gazu, umieszczo¬ nym wzdluz jkomofy ponad sklepieniem pieca. Przewód 11 zaopatrzony równiez w urzadzenie zaworowe wchodzi do drugiej hydrauliki 12, przechodzacej wzdluz calej baterji pieców. W obu hydraulikach 7 i 12 wywoluje sie zapomoca ponizej opisanych urzadzen ssawczych odpowiednio niskie cisnienie, powodujace zasysanie gazów, z pieców, przyczem w hydraulice 7 panuje cisnienie bardzo bliskie atmosferycznego, natomiast w hydraulice 12 znacznie nizsze, dochodzace np. do 200 min slupa wody.Zapomoca tych urodzen mozna pobie¬ rac jednoczesnie lub kolejno z komory 1 pieca koksowego gazy destylacyjne dwóch róznych rodzajów podczas jednej lub kilku nastepujacych po sobie róznych faz proce¬ su destylacji. W zbiorczej przestrzeni 5 dla gazu polaczonej z hydraulika 7 utrzymuje sie przytem cisnienie, rózniace sie naogól tylko nieznacznie od cisnienia atmosferycz¬ nego, zas w rurach 9 — stosunkowo niskie cisnienie, które mozna zmieniac podczas trwania procesu destylacji zapomoca odpo¬ wiednich urzadzen regulujacych, umie¬ szczonych pomiedzy ssaWcza rura 9 i hy¬ draulika 12. Dalsza przeróbka gazów de¬ stylacyjnych, zbierajacych sie w obydwóch hydraulikach 7 i 12, odbywa sie w nastepu¬ jacy sposób.Gazy destylacyjne z hydrauliki 7, któ¬ re posiadaja dla sposobu wedlug wynalaz¬ ku niniejszego niewielkie znaczenie, od¬ prowadza sie rura 13 do urzadzenia chlod¬ niczego, np. do umieszczonych jedna za druga wodnorurkowych chlodtiic 14, w któ¬ rych chlodzi sie gazy w zwykly sposób do odpowiedniej temperatury. Gazy po ozie¬ bieniu uchodza z chlodnic 14 nura 15 i pod dzialaniem przewietrznika 16 doprowa¬ dzane zostaja do nieprzedstawionych na rysunku urzadzen, w celu dalszej przerób¬ ki. Skropliny powstajace przy oziebianiu tych gazów w chlodnicach 14, to jest smo¬ le i wode amonjakalna, usuwa sie rurami 17 i 18 i przerabia dalej w ponizej opisa¬ ny sposób.Gazy destylacyjne, zbierajace sie w hydraulice 12, posiadaja glówne znaczenie dla sposobu wedlug wynalazku. Pierwsze wstepne traktowanie tych gazów, znamio¬ nujace ten sposób, polega na tern, ze zbior¬ cze przewody 11 dla gazu i hydraulike 12, a przy odpowiedniej budowie równiez znajdujace isie w sklepieniu 4 pieca zbior¬ cze wklatlki 8, przeplótóiije ^je goracemi wodnemi skroplinami, oddzielonemi od smoly* To przeplókiwanie, jak to przed¬ stawiono ula przykladzie wykonania we¬ dlug rysunku, dotyczy celowo równiez dru¬ giej hydrauliki 7. W tym celu przez rury 19, 20 i 21 usuwa sie z obydwu hydraulik 7 i 12 zebrane w nich ciekle produkty, sta¬ nowiace mieszanine smoly i wody amonja- kalnej, wydzielone z gazów, a czesciowo doprowadzone przy przeplókiwaniu, do dolnego (rozdzielacza 22, w którym naste¬ puje oddzielenie wody amonjakalnej od smoly. Smole przeprowadza sie z dna przez przeplywowa rure 23 do umieszczo¬ nego obok zbiornika 24, z którego sie ja od czasu do czasu usuwa. Ta smola zawiera stosunkowo duza ilosc skladników wysoko- wrzacych o charakterze paku; Wode amo¬ njakalna odprowadza sie przez przelew 25 do drugiego zbiornika 26, skad pompa 27 tloczy ja do pionowej rury 28, zaopatrzo¬ nej w odgalezienia 29 i 30, prowadzace do obydwu hydraulik 7, wzglednie 12, oraz w równolegle do zbiorczych przewodów 11 dla gazu odgalezienia 31, prowadzace do kazdego z pieców. Odgalezienia 31 sluza do zasilania zapomoca (rurowych laczników 32 przewodów 11 oraz zbiorczych wkladek 8. Doprowadzane do przewodów i hydrau¬ lik przeplókujace ciecze, wzglednie skropli¬ ny, sa oczywiscie ogrzane, wskutek ciepla wlasnego gazu, do temperatury okolo 80?^- 85°C. Przeplókiwanie zbiorczych wkladek dla gazu i hydraulik posiada duze znacze- - 2 -nie zarówno dla jakosci odprowadzanych gazów, jak' i otrzymywanych z nich w dal¬ szym przebiegu procesu produktów, zwla¬ szcza olejów smolowych.Gazy destylacyjne, zbierajace sie w hy¬ draulice 12, doprowadza sie rura 33 do u- rzadzenia chlodniczego, skladajacego sie z polaczonych kolejno wodnorurkowych chlodnic 34, 35, lub innych podobnie dzia¬ lajacych urzadzen chlodniczych. Gaz prze¬ prowadza fiie z pierwszej chlodnicy 34 ru¬ fowym lacznikiem 36 do chlodnicy 35, skad go sie usuwa rura 37. Wode chlodzaca pro¬ wadzi sie rurami 38, 39, 40 zgodnie z zasa¬ da przeciwpradu. W ten sposób poszcze¬ gólne chlodnice posiadaja rozmaite tempe¬ ratury, opadajace w kierunku biegu gazu, przez co nastepuje frakcjonowane chlodze¬ nie gazów. Przez zwiekszenie ilosci tych chlodmc mozna uzyskac odpowiednie zwiekszenie faz chlodzenia, wzglednie frak- cyj. Z ostatniej chlodnicy 35 przeprowadza sie gaz rura 37 do urzadzenia 41 o dziala¬ niu rozdzielacza udarowego, np. do wiezy, zaopatrzonej w sita i spoczywajace na nich wypelnienie (np. luzno lezace pierscienie).Z tego urzadzenia zasysa sie gaz przez rti- re 42, 43 zapomoca przewietrznika 44 i do¬ prowadza dalej do rozdzielacza 45 dla skroplin, zawierajacego mp. odbojowa ply¬ te 46 i zbiorczy garnek 47, tworzacy jego czesc dolna; ten ostatni sluzy czesciowo do zbierania oddzielanych z gazu w prze- wietrzniku 44 skroplin, a czesciowo do od¬ dzielania porwanych przez strumien gazu skroplin. Ze wzgledu na to ostatnie zada¬ nie rozdzielacz 45 mozna zastapic rozdzie¬ laczem smoly zwyklej budowy, np. apara¬ tem Peloiuse'a. Kazda z chlodnic 34, 35 po¬ siada wlasny dolny zbiornik 48, wzglednie 49, dti którego doprowadza sie oddzielone w danej chlodnicy skropliny przez rure 50, wzglednie 51. Rozdzielacz 41 posiada od¬ dzielny zbiornik 52, w którym zbieraja sie oddzielone od gazów oleje smolowe, sply¬ wajace rura 53. Do zbiornika 52 doprowa¬ dza sie oprócz tego oddzielone w oddziela¬ czu 45 skropliny smolowe zapomoca rury 54. Zbiorniki 48 i 49 sluza nietylko do zbie¬ rania, lecz równiez do rozdzielania doply¬ wajacej do nich mieszaniny skladników wodnych i smolowych. Sposób rozdziela¬ nia, to znaczy kolejnosc ukladania sie warstw skladników wodnych i olejowych, nie jest okreslona z powodu zmiennego charakteru otrzymywanych olejów smolo¬ wych i w kazdym zbiorniku jest zalezna od danych warunków. Taknp. na dole zbie¬ ra sie niekiedy skladnik olejowy, a niekie¬ dy wodny, choc czesciej zachodzi przypa¬ dek drugi W celu umozliwienia pobierania ze zbiorników pozadanego produktu, to jest wody amonjakalnej lub skladników smolowych, kazdy ze zbiorników 48, 49 zaopatruje sie w umieszczone u góry spu¬ sty 56. Górne spusty 55 sa polaczone za¬ pomoca trój droznego kurita 58 z pozioma zbiorcza rura 57, a dolne spusty 56 zapo¬ moca trójdroznego kurka 60 z podobna pozioma rura 59. Prócz tego pomiedzy dwo¬ ma lezacemi jeden nad drugim tró j drozne- mi ikurkami 58 i 60 sa umieszczone pionowe rurowe laczniki 61 z wbudowanemi na¬ rzadami zaworowemi. W prawym koncu kazdej z poziomych rur 57 i 59 znajduja sie pompy 62, 63, tloczace ciecz do poni¬ zej opisanych urzadzen. Zespól tych urza¬ dzen (55 do 61) umozliwia usuwanie zapo¬ moca kazdej z obu pomp 62 i 63 z dowol¬ nego z obu zbiorników 48 i 49 w miare po¬ trzeby skladników olejowych lub wodnych zarówno zgóry jak i zdolu. Szczególy urza¬ dzenia moga ulec zmianie. Tak np. trój- drozne kurki 58, 60 mozna zastapic przez poszczególne, obshigiwane niezaleznie, u- rzadzenia zaworowe w miejscach 58 i 60, gdzie zbiegaja sie rury. Pompe 62 stosuje sie zwykle do tloczenia skladników smolo¬ wych, a pompe 63 — do wody amonjakal¬ nej.Do zbiornika 48 pierwszej chlodnicy 34 o najwyzszej temperaturze doprowadza — 3 —^Vr sie rura 18 smolowe i Wodne skropliny z chlodnicy 14, polaczonej z hydraulika 7.Ilosc skroplin, oddzielana z tej czesci ga¬ zu, jest (niewielka w stosunku do ilosci skroplili, oddzielanych z drugiej czesci ga¬ zu z hydrauliki 12; jakosc tych skroplin, zarówno pod wzgledem skladników wod¬ nych, jak i smolowych, nie rózni sie bardzo od jakosci skroplin z chlodnicy 34, wobec czego celowem jest doprowadzac je do wspólnego zbiornika 48, w celu uproszcze¬ nia urzadzenia.Urzadzenie zaopatrzone jest równiez w rure 64, laczaca rure 13 hydrauliki 7 z rura odprowadzajaca gazy z hydrauliki 12, jak równiez w podobna rure 65 pomiedzy rura 15, prowadzaca z chlodnicy 14 dó przewietrznika 16, i rura 43, prowadzaca do przewietrznika 44. W rury 13 i 64 jest wbudowany zawór 66, a w rury 15 i 65 za¬ wór 67. Te zawory stanowia równiez na¬ stawne opory dlawikowe do regulowania cisnienia zasysania. Rurami 64 i 65 mozna doprowadzac gazy, zbierajace sie w hy¬ draulice 7 badz bezposrednio za ta hydrau¬ lika, badz za chlodnica 14 do strumienia gazów destylacyjnych z hydrauliki 12, za¬ sysanych z wnetrza ladunku wegla, i prze¬ rabiac dalej wraz z temi ostatniemi. W obu przypadkach przewietrznik 16 staje sie zbednym, wzglednie mozna go wylajczyc, poniewaz przewietrznik 44 wystarcza do tloczenia wszystkich gazów destylacyjnych.Dalsza przeróbka gazu, tloczonego przez przewietrznik 44 poprzez oddzie¬ lacz 45, jest nastepujaca.Gaz przeprowadza sie najpierw przez polaczone kolejno wiezowe plóczki 68, 69, w których wymywa sie zapomoca wody resztki zawartosci amonjaku. Druga plócz- ke 69, z której gaz uchodzi u góry przez odlotowa inuire 70, zrasza sie swieza woda, doprowadzana przez doplyw 71. Tworza¬ ca sie w; plóczce 69 slaba wode amonjakal¬ na odprowadza isie przez rure 72 do zbior¬ nika 48 chlodnicy 34, gdzie miesza sie ona z zebrana w tymze zbiorniku woda amo¬ niakalna o podobnych wlasciwosciach po¬ chodzaca ze skroplin chlodnic 34 i 14.Pierwsza plóczke 65 zrasza sie owa zebra¬ na w zbiorniku 48 slaba amonjakalna wo¬ da, doprowadzana pirzez rure 73 i tloczona zapomoca pompy 74. Rura ssaca 75 pompy 74 jest w ten sposób polaczona ze zbiorni¬ kiem 48, iz moze pobierac wode amonja- Ikalna, zaleznie od tego, czy woda tworzy warstwe górna czy d^lna, przez górny lub dolny spust 76, wzglednie 77, w ten sam sposób, jak to powyzej opisano odnosnie rur 57 i 59. Powstajaca w plóczce 68 bar¬ dziej bogata w amonjak woda („mocna woda amonjakakia") splywa przez rure 78 do zbiornika 79. Do tegoz zbiornika pompa 63 tloczy podobna mocna wode a- monjakalna, zbierana w zbiorniku 49 o- statniej chlodnicy 35 o najnizszej tempera¬ turze, lub w przypadku wiekszej ilosci chlodnic wode amonjakakia z poprzedza¬ jacej chlodnicy (lub zbiornika). Te wode amonjakalna, zebrana w zbiorniku 79, tlo¬ czy sie zapomoca pompy 80 do ineprzed- stawiernych na rysunku urzadzen, w któ¬ rych sie ja zuzywa lub przerabia.Gaz z ostatniej amoniakalnej plóczki 69 przeprowadza sie rura 70 do paru pola¬ czonych kolejno wiezowych plóczek 81, 82, sluzacych do wymywania oleju lekkiego zapdmoca olejów plóczkowych. Te plóczki 81, 82 sa (polaczone z trzema dolnesni zbior¬ nikami 83, 84, 85 dla krazacego oleju plócz- kowego, który sluzy do wymy^^nia ole¬ jów lekkich w przeciwpradzie w zwykly sposób, stosowany do otrzymywania ben¬ zolu. Ostatni zbiornik 85 zawiera cala ilosc swiezego oleju plóczkowego, który pompa 86 tloczy przez pionowa mre 87 na wierz¬ cholek ostatniej plóczki 82. Wzbogacony olej plóczkowy przeplywa nastepnie zdolu plóczki przez rure 88 do zbiornika 84, skad pompa 89 tloczy go ponownie przez pio¬ nowa rure 90 na wierzcholek (pierwszej plóczki 81.,Z tej ostatniej nasycony olej — 4 -plóczkbwy przeplywa rura 91 do zbiornika 83, skad go sie doprowadza zapomoca rury ssawczej 92 i pompy 93 przez ogrzewany posrednio para podgrzewacz 94 do kolum¬ ny destylacyjnej 95. Z dolu tej kolumny splywa oczyszczony olej plóczkowy w sta¬ nie goracym przez rure 96 do chlodnicy 97 (np. chlodnicy zraszanej), w której chlodzi sie do zwyklej temperatury, poczem przez odplywowa rure 98 splywa do zbiornika 85 do swiezego oleju plóczkowego. Odgale¬ ziajaca sie od rury 98 rura 99 umozliwia odprowadzanie czesci ochlodzonego juz o- leju plóczkowego, stanowiacego juz zbed¬ ny nadmiar w procesie, do zbiornika 100.Pary olejów, lekkich, odpedzone w destyla¬ cyjnej kolumnie 95 zapomoca bezposred¬ niej pary wodnej, przeplywaja przez rure 101 do chlodnicy 102, której czesc dolna 103 stanowi zbiornik-rozdzielacz, skad o- trzymane oleje lekkie przeprowadza sie z jednej strony przez rure 104 do zbiornika 105, a z drugiej skroplona wode usuwa przez rure 106. Czesc niskowrzacych naj¬ lzejszych weglowodorów zawartych w ga¬ zie, która zostaje absorbowana przez kra¬ zacy olej plóczkowy, nie zostaje skroplona podczas oziebiania w chlodnicy 102 i jako gaz uchodzi ze zbiornika 103 przez wyde¬ chowa rure 128. W celu odzyskania tych skladników, które stanowia weglowodory o duzej wartosci opalowej i swietlnej, rure 128 laczy sie z, ssawcza strona przewietrz- nika 40, np. zapomoca rury 65, polaczonej z ssawcza rura 43.Oleiste skropliny, otrzymywane w zbior¬ nikach 48, 49 i 52 (ozesciowo przez stop¬ niowe oziebianie gazów destylacyjnych, o- trzymywanych przez zasysanie z wnetrza masy wegla, czesciowo przez dodatkowe oddzielanie zapomoca dzialania udarowe¬ go i odsrodkowego), róznia sie znacznie swemi wlasciwosciami, wskutek frakcjono¬ wanego traktowania gazów destylacyjnych, zwlaszcza pod wzgledem zawartosci ole¬ jów lekkich, jak równiez wyzej wrzacych olejów, smolowych. Z powodu tych róznic frakcjonowane otrzymywanie omawianych skroplin jest bardzo korzystne do dalszej przeróbki. Skropliny olejowe ze zbiornika 48 o najwyzszym stopniu ochlodzenia za¬ wieraja okolo 3T%, skropliny drugiego zbiornika o nizszym stopniu ochlodzenia do 8% i skropliny zbiornika 52 oddzielacza u- darowego i odsrodkowego zawieraja 20 do 25% olejów lekkich, skladajacych sie w mniejszej czesci z weglowodorów benzy¬ nowych, to jest alifatycznych, a w wiekszej czesci z benzolowych, to jest aromatycz¬ nych. Wyzej wrzace oleje smolowe posiada¬ ja równiez rozmaity charakter. Skropliny o- lejowe zbiornika 48 zawieraja stosunkowo mniej olejów smolowych wysokowrzacych, a wiecej skladników w rodzaju paku. Na¬ tomiast skropliny olejowe zbiorników 49 i 52, skoro oleje lekkie zostaja usuniete, za¬ wieraja przewaznie takie oleje smolowe o- raz tak malo skladników w rodzaju paku, iz po uwolnieniu od olejów lekkich nadaja sie doskonale jako olej plóczkowy do wy¬ mywania olejów lekkich w plóczkach 81 i 82. Olej zdbrany np. w zbiorniku 52 prze¬ tlacza, sie zapomoca pompy 107 i pionowej rury 108 do górnego zbiornika 109, z któ¬ rego przez rure 110 splywa wlasnym cie¬ zarem do zbiornika 83 do nasyconego oleju plóczkowego plóczki benzynowej. Dzieki temu olej smolowy, pochodzacy z chlodnic gazu i zawierajacy duze ilosci benzyny i benzolu (i nadajacy sie poza tern bardzo do¬ brze jako olej plóczkowy) dostaje sie do procesu otrzymywania oleju lekkiego w ten sposób, iz Zostaje stad doprowadzany bez¬ posrednio do kolumny destylacyjnej 95, w której zostaje razem z nasyconym olejem plóczkowyn^ który przeszedl juz przez ii- nzadzenie do otrzymywania oleju lekkiego, uwolniony od zawartego w nim oleju lek¬ kiego. Reszta doprowadzanego oleju, pozo¬ stala po odpedzeniu, moze byc uzyta jako olej plóczkowy, sluzacy do otrzymywania oleju lekkiego. Nadmiar oleju wprowadzor — 5 —ny do urzadzenia doprowadza sie wkoncu, jak to powyzej opisano, do zbiornika 100.W ten sposób uskutecznia sie stale odna¬ wianie oleju plóczkowego, uzywanego w u- nzadzeniu do otrzymywania oleju lekkiego, przez skropliny olejowe, otrzymywane swiezo w chlodnicach gazu. Te dodatkowe skroplmy oleju smolowego, które sie stosu¬ je jako olej plóczkowy, moga pochodzic wylacznie z rur 53 i 54 oddzielaczy 41, 44, 45; mozna jednak równiez stosowac skro¬ pliny oleju smolowego z ostatniej chlodni¬ cy 35 (o najnizszym stopniu chlodzenia), które splywaja do zbiornika 49, albo Wkon¬ cu przy dalszem jeszcze frakcjonowaniu chlodzenia rówmiez i skropliny oleju smo¬ lowego z poprzednich nizszych stopni chlo¬ dzenia. W ceiu umozliwienia jednoczesne¬ go istosowania skroplin z chlodnic, jako ole¬ ju plóczkowego, z przewodu tlocznego 111 pompy 62 do oleju smolowego odgalezia sie do zbiornika 52 rure 112, zaopatrzona w narzad zaworowy i regulujacy. Zapomoca tego urzadzenia pompa 62 moze tloczyc o- lej smolowy ze zbiornika 49 (wzglednie z poprzednich zbiorników) do zbiornika 52.Skropliny oleju smolowego, (zebrane w zbiorniku 48 chlodnicy 34, zawieraja, jak juz wspomniano, znaczna ilosc olejów lek¬ kich, jednak naogól nie nadaja sie one jako olej plóczkowy. W celu otrzymania tego o- leju lekkiego, zanim usunie sie go z urza¬ dzenia jako produkt uboczny, postepuje sie w nastepujacy sposób, Olej smolowy pompuje sie ze zbiornika 48 zapomoca pompy 62 przez pionowa rure 111 do oddzielnego górnego zbiornika 113, skad splywa on wlasnym ciezarem rura 114 do destylacyjnej i rektyfikacyjnej kolumny 115, zaopatrzonej u dolu w grzejnik 116, a u góry w deflegmator .Z-/7. Destylacje u- skuttecznia sie w ten sposób, iz przez odlo¬ towa rure 118 przechodza wszystkie pro¬ dukty, których najwyzsza temperatura wrzenia dochodzi do 200° — 220°C. Pary destylacyjne skraplaja sie w chlodnicy 119, przyczem otrzymuje sie dalsza ilosc oleju lekkiego^ który splywa przez rure 120 do zbiornika 121. Pozostalosc po destylacji splywa z kolumny 115 rura 122 i stanowi smole bardzo wysokiego gatunku o niewiel¬ kiej zawartosci paku.Olej lekki, zalwarty w skroplinach oleju smolowego, pochodzacy z chlodnic gazu o najnizszym stopniu chlodzenia i z udaro¬ wych i odsrodkowych oddzielaczy, mozna usuwac jiiietylko zapomoca kolumny desty¬ lacyjnej 95 urzadzenia do otrzymywania oleju lekkiego; zamiast tej kolumny mozna stosowac dowolne inne nadajace sie do de¬ stylacji urzadzenia, zapomoca których o- trzymuje sie równiez olej, nadajacy sie ja¬ ko olej plóczkowy do otrzymywania oleju lekkiego. Postac wykonania tej odmiany sposobu jest nastepujaca.Kolumne destylacyjna 115 stosuje sie naprzemian raz tak, jak powyzej opisano do odpedzania zebranych w górnym zbior¬ niku 113 skroplin oleju smolowego z chlod¬ nicy gazu o najwyzszym stopniu chlodze¬ nia, a drugi raz do odpedzania zebranych w górnym zbiorniku 109 skroplin oleju smo¬ lowego z chlodnicy igazu o najnizszym stop¬ niu chlodzenia. W celu umozliwienia tej zmiany stosowania kolumny destylacyjnej wlacza sie pomiedzy rure 110 górnego zbiornika 109 i rure 114 górnego zbiornika 113 rure 123. W tym przypadku wymienio¬ ne trzy rury 110, 114 i 123 winny byc zao¬ patrzone w zawory 124, 125, 126. Przy tego rodzaju urzadzeniu polaczen rurowych mozna zasilac dowolnie kolumne 115 ole¬ jem smolowym ze zbiornika 109 lub ze zbiornika 113. W celu umozliwienia tego sposobu pracy nalezy tylko nadac górnym zbiornikom 109 i 113 lub nawet zasilaja¬ cym je zbiornikom 48 i 49 dostatecznie wielkie rozmiary, aby w jednym ukladzie zbiorników móc przechowywac caly zapas otrzymywanego oleju smolowego, podczas gdy drugi uklad zbiorników dostarcza olej smolowy do zasilanej nim kolumny 115. — 6 —Kolumna 11! musi przytern dzialac dosta¬ tecznie sprawnie, aby mozna bylo w odpo¬ wiednim ograniczonym czasie przerobic kazdy z obu zapasów oleju smolowego.Te odmiane sposobu, wedlug której de¬ stylacyjna kolumne 115 stosuje sie naprze¬ mian do odpedzania olejów lekkich z chlod¬ nic gaizu o wyzszym i nizszym stopniu chlo¬ dzenia, stosuje sie zwlaszcza korzystnie w przypadku, sikoro w kolumnie destylacyj¬ nej 95 urzadzenia do otrzymywania oleju lekkiego przerabia sie wylacznie zebrany w zbiorniku 52 (oddzielony w oddziela¬ czach udarowych i odsrodkowych 41, 44 i 45) olej smolowy, zawierajacy olej lekki, a wiec bez dodatku (pochodzacego z chlod¬ nicy 35 o najnizszym stopniu chlodzenia) oleju smolowego ze zbiornika 49. W tym przypadku przez kolumne 115 przeprowa¬ dza sie naprzemian olej smolowy z chlod¬ nicy gazu o najwyzszym stopniu chlodze¬ nia, plynacy ze zbiornika 48, i olej smolo¬ wy z, chlodnicy o najnizszym stopniu chlo¬ dzenia, plynacy ize zbiornika 49. Uslkutecz- nia si py 62, po zamlknieciu rury 112, tloczy sie naprzemian raz olej .smolowy ze zbiornika 48, a drugi raz olej smlolowy ize zbiornika 49 przez rure 111 do górnego zbiornika 113.Za kazdym razem nalezy oczywiscie opróz¬ nic górny zbiornik 113 ze znajdujacego sie w nim oleju smolowego, przed wpompowa¬ niem do niego oleju smolowego odmiennego rodzaju. Przy przeróbce oleju smolowego ze zbiornika 49 w kolumnie 115 pozosta¬ losc po destylacji, wyplywajaca rura 122, zbiera sie oddzielnie; w razie potrzeby po¬ zostalosc te mozna uzyc jako olej plóczko- wy do otrzymywania oleju lekkiego. W in¬ nym przypadku, skoro w kolumnie przera¬ bia sie olej smolowy ze zbiornika 48, wów¬ czas pozostalosc po destylacji, jak to po¬ wyzej opisano, stanowi smola. Destylat z kolumny 115, skraplany w chlodnicy 119, w kazdym przypadku (bez wzgledu na ro¬ dzaj materjalu, który destyluje sie w ko¬ lumnie 115) stosuje isie jako olej lekki po¬ dobnie do otrzymywanego z chlodnicy 102 produktu z urzadzenia do otrzymywania o* leju lekkiego.Uwzglednione w powyzszym opisie wy¬ mywanie amonjaku z traktowanych gazów destylacyjnych w wiezowych plóczkach 68 i 69 nie stanowi zasadniczej (cechy sposobu.Zamiast tego rodzaju posredniego otrzy¬ mywania amonjaku mozna równiez stoso¬ wac tak zwane bezposredinie otrzymywanie amonjaku. W tym przypadku amaojakalne ploczki 68 i 69 wraz z ich dodatkowemi u- rzadzeniami staja sie zbedne, a gazy, ucho¬ dzace z ostatniej plóczki 82 oleju lekkiego rura 121\ doprowadza sie do urzadzenia, sluzacego do stezania wody amonjakalnej, w ktorem cala zawartosc amonjaku wiaze sie kwasem .siarkowym lub innym srodkiem na stala sól. PL