Obsluga wszystkich dotychczas znanych jazów z ruchoma nasada wzglednie repe¬ racja ich lub podobne prace sa mozliwe tylko wtedy, gdy jaz jest nieczynny. Poza tern jazy takie w zimie sa narazone na dzialanie niskiej temperatury podczas mro¬ zów i rózne ich czesci skladowe, zwla- scza czopy i sworznie obmarzaja, wskutek czego jaz nie jest gotów do pracy i nie dziala, gdy zachodzi potrzeba.Wynalazek niniejszy usuwa wspomnia¬ ne wyzej wady. Jaz wedlug wynalazku jest tak zbudowany, ze obsluga ruchomej jego nasady oraz male jej reperacje moga sie odbywac podczas pelnej pracy jazu, a po¬ za tern zapewniona jest zupelna gotowosc jazu do pracy takze i podczas silnego mrozu.Rysunek przedstawia przyklad wyko¬ nania przedmiotu wynalazku.Fig. 1 przedstawia przekrój poprzecz¬ ny jazu i nasady, fig. 2 — przekrój po¬ przeczny tylko nasady, lecz w wiekszej po- dzialce, fig. 3 — widok jazu zprzodu, mia¬ nowicie w kierunki strzalki 19, fig. 4 — widok ogólny jazu wedlug wynalazku, a mianowicie ztylu, przyczem obydwa filary jazu sa przedstawione w przekroju.Z progiem 1 jazu, umocowanym na sta¬ lej koronie 2, jest polaczona zapomoca u- szczelnionych przegubów 4 przechylna na¬ sada 3. Na tylnej stronie nasada ta jest polaczona z plyta podporowa 5. Ta plyta podporowa ma taka sama dlugosc, jak na¬ sada jazu i równiez tak samo, jak nasada,styka sie z obydwoma bocznemi filarami 20, 21 jazu. Rlyta podporoY^jcst przegu¬ bowo polaczona z nas&cla zapomoca u- szczelnionych przegubów 6. Dolny brzeg 7 plyty podporowej jest zawieszony na pa¬ sach drucianych lub na linach, albo innych gietkich narzadach nosnych, uruchomia¬ nych zapomoca urzadzenia mechanicznego, aby plyte podporowa, a wraz z nia i nasa¬ de jazu mozna bylo zaleznie od potrzeby podnosic lub opuszczac (przechylac). Dol¬ na czesc plyty podporowej podczas podno¬ szenia sie lub opuszczania slizga sie po tyl¬ nej scianie 8 fundamentu jazu.Boczne scianki nasady 3 jazu, jak rów¬ niez boczne scianki plyty podporowej 5, stykaja sie z bocznemi sciankami filarów 20, 21 i w szczelinach stykowych sa odpo¬ wiednio i celowo uszczelnione na wode, np. zapomoca filcu, gumy lub podobnego ma- terjalu.Wedlug wynalazku w fundamencie ja- zu pod nasada urzadzony jest otwarty ko¬ rytarz 9, w którym umieszczone sa narza¬ dy i czesci, potrzebne do podnoszenia lub opuszczania nasady. Dostep tlo tego kory¬ tarza jest z jednego lub z obydwóch fila¬ rów, znajdujacych sie po bokach jazu. Ko¬ rytarz ten powieksza jednoczesnie prze¬ strzen 10 miedzy ruchoma sciana 3 jazu a plyta podporowa 5. Przestrzen pod nasada jazu w korzytarzu jest dostatecznie ob¬ szerna tak, ze mozna wygodnie wchodzic do tego korytarza i dogladac oraz obslugi¬ wac narzady, znajdujace sie w tym kory¬ tarzu. Korytarz pod nasada jest tak duzy i wysoki, ze nawet przy opuszczonej nasa¬ dzie mozna don wejsc i chodzic po nim.(Nasada w polozeniu opuszczonem jest za¬ znaczona na fig. 1 linjami kreskowane- mi).Sworznie lub czopy przegubu 4 oraz przegubu 6 sa wydrazone lub posiadaja ksztalt rur i tak sa wykonane, ze przez nie mozna przepuszczac goraca pare, goraca wode lub gorace powietrze i w ten sposób ogrzewac je podczas mrozu. Powietrze, pa¬ re lub wode, które sluza do ogrzewania przegubów, prowadzi sie np. rura 11 w kierunku strzalki 12 do rurowego przegu¬ bu 13, nastepnie rura 14 w kierunku strzal¬ ki 15 do rurowego przegubu 16 i stad odprowadza sie w kierunku strzalki 17.W korytarzu pod nasada umieszczo¬ ne sa grzejniki, np. grzejniki 18 lub rury grzejne, ogrzewane para, woda lub po¬ wietrzem, wzglednie w korytarzu tym sa umieszczone w razie potrzeby kosze ze¬ lazne z zarzacym sie koksem. Tam, gdzie ma sie do rozporzadzenia tania energje elektryczna, mozna ogrzewac przestrzenie pod nasada, jak równiez przeguby pradem elektrycznym.Przeguby sa zabezpieczone przeciw stratom cieplnym zapomoca pasków skó¬ rzanych lub innej izolacji.Jaz wedlug wynalazku posiada te za¬ lete, ze mechaniczne i inne narzady i cze¬ sci, potrzebne do uruchomiania i obslugi jazu, sa umieszczone w korytarzu, moga byc bez przeszkód stale kontrolowane i obslugiwane, mianowicie nawet podczas pelnej pracy jazu, wskutek czego osiaga sie zupelna niezawodnosc jego pracy. Od strony korytarza moga byc takze dokony¬ wane drobne naprawy ruchomej nasady albo tez umieszczonych w korytarzu na¬ rzadów maszynowych. Wskutek tego, ze przestrzenie pod nasada oraz przeguby ruchomej nasady sa podczas zimy ogrze¬ wane, przeguby te nie moga obmarznac, wobec czego w ten sposób stale zapewnio¬ na jest niezawodnosc pracy jazu nawet podczas silnego mrozu.Rzecz jasna, ze powyzej opisany jest tylko przyklad wykonania wynalazku i ze poszczególne narzady i czesci, uzyte w tym wynalazku jako czesci konstrukcyjne, moga byc zastapione innemi równowarto- sciowemi narzadami i czesciami bez wy¬ kraczania poza granice wynalazku. - 2 - PL