PL189135B1 - Sposób czystego wybierania złóż minerałów systemem komorowo-filarowym - Google Patents

Abstract

1 . Sposób czystego wybierania zlóz minera- lów systemem komorowo-filarowym, w którym pole eksploatacyjne rozcina sie wyrobiskami komorowymi na prostokatne filary technologicz- ne, które nastepnie rozcina sie na filary podporo- we usytuowane w rzedach równolegle do linii zrobów, a w rzedach prostopadle do tej linii, które to filary wielkoscia dobiera sie w zaleznosci od cisnienia górotworu i wytrzymalosci skal, a nastepnie wybiera sie je mechanicznie etapami z zastosowaniem w wybranej przestrzeni obudo- wy podporowej, znamienny tym, ze filary (3) w ostatnim wzdluz linii zrobów rzedzie wybiera sie sukcesywnie poczawszy od linii zrobów w kierunku postepu frontu eksploatacyjnego, przy czym po wybraniu czesci kazdego filara przesta- wia sie do wybranej przestrzeni obudowe podpo- rowa (4), po czym przystepuje sie do wybierania w ten sam sposób nastepnych czesci kazdego filara danego rzedu i przestawia sie do wybra- nych przestrzeni obudowe podporowa (4), po czym cykl pracy powtarza sie przy nastepnym rzedzie filarów' Fig 1 PL

Description

Przedmiotem wynalazku jest sposób czystego wybierania złóz minerałów systemem komorowo-filarowym, przeznaczony do stosowania przy eksploatacji złóż minerałów poziomych lub lekko nachylonych o miązszości około 5 m, zwłaszcza złóż rud miedzi, z zastosowaniem techniki strzelniczej do urabiania skał i obudowy kotwiowej dla zabezpieczenia wyrobisk.

Znany z polskiego opisu patentowego nr P-322232 sposób czystego wybierania złóż minerałów systemem komorowo-filarowym polega na rozcinaniu, a następnie mechanicznym wybieraniu etapami filarów podporowych w ostatnim wzdłuż linii zrobów rzędzie, które to filary usytuowane są prostopadle do tej linii. W miarę wybierania filarów w części wybranej przestrzeni stosuje się obudowę podporową. W systemie tym pole eksploatacyjne rozcina się wyrobiskami komorowymi na prostokątne filary technologiczne, które następnie rozcina się na filary podporowe usytuowane w rzędach równolegle do linii zrobów. Wielkość tych filarów dobiera się w zależności od ciśnienia górotworu i wytrzymałości skał, w wyniku czego ostatni ich rząd znajduje się w stanie pozniszczeniowym, umożliwiającym mechaniczne ich wybieranie.

Sposób czystego wybierania złóż minerałów według wynalazku polega na tym, ze filary w ostatnim wzdłuz linii zrobów rzędzie wybiera się sukcesywnie począwszy od linii zrobów w kierunku postępu frontu eksploatacyjnego, przy czym po wybraniu części każdego filara przestawia się do wybranej przestrzeni obudowę podporową. Następnie przystępuje się do wybierania w ten sam sposób następnych części każdego filara danego rzędu i przestawia się do wybranej przestrzeni obudowę podporową. Po wybraniu wszystkich części każdego filara danego rzędu cykl pracy powtarza się przy następnym rzędzie filarów.

W wybranych przestrzeniach jako obudowę podporową stosuje się przestawne indywidualne stojaki hydrauliczne, przestawne hydrauliczne stosy podporowe, zestawy hydraulicznej obudowy kroczącej, obudowę drewnianą w postaci stojaków lub stosów lub kombinację tych obudów.

Taki sposób czystego wybierania złoza minerałów pozwala na całkowite wybranie złoza w określonej furcie eksploatacyjnej oraz na wyeliminowanie robót strzałowych lub znaczne ich ograniczenie w strefie likwidowanej przestrzeni, przez co również uzyskuje się poprawę stanu bezpieczeństwa pracy załóg na całym froncie eksploatacyjnym.

189 135

Sposób czystego wybierania złóz minerałów według wynalazku objaśniony jest bliżej w dwóch przykładach zastosowania przy eksploatacji złoża rud miedzi o miąższości 4,5 m zilustrowanych na rysunku, na którym fig. 1 przedstawia fragment pola eksploatacyjnego z wybranymi już częściowo filarami w ostatnim wzdłuż linii zrobów rzędzie i przestawioną częściowo obudowę podporową, a fig. 2 - fragment pola eksploatacyjnego z ukształtowaną schodkowo linią zrobów.

W przykładzie pierwszym pole eksploatacyjne rozcina się wyrobiskami komorowymi 1 i pasami 2 na prostokątne filary 3 podporowe o szerokości 3 m i długości 16 m, usytuowane prostopadle do linii zrobów. Następnie przystępuje się do sukcesywnego wybierania kolejnych filarów od strony zrobów w kierunku postępu frontu eksploatacyjnego, począwszy od granicy pola eksploatacyjnego. Wielkość filarów 3 dobrana jest w zależności od ciśnienia górotworu i wytrzymałości skał, w wyniku czego ostatni ich rząd przy linii zrobów znajduje się juz w stanie pozniszczeniowym, umożliwiającym mechaniczne ich wybieranie przy pomocy przystosowanych do tego celu samojezdnych maszyn ładująco-odstawczych 5.

Po wybraniu pierwszej części od strony zrobów pierwszego filara przestawia się do wybranej przestrzeni obudowę podporową w postaci indywidualnych stojaków hydraulicznych 4, po czym wybiera się w ten sam sposób pierwszą cześć następnego w danym rzędzie filara i przestawia się do wybranej przestrzeni stojaki hydrauliczne 4, wyznaczające nową linię zrobów. W ten sposób uzyskuje się prostą linię zrobów na całej długości frontu eksploatacyjnego, przydatną szczególnie w polach eksploatacyjnych, których długość ograniczona jest calizną. Po wybraniu pierwszych części wszystkich filarów w ostatnim wzdłuż linii zrobów rzędzie i przestawieniu do wybranych przestrzeni stojaków hydraulicznych 4, przystępuje się do wybierania w ten sam sposób i w tej samej kolejności następnych części wszystkich filarów danego rzędu i sukcesywnego przestawiania do wybranych przestrzeni stojaków hydraulicznych 4, tworzących nową linię zrobów.

Po wybraniu wszystkich części filarów danego rzędu i przestawieniu do wybranych przestrzeni stojaków hydraulicznych 4 przystępuje się do wybierania w ten sam sposób i w tej samej kolejności pierwszych części następnego rzędu filarów. Ilość etapów wybierania każdego filara zależna jest od długości filarów i warunków gómiczo-geoloicznych. W przedstawionym przykładzie filary 3 wybierane są w trzech etapach, przy czym korzystne jest, aby wybieranie ostatniej części ostatniego w danym rzędzie filara odbywało się równocześnie z wybieraniem pierwszej części pierwszego w następnym rzędzie.

W przykładzie drugim przedstawionym na fig. 2, pole eksploatacyjne podzielone zostało na całej długości na grupy filarów po dwa w każdej, w których wybieranie filarów odbywa się również etapowo i kolejno w każdej grupie filarów, począwszy od granicy pola eksploatacyjnego, lecz każdy etap wybierania w danej grupie, w porównaniu do etapu wybierania grupy poprzedniej jest opóźniony o jedną fazę wybierania, w wyniku czego uzyskuje się schodkową linię zrobów. Ma to korzystny wpływ na rozkład naprężeń górotworu w strefie likwidowanej, w sytuacji gdy pole eksploatacyjne usytuowane jest między zrobami. W tej wersji sposobu korzystne jest również, aby wybieranie ostatniej części filara w pierwszej grupie filarów odbywało się równocześnie z wybieraniem pierwszej części pierwszego filara pierwszej grupy następnego rzędu filarów przy linii zrobów. Zasada ta dotyczy wszystkich grup filarów 3 na całej długości frontu eksploatacyjnego.

W przypadku wystąpienia niekorzystnych warunków górniczo-geologicznych przy eksploatacji złóz sposobem przedstawionym w obu przykładach, stosuje się obudowę dodatkową stropu, którą zakłada się po wybraniu części filara przed przestawieniem obudowy podporowej.

189 135

Fig.1

Fig. 2

Departament Wydawnictw UP RP Nakład 50 egz. Cena 2,00 zł

Claims (2)

1. Zastrzeżenia patentowe

   1. Sposób czystego wybierania złóż minerałów systemem komorowo-filarowym, w którym pole eksploatacyjne rozcina się wyrobiskami komorowymi na prostokątne filary technologiczne, które następnie rozcina się na filary podporowe usytuowane w rzędach równolegle do linii zrobów, a w rzędach prostopadle do tej linii, które to filary wielkością dobiera się w zależności od ciśnienia górotworu i wytrzymałości skał, a następnie wybiera się je mechanicznie etapami z zastosowaniem w wybranej przestrzeni obudowy podporowej, znamienny tym, że filary (3) w ostatnim wzdłuż linii zrobów rzędzie wybiera się sukcesywnie począwszy od linii zrobów w kierunku postępu frontu eksploatacyjnego, przy czym po wybraniu części każdego filara przestawia się do wybranej przestrzeni obudowę podporową (4), po czym przystępuje się do wybierania w ten sam sposób następnych części każdego filara danego rzędu i przestawia się do wybranych przestrzeni obudowę podporową (4), po czym cykl pracy powtarza się przy następnym rzędzie filarów.
2. 2. Sposób według zastrz. 1, znamienny tym, jako obudowę podporową stosuje się przestawne indywidualne stojaki hydrauliczne, przestawne hydrauliczne stosy podporowe, zestawy hydraulicznej obudowy kroczącej, obudowę drewnianą w postaci stojaków lub stosów lub kombinację tych obudów.