Wynalazek dotyczy sprzegu wagonowe¬ go, który daje sie zastosowac zarówno do wagonów dwuzderzakowych, jak i jedno¬ zderzakowych, przyczem w okresie przej¬ sciowym, czyli podczas zaopatrywania wa¬ gonów w nowe sprzegi, nie wymaga on zadnej zmiany konstrukcji wagonów, wa¬ gon zas, zaopatrzony w nowy sprzeg, mo¬ ze byc polaczony z wagonem zaopatrzonym w sprzeg srubowy (zwykly); wreszcie glo¬ wica sprzegu przejsciowego o slabszej kon¬ strukcji, zastosowanego do obecnie istnie¬ jacych wagonów dwuzderzakowych, moze sie laczyc z glowica sprzegu wagonu jedno- zderzakowego o silniejszej konstrukcji (fig. 5).Przedmiot wynalazku jest uwidoczniony na rysunku. Fig. 1 przedstawia widok bocz¬ ny polówki sprzegu, osadzonej na haku cie¬ gnowym; fig. 2 rzut poziomy tej polówki sprzegu; fig. 3 — widok boczny polaczo¬ nych ze .soba polówek sprzegu wagonu jed- nozderzakowego z polówka, osadzona na haku cieglowym; fig. 4 — rzut poziomy su¬ waka; fig. 5 — przekrój poziomy polaczo¬ nych ze soba glowic sprzegu wagonu jedno- zderzakowego i sprzegu, osadzonego na ha¬ ku cieglowym; fig. 6 — rzut poziomy tych glowic z uwidocznionym mechanizmem klu¬ czowym.Kazda polówka sprzegu jest zakonczo¬ na glowica, która sklada sie z pochwy su¬ wakowej 1, zaopatrzonej w lej 2, z lyzwy 3, przymocowanej do pochwy, z suwaka 4t zasuwy 5 oraz klucza 6 (fig. 1 — 6).Pochwa suwakowa 1 z otworem la (fig*h Zi 5), mieszczacym suwak 4, posiada o- kienkó 76, w które wchodzi lyzwa 3 prze¬ ciwleglej polówki sprzegu, nazewnatrz zas — tarcze zderzakowa lc, laieszczaca sie pomiedzy lyzwami obu polówek sprze¬ gu (fig. 6), Kazda tarcza zderzakowa lc posiada wydrazenie, w którem miesci sie posrodku klucz 6; zboku klucza po jednej stronie znajduje sie zasuwa 5, po drugiej zas gnia¬ zdo Id dla pomieszczenia zasuwy przeciw¬ leglej polówki sprzegu.Suwak 4 w ksztalcie litery V z wykro¬ jem 4a jest zakonczony klinem 4b, wcho¬ dzacym w gniazdo 3a lyzwy przeciwleglej polówki sprzegu (fig. 4, 5).Zasuwa 5, zaopatrzona w wyciecie 5a, wystep 5b oraz trzpien 5c, wpuszczony miedzy widelki suwaka 4 i zakonczony lbem 5d, wglebionym w wykrój 4a suwaka, jest naciskana sprezyna srubowa 7, nasa¬ dzona na tym trzpieniu (fig. 5).Klucz 6 posiada tarcze kciukowa 6a i jest stale osadzony na osi 9, obracajacej sie w tarczy zderzakowej lc; klucz ten jest zaopatrzony na powierzchni pochwy w raczke 8, posiadajaca ciezarek 10, zawie¬ szony na osi lOa.Przy obrocie raczki tarcza 6a klucza dziala obustronnie na scianke wyciecia 5a jednej zasuwy oraz na wystep 5b drugiej i równoczesnie wysuwa obie zasuwy z wi¬ delek suwaków 4 (fig. 4, 5).Glowica sprzegu wagonu jednozderza- kowego jest zakonczona wydluzona obsada 11, polaczona pod rama wagonowa ze zna¬ nym mechanizmem wagonu jednozderzako- wego, który zezwala na dowolne ruchy sprzegu i w stanie spoczynku utrzymuje go w srodkowem polozeniu w poziomie lub pod ustalonym katem nachylenia.Polówka sprzegu, osadzonego na haku cieglowym za posrednictwem lubków 19, jest utrzymana w pozycji pochylej pod u- stalonym katem a (fig. 1) i jest zesrodko- wana wzgledem ramy wagonowej zapomo- ca dwóch sprezyn 12, osadzonych na sworz¬ niach 13, wpuszczonych w panewki 14, przrymocowane od spodu do ramy wagonu.Sworznie 13 sa polaczone przegubowo w punktach 15 z siodelkiem 16, ruchomo osadzonem na sworzniu haka cieglowego.Na siodelku J6 osadzony jest wahliwie na osi 17 wylacznik 18, o który dziobami 19a zaczepiaja lubki 19, podtrzymujace drugo- stronnemi dziobami 19b glowice sprzegu w prostolinijnem polozeniu. Oparte na haku cieglowym scianka 16a siodelko 16, przy¬ ciskane do haka sprezynami 12, nadaje po¬ lówce sprzegu stale polozenie.Wyzej podane osadzenie polówki sprze¬ gu na haku cieglowym pozwala zarówno na swobodne podnoszenie calej polówki wgó- re, jak równiez na obrót glowicy wzgledem lubków 19 na osi 20, gdyz w pierwszym przypadku dzioby 19a lubków oddalaja sie od scianki wylacznika 18 (fig. 1), w drugim zas wypadku przeciwlegle dzioby 19b nie przeszkadzaja podnoszeniu glowicy na osi 20 (fig. 3).Przy zblizaniu sie wagonów, zaopatrzo¬ nych w sprzegi, osadzone na hakach cie¬ glowych, glowice sprzegów, znajdujace sie w pochylem polozeniu (fig. 1), podchodza lyzwami 3 pod leje 2 i wzajemnie podno¬ sza sie do poziomu, obracajac sie na osi 20 wzgledem lubków 19, które pozostaja w po¬ chylem polozeniu.Leje 2 skosnemi sciankami 2a wbijaja suwaki 4 w gniazda 3a lyzew (fig. 5) oraz górnemi bocznemi sciankami 2b podchodza pod ciezarki 10 (fig. 6).Zamkniecie jest zabezpieczone zasuwa¬ mi 5, które z chwila zaczepienia sie obu glowic zapadaja miedzy widelki przeciw¬ leglych suwaków 4 i nie pozwalaja im wy¬ sunac sie z gniazd 3a lyzew (fig. 4, 5).Wskutek swobodnego ruchu lubków w granicach kata a (fig. 1) zamkniety sprzeg daje w tych granicach trzyogniwowe luzne polaczenie wagonów wzglednie dwuogniwo- we przez polaczenie polówki sprzegu, za- — 2 —wieszonej na haku cieglowym, z polówka sprzegu wagonu jednozderzakowego (fig. 3)f przyczem ze wzgledu na moznosc dal¬ szego uginania sie sprzegu przez podnosze¬ nie siodelka 16 dziobami 19a lubków, cze¬ mu przeciwdzialaja jedynie sprezyny 12, wagony moga sie stykac bocznemi zderza¬ kami (fig. 3), Otwieranie sprzegu uskutecznia" sie recznie z dowolnej strony wagonu przez odchylenie raczki 8 u jednej polówki sprze¬ gu, co powoduje obrót tarczy kciukowej 6a i wysuniecie obydwóch zasuw z widelek su¬ waków 4. Utrzymanie odchylonej faczki 8 w polozeniu otwarcia jest zabezpieczone ciezarkiem 10, który zapada za boczna scianke 2b leja przeciwleglej polówki sprze¬ gu (fig. 6 — lewa polówka) i utrzymuje o- bie glowice w polozeniu otwarcia, dopóki pozostaja one jeszcze we wzajemnym kon¬ takcie.Po otwarciu kluczem obie glowice w cza¬ sie oddalania sie wagonów swobodnie roz- czepiaja sie, nie trzymane juz suwakami 4, które, wolne od zasuw 5, wychodza z gniazd 3a lyzew 3; raczka 8, nie znajdujac juz o- poru ze strony bocznej scianki 2b leja prze¬ ciwleglej polówki sprzegu, wraca pod dzia¬ laniem sprezyny 7 do pierwotnego poloze¬ nia; zwolnione zasuwy 5, nie natrafiajac przy rozsunietych suwakach na ich wykro¬ je 4a (fig. 5), opadaja lbami 5d na wierzch suwaków i sa gotowe do ponownego za¬ padniecia, poczem obie polówki sprzegu wracaja do pochylej pozycji, uwidocznio¬ nej W ten sposób kazda z polówek sprzegu nastawia sie samoczynnie do nastepnego polaczenia.W razie potrzeby nielaczenia wagonów zderzajacych sie ze soba zatrzymuje sie raczke 8 w pozycji, odchylonej lancuszkiem 21, który przymocowuje sie do zderzaka lub ramy wagonowej, a wtedy przy scze- pianiu sie obydwóch glowic tarcza 6a, usta¬ wiona pod katem raczka 8 polówki lub obu polówek sprzegu, przeszkadza zasuwom do wejscia miedzy widelki suwaków i powo¬ duje rozczepienie sie glowic.W czasie przejsciowym przy zblizaniu sie wagonu, zaopatrzonego w sprzeg samo¬ czynny, osadzony na haku cieglowym, do wagonu, zaopatrzonego w uzywany obec¬ nie sprzeg srubowy, mozna przez podnie¬ sienie wylacznika 18 spuscic polówke sprze¬ gu samoczynnego i zarzucic palak sprze¬ gu srubowego na hak cieglowy.Przy recznem podniesieniu spuszczonej polówki sprzegu dzioby 19a lubków samo¬ czynnie podnosza wylacznik 18, który za¬ trzymuje polówke w polozeniu nastawio- nem do nowego laczenia. PL