Niniejszy wynalazek dotyczy urzadze¬ nia do odzyskiwania ciepla typu Cowpera, posiadajacego wykladziny albo slupy z cegiel ogniotrwalych, tworzacych kanaly podluzne, w których kraza gazy.Komórki wykladzinowe o przekroju szesciokatnym sa ogólnie stosowane od lat pieciu i obecnie znalazly szerokie zasto¬ sowanie przy budowie ogrzewaczy Cowpe- r'a. Komórki te posiadaja te istotna zalete, ze po pierwsze nie tworza katów (ani pro¬ stego ani ostrego), po drugie posiadaja po¬ wierzchnie ogrzewalna scisle proporcjo¬ nalna do pojemnosci cieplnej. Gazy prze¬ chodza przez nie prawie bez oporu, nie zo¬ stawiajac tam zadnego sladu pylu.Az do chwili obecnej cegly takie, wsta¬ wiane jedna w druga, tworzyly dlugie slu¬ py, polaczone na dosc znacznych wysoko¬ sciach. Tak samo, jak i wszelkie inne sy¬ stemy tego rodzaju ukladania komórek w slupy stanowily zespól, który z czasem na skutek skurczen mial tendencje do poru¬ szania sie, do niezachowywania pierwot¬ nego polozenia pionowego i do wywraca¬ nia sie w niektórych miejscach na wysoko¬ sci wtelu metrów.Ponadto bicg roboczy w slupach tego typu powoduje bardzo szybkie i bardzo sil¬ ne przekazywanie ciepla w okolicach cze¬ sci górnej. Sprawia to nieprawidlowe roz¬ szerzania sie i kurczenia materjalu cegiel oraz mala wydajnosc cieplna dolnych ko¬ mórek na % ich wysokosci. Pomimo tych zjawisk wydajnosc urzadzenia dochodzi do 84%.W wynalazek ulatwia wymiane ciepla pomie¬ dzy jgkgami oj|rz*£w£Jacemi i ceglami w miare ttego, jak gazy te zblizaja «ie do wy¬ lotowego konca urzadzenia. W tym celu slupy te sa wykonane z cegiel rozmaitej wielkosci, które, pozostawiajac dla przej¬ scia gazów przekrój praktycznie staly, przedstawiaja w kierunku uplywu gazów ogrzewajacych, powierzchnie uzyteczna, wzrastajaca w stosunku do ich objetosci.Cegly te, zwlaszcza zas cegly dolne wy¬ kladzin maja ksztalt taki, ze pozwalaja na takie ich ulozenie, aby wchodzily one jed¬ na w druga i krzyzowaly sie ze soba. , Ruszta podtrzymujace te cegly odpo¬ wiadaja swym ksztaltem ksztaltowi wy¬ kladziny; ponadto w porównaniu do juz istniejacych rusztów posiadaja one te za¬ lete, ze sa lzejsze i prostsze.W znanych urzadzeniach ogrzewaja¬ cych o ciagu przyspieszonym osiagnieto o- becnie wydajnosci cieplne, zmieniajace sie w granicach od 80% do 87%. Straty spro¬ wadzaja sie po pierwsze do strat komino¬ wych od 3 do 7% i powtóre do strat przez promieniowanie w granicach od 10% do 13% (przecietnie 12%).Najwieksza czesc strat od promienio¬ wania [pochodzi z kopuly i czesci komórek dlugosci 7 do 8 metrów, znajdujacych sie pod nia.W kopule ogrzewacza koncentruje sie najwyzsza temperatura wewnetrzna, tym¬ czasem nie mozna kopuly tej izolowac tak dokladnie, jak reszty urzadzenia. Ponadto dzieki swemu wzniesionemu polozeniu ko¬ pula jest najbardziej wystawiona na dzia¬ lanie czynników atmosferycznych, jako to deszczu, sniegu, wiatru, mrozu.Dotychczas zaradzano temu, zwieksza¬ jac grubosc materjalu ogniotrwalego i wy¬ suwajac tenze poza kopule aparatu. Nie u- suwa to jednak calkowicie promieniowania, ani tez skutków wspomnianych czynni¬ ków.Aby zapobiec tej niedogodnosci wyna¬ lazek przewiduje krazenie powietrza, przeznaczonego do spalania, w powloce, o- taczajacej górna czesc urzadzenia. W ten sposób wtlaczane powietrze zostaje pod¬ grzane do temperatury np. 70° do 80°C, wskutek odzyskania czesci ciepla promie¬ niujacego, samo zas urzadzenie zostaje u- suniete z pod wplywu czynników atmosfe¬ rycznych.Rysunki przedstawiaja, jako przyklad, nie majacy znaczenia ograniczajacego, jed¬ na postac wykonania wynalazku. Wynala¬ zek obejmuje równiez rozmaite oryginalne szczególy, które posiada przedstawiony uklad.Fig. 1 jest schematycznie widokiem przekroju aparatu Cowper'a podlug wyna¬ lazku; fig. 2 jest widokiem w rzucie pozio¬ mym czesci dolnej warstwy cegiel wykla¬ dzin aparatu; fig. 3, 4 i 5 sa to widoki w perspektywie czesci cegly dla wykladzin dolnych, dla wykladzin górnych i cegly posredniej laczacej, przyczem dla jasnosci rysunku wszystkie te cegly sa przeciete plaszczyzna przechodzaca przez ich sro¬ dek; fig. 6 jest widokiem w rzucie pozio¬ mym czesci rusztu i oparcia, podtrzymuja¬ cego ruszt, i fig. 7 jest widokiem w perspek¬ tywie czesciowo oberwanym oparcia pod¬ trzymujacego. K Wedlug fig. 1 gazy palne (gazy wielko¬ piecowe) sa doprowadzane przewodem 2, przechodza przez zwezajaca i rozszerza¬ jaca sie dysze 2a i spalaja sie nastepnie w obecnosci powietrza do spalania, wtlacza¬ nego pod cisnieniem. Spalanie gazów za¬ chodzi w szybie 4. Gdy gazy spalinowe doj¬ da do kopuly 5, to opadaja nadól, prze¬ chodzac [poprzez kanaly wykladzin 6 i 6a i ogrzewajac te wykladziny, aby nastepnie czopuchem 7 ujsc do komina.Podczas ochladzania urzadzenia swieze powietrze wchodzi przewodem 7, przecho¬ dzi przez wykladziny, ogrzewajac sie i u- chodzi przewodem 8, poczem kieruje sie — 2 -do odpowiednich wyzyskujacych je urza¬ dzen, np. do widlklch pieców.Górna czesc 6 wykladzin sklada sie ze slupa cegiel, w który stosunek pomiedzy powierzchnia a objetoscia jest mniejszym od takiegoz stosunku w ceglach, stanowia¬ cych dolna czesc 6a slupa. Pomiedzy dwie¬ ma czesciami wykladzin jest umieszczona warstwa cegiel specjalnego ksztaltu, prze¬ znaczona do polaczenia odmiennie uksztal¬ towanych cegiel górnych i dolnych. Te roz¬ maite rodzaje cegiel sa opisane ponizej.Wykladziny spoczywaja na ruszcie 9, podtrzymywanym przez oparcie 9ct.Kopula 5a z Machy, jest nakryta druga kopula 56 zasadniczo Wspólsrodkowa do niej i nasunieta na pewnej czesci wysoko¬ sci na urzadzenie, wynoszac np. jedna cz*warta czesc tej wysokosci. Dwie te kopu¬ ly tworza miedzy soba kulista i cylindrycz¬ na pochwe dla powietrza. Podstawa tej pochwy jest przedziurawiona przez szereg otworów w rodzaju otworów 10. Górna czesc tej pochwy jest polaczona izoilowane- mi rurami 11 (oznaczonemi limjami prze¬ rywanemu) z wentylatorem lla, przedsta¬ wionym schematycziue. Powietrze do spa¬ larnia zaisysane poprzez otwory 10, ogrze¬ wa sie, przechodzac przez wymieniona po¬ wloke, odplywa przewodem // i jest tlo¬ czone wentylatorem do przewodu 2a. W ten sposób zamiast tloczenia zimnego po¬ wietrza, tloczy sie powietrze o temperatu¬ rze od 70° do 80°C.Zalety takiego postepowania sa naste¬ pujace. 1. Kopula wstepna 5a, zaróiwttio jak samo urzadzenie sa ochronione od wiply- Wóiw atmosferycznych. 2. Strata tempera¬ tury jest minimalna, poniewaz przewody 11 jak równiez i sama kopula 5b sa do¬ kladnie izolowane. 3. Oszczednosc ciepla wynosi 1 % od calkowitego wydatku ciepla wielkiego pieca, do którego nalezy odno¬ sny Cowper.Cegly, tworzace dolna czesc 6a slupa, posiadaja cztery otwory, jak to widac na fig. 2 i 3. Dwa z tych otworów sa zaopa¬ trzone z jednej strony w wydrazenie 12, któremu odpowiada z drugiej strony koli¬ sty wystep 12a tak, ze cegly te moga wcho¬ dzic jedna w druga. Polaczenie szeregu tych cegiel w planie jest uwidocznione na fig. 2, gdzie styki pomiedzy ceglami sa po¬ kazane pelnemi linjami. Dwie idace po so¬ bie warstwy cegiel rozmieszcza sie w taki sposób, ze sie cegly kazdej warstwy prze¬ siewa w stosunku do dolnej tak, aby jedna cegla warstwy górnej sluzyla do polacze¬ nia dwóch polozonych obok siebie cegiel warstwy dolnej.Na fig. 2 styki pomiedzy ceglami warst¬ wy górnej sa pokazane linjami kropkowa¬ nemu. Slup cegiel wstawionych jedna w druga i skrzyzowanych w taki sposób, po¬ siada bardzo wielka sztywnosc; ponadto otwory tych cegiel sa na jednej osi i two¬ rza przewody bez zadnego ostrego kata.Fig. 4 przedstawia widok cegly, tworza¬ cej górna czesc wykladzin; cegla ta ma tyl¬ ko jeden otwór. W porównaniu do cegly wedlug fig. 3 stosunek powierzchni uzytecz¬ nej do objetosci cegly jest tutaj mniejszym.Cegla ta posiada równiez wydrazenia i wy¬ stepy 12b i 12c, analogicznie do wydrazen i wystepów na fig. 3.Polaczenie pomiedzy slupem cegiel gór¬ nym, w którym sa zastosowane cegly we¬ dlug fig. 4 i slupem dolnym, iw którym sa zastosowane cegly wedlug fig. 3, jest usku¬ teczniane zapomoca cegiel, przedstawio¬ nych na fig. 5. Cegly te maja tylko jeden otwór, który na jednej z powierzchni (po¬ wierzchni tylinej) jest identyczny z otwo¬ rem cegly slupa górnego, a na drugiej po¬ wierzchni (powierzchni przedniej) ma po¬ stac, okalajaca cztery otwory cegly slupa dolnego.W ceglach tych sa wykonane wydraze¬ nia i wystepy identyczne do wydrazen i wystepów wedlug fig. 3 i 4.Ruszt 9 (patrz fig. 6 i 7) sklada sie z plyt odpowiedniej wielkosci, dostosowa- — 3 —nych do odleglosci dzielacej oparcia pod¬ trzymujace 9a. Plyty takie sa zaopatrzone w otwory identyczne co do ksztaltu i roz¬ mieszczenia, z otworami cegiel dolnych.Niektóre z tych otworów sa zaopatrzone w wydrazenia 96, przeznaczone do umie¬ szczania w nich wystepów, wykonanych w ceglach dolnych.Oparcia, które podtrzymuja te ruszfta, sa umieszczone na kolumnach podtrzymu¬ jacych 14. Oparcia te skladaja sie z dwóch równoleglych belek 9a, rozpartych zebrami 75, 15a, J5b, odlanemi wraz z temi belka¬ mi; dolna czesc tych belek jest zaopatrzona w oparcia J5c, 'wspóldzialajace z gómemi czesciami kolumn, 14.Jak to jest widocznem na fig. 7, górna czesc kazdej belki jest zaopatrzona w wy¬ drazenia, przeznaczone do pozostawienia odslonietemi otworów rusztu, znajdujacych sie na pionie nad temi belkami (patrz fig. 6) - Wydrazenia sa wykonane zboku, gdy chodzi o otwory, zachodzace tylko czescio¬ wo na te belki, podczas gdy górna czesc tych belek jestt scieta ukosnie, gdy Wspo¬ mniane otwory zajmuja cala szerokosc tej belki. PL