PL18152B1 - Przyrzad celowniczy do dzial. - Google Patents

Description

Przedmiotem miniejszego wynalazku jest przyrzad celowniczy do dzial, wyce- lowywanych na przedmiot znajdujacy sie w okreslomem polozeniu, to jest o znanej wysokosci wzniesienia h i znanym kacie polozenia s, przyczem te dane przenosi sie mechanicznie na odpowiednie narzady- Przyrzad ten ma na celu samoczynna prze¬ miane wspomnianych danych w celu uzy¬ skania w sposób ciagly kata podniesienia dziala i kierunku pocisku.Wynalazek niniejszy dotyczy przede- wszystkiem przyrzadu celowniczego do dzial, polegajacego na tern, ze mechani¬ zmy, z których jeden powoduje ruch we¬ dlug kata polozenia s, a drugi ruch wedlug wysokosci wzniesienia h, i które razem po¬ ruszaja pierwsza wskazówke, sa polaczo¬ ne z mechanizmem, który nastepnie powo¬ duje nachylenie dziala, oraz poruszaja druga wskazówke w ten sposób, ze uzy¬ skuje sie skombimowane ruchy tych trzech mechanizmów. Zapomoca takiego urzadze¬ nia mozna regulowac kat podniesienia dziala przez wspóldzialanie pierwszej wskazówki z druga.Wynalazek dotyczy równiez przyrzadu celowniczego do dzial, znamiennego tern, ze mechanizm powodujacy ruch wedlug wysokosci wzniesienia i wraz z mechani¬ zmem powodujacym ruch wedlug kata po¬ lozenia poruszajacy trzecia wskazówke, jest polaczony z mechanizmem reguluja¬ cym kat celownika, przyczem ten ostatni mechanizm porusza wskazówke w ten spo¬ sób, ze uzyskuje skombinowane ruchydwóch poprzednich mechanizmów, dzieki czeiqu mozna regulowac kat celownika przez wspóldzialanie czwartej wskazówki z trzecia.Wynalazek dotyczy równiez i innych' nizej opisanych cech oraz ibh rozmaitych kombinacyj.Na rysunkach przedstawiono dla przy¬ kladu przyrzad celowniczy wedlug niniej¬ szego wynalazku. Fig. 1 przedstawia sche¬ mat calkowitego lotu pocisku umozliwia¬ jacy rozwiazanie niniejszego zagadnienia; fig. 2 — dzialo w widoku zboku, fig. 3 — w widoku zboku mechanizmy sluzace do okreslania kata podniesienia dziala oraz kata celownika jako funkcji wysokosci wzniesienia (celu) i kata polozenia; fig. 4 — przekrój wzdluz linji 4—4 na fig. 3; fig. 5 — widok zespolu mechanizmów slu¬ zacych do okreslenia przesuniec celu; fig. 6 — przekrój wzdluz linji 6—6 na fig- 5.W opisie niniejszym podano przede- wszystkiem wzajemna zaleznosc okresla¬ nych parametrów w rozmaitych mechani¬ zmach.Na wykresie wedlug fig. 1 litera C oznaczono dzialo, a litera B cel. Jesli sie przyjmie, ze litera i okresla kat podniesie¬ nia dziala, s — kat polozenia, a/i — wy¬ sokosc wzniesienia celu, wówczas mozna okreslic nastepujace funkcje zlozone /, A, h: 1. i = / (s, h) lub 2. i = s + t1 (s, h) albo tez 3. i = s + /2 (h, i).Usilowano czesto odtwarzac pierwsze równanie zapomoca walka kciukowego, po¬ ruszanego w zaleznosci od wielkosci h i s.Równiez dwa nastepne równania urzeczy¬ wistniano uprzednio przez dodawanie dwóch ruchów: jednego, odtwarzajacego zapomoca dowolnych uzebionych narzadów kat polozenia s, i drugiego, odtwarzajace¬ go funkcje f1 lub /2 zapomoca walków kciu¬ kowych, poruszanych w zaleznosci od wiel¬ kosci h i s lub h i /. Równania 2 i 3 maja te wyzszosc nad równaniem 1, ze odpowia¬ dajace im walki kciukowe ulegaja mniej¬ szym zmianom, niz walek, odpowiadajacy równaniu 1.W mysl wynalazku ulozono nastepuja¬ ce analogiczne równanie: Ch 4. i = s + "f -C.J. + /3 (h,s), w którem G i C1 sa to stale wspólczynniki, przyczem zastosowanie tego równania sta¬ nowi jedna z cech znamiennych wynalaz¬ ku, podobnie jak specjalny ponizej opisa¬ ny sposób dodawania poszczególnych wy¬ razów.Czesc zlbzona tego równania /3 (h, s) okresla sie równiez zapomoca walka kciu¬ kowego, poruszanego samoczynnie w za¬ leznosci od dwóch zmiennych, okreslaja¬ cych polozenie celu, np. takich jak wiel¬ kosci h i s.Z drugiej strony, litera E oznaczono kat celownika odpowiadajacy odleglosci D celu tak, ze przedewszystkiem otrzymu¬ je sie: E = fjh,s), gdzie f4 jest funkcja zlozona.Wiadomo równiez, ze przy stosowaniu zwyklego sprzetu usiluje sie uzaleznic na ziemi lub przy pewnym kacie polozenia kat celownika od odleglosci D do celu od wy¬ lotu dziala w ten sposób, ze mozna go za¬ stapic odlegloscia D, co prowadzi (z za¬ chowaniem wspólczynnika proporcjonal¬ nosci) do równan: 5. E = D + f5(h, D) lub 6, E = D + fJh,E), przyczem równania te posiadaja postac a- — 2 —nalogiczna do postaci równan 2 i 3, a ich funkcje zlozone mozna równiez odtworzyc zapomoca walków kciukowych, porusza¬ nych w zaleznosci od wielkosci h i D, lub od h i E.Jedna z cech znamiennych wynalazku polega na zamianie wartosci D przez war¬ tosc przyblizona—, co prowadzi ostatecz- s nie do równania: 7. E = C, y +f7 0, E), gdzie C2 jest stala.W nizej opisanych sposobach wykona¬ nia wynalazek polega na zastosowaniu wspólnego mechanizmu od odtworzenia wyrazów, zawierajacych iloraz — w rów- s naniach 4 i 7.Okreslanie rozmaitych czynników wply¬ wajacych na wartosc katów podniesienia oraz celownika przeprowadza sie w mysl wynalazku w nastepujacy sposób: a. Kat podniesienia lufy dziala (fig. 2, 3, 4).Przyjmuje sie, ze kat polozenia s zo¬ stal okreslony zapomoca srodków nie obje¬ tych niniejszym wynalazkiem.Litera A oznaczono narzad wahadlo¬ wy, taki np. jak alidada, ze szczelina, o- sadzony przegubowo w punkcie O. Obrót alidady dookola punktu O jest rozrzadza¬ ny przez os a, wchodzaca do tej szczeliny i polaczona z nakretka E3 sruby V3.Sruba ta jest umieszczona na wózku, na którym znajduja sie dwie nakretki Ev E2 poruszane w kierunku kata polozenia s zapomoca pierwszego mechanizmu, skla¬ dajacego sie z dwóch równoleglych srub V19 V2. W tym celu naped rozrzadzajacy ruch wedlug kata polozenia s dziala na- przyklad tia jedna ze srub V, i na lancuch przegubowy chv przyczem lancuch prze¬ gubowy cfij lub lacznik równoznaczny la¬ czy sruby V1 i V2.Na srubie V3 jest osadzone kolo zebate elf zczepione z drugiem kolem zebatem e2, które jest zaklinowane (w sposób umozli¬ wiajacy slizganie) na wale Alt tworzacym drugi mechanizm, powodujacy ruch wedlug wysokosci wzniesienia h zapomoca dowol¬ nego napedu recznego mv Pociagajacy kciuk D1 wchodzacy w okragla szczeline kola zebatego e2 powoduje jego przesuwa¬ nie zgodnie z ruchami wózka bez rozlacze¬ nia z kolem e1# Na alidadzie A umieszczone sa dwie kierownice kolowe Pv P2, przyczem sro¬ dek pierwszej znajduje sie na osi O, a dru¬ ga jest umocowana w punkcie zmiennym na podluznej osi alidady.Alidada A uruchomia narzady do prze¬ noszenia ruchu, utworzone np. z pierwszej tasmy r, przechodzacej przez kierownice Plf P2. Tasma ta jest przymocowana z jednej strony do krazka P, polaczonego z kolem zebatem R napedzanem przez sru¬ be V zaklinowana (w sposób umozliwiaja¬ cy slizganie) na przedluzeniu sruby Vr Z drugiej strony pierwsza tasma r jest przymocowana do krazka P3, zaopatrzone¬ go wewnatrz w sprezyne l3 oraz podtrzy¬ mujacego pierwsza wskazówke 7r Te poszczególne czesci sa rozmieszczo¬ ne w ten sposób, ze tasma r biegnie miedzy kierownicami P2 i P3 równolegle do V3.Kierunek tej sruby jest tak dobrany, aby krancowe polozenia alidady A byly nachy¬ lone wzgledem sruby V3.Jezeli przyjmie sie, ze punkt M jest punktem zetkniecia przedluzonego kierun¬ ku tasmy z osia drugiej sruby V2, to wów- a E2 OE2 n s przyczem m i n sa to stale wspólczynniki.Poniewaz ~0M Jest to wielkosc stala, wiec r P?M = C —, gdzie C jest to stala. _ 3 —Krazek P, z którym jest polaczona pierwsza tasma r, powoduje ruch wedlug kata polozenia s pod dzialaniem sruby Vfx. Srube te pociaga nakretka 7s4, umie¬ szczona na czwartej srubie V4, polaczonej sztywno z walem Alt obracajacym sie w zaleznosci od wielkosci h. Kolo R moze sie zatem obracac os — CJi przy dobraniu od¬ powiedniej sikali.Wobec tego pierwsza wskazówka I19 sztywno polaczona ze sprezynowym kraz¬ kiem P3, iktóry przesuwa sie pod dziala¬ niem pierwszej tasmy r, przesunie sie o: h s+C—- Cxh. s Rozrzadzanie kata podniesienia i dzia¬ la porusza trzeci mechanizm, skladajacy sie ze sruby V72, napedzajacej kolo 7?7, które¬ go walek A2 jest zaklinowany, ale moze sie slizgac w popychaczu P4.Odpowiednie narzady lacza popychacz P4 z pierwszym i z drugim mechanizmem, np, pierwszy walek kciukowy Kx jest za¬ klinowany, w sposób umozliwiajacy slizga¬ nie sie, na wale A3. Wal ten jest polaczo¬ ny z pierwszym mechanizmem zapomoca kola R6 polaczonego ze sruba V77, poru¬ szana przez kola zebate e31 e4, przyczem kolo zebate e4 jest sztywno polaczone ze sruba Vr Z drugiej strony pierwsizy walek kciu¬ kowy Kx moze sie slizgac po swoim wale As pod dzialaniem kciuka 7)2, sztywno po¬ laczonego z nakretka 7s4, poruszana przez srube V4.Walek kciukowy K1 przenosi wiec na popychacz P4 skombinowane ruchy pierw¬ szego i drugiego mechanizmu.Profil walka kciukowego K1 dobiera sie w ten sposób, ze przesuwa popychacz P4 o wartosc proporcjonalna do wyrazu /3 (h, s) w równaniu 4.Na popychaczu tym zaklinowana jest sruba V73 pociagajaca kolo 7?5, które dzwi¬ ga druga wskazówke 72.Obrót tej ostatniej odpowiada wiec: i — f3 (h, s).Jesli dziala sie na rozrzad kata podnie¬ sienia dziala w celu uzgodnienia dzialania wskazówek 72 i I19 wówczas w tej samej chwili nastepuje wyrównanie obrotów tych wskazówek, a tern samem odtwarza sie równanie: i-h (h,s) = s+C — - CA s co tlómaczy równanie 4.A wiec dzieki uzgodnieniu wskazówek 72 i 7X przez dzialanie na naped kata pod¬ niesienia dziala nadaje sie w tej samej chwili dzialu kat podniesienia odpowiada¬ jacy wartosciom kata polozenia i wysoko¬ sci wzniesienia, zanotowanym przez apara¬ ty zgodnie z pierwszym z celów niniejsze¬ go wynalazku.Nalezy zaznaczyc, ze znane jest od¬ twarzanie ilorazu — zapomoca skombi- s nowania nakretki i alidady, która ona pro¬ wadzi. Jednakze cecha wynalazku jest specjalne polaczenie takiego ukladu z in- nemi mechanizmami, a zwlaszcza stoso¬ wanie do notowania obrotów alidady tasmy, przechodzacej przez kolowe kierownice, z których jedna jest przymocowana do osi alidady, a druga do jednego z punktów tej alidady, przyczem tasma ta moze dzieki powyzszemu podlegac przesuwaniom skom- binowanym calkowicie uniezaleznionym od ruchu alidady.Nalezy równiez zaznaczyc, ze kierowni¬ ca P2 nie zakresla prostej P2M, ale luk ko¬ la, którego cieciwa jest P2M. Mozna do¬ brac odpowiednie podzialki w ten sposób, aby obrót alidady A byl nieznaczny tak, aby róznice miedzy lukiem a cieciwa uczy¬ nic jaknajmniejsza. Nalezy to wziac rów¬ niez pod uwage przy wyznaczaniu prze- — 4 —kroju walka kciukowego K19 co stanowi równiez ceche niniejszego wynalazku. b- Okreslanie kata celownika (fig. 2, 3, 4).Stosuje sie jako narzady przenoszace druga tasme r, umieszczona pod pierw¬ sza tasma r (fig. 1), kierownice P\ i P'2, spoczywajace na alidadzie A i posiadaja¬ ce te same osie, co i kierownice Px i P2, dzieki czemu uzyskuja ruchy od alidady A. Druga tasma r1 jest przymocowana do punktu stalego N. Krazek P6, umieszczony w ten sam sposób co i krazek P3, na któ¬ rym spoczywa trzecia wskazówka 73, moze przesuwac te ostatnia o c2 — (wyraz rów- s nania 7).Z drugiej strony regulator D napedza, np. zapomoca lancucha ch2, czwarty me¬ chanizm, utworzony z czwartej sruby V/4, poruszajacej kolo R8 i os A4 tak zaklino¬ wana w popychaczu P7, ze moze sie slizgac.Popychacz P7 polaczony jest z drugim i czwartym mechanizmem; np. drugi walek kciukowy K2 jest zaklinowany w sposób umozliwiajacy slizganie lub zapomoca sze¬ sciokatnego lozyska na wale A5. Wal A& rozrzadza czwarty mechanizm zapomoca lancucha ch3.Wal A6, polaczony z, recznym napedem m1 zapomoca lancucha ch4, napedza na¬ kretke E5. Nakretka ta podtrzymuje kciuk 7)3, powodujacy slizganie sie drugiego wal¬ ka kciukowego K2 po jego wale A5.Popychacz P7 posiada srube V/5, wo¬ dzaca kolo RQ, przyczem wskazówka 74, wspólsrodkowa z pierwsza wskazówka 73, jest sztywno polaczona z kolem R9.Z powyzszego wynika, ze kolo 7?9, a tern samem i czwarta wskazówka 74, moga sie obrócic o: E-f7(h,E).Jesli uzgodni sie ruchy wskazówek 74 i 73, to wówczas obrót ten stanie sie równy obrotowi wskazówki 73 i otrzyma -sie: E-f7 (h,E) = C2 — lub s h E = Cs — + /7 (h, E). s E oznacza wiec kat celowania odpowiada¬ jacy katowi polozenia i zanotowanej wy¬ sokosci, gdyz potwierdza równanie 7.Powyzszy wynik uzyskuje sie samo¬ czynnie przez uruchomienie napedu regu¬ latora D tak, by uzgadnial wskazówke po¬ laczona z tym napedem z druga wskazów¬ ka napedzana przez wyzej podane czynni¬ ki zgodnie z drugim celem niniejszego wy¬ nalazku. c. Okreslanie kata celownika przy ce¬ lu ruchomym.Stwierdzono, ze do wielkosci kata ce¬ lownika otrzymanej w wyzej opisany spo¬ sób nalezy dodac wartosc równa: 8. C3 V t cos r cos s, czyli E — Et = C3 . V t cos r . cos s przyczem t jest to czas, który uplywa mie¬ dzy zanotowaniem celownika a chwila wy¬ lotu odnosnego pocisku, r jest to kat mie¬ dzy droga celu a pionowa plaszczyzna ce¬ lownicza, V jest to szybkosc celu, a C3 wspólczynnik.Przed podaniem przykladu odtworze¬ nia tego ostatniego równania nalezy zazna¬ czyc, ze po uzyskaniu przesuniecia, pro¬ porcjonalnego do tej wielkosci, nalezy go udzielic punktowi N (fig. 2) w kierunku zgodnym z rr Wskazówka 73 jak równiez wskazówka 74 przesuwa sie o te sama wielkosc, a tern samem kat celownika zmienia sie tez o te wielkosc.Nalezy wiec odtworzyc powyzsze rów¬ nanie pod postacia przesuniecia mecha¬ nicznego.Wedlug jednej z cech wynalazku mozna napisac: cos r . cos s = cos (r + s) + cos (r — sj. — 5 —Przyklad odtworzenia tego równania jest przedstawiony na fig. 5.Literami R19 R2 oznaczono kola zebate, uruchomiane przez srube V/6 posiadajaca gwinty V7, V8 o przeciwnym kierunku, przyczem te kola zebate sa zaklinowane w sposób umozliwiajacy ich slizganie po wale A^ powodujacym ruch w zaleznosci od r, które, jak sie przyjmuje, jest znane t i zanotowane. Sruby te sa napedzane przez obsade 2?5 tworzaca nakretke sruby V5, powodujaca ruchy w kierunku kata wznie¬ sienia, Jasne, ze kola Rv R2 obracaja sie od¬ powiednio o wielkosc r + s i r — s, o ile dobrano odpowiednie stosunki ruchów.Mimosrodowe osie ax i a2 osadzone w tych kolach poruszaja kierownice C3 i C4, które przesuwaja sie w kierunkach do sie¬ bie równoleglych i prostopadlych do linji laczacej srodki kól i?x i R2.W tym celu osie ax i a2 wchodza w pro¬ stokatne szczeliny r1 i r2t przyczem szcze¬ liny te sa równolegle do linji laczacej srodki kól R{ i R2.Brzegi tych kierownic sa uzebione w miejscach Cr1 i Cr2 i zezepione z kolem zebatem E6.Jasne, ze przy zastosowaniu odpowied¬ niego poczatkowego zaklinowania ruchy tych kierownic odtwarzaja stosunki cos (r + s) i cos (r — s), a wartosc ruchu E1 wyriosi polowe ich sumy, a wiec cos (r-\-s) -+¦ cos (r — s) — ' :——- = cos r. cos s. 2 Nalezy zaznaczyc, ze przy zmianie po¬ czatkowego zaklinowania to samo urzadze¬ nie moze odtworzyc równanie, wyrazone przez sin a, sin b lufo cos a, cos b, przyczem a i 6 sa to wartosci dowolnych katów. Na¬ stepnie z imalem przyblizeniem sin a moz¬ na zastapic przez a pod warunkiem ogra¬ niczania sie przy ruchu w kierunku a do niewielkich katów, W tym przypadku me¬ chanizm rozwiazuje równanie o postaci a sin b.Ruch kola E6 przenosi sie na drazek T, slizgajacy sie w prostokatnej kierownicy G i zakonczony kierownica ramowa C5 ze szczelina prostopadla do kierunku ruchu drazka T.W szczelinie kierownicy C5 slizga sie czop a3, przymocowany do nakretki E7 sruby V6.Sruba V6 jest umieszczona na ramieniu B, wahajacem sie dookola osi O i zaopa- trzonem w bocznik ON.Srube te napedzaja kola zebate e7, es, przyczem os kola e7 przechodzaca przez O moze byc napedzana od zewnatrz nawet podczas obrotu ramienia.Te kola zebate napedza sie albo recznie albo mechanicznie az do chwili, gdy czop a3 znajdzie sie w odleglosci od O, proporcjo¬ nalnej do — , odczytanej na nieprzedsta- wionej podzialce.Przesuwanie sie osi N jest proporcjo¬ nalne do cos r. cos s Tr = v cos r. cos s, V co przy zastosowaniu odpowiedniej skali u- mozliwia odtworzenie równania 8f w któ- rem l jest stala.Do osi N mozna przymocowac tasme r1% przedstawiona na fig. 3.Stwierdzono równiez, ze jeszcze do¬ kladniejsza poprawke kata celownika moz¬ na uzyskac, jezeli sie przyjmie, ze jest ona nie C3Vt cos r cos s, lecz 9) C3 V / cos r cos s (1+C± V t cos r cos s).Równanie to mozna odtworzyc, jezeli do punktu N ramienia B na fig. 5 przymo¬ cuje sie przegubowo kolo zebate Es, zcze¬ pione z kolem zebatem E91 polaczonem nie¬ ruchomo i wspólsrodkowo z osia O.Tasma przedstawiona na fig. 3 jest w — 6 —tym przypadku przymocowana do kola ze¬ batego E8, a nie jak w poprzednim przy¬ padku w miejscu N.Oczywiscie, ze jezeli ramie B obraca sie 0 V l cos r. cos s, to wówczas mozna w ten sposób dobrac odleglosc NN' i wzajemne stosunki kól zebatych E8, E91 aby przesuwa¬ nie sie punktu N* ograniczone do nieznacz¬ nej amplitudy bylo calkowicie zgodne z równaniem 9. PL

Claims (1)

Zastrzezenia patentowe. 1. Przyrzad celowniczy do dzial, zna¬ mienny tern, ze dwa mechanizmy, z których jeden (Y^J powoduje ruch w zaleznosci od kata polozenia (s) celu, a drugi (AJ w zaleznosci od jego wysokosci (wzniesienia) (h), razem poruszaja pierwsza wskazówke (IJ i sa polaczone z mechanizmem (VfJ nadajacym katy podniesienia dziala (i), przyczem poruszaja druga wskazówke (IJ tak, iz otrzymuje sie skombinowane ruchy tych trzech mechanizmów, wobec czego za¬ pomoca takiego urzadzenia mozna regulo¬ wac kat podniesienia dziala (i) przez wspóldzialanie pierwszej wskazówki z dru¬ ga. 2. Przyrzad celowniczy wedlug zastrz. 1, znamienny tern, ze posiada narzad waha¬ dlowy (A), np. alidade, która uruchomia zapomoca kierownic (P1P2) tasme (r), slu¬ zaca do kontrolowania pierwszej wskazów- ki aj. 3. Przyrzad celowniczy wedlug zastrz. 1 i 2, znamienny tern, ze jedna z kierownic (PJ tasmy (r) jest umieszczona w punk¬ cie przegubowym (OJ alidady, dzieki cze¬ mu tasmie (r) nadaje sie dodatkowe ruchy przesuwajace calkowicie uniezaleznione od ruchu alidady. 4. Przyrzad celowniczy wedlug zastrz. 1 i 2, znamienny tern, ze alidada (A) jest sztywno polaczona z mechanizmami powo- dujacemi jej ruchy w zaleznosci od kata polozenia i wysokosci celu zapomoca na¬ kretki (E3), która rozrzadza mechanizm (AJ, powodujacy jej ruch w zaleznosci od wysokosci celu (wzniesienia), przyczem nakretka i ta przesuwa sie po wózku, który zikolei przesuwa sie równolegle do swego poprzedniego kierunku pod dzialaniem me¬ chanizmu (AJ powodujacego jego ruch w zaleznosci od kata polozenia (s). 5. Przyrzad celowniczym wedlug zastrz* 1—-3, znamienny tern, ze koniec tasmy, prze¬ ciwlegly do wskazówki (IJ, jest owiniety dookola krazka (P), na który przenosza sie ruchy mechanizmów ^VxV2 l AJ powodu¬ jacych ruchy w zaleznosci od kata poloze¬ nia (s) i wysokosci celu (h). 6. Przyrzad celowniczy wedlug zastrz. 1, znamienny tern, ze druga wskazówka (IJ, rozrzadzana przez mechanizm (VfJ powodujacy nadawanie kata podniesienia (i) dziala, jest kontrolowana przez walek kciukowy (KJ, na który przenosza sie skombinowane ruchy mechanizmów ^V1V2 i AJ, powodujace odpowiednio jego ruchy w zaleznosci od kata polozenia (s) i wyso¬ kosci (h) celu, przyczem dziejki takiemu urzadzeniu druga wskazówka (IJ uzyskuje przesuniecia, okreslane jako funkcje trzech ruchów: kata podniesienia dziala (i), kata polozenia (s) i wysokosci celu (h). 7. Przyrzad celowniczy do dzial we¬ dlug zastrz, 1, znamienny tern, ze mecha¬ nizm (AJ, powodujacy ruch w zaleznosci od wysokosci celu (h) i uruchomiajacy wraz z mechanizmem (Y^J, powodujacym ruch w zaleznosci od kata polozenia (s), trzecia wskazówke (IJ, jest polaczony z mechani¬ zmem (VfJ, powodujacym ruch, reguluja¬ cy kat celownika, przyczem ten ostatni me¬ chanizm rozrzadza czwarta wskazówke (IJ w ten sposób, ze wskazówka ta uzy¬ skuje skombinowane ruchy dwóch poprzed¬ nich mechanizmów, co umozliwia regulowa¬ nie kata celownika przez uzgodnienie ru¬ chów czwartej wskazówiki (IJ z ruchem trzeciej wskazówki (IJ. 8. Przyrzad celowniczy wedlug zastrz,1—7, znamienny tern, ze posiada druga ta¬ sme (rj, której jeden koniec jest nieru¬ chomy, napedzana przez alidade (A) kon¬ trolujaca trzecia wskazówke (IJ, która ju¬ zyskuje w ten sposób skombinowane ruchy w zaleznosci od kata polozenia (s) i wyso¬ kosci (h) celu, przyczem takie urzadzenie umozliwia regulowanie kata celownika w przypadku, gdy cel jest nieruchomy. 9. Przyrzad celowniczy wedlug zastrz. 1—7, znamienny tern, ze posiada czwarta wskazówke (IJ, poruszana przez mecha¬ nizm (VfJ polaczony z mechanizmem re¬ gulujacym kat celownika, która kontroluje walek kciukowy (KJ, przenoszacy skombi¬ nowane ruchy mechanizmów zalezne od ka¬ ta polozenia i wysokosci celu, przyczem ta¬ kie urzadzenie umozliwia nadawanie czwar¬ tej wskazówce (IJ przesuniec, które mozna okreslic matematycznie w zaleznosci od wysokosci (h) celu i kata celownika, 10. Przyrzad celowniczy wedlug zastrz. 1—9, znamienny tern, ze (koniec ta¬ smy (r) przeciwlegly do wskazówki (IJ jest sztywno polaczony z mechanizmem (VJ, na który przenosza sie ruchy odwrot¬ nie proporcjonalnie do szybkosci celu, przyczem ten mechanizm (VJ jest pola¬ czony w ten sposób z mechanizmami (V5AJ, powodujacemi odpowiednio ruchy w zaleznosci od kata polozenia (s) oraz ruch notujacy kat (r) pomiedzy szybkoscia celu a pionowa plaszczyzna celownicza, ze tasma (rj uzyskuje przesuniecia dodatko¬ we w zaleznosci od ruchu celu, wskutek cze¬ go mozna okreslic kat celownika przez uzgodnienie dzialania wskazówki (IJ z dzialaniem wskazówki (IJ, w przypadku, gdy cel jest ruchomy. 11. Przyrzad celowniczy wedlug zastrz. 10, znamienny tern, ze mechanizm (AJ, powodujacy ruch notujacy kat (r), jaki tworzy szybkosc celu z celownicza plaszczyzna pionowa, uruchomia srube (VfJ o dwóch przeciwnych gwintach, roz¬ rzadzana z drugiej strony przez mechanizm (¥*) powodujacy ruch w zaleznosci od ka¬ ta polozenia (s), przyczem sruba (VfJ o dwóch przeciwnych gwintach zapomoca kciuków (axaj i szczelin (rxrj przenosi na kierownice (C3CJ ruchy, których geo¬ metryczna suma jest proporcjonalna do cos r. cos s. 12. Przyrzad celowniczy wedlug zastrz. 1—10, znamienny tern, ze drazek (T) notujacy sume geometryczna ruchów dwóch kierownic (C3C4) jest polaczony z dzwignia (B) w punkcie (aj, znajdujacym sie w odleglosci od osi tej dzwigni zmienia¬ jacej sie odwrotnie proporcjonalnie do szybkosci celu obserwowanego, przyczem dzieki takiemu urzadzeniu koniec tasmy (rj, polaczony z dzwignia (B), daje sie przesuwac proporcjonalnie do V cos r. cos s. 13. Przyrzad celowniczy wedlug zastrz. 12, znamienny tern, ze dzwignia (B) uruchomia tasme (rj zapomoca ukladu kól zebatych (E8EJ, przyczem os kola (EJ jest wspólsrodkowa z osia (O) przegubu dzwigni (B), dzieki czemu tasma (r) daje sie dodatkowo przesuwac proporcjonalnie do C3Vt cos r. cos s (I+C4 Vl cos r. cos s). Rene Riberolles. Zastepca: Inz. S. Pawlikowski, rzecznik patentowy.Do opisu patentowego Nr 18152. Ark.

1. flE.%•»M.tfcLftL*^ 131S I od9iaHM«lSa^Oa *1 3pU<3 rA -^-Q \ 9 ) g 3ii 91 mmmMMMMMMM^ wmimiumimmm SA fi */ . ' 'Ja J-flli 3 W PL