Wynalazek dotyczy maszyn do druko¬ wania wzorów na drzewie zapomoca wal¬ ców, na których powierzchni sa wyryte od¬ powiednie wzory.Z walców tych wzory zostaja przenie¬ sione na pozadane przedmioty, np. plyty, materjaly tloczone, czesci umeblowania, boazerje scienne i t. d.Maszyna wedlug wynalazku jest prze¬ znaczona do drukowania wzorów na przed¬ miotach, rózniacych sie zarówno swemi wlasciwosciami, jak i wielkoscia w szero¬ kich granicach.Drukowanie wzorów na wiekszych pla¬ szczyznach wymaga zastosowania walców o duzej srednicy oraz bardzo dokladnego dzialania tych walców. Male zas przedmio¬ ty, np. listwy, latwiej jest zaopatrywac we wzory lub desenie recznie.Maszyna niniejsza moze uskuteczniac drukowanie wzorów zarówno na wiekszych przedmiotach, jak i po odpowiedniem jej nastawieniu, na przedmiotach malych, przyczem w ostatnim przypadku drukowa¬ nie uskutecznia sie recznie.Ponadto w maszynie niniejszej wzgled¬ ne szybkosci obwodowe walca, zaopatrzo¬ nego w wyryte na jego powierzchni wzory, czyli walca wzorcowego oraz walca, prze¬ noszacego te wzory na przedmiot drukowa¬ ny, czyli walca drukujacego, moga byc zmieniane w sposób ciagly, przyczem moze** byc osiagana calkowita synchronizacja ru- v chy. óbrotp\fego tych walców, "" **Mozria*'-iip. jeden walec obracac zapo- moca drugiego przez tarcie i osiagac w ten sposób synchronizacje obrotów obydwóch walców. W ten sposób jednak utrudnia sie wielce otrzymywanie wysokowartosciowych wytworów, poniewaz podczas obracania walców przez tarcie sila, z jaka walce mu¬ sza byc dociskane ku sobie, musi byc znacz¬ nie wieksza od sily, z jaka sa dociskane walce do siebie podczas przenoszenia far¬ by z walca wzorcowego na walec drukuja¬ cy. Z drugiej jednak strony pozadane prze¬ niesienie farby z walca wzorcowego na wa¬ lec drukujacy osiaga sie nawet wtedy, gdy docisk walców do siebie jest tak slaby, ze walce slizgaja sie tak, iz scieraja sie po¬ szczególne linje wzorów.Próbowano równiez sprzegac walce ze soba tak, aby pomiedzy niemi nie bylo zad¬ nego poslizgu. Wskutek tego powstaje jed¬ nak caly szereg innych niedogodnosci, któ¬ rych nie udalo sie dotychczas usunac sku¬ tecznie. Zasadnicza trudnosc stanowi przy- tem zmiennosc srednicy oraz innych wymia¬ rów walców.Stosowane zwykle walce drukujace sa wykonane z masy kauczukowej, bardzo czulej na zmiany temperatury, wskutek czego walce zwiekszaja sie lub zmniejszaja w zaleznosci od temperatury. Inne trudno¬ sci wynikaja z tego, ze walce drukujace musza byc czesto wyjmowane z maszyny w celu oczyszczania i zastepowane innemi walcami, aby maszyna nie stala bezczyn¬ nie. Walec wkladany zamiast walca wyje- tego posiada zwykle nieco inna srednice.Wszystkich tych niedogodnosci mozna u- niknac, jezeli walce beda sprzezone ze so¬ ba w.taki sposób, aby szybkosci obwodowe obu walców dawaly sie z latwoscia doklad¬ nie synchronizowac.Walec wzorcowy i walec drukujacy sa sprzegane ze soba mechanicznie, przyczem szybkosci obwodowe obu walców moga byc zmieniane w sposób ciagly tak, iz daja sie dokladnie zsynchronizowac.Ponadto skrobaczka (wzglednie skro¬ baczki) daje sie z latwoscia odsuwac od walca drukujacego przed odsunieciem go od walca wzorcowego.Wskutek pólplastycznego stanu masy, z której wykonany jest walec drukujacy, taki walec moze ulec z latwoscia uszkodze¬ niu, jezeli po zatrzymaniu maszyny styka sie przez dluzszy czas z walcem wzorco¬ wym lub skrobaczka, gdy pracownik przy maszynie odsuwa walec drukujacy od wal¬ ca wzorcowego podczas ruchu maszyny, to jest przed wylaczeniem napedu.Wedlug wynalazku niniejszego skro¬ baczka zostaje samoczynnie odsunieta od walca drukujacego przed jego odsunieciem.Ponadto walec drukujacy moze byc przesuwany wzgledem walca wzorcowego równolegle don lub nierównolegle. W ten sposób moga byc wyrównane zmiany w strukturze tworzywa walca, nierównosci jego powierzchni, nierównomierne jego zu¬ zycie sie oraz moze byc ustalany i utrzy¬ mywany jednakowy nacisk na calej po¬ wierzchni tego walca.W maszynie znajduje sie równiez urza¬ dzenie zasilajace, którego poszczególne czesci skladowe moga byc podnoszone lub opuszczane jednoczesnie i równomiernie lub tez przesuwane wzgledem siebie. W ten sposób do maszyny moga byc wprowa¬ dzane przedmioty rozmaitej wielkosci oraz moze byc dobierany nalezycie nacisk na przedmiot walców drukujacych w razie za¬ miany jednego walca na drugi.Wreszcie maszyna jest zaopatrzona w mechanizm, podsuwiajacy do niej przed¬ mioty drukowane, którego poszczególne czesci skladowe moga byc z latwoscia wyj¬ mowane i zamieniane na inne.Przedmiot wynalazku jest uwidocznio¬ ny na rysunku, przyczem fig. 1 przedsta¬ wia widok zboku maszyny do drukowania wzorów na drzewie, fig. 2 — widok tejze — 2 —zprzodu, fig. 3 — przekrój poprzeczny wzdlui linji 3 — 3 na fig. 2, fig. 4 — widok maszyny z drugiego boku, odwrotny do wi¬ doku, przedstawionego na fig. 1, fig. 5 — przekrój poprzeczny czesci urzadzenia syn¬ chronizacyjnego, fig. 6 — czesci urzadzenia do rozsuwania walców wzorcowego i dru¬ kujacego z jednoczesnem podnoszeniem skrobaczki, fig. 6a — przekrój poprzeczny lozyska walca drukujacego; fig. 7 i 8 przed¬ stawiaja przekroje poprzeczne wzdluz linji 7 — 7 i 8 — 8 na fig. 6; fig. 9 przedstawia przekrój wzdluz linji 9 — 9 fig. 4 z uwi¬ docznieniem osobnego urzadzenia do pod¬ suwania przedmiotu, fig. 10 — widok bocz¬ ny do fig. 9, fig. 11 — nieco odmienna po¬ stac wykonania maszyny z recznie poru¬ szanym walcem drukujacym, a fig. 12 — jeden ze szczególów, uwidocznionych na fig. 11.Wedlug fig. 1 — 10 zespól czesci ma¬ szyny miesci sie pomiedzy stojakami bocz- nemi 1 i 2 i poprzecznemi belkami 3 oraz rozmaitemi walkami maszyny.Na jednej z belek poprzecznych umie¬ szczony jest np. silnik elektryczny 4. Wa¬ lek 6 walca wzorcowego 5 obraca sie w lo¬ zyskach 7, osadzonych na górnej po¬ wierzchni stojaków bocznych.Walec ten moze byc wyjmowany z ma¬ szyny dzieki temu, ze jedna z pokryw lozy¬ skowych 8 jest osadzona obrotowo na czo¬ pie 9.Maszyna posiada dwa walce drukujace, mianowicie walec 10, stosowany do druko¬ wania wzorów na przedmiotach o wiek¬ szych powierzchniach, oraz walec 12, ^ze- znaczony do recznego drukowania wzorów na przedmiotach mniejszych. Walce druku¬ jace sa osadzone zasadniczo w jednakowy sposób.Walec drukujacy 10 jest jednak osadzo¬ ny w osobnych ramionach ruchomych 14, umieszczonych po obu bokach maszyny. Ra¬ miona te sa umocowane na walku 15, osa¬ dzonym w lozyskach w stojakach bocznych.Walec drukujacy 12 jest osadzony W lozyskach, umieszczonych w wystepach 16 stojaków bocznych, przyczem kazdy z tych wystepów jest wyposazony w poziome pro¬ wadnice 17. Kazdy koniec walka 19 walca 12 jest osadzony w klocku 18, przesuwa¬ nym miedzy prowadnicami 17.Walec wzorcowy i walce drukujace sa obracane wspólnie zapomoca silnika, przy¬ czem naped walców drukujacych jest usku¬ teczniany przy pomocy walca wzorcowego, a pednie sa wykonane tak, iz obydwa wal¬ ce drukujace moga byc odsuwane od wal¬ ca wzorcowego i nieprawidlowosci ksztaltu i wielkosci walców tych moga byc wyrów¬ nywane bez zaniku sprzezenia z walcem wzorcowym.Silnik 4 zapomoca przekladni 4a obraca kolo lancuchowe 25, a nastepnie przy po¬ mocy lancucha 26 — kolo zebate 27, ze¬ spolone z walkiem 6 walca wzorcowego.Na tym walku osadzone jest równiez (fig. 5) drugie kolo lancuchowe, które za¬ pomoca lancucha 30 i kola 33 napedza wa¬ lek 31, obracany w nadlewie lozyskowym 32 stojaka 2.Na walku 31 osadzone jest kólko zebate 35, zazebiajace sie z kólkiem zebatem 36, umocowanem na walku 37. Walek 37 jest równiez osadzony obrotowo w nadlewie lo¬ zyskowym 32 i wyposazony na koncu ze¬ wnetrznym w kolo pasowe o postaci dwóch stozków 38 i 39, zlozonych mniejszemi pod¬ stawami.To kolo pasowe wchodzi w sklad urza¬ dzenia synchronizacyjnego, które nastawia szybkosci obwodowe rozmaitych walców.Ponad walkiem 27 osadzony jest ponad¬ to w lozyskach stojaków walek 40. Na tym walku osadzone jest równiez kolo pasowe, skladajace sie z dwóch stozków 42 i 43, wykonanych i umieszczonych podobnie jak stozki 38 i 39 kola pasowego, umieszczone¬ go na walku 37 (fig. 5). Na tych kolach pa¬ sowych jest stale napiety pas, dzieki czemu szybkosc katowa walka 37 moze byc znrie- - 3 -niana malemi skokami i moga byc zsyn¬ chronizowane szybkosci obwodowe obu walców.Jezeli stozki 38 i 39 zsuna sie, a stozki 42 i 43 rozsuna sie, to walek 40 bedzie ob¬ racal sie szybciej niz poprzednio.Urzadzenie synchronizacyjne sluzy do zmiany szybkosci obrotowych obu walców drukujacych 10 i 12 niezaleznie od szybko¬ sci obrotowej walca wzorcowego.Walek 40 oddzialywa na obydwa wal¬ ce drukujace zasadniczo w jednakowy spo¬ sób. Walec 12 jest napedzany zapomoca kola lancuchowego 47, lancucha 48 i kola lancuchowego 49, walec zas 10 — przy po¬ mocy kola lancuchowego 51, lancucha 50 i kola lancuchowego 52, osadzonego na wal¬ ku 15, na którym sa osadzone wahliwe ra¬ miona 14, w których umieszczony jest wa¬ lek 11. Kolo 52 przenosi wiec ruch obroto¬ wy walka 40 na walek, kolo którego waha¬ ja sie ramiona 14. Wskutek tego naped wal¬ ca nie przerywa sie w razie podnoszenia lub opuszczenia go. Kolo lancuchowe 52 stanowi jedna calosc z kolem lancuchowem 55, napedzajacem walek 11 zapomoca lan¬ cucha 56 i kola lancuchowego 57. Kola lan¬ cuchowe, lancuchy oraz pednie pasowe sa dobrane i nastawione tak, ze szybkosc ob¬ wodowa walca drukujacego jest dokladnie równa szybkosci obwodowej walca wzorco¬ wego. Walec 10 moze byc regulowany nie¬ zaleznie od walca 12, poniewaz zwykle ob¬ raca tylko jeden walec drukujacy, Jezeli walec wzorcowy zmniejszy sie wskutek zuzycia sie lub tez zmieni sie sred¬ nica walca drukujacego wskutek zmian tem¬ peratury i t. d., to takie zmiany moga byc wyrównane przez nastawianie stozków 39 i 41.Urzadzenie do regulowania szybkosci walców moze byc równiez wykonane w in¬ ny sposób.Na tulejowej obsadzie 60 stozka 38 u- mieszczony jest kolnierz 61, w którym wkrecona jest srubka 62. Srubka 62 jest wkrecana we wglebienia 64, rozmieszczone na obwodzie stozka 39. Obydwa stozki ko¬ la pasowego sa polaczone ze soba np. zapo¬ moca klina 60'. Stozek 39 jest zwykle odsu¬ wany nazewnatrz wzdluz obsady 60 zapo¬ moca sprezyn 65. Sprezyny te sa umie¬ szczone we wglebieniach stozków 38 i 39.W celu zmiany i wyregulowania szyb¬ kosci walców srubka 62 jest wykrecona, a kolnierz zostaje przekrecony zapomoca klucza, wstawianego w wydrazenia 61' te¬ go kolnierza. W ten sposób stozki 38 i 39 moga byc w razie potrzeby rozsuwane lub zsuwane. Po osiagnieciu pozadanego roz¬ stawienia stozków srubka 62 jest wkrecona w odpowiednie wglebienie i nowe polozenie stozków zostaje ustalone.Kolo pasowe 41, 43 jest wykonane i na¬ stawiane podobnie jak kolo pasowe 38, 39.Walec drukujacy jest nastawiany podczas nakladania go na walec wzorcowy, dzieki czemu moga byc wyrównywane wszelkie niepozadane zmiany wielkosci walców. Bar¬ dzo czesto jednak tego rodzaju ustawienie jest niewystarczajace.Jezeli np. walec drukujacy na jednym koncu jest grubszy niz na drugim, to linja stykania sie miedzy walcem wzorcowym i walcem drukujacym moze byc otrzymywa¬ na tylko w takim razie, jezeli walec dru¬ kujacy jest osadzony w lozyskach tak, ze moze byc ustawiony ukosnie do walca wzorcowego.Tego rodzaju osadzenie umozliwia za¬ stosowanie ramion wahliwych 14. Ramiona te sa osadzone na walku 15 tak, iz sprzega¬ ja sie z nim dopiero po wykonaniu pewnego jalowego ruchu obrotowego (fig. 6 — 8).Kazde z ramion jest zaopatrzone w kly 70, które zahaczaja o odpowiednio uksztal¬ towane kly 71 pierscienia 72, umocowanego na walku 15. Pomiedzy klami przewidzia¬ ny jest luz 74, umozliwiajacy czesciowo ja¬ lowy ruch obrotowy. Walek 15 moze byc obracany zapomoca korby 75, osadzonej na jego koncu. Korba 75 równiez sprzega sie z - 4 —walkiem 15 dopiero po wykonaniu pewnego jalowego' ruchu obrotowego. Sprzeglo klo¬ we 76, 77, 78 jest wykonane, podobnie jak sprzegla 70, 71, 72. Ramiona 14, dzwigaja¬ ce walec drukujacy, sa dociskane stale w kierunku walca wzorcowego zapomoca sprezyn 14a (fig, 1). W celu ograniczenia ruchu tych ramion do góry, a przez to i na¬ stawiania nacisku walca drukujacego na walec wzorcowy do kazdego ramienia 14 przewidziany jest odpowiedni zderzak.Przez ucho 67, przymocowane do stojaka bocznego / (wzglednie 2), przesunieta jest srubka 68, której koniec 69 jest wkrecony w ramie 14. Leb srubki wspiera sie na dol¬ nej czolowej powierzchni ucha 67 i ograni¬ cza przesuw ramienia 14 do góry, a przez to i docisk walca drukujacego 10 do walca wzorcowego. Przez pokrecenie ta srubka moze byc regulowany docisk walców.Aby korbe 75 mozna bylo dokladnie u- stalac w jej polozeniach czynnych, sa prze¬ widziane sprezynujace zatrzaski, wyposa¬ zone np. w kulki 79, naciskane zapomoca sprezyn i zaskakujace we wglebienia 79' stojaka bocznego.Zapomoca tejze korby 75 od walca 10 odsuwana jest równiez skrobaczka 80, któ¬ ra (fig. 1, 3 i 4) jest osadzona na walku 81 i przez obracanie tego walka moze byc od¬ suwana od walca 10 lub przysuwana do nie¬ go. Walek zas 81 jest osadzony nastawnie przy stojaku bocznym 1 w lozysku 82. Lo¬ zyska 82 obejmuja konce walka tylko na czesci ich obwodów. Walek moze wiec byc latwo wyjmowany w celu uskuteczniania niezbednych napraw. Czesci lozyska 82 sa zaopatrzone w otwory, przez które sa prze¬ suniete luzno sruby 83, wkrecone w stojaki / i 2. Lozyska 82 ponadto sa dociskane do wystepów 83' tych srub zapomoca sprezyn.Przy takiem rozmieszczeniu i wykonaniu przez odpowiednie nastawienie srub 83 za¬ pewnia sie dokladnie prostolinijne styka¬ nie sie skrobaczki z walcem drukujacym.Skrobaczka 80 jest dociskana do walca 10 zapomoca sprezyny 86. Jeden koniec sprezyny 86 jest przymocowany do stojaka bocznego 1, drugi zas — do dzwigni 87, przeznaczonej do pokrecania walka 81. Na¬ cisk sprezyny dobiera sie tak, aby walec byl oczyszczany nalezycie. Pod skrobaczka (fig. 3) umieszczony jest zbiorniczek 89, do którego spada farba, zeskrobywana z walca.Korba 75 wprawia w ruch równiez i ra¬ mie 90, umieszczone na walku 81 wpoblizu stojaka 1. Koniec tego ramienia jest zagiety i styka sie z dzwignia 91, osadzona obroto¬ wo na czopie 92. Dzwignia 91 jest polaczo¬ na nieco wyzej dzwigni 93 z wystepem 75* korby 75. Zespól dzwigniowy, skojarzony z korba 75 i walkiem 81, jest wykonany tak, ze podczas obracania korby 75 w kierunku odwrotnym do kierunku ruchu wskazówki zegara skrobaczka odsuwa sie od walca drukujacego. Przytem zachodzi czesciowy obrót jalowy sprzegla klowego 76, 77 oraz takiz obrót walka 15 wzgledem ramion 14, wskutek czego, zanim te ramiona osiagna polozenie, ustalone zapomoca zatrzasków 79, 79* (fig. 1), walec 10 nie styka sie z wal¬ cem 5. Przed wylaczeniem silnika obslugu¬ jacy maszyne odsuwa zwykle walec druku¬ jacy od walca wzorcowego. Powyzsze od¬ bywa sie wskutek zastosowania sprzezenia ukladu, podnoszacego skrobaczke, z ukla¬ dem, rozsuwajacym walce, dopiero wtedy, gdy skrobaczka zostaje juz odsunieta od walca. W razie zastosowania znanych urza¬ dzen tego rodzaju nigdy niema pewnosci, czy skrobaczka nie styka sie jeszcze z wal¬ cem drukujacym, wskutek czego walec ten moze ulec z latwoscia uszkodzeniu, przy- czem wytwarzaja sie na powierzchni walca brózdy. Jezeli jednak skrobaczka zostanie odsunieta, to stykanie sie walca drukujace¬ go ze skrobaczka jest przerwane, gdy wal¬ ce odsuwaja sie jeden od drugiego.Gdyby walce najpierw zostaly rozsunie¬ te, to walec drukujacy móglby nasunac sie na skrobaczke i ulec uszkodzeniu lub tez zlamac skrobaczke. — 5 —Wynalazek niniejszy usuwa to niebez¬ pieczenstwo.Przy dwukrotnym obrocie jalowym ramion 14 wzgledem walka 15 linja styku obu walców, jezeli walce nie sa ustawione równolegle do siebie, niekoniecznie zostaje przerwana przy koncach walców, gdy oba ramiona sa umocowane sztywno na walku lub sa polaczone z nim tak, ze ruch jedne¬ go ramienia powoduje z koniecznosci ruch drugiego ramienia. W celu unikniecia ta¬ kiego sprzezenia w lozyskach walka /1 po¬ miedzy koncem ramienia 14 i walkiem u- mieszczone jest znane urzadzenie, zapomo- ca którego lozyska samoczynnie ustawiaja sie nalezycie. Ramie 14 posiada wklesla górna powierzchnie zewnetrzna, która obej¬ muje wypukla tuleje lla walka 11.Na fig. 1 — 4 przedstawiona jest obsa¬ da walca 12. Klocki lozyskowe 18, w któ¬ rych osadzone sa czopy 19 walca 12, sa zwykle umieszczone tak, ze docisk walca drukujacego 12 do walca wzorcowego mo¬ ze byc nastawiany zapomoca srub 100.Konce tych srub sa docisniete do klocków lozyskowych 18. Sruby te moga byc ustala¬ ne zapomoca wkreconych na nich nakre¬ tek W odstepie miedzy prowadnicami, w którym przesuwaja sie klocki 18, umie¬ szczone sa sprezyny 101, zapewniajace na¬ lezyte stykanie sie walców. Skrobaczka 104, oczyszczajaca walec 12 od nadmiaru farby, jest wykonana i umieszczona podobnie jak skrobaczka 80 walca 10 oraz zawiera rów¬ niez lozyska 105 walka 106 oraz sruby 107, wkrecone od spodu w lozyska 105; sruby te sa wkrecone drugim koncem we wsporniki 108, przymocowane do stojaków bocznych 1 i 2. Skrobaczka jest dociskana do walca 12 zapomoca sprezyny 109.Do podnoszenia skrobaczki z walca 12 przed jego odsunieciem od walca wzorco¬ wego sluzy dzwignia reczna 110, osadzona obrotowo na czopie 111, umocowanym w stojaku /. W dzwigni tej osadzony jest trzpien 112, który styka sie z powierzchnia lukowa 113 jednego ramienia dzwigni ka¬ towej 114, której drugie ramie styka sie z dzwignia 115, osadzona na walku 106 skro¬ baczki. W czasie obracania dzwigni recznej 110 od polozenia uwidocznionego na fig. 1 w kierunku ruchu wskazówki zegara, za¬ chodzi równiez obracanie sie w tymze kie¬ runku dzwigni katowej 114.Skrobaczka odsuwa sie od walca dru¬ kujacego, a nastepny ruch dzwigni 110 po¬ woduje zapomoca odpowiedniego trzpienia przesuw klocka 18 walca drukujacego. U- rzadzenie to posiada dwie dzwignie 110, które zapomoca tych trzpieni 116 przesu¬ waja klocki lozyskowe 18 walca.Obslugujacy maszyne chwyta zwykle o- bie dzwignie jednoczesnie i odsuwa po za¬ trzymaniu maszyny oba konce walca dru¬ kujacego od walca wzorcowego.Wolne konce dzwigni 110 moga byc rów¬ niez polaczone ze soba zapomoca odpo¬ wiedniego drazka, dzieki czemu bedzie obo¬ jetne, która dzwignie uruchomic, poniewaz obie dzwignie beda posuwaly sie jednocze¬ snie.Pomiedzy obydwoma walcami drukuj a- cemi znajduje sie urzadzenie, zasilajace walce te farba. Na wspornikach 121 umo¬ cowany jest zbiornik 120 farby.Wsporniki 121 sa umocowane na walku 122, osadzonym w stojakach bocznych ma¬ szyny. Walec 124 zasila farba walec wzor¬ cowy i jest napedzany zapomoca walka 6 walca wzorcowego przy pomocy kólek lan¬ cuchowych 125, 126, walka 127 i lancucha 128 oraz kólek zebatych 130 (fig. 2 i 4).Kólko 130 jest osadzone na walku 131 walca 124 i zazebia sie z takiemze kólkiem, osadzonem na walku 127. Walec wzorcowy jest wyposazony w skrobaczke 135, umie¬ szczona podobnie jak i poprzednie skro¬ baczki. Walek 136 skrobaczki 135 wystaje z jednej strony nazewnatrz i jest zaopa¬ trzony w krazek 137\ toczacy sie po pro¬ wadnicy 138 (fig. 2). Prowadnica 138 jest — 6 —sprzezona zapomoca kólek lancuchowych i lancucha 128 z walcem wzorcowym.Pomiedzy stojakiem 2 i walkiem 136 u- mieszczona jest sprezyna 140, która doci¬ ska krazek 137 do prowadnicy 138. Pozo¬ stale skrobaczki sa rozrzadzane w taki sam sposób. Skrobaczka kazdego z walców drukujacych (p. fig. 1 i 2) jest rozrzadzana zapomoca prowadnicy 139', napedzanej za¬ pomoca lancucha 138* (fig. 2).Prowadnica rozrzadza ruchem krazka 137', osadzonego na walku skrobaczki 80.Do osiagniecia ekonomicznej budowy i dzialania maszyny niezbedna jest rzecza wyposazyc ja w jedno tylko urzadzenie, zasilajace farba obydwa walce drukujace.Urzadzenie to jest umieszczone miedzy o- bydwoma walcami drukuj acemi tak, ze nie przeszkadza to drukowaniu wzorów na drzewie.Walce drukujace i urzadzenie, zasilaja¬ ce je farba, umieszczono obok walca wzor¬ cowego na luku kolistym, mniejszym od po¬ lowy kola (180°), wobec czego przy wyj¬ mowaniu walca wzorcowego z lozysk 7 i 8 wcale nie potrzeba poruszac z miejsca ani walców drukujacych, ani urzadzenia, zasilajacego je farba.Zapomoca maszyny niniejszej wzory moga byc drukowane zarówno recznie, jak i maszynowo. Jezeli przedmioty maja byc drukowane zapomoca walca 10, to walec drukujacy 12 zostaje odsuniety od walca wzorcowego zapomoca dzwigni recznej 110.W podobny sposób przy drukowaniu wzorów zapomoca walca drukujacego 12, walec 10 moze byc odsuniety od walca wzorcowego zapomoca korby 75.W razie zas wykonania zespolu walców i skrobaczek wedlug fig. 13 oba walce dru¬ kujace moga pozostawac w zetknieciu z walcem wzorcowym tak dlugo, jak dlugo maszyna pracuje.Przy maszynowem drukowaniu wzorów zapomoca walca 10 maszyna jest zaopa¬ trzona w nastawny stól doprowadzajacy.W prowadnicach 141 sa osadzone prze¬ suwnie w kierunku pionowym wsporniki 140, przedmiot zas drukowany jest uklada¬ ny na walkach 142, obracajacych sie nieza¬ leznie jeden od drugiego. Na wspornikach 140 sa umocowane poprzecznie katowniki 145, na których sa osadzone walki 142. Ka¬ towniki 144 sa polaczone przegubowo ze wspornikami 140 zapomoca sworzni 147 i 148, przyczem sworznie 148 sa osadzone w wykrojach 149 katownika 144, który mo¬ ze byc podnoszony lub opuszczany jeden wzgledem drugiego. W tym celu kazdy wspornik 140 jest wyposazony w srube pio¬ nowa 150. Sruby te sa osadzone miedzy pro¬ wadnicami 141 stojaków / i 2.Na dolnych koncach tych srub sa umie¬ szczone stozkowe kólka zebate 153, zaze¬ bione z kólkami 154, osadzonemi na walku 155. Walek ten moze byc obracany zapo¬ moca korby 156. Podczas obracania tego walka wsporniki 140 podnosza sie lub opu¬ szczaja, a wraz z niemi i walki 142 równo¬ legle do walca drukujacego 10. W razie drukowania przedmiotów o znacznie zmie¬ niajacym sie przekroju poprzecznym oraz w celu wyrównania nieprawidlowosci ksztaltu walca drukujacego, jedno z kólek 154, osadzonych na walku 155, moze byc zwalniane, np. przez obluznianie klina 159, poczem oba wsporniki 140 moga byc podno¬ szone lub opuszczane niejednakowo. Wal¬ ki 142 (fig. 9) wzglednie skojarzone z niemi kólka lancuchowe 160, osadzone na osiach 161 tych walków, moga byc równiez nape¬ dzane zapomoca kólek lancuchowych, umo¬ cowanych na walku 15. W ten sposób moz¬ na zapobiec wszelkiemu poslizgowi przed¬ miotu drukowanego, umieszczonego na wal¬ kach 142, wzgledem walca drukujacego, to jest zacieraniu sie linij wzoru. Kazdy wa¬ lek 142 niezaleznie od innych walków mo¬ ze byc wyjmowany ze swych lozysk w ka¬ townikach 145.Jeden koniec osi 161 kazdego walka 142 jest osadzony w wykroju 162 katowni- — 7 —ka 145, a drugi — w wykroju 163 katowni¬ ka przeciwleglego. Osie 161 walków 142 sa ustalane w swych polozeniach zapomoca plytki 164, zaopatrzonej w odpowiednie o- twory i przymocowywanej zapomoca srub 165 do katownika 145. Walki 142 winny byc wykonane w postaci bebnów 170, zao¬ patrzonych w podatna powloke zewnetrz¬ na 171. Pomiedzy bebnem 170 a osia 161 jest umieszczone co najmniej na jednym koncu lozysko kulkowe 173. Na przeciwle¬ glym koncu bebna na wstawce 175 wzgled¬ nie jej wystepie 176 osadzona jest piasta kólka lancuchowego 160 tak, ze os walka jest otoczona ta piasta. Przy takiem wyko¬ naniu kazdy walek 142 moze byc wyjmo¬ wany z katownika 145 oddzielnie w celu naprawy. Poniewaz zas nie wszystkie wal¬ ki sa uzywane jednoczesnie, to ten lub ów walek moze byc wyjety bez powodowania przerwy w dzialaniu maszyny.Wedlug fig. 11 i 12 walec do recznego drukowania wzorów moze byc odsuwany od innych czesci maszyny tak, ze rozmaite czesci skladowe beda dostepne do ich kon¬ troli lub podobnych celów. Walec 12 jest o- sadzony w dajacych sie obracac ramionach 180, przymocowanych na koncach tego wal¬ ca do drazka 181, laczacego stojaki boczne 1 i 2. Walec 12 moze byc zupelnie odsunie¬ ty od walca wzorcowego, dzieki czemu wa¬ lec wzorcowy i urzadzenie, zasilajace wal¬ ce farba, moga byc skontrolowane z latwo¬ scia.Równiez i skrobaczka 104 zostaje odsu¬ nieta od walca drukujacego przed odsunie¬ ciem tego walca od walca wzorcowego. W wystepach 180' ramion 180 umocowany jest obrotowo walek 183, na którym osadzone sa korby 183', zapomoca których moga byc obracane prowadnice, które w tym przy¬ padku stanowia krazki, umocowane na tym walku. Jeden z krazków 185 uruchomia dzwignie 186 i walek 106' skrobaczki. Po¬ zostale zas krazki sa rozmieszczone w ten sposób, ze stykaja sie ze zderzakami 188, które ograniczaja przesuw ramion 180 przy zblizeniu walca 12 do walca drukujacego.Ramiona 189 sa zaopatrzone w wykro¬ je 191, dzieki czemu walek 183 moze byc z latwoscia wyjmowany z ramion 189. Jezeli walec 12 ma byc odsuniety wbok od ma¬ szyny np. w polozenie, zaznaczone linja przerywana (fig. 11), to podczas obracania walka 183 skrobaczka, 104' odsuwa sie naj¬ pierw od walca drukujacego dzieki obraca¬ niu sie krazka 185, poczem krazek 187 po zetknieciu sie ze zderzakiem 188 powoduje obracanie sie ramion 180 i ich odchylanie nazewnatrz od walca wzorcowego, wskutek czego walce zostaja nieco odsuniete od sie¬ bie. Jednoczesnie walek 183 przesuwa sie w wykrojach 191 i odchyla ramiona 180 na¬ zewnatrz.W celu umozliwienia odsuniecia walca 12 od urzadzenia, zasilajacego go farba, o- bydwie sprezyny 195, 196 musza byc od¬ czepione. Sprezyna 195 dociska zwykle wa¬ lec 12 do walca wzorcowego, sprezyna zas 196 oddzialywa na walek 183 krazków tak, ze skrobaczka 104' jest docisnieta do walca drukujacego. W razie rozmieszczenia cze¬ sci maszyny wedlug fig. 11 i 12 jest rzecza bardzo latwa odsunac calkowicie od ma¬ szyny w dowolnej chwili walec 12 wraz ze skojarzonym z nim mechanizmem do nasta¬ wiania i oczyszczania go, dzieki czemu sta¬ ja sie dostepne skrobaczka 135, urzadzenie do zasilania walców farba, mianowicie wa¬ lec 124, zbiornik 120 oraz inne czesci skla¬ dowe maszyny.Zderzak 190, umieszczony na stojaku / maszyny, zapobiega zbyt wielkiemu odchy¬ leniu i uszkodzeniu walca 12.Fig. 13 wyjasnia schematycznie, w jaki sposób mozna jednoczesnie drukowac róz¬ ne wzory na rozmaitych przedmiotach za¬ pomoca obu walców drukujacych.Waly obydwóch walców sa osadzone w lozyskach w ramach lx i 2x.Walec wzorcowy jest wyposazony w dwa odrebne wzory 5x i 5y. Oba walce dru- — 8 —kujace sa przesuniete wzgledem siebie w kierunku osiowym.Walec drukujacy 10x przejmuje wzór z czesci 5x walca wzorcowego, a walec dru¬ kujacy 12x wspóldziala z czescia 5y walca wzorcowego. Przedmioty drukowane, ulo¬ zone na stole 142x, sa wyposazone we wzór 5x. Bez specjalnego przestawiania maszyny mozna jednoczesnie dociskac rozmaite przedmioty do walca drukujacego 12x i zaopatrywac je we wzór 5y.Zapomoca takiego urzadzenia jeden pracownik moze drukowac wzór 5x, a dru¬ gi — wzór 5y na rozmaitych przedmiotach. PL