Znane sa urzadzenia, zapomoca których zmienia sie szybikosc 'doprowadzania paliwa do paleniska w zaleznosci od temperatury warstwy paliwa, znajdujacej sie na koncu rusztu. W powyzszych urzadzeniach przez warstwe paliwa, wypalajacego sie na kon¬ cu rusztu, przechodzi ogrzewany przez nia przyrzad, którego temperatura oddziJalywa na urzadzenie termiostatyczne, zmieniajace droga elektryczna lub mechaniczna szyb¬ kosc napedu rusztu. Wysokiej temperaturze koncowej warstwy pialiwa odpowiada mniej¬ sza szybkosc, a nizszej temperaturze — wieksza szybkosc napedu rusztu. W mecha- nicznem urzadzeniu sila termostatycznego przyrzadu jest zia mala do skutecznego re¬ gulowania, a przy elektrycznem urzadzeniu z jednej strony zasieg regulowania jest, po¬ dobnie jak przy urzadzeniu mechanicznem, zbyt ograniczony, ta z drugiej urzadzenie elektryczne jest zbyt czule i daje sie za¬ stosowac tylko przy uzyciu silnika boczni¬ kowego. Zmiany temperatury tylnej war¬ stwy paliwlai musza byc przytem bardzo zmaczne, aby umozliwic dostateczne regulo¬ wanie szybkosci przesuwania sie rusztu.Niniejiszy wynalazek usuwia te niedogod¬ nosci dzieki zaopatrzeniu termostatycznego przyrzadu najwyzej w dwa kontakty elek¬ tryczne, regulujace doprowadzianie paliwa przy kazdem dowolnem obciazeniu. Regulo¬ wanie odbywa sie w ten sposób, ze jeden z tych kontaktów przy spadku temperatury termoisitatu ponizej pewnej okreslonej war-tosci zamyka wzglednie otwiera dodatkowy obwód pradu, powodujac przez to chwilowe ^orttssanie^"lie^ftfsiz^ti, znajdujacego sie w spoczynku w czasie pomiedzy dwoma okre¬ sami napedzania. Przy przesuwaniu rusztu na jego koncu przesuwa sie niiewypalona jeszcze warstwa paliwa, która podnosi tem¬ perature termostatu, wskutek czego przery¬ wa sie styk kontaktów i wstrzymuje sie prze¬ suwanie rusztu. Proces ten powtarza sie w krótkich okresach w taki sposób, ze prze¬ cietna szybkosc przesuwania sie rusztu, t. j. szybkosc przesuwania sie paliwa przez ko¬ more paleniskowa, odpowiada obciazeniu tej ostatniej. Do napedu moze sluzyc do¬ wolny silnik dfektryczny z wylacznikiem, przestawianym zapomooa termostatu, jed¬ nakze z równie dobrym skutkiem mozna u- zyc innego napedu, np. hydraulicznego lub mechanicznego. Przy napedzie mlechanicz- nym termostat wlacza okresowo zapomoca przekaznika pas, sprzeglo lub inne urzadze¬ nie, sluzace do przesuwania rusztu. Szcze¬ gólna dogodnosc urzadzenia wedlug wyna¬ lazku polega na tern,, ze staje sie zbednym silnik o zmiennej liczbie obrotów, gdyz obo¬ jetne jest, czy liczba obrotów silnika jest stala czy tez zmienna, a to z tego wzgledu, ze odchylenia regularnosci napedu sa wy¬ równywane przez okresy ruchu i spoczynku rusztu.Specjalna ochrone kontaktów uzyskuje sie dzieki temu, ze przez zamkniecie lub od¬ ciagniecie kontaktów termostatu, np. elek¬ tromagnetycznie, naistepuje szybkie wlacze¬ nie lub wylaczenie kontaktów urzadzenia, przyczem wylaczenie napedu rusztu odby¬ wa sie samoczynnie w ten sposób, ze po pewnym czasie dzialania naped rusztu zo¬ staje zatrzymany, poczerni ponowne wlacze¬ nie uskutecznia juz urzadzenie regulujace w zaleznosci od temperatury, panujacej na koncu rusztu.Niekiedy wylacznik moze byc urzadzo¬ ny w taki sposób, ze urzadzenie napedowe samo sie wylacza, skoro kontakt termosta¬ tu przyjmie inne polozenie, niz zajmowal przy wlaczaniu napedu ruszbu. Przyrzad termostatyczny moze byc urzadzony w ten sposób, aby dzialal np. jiuz w granicach 2,4 lub 8°C, dzieki czemu uzyskuje sie doklad¬ ne regulowanie przy dowolnie duzym nape¬ dzie rusztu. Poniewaz tego rodzaju urza¬ dzenie jest bardzo proste i tanie, wiec oma¬ wiany regulator moze znalezc zastosowa¬ nie w tych wszystkich przypadkach, w któ¬ rych dotychczas bylo to niemozliwe lub nie¬ korzystne.Na rysunku przedstawiono schematycz¬ nie dwa przyklady wykonania urzadzenia regulacyjnego wedlug wynalazku.Fig. 1 przedstawia schematycznie wi¬ dok zboku pierwszej postaci wykonania; fig. 2 —¦ takiz widok drugiej postaci wyko¬ nania, a fig. 3 — szczegól urzadzeniai, przed¬ stawionego na fig. 2.Na ruszcie mechanicznym, np. na lan¬ cuchowym ruszcie 2, (fig. 1) pali sie war¬ stwa paliwa 4, dopalajaca sie w miejscu 6, poza którem znajduje sie juz tylko wypa¬ lony zuzel 8, spadajacy do popielnika. Nad miejscem dopalania sie wanstwy paliwa 6 umieszczony jest przyrzad 10, wystawiony na dzialanie ciepla, promieniujacego z kon¬ ca warstwy paliwa 6. Przez przyrzad 10 przeplywa woda, doplywajaca ze zbiornika 14 przez rure wyplywowa 12. Plywak za¬ worowy 16 utrzymuje w zbiorniku 14 staly poziom cieczy, dzieki czemu szybkosc wy¬ plywu cieczy ze zbiornika 14, jak równiez szybkosc przeplywu jej przez przyrzad 10 sa stale. Woda z przyrzadu 10 przeplywa do naczynia 18, z którego wyplywa przez rure przelewowa. W naczyniu 18 znajduje sie termostatyczny pasek, np. dwumetalo- wy, zamocowany dolnym koncem 22 w na- czyniu 18. Wolny koniec paska 20 jest za¬ opatrzony w elektryczny kontakt 24, na¬ przeciw którego znajduje sie staly, dajacy sie uprzednio nastawic kontakt 26. Kon¬ takty 24, 26 wlaczone sa w obwód, stano¬ wiacy np. bocznikowe odgalezienie sieci 28. - 2 -W powyzszym obwodzie znajidujfc sie elek¬ tromagnes lub cewka 30, uruchomiajaca wy¬ lacznik 32 silnika elektrycznego 34, pola¬ czonego z siecia 28. Silnik ten zapomoca przekladni 36 napedza ruszt lancuchowy 2.Skoro pod przyrzadem 10 znajduje sie w miejscu 6 dostateczna ilosc dopalajacego sie paliwa, a wiec gdy ruszt jest calkowicie pokryty paliwem, wówczas silnik 34 znaj¬ duje sie w spoczynku, a ruszt sie nie prze¬ suwa. Skoro paliwo wypali sie juz w miej¬ scu 6, wówczas pirzyrzad 10 stygnie i nie ogrzewa juz tak silnie przeplywajacej prze¬ zen wody. Dzieki temu termostatyczny pa¬ sek 20 stygnie, kurczac sie, wychyla sie i zwiera kontakty 24, 26. Wskutek tego elek¬ tromagnes 30 zostaje wzbudzony i wlacza wylacznik 32. W tej chwili silnik 34 zaczy¬ na poruszac ruszt 2, co trwa dopóty,, dopóki pod przyrzad 10 nie dostanie sie swieza, wypalajaca sie warstwa paliwa, która znów ogrzeje przyrzad 10. Wskutek tego pasek 20, wydluzajac sie, odchyla sie, roz¬ suwa kontakty 24, 26 i wylacza silnik 34.Konieczne jest, aby przerwy ruichu oraz za¬ silanie rusztu zmienialy sie kolejno dosta¬ tecznie predko. W ten sposób silnik 34 u- trzymuje w miejscu 6 prawie stala tempe¬ rature, dzieki czemu unika sie duzych wa¬ han temperatury w calem palenisku.W postaci wykonania), przedstawionej na fig. 2 i 3, kontakt termostatu powoduje tylko wlaczanie napedu rusztu, podczas gdy wylaczanie odbywa sie samoczynnie, skoro styk nie zostal w okreslonym czasie prze¬ rwany. W tej postaci wykonania stosuje sie mechaniczny ruszt 2 z warstwa paliwa 4, nad któirej wypalajacym sie koncem 6 u- mieszczony jest przyrzad termostatyczny 10. Zuzel 8 spada z ru&rttu do popielnika.Przez przyrzad 10 przeplywa woda, doply¬ wajaca ze zbiornika 14 przez krociec wy¬ plywowy 12 i regulowana zapomoca zawo¬ ru plywakowego 15. Woda z przyrzadu 10 cfostaje sie do naczynia 18 z termostatycz¬ na czescia 20, przymocowana do naczynia 18 koncem 22 i dociskajaca kontakt 24 do kontaktu 26 w obwodzie elektromagnesu 70, wlaczonego w siec 28. Ruszt 2 nape¬ dzany jest zapomoca silnika elektrycznego 34, równiez wlaczanego do sieci 28. Kotwi¬ ca elekitromaignesu 70 posiada wystep 73, przytrzymujacy idzwignie 75, osadzona prze¬ gubowo w lozysku 76. Dzwignia 75 poru¬ sza zapomoca trzpienia 78 inna dzwignie 80, osadzana obrotowo w lozysku 82. Sjpre- zyna 84 dociska obie dzwignie do trzpienia 78. Na dzwignie 80 dziala równiez wystep 86. Dzwignia 80 jest zaopatrzona w wy¬ lacznik rteciowy 72, wlaczajacy prad w ob¬ wód silnika elektrycznego 74. Na wspólnym wale 88, napedzanym zapomoca silnika 34, umocowane sa dwie tarcze kciukowe 92, 92', które mozna równiez polaczyc w jed¬ na calosc. Tarcza 92\ odsuwajac wystep 86 od dzwigni 80, rozlacza te czesci i podnosi opuszczona dzwignie 75 powyzej wystepu 73. Tarcza kciukowa 92 przelacza pomoc¬ niczy obwód kontaktów 64, 66 termosta¬ tycznego paska 20 oraz uzwojenie 70 jedno- biegunowego elektromagnesu i laczy je z innym przewodnikiem, przesuwajac jezy¬ czek 94 z kontaktu 96 na kontakt 98.Skoro termostat zamknie obwód pradu elektromagnesu 70, polaczonego zapomoca kontaktów 24, 26 z biegunami otwartego lacznika 72, jak równiez z siecia 28, wów¬ czas odchyla sie wystep 73, a sprezyna 81 przyciaga dzwignie 80 i, odchylajac jedno¬ czesnie obie dzwignie 75 i 80, powoduje wsparcie sie tej ostatniej na wystepie 100.Wckutek tego lacznik rteciowy 72 zwiera swe kontakty i wlacza silnik 34. Jednocze¬ snie wskutek zamkniecia obu biegunów lacz¬ nika 72 zanika prad pomocniczego obwodu elektromagnesu 70, kltóry zostaje wskutek tego krótko zwarty. Lacznie z tern dzwignia 80 zalakuje za wystep 86 (fig. 3). Silnik 34, puszczony w ruch, powoduje obrót walu 88 w Werunku strzalki. Kciuk 92* podnosi najpierw dzwignie 75, powodujac zasko¬ czenie Jej za wystep 73, przyczem dzwignia - 3 —80 zachowuje polozenie, przedstawione na fig. 3, a to dzieki przytrzymujacemu ja wy¬ stepowi 86. W ltyim czasie sprezyna 84 zo¬ staje silniej naciagnieta. Przy dalszymi bie¬ gu silnika kciuk 92 przelacza na chwile kontak 94 z kontaktu 96 na kontakt 98, wskutek czego elektromagnes 70 zostaje równiez na chwile wzbudzony, jezeli w tym czasie kontakt 64, 66 jest jeszcze zamknie¬ ty. Jezeli jednak w tej chwili kontakt 64 nie styka sie z kontaktem 66, wówczas przez obwód elektromagnesu; 70 prad nie przeply¬ wa. Jesli kontakty 24, 26 sa jeszcze zwarte, to oznacza to, ze temperatura wody, prze¬ plywajacej przez przyrzad 50, jeszcze nie podniosla sie, a wiec ze niezbedne jest dal¬ sze zasilanie. Przez zamkniecie kontaktów 94, 98 powstaje w tym ostatnim przypadku obieg pradu, który powoduje przesuniecie dzwigni 75 ponownie w polozenie, przed¬ stawione na fig. 3. Wskutek tego zasilanie nie zostaje przerwane i przedluza sie na nastepny okres czasu. Jednakze, gdy kon¬ takty 24, 26 sa juz rozwarte, wówczas za- pomoca kciuka 92*. wystep 86 zostaje od¬ chylony, a równoczesnie sprezyna 84 prze- zwycieza slabsza sprezyne 81 i podnosi dzwignie 80 w polozenie, przedstawione na fig. 2. Wskutek tego obwód pradu silnika 34 zostaje przerwany i silnik zatrzymuje sie. Poczem znów nastepuje wzbudzenie elektromagnesu 70 przy zwarciu kontaktów 24, 26, gdyz kontakt 94 zostaje w miedzy¬ czasie przelaczony z kontaktu 98 na kon¬ takt 96.Elektryczny przelacznik 94—98 nie jest z reguly niezbedny. Stosuje sie go tylko przy bardzo silnem obciazeniu, gldy dwa okresy zasilania musza nastepowac po so¬ bie bez przerwy.Do .przerywania obwodu kontaktów 24, 26 po puszczeniu w rudi silnika 34 mozna zastosowac równiez i inne urzadzenie.Istnieja równiez laczniki, posiadajace dwa nieruchome kontakty w rodzaju kontaktu 26, z których jeden sluzy do wlaczania, a drugi do wylaczania pradu. Po uruchomie¬ niu przyrzadu wspomniane kontakty wyla¬ cza sie z obwodu pradu, co daje znaczna oszczednosc, gdyz wylaczanie pradu zapo- moca tych stosunkowo wrazliwych kontak¬ tów .powoduje ich niszczenie.Urzadzenie, przedstawione na fig. 2 i 3, moze byc umieszczone bezposrednio przy oslonie przekladni, a przy odpowiednim u- kladzie dzwigni, posiada 'budowe prosta i masywna, dzieki czemu jest bardzo wytrzy¬ male. Przy uzyciu stale napedzanego urza¬ dzenia kontakt 72 moze wlaczac urzadzenie do przestawiania wylacznika pasowego lub tez wlaczac sprzeglo elektromagnetyczne zapomoca elektromagnesu. Najprosciej jed¬ nak i najoszczedmiej jest zastosowac do napedu oddzielny silnik elektryczny, choc mozna równiez zastosowac inny, np. silnik hydrauliczny, uruchomiany zapomoca urza¬ dzenia rozruchowego na prad slaby. PL