Wynalazek niniejszy dotyczy liczników rozmów do urzadzen telefonicznych, w któ¬ rych polaczenia, uskuteczniane zapomoca pewnych linij lacznikowych, jak nip. linij, laczacych rózne centrale telefoniczne, pod¬ legaja oplacie wedlug pewnej taryfy. Re¬ jestrowanie podobnych oplat uskutecznia licznik wywolan wskutek im|pulsów, wysy¬ lanych z nadajnika impulsów lub z podobne¬ go przyrzadu, uruchomiajacego ten licznik odpowiednio do wielkosci oplaty, jaka na¬ lezy uiscic za dane polaczenie. Wynalazek dotyczy w szczególnosci powyzszego rodza¬ ju liczników z nadajnikami! impulsów, po¬ laczonych z linjami lacznikowemi i wyka¬ zujacych abonentowi sume oplat za doko¬ nanie pewnej liczby polaczen z pewnemi linjami lacznikowemi. W znanych dotych¬ czas licznikach jeden tylko z nadajników impulsów uruchomia licznik, przyczem jest to zazwyczaj nadajnik, znajdujacy sie w centrali abonenta wywolujacego, gdy tym¬ czasem pozostale nadajniki impulsów od¬ dzialywaja jedynie na pierwszy nadajnlik tak, iz ten wysyla zadana liczbe impulsów.Poszczególne nadajniki, wprowadzane w polaczenie rozmowy, wysylaja w mysl wy¬ nalazku kolejne szeregi impulsów do licz¬ nika, przyczem kazdy z tych nadajników wysyla liczbe impulsów, odpowiadajaca wy¬ sokosci oplaty za polaczenie z odpowiada¬ jaca mu linja lacznikowa.Wynalazek opisany jest ponizej w zwiazku z rysunkami, przedstawiajacemiuklad obwodów czesci polaczenia telefo- *) *;flifezjiego w calkowidie samoczynnej centrali ^tól&onteznej,^ Wiórnj stosowane sa laczni¬ ce o stopniowem dzialaniu.Na rysunku fig. 1 przedstawia wybierak wywolan AS z wlasciwa mu lacznica o stopniowem dzialaniu SOS, wybierak gru¬ powy GWi wraz z odpowiadajaca mu lacz¬ nica o stopniowem dzialaniu SOGt oraz nadajnlik impulsów ISt do rejestrowania wywolan. Fig. 2 uwidocznia drugi wybierak grupowy GW2 wraz z wlasciwa mu laczni¬ ca o stopniowem dzialaniu oraz nadajnik impulsów IS2.Obie figury przedstawiaja jedynie tylko obwody i urzadzenia, niezbedne do zrozu¬ mienia wynalazku. Przyjmuje sie, iz uklad telefoniczny jest tego rodzaju, ze zarówno wybieraki, jak i lacznice sa napedzane za¬ pomoca ciagle obracajacych sie walków, które sa sprzegane z temi przyrzadami za¬ pomoca elektromagnesów sprzegajacych.Przyjmuje sie ponadto, ze wybieraki nale¬ za do typu wybieraków, w których rucho¬ me kontakty obracaja sie w celu wybierania pewnego szeregu kontaktów, i jednoczesnie poruszaja sie wzdluz promienia w celu wy¬ brania linji, polaczonej z kontaktem, znaj¬ dujacym sie w wybranym poprzednio sze¬ regu kontaktów. Wybieraki tego rodzaju sa opisane tytulem przykladu w patencie angielskim Nr 176065. Wynalazek niniej¬ szy nie jest ograniczony jednak do tego ro¬ dzaju ukladu, gdyz mozna go równiez za¬ stosowac i w ukladach innych, jak to wyni¬ ka z ponizszego opisu.Linja aibonentowa La, Lb posiada jak zwykte przekazniik linjowy LR, przekaznik odcinajacy BR i licznik wywolan SM. Lacz¬ nice o stopniowem,dzialaniu SOS, SOGx i SOG2 sa typu obrotowego i posiadaja sze¬ regi kontaktów A, B, C i t d., ustawione je¬ den na drugim, przyczem przeciwlegle so¬ bie kontakty kazdego szeregu moga laczyc sie ze soba w poszczególnych swych polo¬ zeniach zapomoca ramion, poruszajacych sie po tych kontaktach. Na rysunkach za¬ znaczono jedynie tylko te polozenia lacz¬ nic, przy których nastepuje uruchomienie licznika wywolan. W lacznicy SOS poloze¬ nia te oznaczono numerami od 9 — 12, a w lacznicach SOGx i SOG2 numerami od 7 — 12. Obwody elektromagnesów SO, sprzegajacych lacznice, sa kontrolowane w sposób znany zapomoca sprezyny kontakto¬ wej C2, wspóldzialajacej z przyrzadem re¬ gulujacym CA.W danej odimiariie wynalazku przypu¬ szcza sie, ze linje lacznikowe, biegnace do poszczególnych central lub odcinków sieci, sa polaczone z poszczególnemi szeregami kontaktów wybieraków grupowych. Nadaj¬ nik impulsów IS zas laczy wybierak (przy pierwszym jego ruchu) z linjaini telefooicz- nemi. W tym celu wybieraki grupowe sa zaopatrzone w czwarte ramie kontaktowe Kd, biorace udzial tylko w ruchu obroto¬ wym wybieraków. Przekazniki IR1 i IR2, przeznaczone do przenoszenia impulsów pradu do licznika wywolan, mozna odpo¬ wiednio polaczyc zapomoca wspomnianego ramienia kontaktowego i kontaktów nieru¬ chomych z nadajnikiem impulsów JSX lub JS2, nalezacym do wybranej grupy linij lacznikowych. Po wlaczeniu nadajnika im¬ pulsów na ramieniu kontaktowem Kd po¬ laczenie to zachowane jest równiez podczas ruchu wzdluz promienia, w którym Wiora udzial jedynie tylko ramiona kontaktowe Ka, Kb i Kc. Nadajniki impulsów skladaja sie z trzech grup kontaktowych X, Y, Z taK umieszczonych, iz kontakty przeciwlegle kazdej grupy sa laczone zapomoca ciagle obracajacego sie ramienia kontaktowego.Impulsy pradu, potrzebne do rejestrowania wywolan, sa wysylane po grupie kontakto¬ wej Z do numeru, odpowiadajacego oplacie za dana kategorje polaczen. Nadajniki im¬ pulsów sa wspólne dla jednej grupy linij lacznikowych, polaczonych z jedna ii ta sa¬ ma centrala luib strefa. Z kontaktami d wy¬ bieraków moze byc laczona jedynie tylko — 2 —grupa kontaktowa Z, gropy z&s kontaktowe Xi Y mozna laczyc bezposrednio z lapanka o slocniowem dzialaniu SOG. Jeden cal¬ kowity nadajnik w kazdej centrali zaopa¬ trzony jest w kontakty X, Y, wspólne dla wszystkich wybieraków i w oddzielne ze¬ spoly kontaktów Z dla poszczególnych ze¬ spolów odchodzacych linij lacznikowych, wobec czego nadajnik impulsów moze jed¬ noczesnie uruchomiac kilka wybieraków.Zalaczony uklad obwodów ilustruje re¬ jestracje rozmów przy polaczeniach telefo¬ nicznych, przebiegajacych przez pewna licz¬ be linij strefowych, lub lacznikowych, z któ¬ rych kazdej linji odpowiada inna oplata za jej uzycie* Nadajniki impulsów, nalezace da poszczególnych linij lacznikowych, uru¬ chomiaja licznik wywolan kolejno tak, iz suma tych oplat zostaje zarejestrowana i obciaza abonenta za uzycie poszczególnych liniLj lacznikowych. Pirsyjanuje sie, ze oba wybieraki grupowe GWX i GW2 uskutecz¬ niaja polaczenie z linjami lacznikowymi, la- czacemi poszczególne centrala. Polaczenia telefoniczne uskuteczniane sa w sposób znany* co pozostaje bez znaczenia dla spra¬ wy rejestracji wywolan. Podczas rozmowy lacznica SOS znajduje sie w polozeniu 9-tem, a lacznice SOGx i SOG2 w poloze¬ niu 7-em. Podczas rozmowy zamkniete sa nastepujace obwody: /O-ty, zawierajacy przekazniki RS i RG, oraz //-ty, zawieraja¬ cy przekaznik IRX i RB. Gdy obaj abonenci po ukonczeniu rozmowy zawieszaja swoje mikrotelefony, wtedy lacznica SOS prze¬ chodzi z polozenia 9 do U, wskutek czego przerwany zostaje obwód 10, Przekaznik RS wylacza potem na kontakcie k2 elektro¬ magnes sprzegajacy S01 lacznicy SOS, wskutek czego lacznica ta zatrzymuje sie w polozeniu //. Przekaznik RG zamyka obwód 12 elektromagnesu sprzegajacego S02 lacznicy SOGl9 wskutek czego laczni¬ ca ta przechodzi z polozenia 7 do polozenia 9. Juz w polozeniu 8-em przekazniki RS i RG otrzymuja ponownie prad zapomoca obwodu 13. Elektromagnes sprzegajacy $0X lacznicy SOS zostaje wiec znowu wzbudzo¬ ny na kontakcie k2, dzieki czemu lacznica ta przesuwa sie do polozenia 12. Przekaz¬ nik RG przerywa obwód 12 elektromagne¬ su sprzegajacego S02, który jest jednak na¬ dal wzbudzony pradem, przebiegajacym przez kontakt CKX. Wzbudzenie to trwa do chwili dojscia lacznicy do polozenia 9, w którem na grupie kontaktowej J nadajnika impulsów SS (w jego pierwszem .polozeniu) zostaje zamkniety obwód 14 przekaznika Rlx. Przekaznik ten na swym kontakcie kA, wlacza sie natychmiast zapomoca grupy kontaktowej] -X nadajnika impulsów w ob¬ wód przytrzymujacy (utrzymywany przy polozeniach / — 9 nadajnika impulsów), a jednoczesnie elektromagnes sprzegajacy SO lacznicy SOG otrzymuje -ponownie prad zapomoca obwodu 15, wskutek czego lacz¬ nica zostaje przesunieta do polozenia 10.Grupy kontaktowe X i Y sa tak umieszczo¬ ne wzgledem grupy Z, iz przekaznik RIX zostaje wzbudzony jeszcze przed wyslaniem nowego szeregu impulsów po grupie kon¬ taktowej Z. Po obwodzie 16 wyslane sa wiec impulsy do licznika i .przekazane na¬ stepnie przez przekaznik IRX obwodowi 7, zawierajacemu przekaznik IRH, który ze swej strony wysyla takiez same impulsy pradu zapomoca obwodu 18 do licznika SM. W danym przykladzie przy poloze¬ niach 5, 7 i 9 nadajnika impulsów zostaja wyslane trzy impulsy. Po przejsciu lacznicy SOG z polozenia 8 do 9 przerywa sie ob¬ wód 11 przekazników IRX i RB, jednak ostatni z tych przekazników jest na¬ dal wzbudzany na kontaktajh K^ lacznicy SOG. Pb wyjsciu lacznicy z jej polozenia 9 przekaznik RB jest nadal wzbudzany w ob¬ wodzie 19, zawierajacym kontakt KQ prze¬ kaznika RJX, wobec czego przekaznik RB jest wzbudzany zarówno podczas rozmowy, jak i podczas rejestracji w pierwszym wy¬ bieraku grupowym. Drugi wybierak grupo¬ wy i lacznica SOG2 don nalezaca pozosta- - 3 -ja w polozeniu rozmowy az do-chwili ukon¬ czenia czynnosfci rejestracji w pierwszym wybieraku grupowym.Po ukonczeniu rejestracji -licznikowej w pierwszym wybieraku -grupowym przekaznik RI1 zwalnia swa kotwice, przerywajac w drugim wybieraku grupowym obwód 19 przekaznika RB. Ten ostatni zwalnia wtedy swa kotwice i zamyka obwód 20 elektroma¬ gnesu sprzegajacego S0S lacznicy SOG2, która wskutek tego przesuwa sie do polo¬ zenia 9 w taki sam sposób, jak opisano po¬ wyzej w zwiazku z lacznica SOG1 pierw¬ szego wybieraka grupowego. Rozpoczyna sie nastepnie dokonywanie polaczenia za¬ sadniczo w taki sam sposób, jak opisano powyzej. Po wejsciu lacznicy SOG2 w po¬ lozenie 8-e zamkniety zostaje obwód 21, przebiegajacy przez przekaznik RA pierw¬ szego wybieraka grupowego i przekaznik EB, który przerywa wtedy obwód 20. Jed¬ nak elektromagnes sprzegajacy S0S zapo¬ moca sprezyny SA2 utrzymuje sie nadal w stanie wzbudzonym az do chwili dojscia lacznicy do polozenia 9. Przekaznik RA przyciaga wtedy swa kotwice i zamyka tem samem obwód 22 elektromagnesu sprzega¬ jacego S02, wskutek czego lacznica SOGx wchodzi w polozenie 11, w którem pozosta¬ je az do chwili ukonczenia rejestrowania rozmowy w drugim wybieraku grupowym.W ciagu tego czasu przekaznik 7/?1 móglby byc uruchomiony zapomoca impullsów, po¬ chodzacych z nadajnika ISV lecz impulsów tych niema teraz w obwodzie impulsowym 17 licznika, poniewaz obwód ten jest prze¬ rwany na najwyzszym kontakcie przekazni¬ ka RIX. Gdy lacznica SOG2 znajdzie sie w polozeniu 1, wtedy przekaznik RI2 otrzy¬ ma prad zapomoca grupy kontaktowej Y w sposób juz opisany, wskutek czego prze¬ kaznik ten zapomoca grupy kontaktowej X1 wlacza sie sam w obwód przytrzymujacy, a jednoczesnie lacznica wchodzi w polozenie 10. Impulsy, wyslane z nadajnika zapomo¬ ca grupy kontaktowej Z, wzbudzaja przede- wszystkiem przekaznik 1R2, który przesyt a te impulsy do przekaznika Z/?3-. zapomoca obwodu 23. Ten ostatni przekaznik zapomo¬ ca obwodu 18 uruchomia ponownie licznik w sposób juz opisany. Po wzbudzeniu prze¬ kaznika IR2 na kontakcie Kb pierwszym im¬ pulsem licznikowym, zamkniety zostaje ob¬ wód 24, przebiegajacy przez elektromagnes sprzegajacy S03 lacznicy SOG2, która prze¬ suwa sie wtedy do polozenia 11. Gdy prze¬ kaznik Rl2 po ukonczeniu rejestracji zwal¬ nia wkoncu swa kotwice, wtedy elektroma¬ gnes SOz otrzymuje ponownie prad (obwód 25), wskutek czego lacznik wchodzi w po¬ lozenie 12, z którego przesuwa sie do polo¬ zenia normalnego dopiero po powrocie wy¬ bielacza do polozenia normalnego. Obwo¬ dy przekazników RA i RB zostaja wte¬ dy .przerwane, wskutek czego elektromagnes sprzegajacy S02 lacznicy SOG1 otrzymuje prad wedlug obwodu 26. Lacznica powra¬ ca w taki sani sposób do polozenia nor¬ malnego (po powrocie do tego polozenia pierwszego wybieraka grupowego), a wów¬ czas przekazniki RS i RG powoduja po¬ wrót wybieraka wywolan AS i wlasciwej mu lacznicy SOS do polozenia normalnego.Wykaz wysokosci oplaty jako wynik re¬ jestracji, dokonanej w danym przykladzie przez licznik wywolan, jest oczywiscie pro¬ porcjonalny do liczby impulsów pradu, wy¬ sylanych z nadajnika IS po grupie kontak¬ towej Z. Oczywiscie rejestrowanie poszcze¬ gólnych oplat mozna równiz wykonywac w inny sposób, wdbec czego wynalazek nie ogranicza sie do opisanego powyzej urza¬ dzenia do poruszania licznika.Gdy pierwszy wybierak grupowy ma moznosc wlaczyc sie w linje lacznikowe, podlegajace specjalnej qplacief oraz w linje lacznikowe wolne od oplaty, wtedy reje¬ strowanie w liczniku odbywa sie w sposób opisany w chwili, gdy pierwszy wybierak grupowy wlacza sie w linje lacznikowa, podlegajaca pewnej qplacie, przyczem na¬ dajnik impulsów IS± pierwszego wybieraka - 4 -grupowego jest wtedy nieczynny (gdy wy¬ bierak ten jest wlaczony w liimje lacznikowa, wolna od oplaty). W tym wiec celu nadajnik ten nie jest laczony z ramieniem kontakto- wem Kd przy tych polozeniach wybieraka, przy których nastepuje laczenie go z linja lacznikowa, wolna od oplaty. Poniewaz przekaznika IR± nie uruchomia nadajnik ISU a rejestracja odbywa sie jedynie pod wply¬ wem drugiego wybieraka grupowego w spo¬ sób juz opisany, wiec rejestrowanie w licz¬ niku rozpoczyna, podobnie jak poprzednio, przekaznik RI± po rozmagnesowaniu sie i po przerwaniu obwodu 19 przekaznika RB. PL