PL16755B1 - Sposób naweglania zelaza, stali i ich stopów. - Google Patents

Description

Znany jest sposób naweglania przedmio¬ tów z zelaza, stali i ich stopów przez zanu¬ rzanie ich w kapielach stopowych, zawie¬ rajacych cjanki. Podczas tego procesu na¬ stepuje przenikanie wegla, wzglednie azo¬ tu, do powierzchni zanurzonego przedmio¬ tu, spowodowane przez rozklad cjanku.Obecnie wykryto zupelnie niespodzie¬ wanie, ze powstajace przy rozkladzie cjan¬ ku sodowego lub cjanku barowego ciala al¬ kaliczne, takie jak np. weglan sodowy, wo¬ dorotlenek sodowy, tlenek barowy lub po¬ dobne, dzialaja utrwalajaco na znajdujacy sie jeszcze w kapieli cjanek tak, iz niezbed¬ ny do przeprowadzania naweglania proces rozkladu cjanku zostaje w mniejszym lub wiekszym stopniu zahamowany przez obec¬ nosc alkalji, wzglednie materjalów o cha¬ rakterze alkalicznym, ewentualnie proces ten zostaje zupelnie zatrzymany. Nastep¬ nie, wykryto, ze utrwalajace dzialanie tych materjalów jest tern silniejsze, im reaguja one bardziej alkalicznie i im bardziej one dysocjuja.Na podstawie zaobserwowanych zjawisk mozna w dowolnym stopniu regulowac pro¬ ces rozkladu cJanków, zabezpieczajac pro¬ ces przed powstawaniem szkodliwych dla jego przebiegu alkalicznych srodków utrwa¬ lajacych przez zobojetnienie ich lub unie¬ szkodliwienie albo tez utrzymuje sie ich za¬ wartosc w takich granicach, aby nie szko-^ily^neiprzdbieg^i pozadanego rozkladu «Sf&nków. Wedlug wynalazku postepuje sie * w te4 sposób, «ze w miare stopniowego two¬ rzenia sie w kapieli stopowej substancji utrwalajacych, wprowadza sie do nich ta¬ kie materjaly, które moga hamowac lub w pozadanym kierunku zmieniac dzialanie tworzacych sie alkalicznych albo alkalicznie dzialajacych substancji utrwalajacych, np. przemieniajac je w materjaly mniej alka¬ liczne. Jako tego rodzaju materjaly stosuje sie np. zwiazki pierwiaslków, 'któnych.?cJan¬ ki w danych warunkach roboczych rozkla¬ daja sie równiez latwo lub ilatwiej *ed^°)&n" ków, znajdujacych aie w 4capi^li stopowej.Najkorzystniejszemi do tego celu sa sole zasad, uszeregowane w nastepujacym po¬ rzadku: ilp) potas, bar, stront, wapn, magnez, beryl, cer, to jest w kolejnosci tworzenia sie substancji utrwalajacych. *W celu cof¬ niecia stopnia dysocjacji substancji utrwa¬ lajacych mozna równiez dodawac niealka- liczne lub slabo alkaliczne topliwe zwiazki katjonu cjanku, znajdujacego sie w ka¬ pieli.Tego rodzaju materjaly dodaje sie w postaci ich soli, najkorzystniej ilatwotopli- wych, takich, jak np. chlorki. Im slabiej al¬ kaliczne sa zasady tych soli, tern silniej zmniejszaja one utlrwalajace dzialanie za- *sad, powsta jaoyah ize dluzacych ido nawe- gfemia ojanków, mp. :z cjanku potasu. Tak ajrzez dodawanie np. ^zwiazków magnezu •lubwapnia rmazna prawie calkowicie lub «w .znacznej mierze usunac utrwalajace dziala¬ nie cial zasadowych, tworzacych sie ?np. t, iijanku rodowego lub -cjanku barowego. W ten sposób mozna regulowac szybkosc roz- 4iladu cjanku dak, aby w wciagu pewnego •przeciagu czasu :naweglane .przedmioty ule- -galy -dzialaniu -stosunkowo duzego stezenia ^produktów TOzkladu. iPiszy uzyciu np. cjanku sodowego, jako -srodka maweglajacego oraz zwiazków stron¬ tu lub baru, rjako miaterjalów ^dodatkowych, -nastepuje równiez ^pTEsyspieszenie procesu rozkladu, lecz w znacznie slabszym stopniu, niz przy uzyciu np. zwiazków magnezu lub wapnia. Dzieki temu stosujac np. cjanek sodowy, *j&ko srodek inaweglajacy i chlorek baru, jako materjal dodatkowy, mozna do¬ konywac naweglanie zapomoca stosunkowo niewielkich ilosci cjanków i pomimo to pro¬ ces lnaweglajnia prowadzic w ciagu dluzsze¬ go dowolnego czasu. Przez odpowiednie polaczenie dodawanych ¦ zwiazków, np. soli strontu lub baru, mozna zupelnie dowolnie reguJowaJc/przebieg $rooesu -rozkladu cjan¬ ków i wskutek tego w pozadany sposób po¬ wodowac przenikanie azotu i wegla.Oprócz tego mozna równiez cofac dyso- cjacje tworzacych sie alkalicznych substan- cyj soli wymienionych zasad. Tak np. przy uzyciu cjanku barowego, jako srodka na- weglajacego, mozna calkowicie lub czescio¬ wo zahamowac utrwalajace dzialanie po¬ wstajacego prizeiz jego rozklad tlenku baro¬ wego, wzglednie weglanu barowego, przez cofniecie jego dysocjacji, dodajac topliwe sole takich samych zasad, np. chlorek baru."'Wedlug wynalazku dodaje sie materja¬ ly, ^zapobiegajace utrwalajacemu dzialaniu substancji alkalicznych, stopniowo w mia¬ re tworzenia sie tych substancji w kapieli sodowej, przyczem dodawanie odbywa sie malemi porcjami albo tez w sposób równo¬ mierny. Najkorzystniej jednak jednoczesnie z temi materjalami dodawac srodek nawe- glajacy w celu uzupelnienia jego ilosci, przez co'wyrównywa-sie straty, powstajace skutkiem ^przylegania stopu do nawegla- -nych -przedmiotów.Wedlug szczególnej [postaci wykonank wynalazku mozna dodawac dotkapieli stopo¬ wej, juz na poczatku procesu, alkaliczne -materjaly, jako srodki utrwalajace, w celu zianiejezenia stzybkosbi (przebiegu procesu -rozkladu cjanfeów, przyczem dodaje sie stopniowo srodki unieszkodliwiajace dzia¬ lanie materjalów alkalicznych, np. prze¬ mieniajac je w materjaly mniej alkaliczne lub iniealkaliczise w:celu takiego ogranlcze- — 2 —nia Utrwalajacegodzialania, aby nie prze¬ kroczylo ono ^pewnych okreslonych warto¬ sci i nie stalo si^ niepotfadanem 'lub wrecz szkotillwem. iPrzez celowy dodatek alkalji, np. tlenku ^barowego, mozna przedluzyc czas trwania^rozkladu ejaiiku i Utrzymywac go na tym samytn stopniu w ciagu calego czasu przeprowadzania snaweglania, zapo- moca stopniowego dodawania Tip. chlorku.Przyklad I. -Dzialanie naweglajace ka¬ pieli stopowej, okladajacej sie z 50 czesci chlorku baru, 25 czesci chlorku sodu i 25 czesci chlorku pdtasu z dodatkiem 5 do 10 czesci cjauku sodowego, ustaje szybko skut¬ kiem -tworzenia jsie tlenku barowego i we¬ glanu baru. Dodawanie do kapieli stopowej dalszych ilosci cjanku sodowego zwieksza jej dzialanie zaledwie nieznacznie iw zad¬ nym razie nie przywraca jej poprzedniej mocy. Natomiast przez dodawanie chlorku Strontu mozna w obecnosci dostatecznych i- losci nierozlozonego cjanku, np. w ilosci 5% lub wyzej, przywrócic kapieli jej po¬ przednia moc. Skoro podczas naweglania zawartosc cjanku zmniejszy sie znacznie ponizej 5%, wówczas dodaje sie najkorzyst¬ niej wraz z chlorkiem strontu nowa ilosc cjanku.W celu zregenerowania kapieli stopo¬ wej o powyzszym skladzie dodaje sie co- dzien 3 do 5 % zawartosci tygla mieszaniny skladajacej sie z 1 czesci chlorku strontu dla uzupelnienia zuzytej soli oraz w celu utrzymania poczatkowego skladu kapieli o- kolo 7 czesci chlorku baru, jak równiez nie¬ co chlorku alkalji.Przyklad II. Kapiel stopowa, skladajaca sie z 70 czesci chlorku baru, 10 czesci chlor¬ ku strontu, 10 czesci chlorku alkalji i 10 czesci cjanku sodowego1, rozklada sie sto¬ sunkowo szybko przy naweglaniu w zwyk¬ lych temperaturach. Celem zmniejszenia szybkosci rozkladu dodaje sie na poczatku 3 do 5 czesci tlenku barowego lub 5 do 10 czesci weglanu baru. Aby kapiel stopowa zachowywala stale swa moc nalezy w pew¬ nych odstepach czasu, np. sodzieft, 'doda¬ wac mieszanine taka, jak to podano w przy¬ kladzie I.Przyklad 411. W celu utrzymania iriocy kaptóli stopowej, opisanej w przykladzie 1, dodaje sie zamiast clilotfku strontu tylko chlorek baru, aby cofnac dysocjacje po¬ wstajacych substamcyj alkalicznych. W tym przypadku nalezy dodawac chlorek baru w .ilosci wiekszej od lacznej ilosci soli ba¬ rowej i strontowej, podanych w przykla¬ dzie I.Cjanek uzupelnia sie równiez w miare zuzycia.Sposób naweglania wedlug wynalazku posiada 'liczne korzysci. Przedewszystkiem przez zmniejszenie lub usuniecie utrwala¬ jacego dzialania powstajacych podczas pro¬ cesu naweglania, droga rozkladu, -materia¬ lów alkalicznych mozna Utrzymac kapiel w ciagu dluzszego czasu w stanie czynnym oraz mozna równiez regulowac jej skutecz¬ nosc w dowolnym kierunku, unikajac przy- tem strat kosztownego srodka naweglajace- go. Utrzymywano np. w stanie czynnym ka¬ piel stopowa w ciagu wielu tygodni w ten sposób, ze codzien dodawano sole unie¬ szkodliwiajace powstajace alkaliczne srod¬ ki utrwalajace wraz z cjankami.Zapomoca tego sposobu uzyskuje sie warstwy naweglane do glebokosci dotych¬ czas nieosiagalnej. Warstwy te naskutek ochlodzenia uzyskuja twardosc szkla, wy¬ rózniajac sie od dotychczas uzyskiwanych szczególna swa gruboscia. Warstwy prze- weglone, t. j. zawierajace ponad 0,9% we¬ gla, nie tworza sie, przyczem nalezy zazna¬ czyc, ze w stan twardosci szklistej przecho¬ dza maskotek ochlodzenia nie cale warstwy naweglone, a tylko te które zawieraja wegiel w ilosci od 0,6 do 0,9%. Prze¬ dewszystkiem jednak wykazuja warstwy naweglone stopniowe i równe przejscie do rdzenia nienaweglanego. Daje to pewnosc, ze warstwa naweglona i utwardzona nie od- prysnie. - 3 - PL

Claims (4)

1. Zastrzezenia patentowe. 1. Sposób naweglania zelaza, stali i ich stopów zapomoca zawierajacych cjanki kapieli stopowych, znamienny tern, ze ha¬ mujace proces naweglania substancje alka¬ liczne, powstajace przez rozklad cJanków, unieszkodliwia sie w miare ich tworzenia sie, np. przez ich przemiane na substancje malo alkaliczne lub niealkaliczne.
2. 2. Sposób wedlug zastrz. 1, znamienny tern, ze do kapieli stopowej dodaje sie zwiazki pierwiastków, których cjanki w wa¬ runkach roboczych rozkladaja sie równiez latwo lub latwiej od cjanków zawartych w kapieli, a to np. w nastepujacej kolejnosci: sód, potas* bar, stront, wapn, magnez, be¬ ryl, cer.
3. 3. Sposób wedlug zastrz. 1 — 2, zna¬ mienny tern, ze do kapieli dodaje sie nieza- sadcwe lub w mniejszym stopniu zasadowe zwiazki tqpliwe katjonu cjanków, zawartych w kapieli. 4. Sposób wedlug zastrz. 1 — 3, zna¬ mienny tern, ze materjaly wymienione do¬ daje sie wraz z substancjami naweglajace- mi, przyczem sklad mieszaniny dodatkowej jest tak dobrany, iz uzupelnia sie ilosc srod¬ ków naweglajacych i zapobiega zwieksza¬ niu zawartosci substancji utrwalajacych. 5. Postac wykonania sposobu wedlug zastrz. 1 — 4, znamienna tern, ze do kapieli stopowej dodaje sie odrazu substancje utrwalajace w celu regulowania rozkladu cjanków, zas wzrostowi ilosci i czynnosci dalszych substancji alkalicznych, tworza¬ cych sie skutkiem rozkladu cjanków, zapo¬ biega sie przez dodawanie materjalów we¬ dlug zastrz. 1 —
4. 4. Deutsche G o 1 d- u n d S i 1 b e r- Scheideanstalt vormals Roesslcr. Zastepca: Inz. J. Wyganowski, rzecznik patentowy. Druk L. Boguslawskiego i Skl, Warszawa. PL