Znanym jest sposób chlodzenia scianek form odlewniczych do odlewów metalo¬ wych przez zaopatrywanie ich scianek w specjalne chlodzace skrzydelka lub wyste¬ py. Takie jednak formy odlewnicze nie od¬ powiadaja swemu przeznaczeniu, gdyz gru¬ bosc scianek tych form jest znacznie wiek¬ sza od zwyklej grubosci form odlewniczych, wskutek czego cieplo z trudnoscia przecho¬ dzi przez scianki.W mysl niniejszego wynalazku do osia¬ gniecia tego samego wyniku stosuje sie sposób zupelnie odmienny, a mianowicie; zmniejsza sie znacznie grubosc scianek w miejscach lub strefach, w których nalezy usunac maximum ciepla. Zmniejszenie to uzyskuje sie w ten sposób, aby grubosc scianek formy byla odwrotnie proporcjo¬ nalna do ilosci ciepla, które nalezy usunac przez wspomniane scianki lub miejsca.Aby forma odlewnicza zachowala swa wytrzymalosc pierwotna nalezy, wedlug ni-3 niejszeigo wynalazku, ciensze scianki takiej :„ .Lfóagy zaopatrzyc w dodatkowe wzmocnie- '^^tiia^fab^tóz-ifiaptiiic tak wykonac, aby sa¬ me przez sie tworzyly takie wzmocnienia.Profil tych czesci pomocniczych powinien byc odwrotny w stosunku do profilu miejsc wydrazonych, które sie Wytworzyly przez zmniejszenie w okreslonych miejscach gru¬ bosci scianek w formach odlewniczych.Profil taki nadaje czesciom pomocniczym np. ksztalt ciala stalego o jednakowej trwa¬ losci.Oprócz korzysci pochodzacych z lep¬ szego chlodzenia focm odlewniczych* dzie¬ ki czemu formy te konserwuja sie lepiej, wynalazek niniejszy umozliwia wykorzy¬ stanie znacznie lzejszych i tanszych form odlewniczych, oraz wytwarzanie ich ze sta¬ li, co znacznie zwieksza ich trwalosc.Wynalazek niniejszy daje sie zatem stosowac z duza korzyscia do form odlew¬ niczych wszelkich typów, a zwlaszcza na¬ daje sie do wykonywania form do odlewów o duzej pojemnosci, oraz form do odlewa¬ nia plyt sluzacych do wyrobu blachy.Na rysunkach przedstawiono jako przy¬ klad dwa sposoby wykonania form odlew¬ niczych wedlug niniejszego wynalazku, gdzie fig. 1 przedstawia przekrój pionowy wzdluz A—B na fig. 2; fig. 2 — przekrój poziomy wzdluz C—D fig. 1; fig. 3 — wi¬ dok zprzodu urzadzenia wedlug drugiego sposobu wykonania; fig. 4 — przekrój po¬ ziomy wzdluz E—F na fig. 3, i fig. 5 — przekrój pionowy wzdluz G—H na fig. 4.Jak widac z fig. 1 i 2, najwiekszy od¬ plyw ciepla ze scianki 1 formy odlewniczej odbywa sie w strefie C — Dna fig. 1 oraz w strefach A — B i a — b na fig. 2, gdyz znacznie mniej ciepla uchodzi przez scian¬ ki formy w jej czesci górnej. Z jednej stro¬ ny bowiem wplywa na to sasiedztwo otwo¬ ru górnego w formie, z drugiej zas—zmniej¬ szajaca sie ilosc roztopionego metalu.Znacznie tez mniejsza ilosc ciepla odpro¬ wadza sie w dolnej czesci formy odlewni¬ czej, a to z powodu bliskosci plyty zelaz¬ nej, podtrzymujacej forme. Równiez nie¬ wielka ilosc ciepla mozna usunac wzdluz krawedzi formy z powodu bliskosci sasied¬ nich scianek formy odlewniczej.Jak widac z powyzszego, scianki 1 for¬ my odlewniczej, zgodnie z niniejszym wy¬ nalazkiem, staja sie coraz wezsze w miare zblizania sie do wyzej wspomnianych stref srodkowych C — D, A — B i a — 6.Uzyskuje sie to w ten sposób, ze ze¬ wnetrznym sciankom 1 formy odlewniczej nadaje sie forme wklesla lub zwezona we¬ dlug linij krzywych lub prostych 3 (fig. 1 i2).Jak widac z fig. 3, 4 i 5, scianki / for¬ my odlewniczej maja ksztalt wklesly lub sa ciensze w miejscach okreslonych powy¬ zej i tworza zebra 4. Zebra te moga miec okreslony ksztalt i byc rozmieszczone w dowolny sposób. Zgodnie z przykladem wy¬ konania, przedstawionym na fig. 3 — 5, ze¬ bra 4 maja odwrotny przekrój niz scianki /, to znaczy wysokosc ich wzrasta propor¬ cjonalnie lub prawie proporcjonalnie qp glebokosci wydrazen3. .\< Latwo mozna stwierdzic, ze w formie odlewniczej, wedlug niniejszego wyhalaz- * ku, o scianach czesciowo cienszych usunie¬ cie ciepla przez scianki formy odbywa sie znacznie latwiej i szybciej w tych miej¬ scach, .gdzie nalezy usunac najwieksza ilosd ciepla. Prócz tego wytrzymalosc formy od¬ lewniczej nie zmniejsza sie dzieki wzmoc¬ nieniom.Jak widac z powyzszych przykladów, wynalazek niniejszy nadaje sie do zreali¬ zowania w duzej liczbie odmian wykonania, opartych na tej samej zasadzie. PL