Wynalazek niniejiszy dotyczy ukladu stacyjnych urzadzen telefonicznych, które umozliwiaja dokonywanie polaczen prze¬ chodnich przy jednoczesinem wzmacnianiu pradu mówniczego.Przewody linij dalekosieznych, dopro¬ wadzone do stacji posredniej, moga byc wyposazone we wzmacniaki koncowe i od¬ powiednio do tego beda dochodzily jako linje czteroprzewodowe do roboczego miej¬ sca przejsciowego albo tez jako zwykle li¬ nje dwuprzewodowe do roboczego miejisca zamiejscowego, przyczem linje te moga byc wtedy wzajemnie laczone, jezeli potrzebne jest wzmocnienie pradu mówniczego, po¬ przez wzmacniaki posrednie.Celem wynalazku jest umozliwienie u- skuteczniania polaczen przechodnich linij dalekosieznych dwu lub czteroprzewodo- wych, doprowadzonych do miejsc robo¬ czych stacji, w taki sposób, aby telefonistka nie byla zmuszona dokonywac odmiennych czynnosci zaleznie od róznych rodzajów laczonych linij. Osiaga sie to w ten sposób, ze miejsce robocze, sluzace do obslugi ru¬ chu przechodniego, otrzymuje specjalne na¬ rzady, które, zaleznie od rodzaju linij la¬ czonych, samoczynnie wlaczaja urzadzenia, potrzebne kazdorazowo do uskuteczniania wlasciwych polaczen.Na fig. 1 przedstawiony jest przyklad rozwiazania ukladu takiego urzadzenia, które umozliwia dokonywanie polaczen przechodnich zapomoca obwodów sznuro-wjch. W celu uproszczenia rysunku, opu¬ szczono na nim wszystkie te urzadzenia i obwody»rkfófe Ate &a ^niezbedne do zrozu¬ mienia zasady wynalazku. Z posród od¬ miennych rodzajów doprowadzen linij da¬ lekosieznych do miejsc roboczych na fig. 1 przedstawiono po jednej linji z kazdego ro¬ dzaju. Linja dalekosiezna F 2 nie jest wy¬ posazona we wzmacniaki koncowe i konczy sie w miejscu roboczem stacji jako linja dwuprzewodowa, podczas gdy druga linja dalekosiezna F 1 A, F 1 B, uwidoczniona na tymze rysunku, jest wyposazona we wzmacniaki koncowe i jako taka stanowi cztery przewody. Ponadto na rysunku przedstawiony jest obwód pary sznurów z wtyczkami St 1, St 2, do którego dowolnie moze byc przylaczony znany uklad widel¬ kowy lub posrednie urzadzenie wzmacnia¬ jace. Wedlug przykladu rozwiazania uklad widelkowy jest przylaczony poprzez kon¬ takty spoczynkowe przekazników przela¬ czajacych E 1 i E 4 do wtyczek St 1 i St2, podczas gdy wzmacniak posredni moze byc polaczony z obwodem sznurowym poprzez kontakty robocze tych przekazników.Sposób dzialania ukladu wedlug tego przykladu rozwiazania jest ponizej opisa¬ ny zgodnie z rysunkiem. Przypuszcza sie poczatkowo, ze ma byc dokonane polacze¬ nie dwóch linij cziteroprzewodowych. Wy¬ wolanie poprzez linje czteroprzewodowa F 1 A, F 1 B, uwidoczniona na fig. 1, do¬ staje sie w znany sposób do miejsca robo¬ czego obslugi linij dalekosieznych F P 1.Poniewaz zadane jest polaczenie prze¬ chodnie, przeto telefonistka, obslugujaca to miejsce, komunikuje o tern jednej z wol¬ nych telefonistek, obslugujacych miejsce ro¬ bocze przechodnie DPI, uzywajac do tego celu linji sluzbowej lub w jakikolwiek inny znany sposób. W miejscu przechodniem DPI wprowadza sie wtedy wtyczke ST 1 do gniazdka F K 1 wolajacej linji daleko¬ sieznej, dzieki czemu powstaje poprzez o- prawke gniazdka nastepujacy obwód pra¬ du: baterja, uzwojenie przekaznika przela¬ czajacego UV, oprawka gniazdka FKl 1, wtyczka Sl 1, uzwojenie przekaznika B 1, ziemia. W obwodzie tym moze wzbudzic sie tylko przekaznik UV, gdyz przekaznik B 1 jest przekaznikiem mniej czulym, poniewaz jego uzwojenie posiada stosunkowo mniej¬ sza opornosc, i wskutek tego nie moze rea¬ gowac. Przekaznik UV natomiast za posred¬ nictwem swych kontaktów 1 uv, 2 uv, i 3 uv odlacza wolajaca linje dalekosiezna od gniazdka odzewowego AKl 1 w miejscu ro¬ boczem FP l i przelacza ja poprzez swe kon^ takty 4 iw, 5 uv i 6 iw do gniazdka PKl 1 przechodniego miejsca roboczego DPI. Te¬ raz telefonistka miejsca przechodniego DPI wprowadza wtyczke Sl 2 do nieprzedsta- wionego na rysunku gniazdka zadanej linji czteroprzewodowej, wskutek czego prze¬ kaznik B 2 wprawdzie sie przylacza, lecz nie moze reagowac dzieki duzemu oporowi przylaczonego do oprawki gniazdka prze¬ kaznika przelaczajacego zadanej linji da¬ lekosieznej. Polaczenie telefoniczne po¬ przez obie w ten sposób polaczone linje da¬ lekosiezne biegnie droga nastepujaca: od li¬ nji dalekosieznej F 1 A, F 1 B poprzez od¬ nosne wzmacniaki V 1 i V 2, kontakty 4 u v, 5uv, 6uv, gniazdko FKl 1, wtyczke Sl 1, kontakty 7 e 1, 8 e 1 i 9 e 1, dalej poprzez uklad widelkowy i kontakty 10 e 4, 11 e 4 i 12 e 4 do wtyczki St 2 i poprzez gniazdko zadanej linji czterodrutowej i wzmacniak koncowy tej linji do zadanej stacji. Wspo¬ mniec nalezy, ze w uklad widelkowy wla¬ czone sa dlawiki Dl, D2, D3 i D4, które ni¬ wecza nadmierne wzmocnienie, wywolane przez koncowe wzmacniaki polaczonych li¬ nij. Do nadzorowania polaczen, dokonanych przez telefonistke, obslugujaca miejsce ro¬ bocze polaczen dalekosieznych FPl, prze¬ widziane sa gniazdka kontrolne UKI 1 i UKI 2, które poprzez kontakty 13 e 2, 14 e 2 i 15 e 3, 16 e 3 sa polaczone z odgalezienia¬ mi ukladu widelkowego.Wywolanie z linji dalekosieznej F 2 (li- — 2 —nja dwuprzewodowa) dochodzi do telefo¬ nistki, t. j. do jej miejsca roboczego FPl w sposób znany. Telefonistkata, odebrawszy wywolanie, laczy sie ze stacja wolajaca za posrednictwem gniazdka AKl 2. Jezeli stacja wolajaca zada polaczenia z lónja dwuprzewodowa, wtedy telefonistka komu¬ nikuje jednej z wolnych (telefonistek robo^ czego miejsca ruchu przechodniego D P l o zadanem polaczeniu. Wskutek wprowa¬ dzenia wtyczki St 1 do gniazdka FKl 2 u- ruchomia sie przekazniki UZ i Si. Prze¬ kaznik UZ za posrednictwem sprezynek kontaktowych' 17 uz i 18 uz odlacza wola¬ jaca linje dalekosiezna F 2 od gniazdka AKl 2 w miejscu roboczem FPl i przyla¬ cza ja poprzez kontakty 19 uz i 20 uz do gniazdka FKl2 w miejscu roboczem DPI.Uzwojenie przekaznika UZ jest maloomowe, tak ze teraz reaguje równiez nieczuly po¬ przednio przekaznik B 1, nalezacy do ob¬ wodu sznurowego. Przekaznik teii zamyka za posrednictwem kontaktu 21 b 1 obwód przekazników E 1, E 2, E 3 i E 4. Poniewaz w miedzyczasie telefonistka roboczego miej¬ sca ruchu przechodniego DPI wprowa¬ dzila wtyczke St 2 do gniazdka zadanej li- nji dwuprzewodowej, przeto uruchomia sie tez przekaznik B 2. Zamkniecie kontaktu 22 b 2 nie ma znaczenia przy item polacze¬ niu. Po zareagowaniu przekazników E 1 i E 4 przylacza sie do wtyczek St 1 i Sl 2 za posrednictwem kontaktów 23 e 1, 24 e 1 i 25 e 1 oraz poprzez kontakty 26 e 4, 27 e 4 i 28 e 4 posrednie urzadzenie wzmacniaja¬ ce ze wzmacniakami V 3 i V 4. Jednocze¬ snie igniazdka kontrolne UFI 1 i UFI 2 miej¬ sca roboczego FPl lajcza sie poprzez kon¬ takty 29 e 2, 30 e 2 Ul e 3,32 e 3 z obwo¬ dami kontrolnemi wzmacniaka posredniego.Polaczenie telefoniczne, w ten sposób do¬ konane, skierowane jest droga: od wolaja¬ cej linji dalekosieznej F 2 poprzez gniazd¬ ko FKl 2, wtyczke St 1, wzmacniaki po¬ srednie V 3 i V 4 w obwodzie sznurowym, wtyczke St 2 i do zadanej linji dalekosieznej.Powyzszy opis zasady laczenia linji czteroprzewodowej z linja dwuprzewodowa jesft zrozumialy bez dalszych wyjasnien.Lancuch przekazników, powodujacy przela¬ czanie obwodu sznurowego na wzmacniak posredni i przylaczenie urzadzenia kontrol¬ nego do tegoz, sklada sie z przekazników E 1, E 2, E 3 i E 4. Przekazniki te sa uru¬ chomiane kazdorazowo, gdy linja dwuprze¬ wodowa jest zajeta, a dzieje sie to wskutek uruchomienia przekaznika B 1 albo fi 2. W taki sam sposób polaczenia linij czteroprze¬ wodowej z dwuprzewodowa przechodza przez wzmacniaki posrednie V 3 i V 4, przylaczone do obwodu sznurowego.Z powyzszego opisu wynika, ze (telefo¬ nistka, obslugujaca robocze miejsce ruchu przechodniego, uskutecznia wszystkie ro¬ dzaje polaczen, wykonywajac jednakowe czynnosci, oraz ze kazdorazowe przylacze¬ nie potrzebnych urzadzen (to jest ukladu widelkowego albo posredniego urzadzenia wzmacniajacego) do odpowiednich obwo¬ dów sznurowych odbywa sie przytem calko¬ wicie samoczynnie.W przykladzie, którego schemat zasad¬ niczy jest uwidoczniony na fig. 1, niezbed¬ ne sa jednakze urzadzenia wzmacniajace w obwodzie sznurowym o szczególnym ukla¬ dzie. Jezeli do tego celu maja byc zasto¬ sowane w obwodzie sznurowym zwykle u- rzadzenia wzmacniajace, to musza byc one uzupelnione we wlasciwy sposób. Tego ro¬ dzaju uklad jest przedstawiony na fig. 2.Ograniczono sie tam do wskazania jedynie obwodu sznurowego z wttyczkami St 3 i St 4 oraz do tych urzadzen, które sa niezbedne do zrozumienia ukladu. Ten obwód sznuro¬ wy moze byc stosowany do laczenia tydi dwóch rodzajów linij dalekosieznych, które uwidoczniono na fig. 1. Urzadzenia, które u- mozliwiaja zastosowanie urzadzen wzmac¬ niajacych w zwyklym ukladzie, skladaja sie z dlawików D 5 i D 6 oraz z kabli do¬ datkowych KRI, KK2, KK3 i KK4, które sitosuje sie w znany sposób do wyrównywa- — 3 —nia /przewodów limjowych. Poza tern prze¬ widziane isa dwa przekazniki K 1 i K 2, które kieruja poszczególnemi urzadzenia¬ mi Jezeli ma byc np. dokonane polaczenie miedzy przychodzaca linja czteroprzewo¬ dowa a wychodzaca lin ja dwuprzewodowa, to wprowadzenie wtyczki St 3 do gniazdka wolajacej linji czteroprzewodowej nie wy¬ wola uruchomienia nieczulego przekaznika B 3. Natomiast wprowadzenie Wtyczki St 4 do gniazdka zadanej linji dwuprzewodowej powoduje uruchomienie przekaznika B 4.Przekaznik ten wzbudza za posrednictwem kontaktu 33 b 4 uzwojenie przekaznika K 2, natomiast przekaznik K 1 nie jest urucho¬ miony wskutek otwarcia kontaktu 34 b 4.Kontakt 35 b 4 powoduje uruchomienie przekazników przelaczajacych E 5 i E 6, które lacza wtyczki Sl 3 i Sl 4 za posred¬ nictwem kointaktów 36 e 5, 37 e 5, 38 e 5 i 39 & 6, 40 e 6 i 41 e 6 ze wzmacniakami Vst 1 i Vst 2. Przekaznik K 2, bedac uru- chomiony, zwiera na kontakcie 42 k 2 uzwo¬ jenie tlumiace 44, umieszczone w górnej zyle polaczeniowej, prowadzacej od wtycz¬ ki Sl 4 a za posrednictwem kontaktu 46 k 2 zwiera uzwojenie tlumiace 47 i odlacza za- pomoca kontaktu 43 k 2 uzwojenie tlumiace 45, wlaczone jako mostek do zyl polacze- jfciowych. Prad telefoniczny, przechodzacy przez wtyczke St 3, przeplywa teraz po¬ przez dlawik D 5, kontakt 36 e 5, lewe uzwojenie transformatora Ue 1, kontakty 38 e 5 i 48 k 1, kable KK 1% kontakt 49 k 1 i zpowrotem do wtyczki St 3. Ten prad mówiiiczy wzbudza w prawem uzwojeniu transformatora Ue 1 prad, który poprzez transformator Ue 2 przedostaje sie do wztnacniaka Vst 2 danego kierunku rozmo¬ wy. Prady mównicze, przechodzace przez wtyczke Sl 4, przeplywaja natomiast po¬ przez kontakty 42 k 2 i 39 e\6, prawe uzwo- jemia transformatora Ue 3 i stad poprzez kontakty 41 e 6, 68 k 2, kabel KK 4 i przez kontakt 46 k 2 zpowrotem do wlyczki St 4.W transformatorze U* 3 przenosza sLe pra¬ dy mównicze na jego lewe uzwojenia i do- sttaja sie poprzez transformator Ue 4 do wzmaaniaka Vsl 1 tego drugiego kierunku rozmowy. Z transformatora Ue 5 wzmoc¬ nione prady mównicze daza do wtyczki St 3 poprzez górne, lewe uzwojenie transforma¬ tora Ue 1 i kontakty 36 e 5 i 37 e 5 oraz po¬ przez dlawik D 5. Natomiast prady mów¬ nicze drugiego kierunku po ich wzmocnie¬ niu zapomoca wzmacniaka Vsl 2 daza po¬ przez transformator dodatkowy Ue 6, górne prawe uzwojenie transformatora Ue 3 oraz poprzez kontakty 39 e 6, 40 e6, 42 k 2 i 46 k2 do wtyczki Sl 4, a wiec do zadanej dalekosieznej linji dwuprzewodowej.Gdyby natomiast zadano dokolnania po¬ laczenia dwóch linij dwuprzewodowych, to, w razie zajecia linji wolajacej, poprzez wtyczke 5/ 3 reaguje równiez przekaznik B 3, który poprzez tfwój kontakt 50 b 3 wla¬ cza przekaznik K 1. Przekaznik ten zwiera na kontakcie 51 k 1 uzwojenie 52 i na kon¬ takcie 53 k 1 uzwojenia 54 dlawika D 5, podczas; gdy na kontakcie 55 k 1 zostaje odlaczone uzwojenie tlumiace D 5, przyla¬ czone równolegle do nadchodzacych zyl roz¬ mowy. Prady mównicze, nadchodzace po¬ przez wtyczke St 3, skierowane sa teraz poprzez kontakty 51 k 1 i 36 e 5 do lewych uzwojen transformatora Ue 1 i stad poprzez kontakty 38 e 5 i 57 k 1, sztuczna linje KK 2 i kontakt 53 k 1 zpowrotem do wtycz¬ ki St 3. Droga drugiego kierunku rozmowy poprowadzona jest poprzez te same urza¬ dzenia, jak to opisano przy polaczeniu mie¬ dzy linjami czteroprzewodowa i dwuprze¬ wodowa.Jezeli przychodzaca linja dwuprzewo¬ dowa ma byc polaczona z wychodzaca li- nja czteroprzewodowa, wtedy wzbudza sie przekaznik B 3 oraz przekaznik K 1, /pod¬ czas gdy przekazniki B 4 i K 2 nie reaguja.Dalszy przebieg nie bedzie opisany, ponie¬ waz zasada dzialania wyjasniona jest zro¬ zumiale na podstawie powyzej wyjasnio¬ nych rodzajów polaczeru — 4 —Polaczenia miedzy dwoma linjami czte- roprzewodowemi, które nie potrzebuja wzmocnienia pradów w obwodzie sznuro¬ wym, isa kierowane poprzez kontakty 59 e 5, 60 e 5, 61 e 5 i 62 e 6, 63 e6, 64 e 6 do ukladu widelkowego. Przy tego rodzaju po¬ laczeniach wzbudzaja sie przekazniki K 1 i K 2 poprzez kontakty 34 b 4, 65 b 3, 66 b 4 i 67 b 3, przyczem nastepuje wylaczenie dlawików D 5 i D 6 jako w tym przypadku zbednych. Jednoczesnie uskutecznia sie przelaczenie linij sztucznych w podobny sposobi jak juz opisano powyzej przy in¬ nych rodzajach polaczen. W tym przypad¬ ku dlawiki moga byc wylaczone, gdyz sa one przewidziane w polaczeniu widelko- wem, jezeli potrzebne jest zniweczenie nad¬ miernego wzmocnienia, uskutecznionego za- pomoca wzmacniaków koncowych linij czte- roprzewodowyclh.W przykladzie wykonania, uwidocznio¬ nym na fig. 1 i 2, do kazdego obwodu sznu¬ rowego jest przydzielone oddzielne urza¬ dzenie wzmacniakowe. To urzadzenie wzmacniakowe nie jest wykorzystywane dostatecznie w przypadkach dokonywania czestych polaczen przechodnich miedzy li- njami czteroprzewodowemL W tym celu do obwodów sznurowych w miejscu roboczem tego rodzaju stacyj przechodnich, miano¬ wicie gdy chodzi o duze stacje, przydziela sie pewna liczbe urzadzen wzmacniako- wych, które wystarczaja do najwiekszego ruchtL Przy wlaczaniu obwodu sznurowego wolne urzadzenie wzmacniakowe winno przylaczac sie wtedy do tego obwodu sznu¬ rowego albo samoczynnie, albo recznie.Dla tego rodzaju stacyj przedstawiony jest na fig- 3 przyklad rozwiazania ukladu, w którym przylaczenia wolnego urzadzenia wzmacniakowego do stosowanego kazdora¬ zowo obwodu sznurowego sa dokonywane samoczynnie zapomoca dwóch 'wybieraczy, dzialajacych dokladnie synchronicznie. Je¬ den z tych wybieraczy przylacza urzadze¬ nie wzmacniakowe do jednej wtyczki pola¬ czeniowej, a drugi wybieracz — do drugiej wtyczki polaczeniowej. Jezeli maja byc np. polaczone dwie linje dwuprzewodowe, to wprowadza sie wtyczke St 5 do gniazdka wolajacej linji dwuprzewodowej, poczem przekaznik B5 reaguje w podobny sposób, jak opisano wyzej przy pierwszym przy¬ kladzie rozwiazania. Poprzez kontakt 68 b 5 wzbudzaja sie przekazniki E 7 i E 8, pod¬ czas gdy na kontakcie 69 b 5 zamyka sie nastepujacy obwpd pradu przekaznika roz¬ ruchowego R wybieraczy W 1 i W 2: zie¬ mia., kontakt 69 b 5, lewa galaz, skladajaca sie z kontaktu 70dml i uzwojenia / prze¬ kaznika R, prawa galaz, zawierajaca kon¬ takt 71 dm 2 i uzwojenie // przekaznika R, nastepnie opór W, baterja i ziemia. Prze- • kaznik R wlacza na swych kontaktach 72 t i 73 t rówtnolegle polaczone ze soba elektromagnesy obrotowe D M 1 i D M 2 wybieraczy W li W 2. Jednoczesnie przy¬ gotowuje sie na kontakcie 74 r obwód kon¬ trolny wybieracza W 2. Do kontaktów wy¬ bieraczy W 1 i W 2 przylaczone sa wspól¬ ne urzadzenia wzmacniakowe. Elektroma¬ gnesy obrotowe D M 1 i D\ M 2 po obróce¬ niu swych ramion, dzieki czemu ramiona laczace wybieraczy W 1 i W 2 przesuwaja sie o jeden krok naprzód, otwieraja kon¬ takty 70 dm 1 i 71 dm 1 w obwodzie prze¬ kaznika R. Gdy powyzsze dwa kontakty zostaly otwarte, wtedy nastepuje rozma¬ gnesowanie przekaznika R, który na swym kontakcie 72 r przerywa obwód elektroma¬ gnesów obrotowych D M 1 i D M 2. Dzieki uzwojeniom / i // przekaznika R, polaczo¬ nym ze soba równolegle poprzez kontakty 70 dm 1 i 71 dm 2, bieg synchroniczny wy¬ bieraczy W 1 i W 2 zabezpieczony jest zu¬ pelnie dokladnie, gdyz wylaczenie obu e- lektromagnesów obrotowych moze nastapic dopiero po wylaczeniu obu uzwojen prze¬ kaznika R. Po rozmagnesowaniu sie elek¬ tromagnesów obrotowych nastepuje za¬ mkniecie kontaktów 70 dm 1 i 71 dm 2, a wiec ponowne wzbudzenie sie przekaznika — 5 —R, który zamyka znów obwód tych elektro¬ magnesów. To wspóldzialanie miedzy prze¬ kaznikiem R i elektromagnesami obrotowe- mi D M 1, D M 2 trwa az do chwili znale¬ zienia wolnego urzadzenia wzmacniakowe- go. Gdy to nastapi, tworzy sie nastepujacy obwód kontrolny: ziemia, uzwojenia / i // przekaznika T, kolntakt 74 r, ramie 75 wy¬ bieracza W 2, uzwojenie przekaznika Z, baterja, ziemia. Przekaznik T przerywa na swym kontakcie 73 l obwód pradu elektro¬ magnesów obrotowych i zwiera poprzez swój kontakt 76 l wieloomowe uzwojenie / przekaznika T, poczem w znany sposób two¬ rzy sie stan zajecia zastosowanego urza¬ dzenia wzmacniakowego. Przekaznik Z, reagujacy równiez -poprzez obwód kontrol¬ ny, zamyka swe kontakty 77 z i 78 z, dzieki czemu zamykaja sie obwody zarzenia lamp wzmacniakowych V$t 3 i Vs|/ 4.Przy wprowadzeniu wtyczki Sl 6 do gniazdka zadanej linji dwuprzewodowej dziala przekaznik B 6, który zamyka kon¬ takt 79 b 6 w obwodzie pradu przekazników E 7 i E 8 i kontakt 80b6^w obwodzie pradu przekaznika R. Poprzez kontakty 81 e 7, 82 e 7 i 83 e 7 nastepuje polaczenie wybiera- cza Wiz wtyczka Sl 5 i poprzesz kontakty 84 e8, 85 e 8, 86 e 8 wybieracza W 2 z wtyczka Si 6. Gdy pó skonczonej rozmowie wtyczki Sl 5 i Sl 6 zostana wyjete z gniaz¬ dek, wtedy reaguja przekazniki E 7, E 8 i R. Przekaznik R przerywa obwód kontrolny wybieracza W 2, dzieki czemu reaguje prze¬ kaznik kontrolny T i przekaznik Z. Na kontaktach 77 z i 78 z przerywaja sie ob¬ wody zarzenia, wzmacniaków Vsl 3 i Vst 4, wskutek czego wszystkie narzady, biorace udzial przy uskutecznianiu polaczen, wra¬ caja do stanu spoczynkowego. PL