***&&* Pierwszenstwo CZY itlNIAl Opis patentowy opublikowane* 90 04 30 Twórcywynalazku: Mieczyslaw Hauswirt, Wojciech Zarzycki, Tomasz Glinski, Andrzej Mioduszewski, Marek Banaszek Uprawniony z patentu: Warszawskie Zaklady Urzadzen Informatyki „Meramat", Warszawa (Polska) Sposób oraz uklad automatycznego rozladowania tasmy w pamieciach tasmowych o buforach mechanicznych Przedmiotem wynalazku jest sposób oraz uklad automatycznego rozladowania tasmy w pamieciach tasmowych o buforach mechanicznych.Znany jest sposób rozladowania tasmy polegajacy na tym, ze w wyniku pobudzen zewnetrz¬ nych, przy nieobecnosci sygnalów ON-LINE, READY i RESET wytwarza sie sygnal UNLOAD, który powoduje wytworzenie syganalu RUCH SZYBKI. Sygnal RUCH SZYBKI steruje obrotami rolki w celu przyspieszonego wybrania tasmy ze szpuli niewymiennej. Przewijanie tasmy na szpule trwa az do momentu pojawienia sie sygnalu RESET, cojest równoznaczne ze stwierdzeniem braku tasmy w komorze szpuli.Uklad realizujacy sposób automatycznego rozladowania tasmy w pamieciach tasmowych o buforach mechanicznych jest utworzony z polaczenia bramki NAND, przerzutnika typu RS ukladu analogowego i przycisku UNLOAD. Polaczenie tych elementów jest opisane ponizej.Pierwsze wejscie bramki NAND jest polaczone z przyciskiem UNLOAD, drugie wejscie tej bramki jest polaczone ze zródlem sygnalu ON-LINE, a wyjscie tej bramki jest polaczone z wejsciem S przerzutnika RS. Wejscie R przerzutnika RS jest polaczone ze zródlem sygnalu RESET. Wyjscie zanegowane Q przerzutnika RS jest polaczone z ukladem analogowym, a wyjscie tego ukladu analogowego jest polaczone z przewodem wyjsciowm sygnalu RUCH SZYBKI.Inicjacja operacji UNLOAD nastepuje poprzez wcisniecie przycisku UNLOAD, przy nie¬ obecnosci sygnalu READY i RESET. Powoduje to zapalenie przerzutnika RS, z którego sygnaljest podawany na wejscie ukladu analogowego, który generuje sygnal RUCH SZYBKI do napiecia rolki i powoduje przyspieszone wybranie tasmy ze szpuli niewymiennej.Wadapowyzszego sposobu rozladowania tasmy jest nadmierne narazenie elementów mecha¬ nicznych bufora na uderzenia.Znany jest tez sposób dwuetapowego rozladowania tasmy w pamieciach tasmowych o bufo¬ rach mechanicznych polegajacy na tym, ze w wyniku pobudzen zewnetrznych wytwarza sie sygnal URZAD PATENTOWY Zgloszenie °gloszono: 88 09152 148 996 REWIND, który steruje obrotami rolki napedowej w celu przyspieszonego wybrania tasmy ze szpuli niewymiennej. Pojawienie sie sygnalu BOT powoduje zatrzymanie tasmy poza znacznikiem BOT i wytworzenie z sygnalu BOTDP. Sygnal BOTDP steruje obrotami rolki napedowej w celu przewiniecia na szpule niewymienna odcinka tasmy do znacznika BOT. Powtórne pojawienie sie znacznika BOT powoduje zatrzymanie tasmy na nalepce BOT. Powtórne wytworzenie sygnalu REWIND powoduje rozladowanie tasmy.Uklad realizujacy powyzszy sposób jest utworzony z polaczenia szesciu bramek typu NAND, trzech bramek typu OR, jednej bramki typu NOR, jednego przerzutnika typu RS, czterech przerzutników typu JK, ukladu opózniajcego oraz przycisku, Polaczenie tych elementów jest opisane ponizej.Przycisk REWIND jest polaczony z przerzutnikiem typu RS, którego wyjscie proste Q jest polaczone z pierwszym wejsciem pierwszej bramki typu NAND, zas drugie wejscie tej bramki jest polaczone ze zródlem sygnalu NON-LINE. Wyjscie pierwszej bramki NAND jest polaczone z pierwszym wejsciem pierwszej bramki typu OR. Do drugiego wejscia tej bramki podlaczone sa, poprzez druga bramke typu NAND, zródla sygnalów IRWC, SRO i NBOT. Wyjscie pierwszej bramki typu OR jest polaczone z wejsciem CLOCK pierwszego przerzutnika typu JK, zas wejscie K tego przerzutnika jest podlaczone do masy. Wyjscie proste Q pierwszego przerzutnika JK jest polaczone z pierwszym wejsciem trzeciej bramki typu NAND oraz wejsciem J drugiego przerzut¬ nika typu JK. Wejscie CLOCK drugiego przerzutnika typu JK jest polaczone ze zródlem sygnalu NBOT, a wejscie K tego przerzutnika jest podlaczone do masy. Wyjscie proste Q drugiego przerzutnika JK jest polaczone z wejsciem J trzeciego przerzutnika typu JK. Wejscie CLOCK trzeciego przerzutnikaJKjest polaczone ze zródlem sygnalu BOT, zas wejscie K tego przerzutnika jest podlaczone do masy. Wyjscie zanegowane Q trzeciego przerzutnikaJKjest polaczone z drugim wejsciem trzeciej bramki typu NAND, zas wyjscie tej bramki jest polaczone z ukladem zadawania ruchu szybkiego rolki napedowej oraz trzecim wejsciem czwartej bramki typu NAND. Drugie wejscie czwartej bramki NAND jest polaczone ze zródlem sygnalu BOT. Wyjscie proste trzeciego przerzutnika JK jest polaczone z drugim wejsciem piatej bramki typu NAND, a z pierwszym wejsciem tej bramki jest polaczone zródlo sygnalu BOTDP. Wyjscie piatej bramki NAND jest polaczone, poprzez druga bramke typu OR, z wejsciem CLOCK czwartego przerzutnika typu JK.WejsciaJ i K czwartego przerzutnika JK sa podlaczone do zródla zasilania, zas wyjscie proste Q tego przerzutnika jest polaczone, poprzez uklad opózniajacy, z pierwszym wejsciem czwartej bramki NAND oraz poprzez bramke typu NOR z ukladem zadawania ruchu w przód. Wyjscie czwartej bramki NAND jest polaczone poprzez trzecia bramke typu OR z wejsciami zerujacymi przerzutników JK.Po nacisnieciu przez operatora przycisku REWIND zostaje ustawiony pierwszy przerzutnik JK. Wyjscie proste Q uruchamia uklad zadawania ruchu szybkiego rolki napedowej przez trzecia bramke typu NAND i tasma osiaga predkosc przyspieszona w czasie okolo 5 sek. W momencie pojawienia sie sygnalu BOT, poczatek sygnalu ustawia drugi przerzutnik JK, a koniec sygnalu ustawia trzeci przerzutnik JK. Wyjscie zanegowane Q trzeciego przerzutnika JK jest w stanie niskim blokujac trzecia bramke NAND. Wyjscie tej bramki osiaga stan wysoki blokujac uklad zadawania ruchu szybkiego i predkosc tasmy maleje do zera. Po okolo 0,5 sek opóznienia genero¬ wany jest impuls BOTDP. Poniewaz wyjscie proste Q trzeciego przerzutnika JK jest w stanie wysokim czwarty przerzutnik JK jest ustawiany w tym czasie poprzez piata bramke NAND oraz druga bramke OR, co uruchamia uklad zadawania ruchu wprzód. Po osiagnieciu znacznika BOT, z opóznieniem okolo 0,5 sek, poprzez trzecia bramke NAND generowany jest sygnal BOT, który zeruje przerzutnik typu JK. Uklad zadawania ruchu w przód zostaje zablokowany i predkosc maleje do zera, a tasma zatrzymuje sie na nalepce BOT.Wcisniecie przycisku REWIND powoduje zapalenie pierwszego przerzutnika JK, wyjscie proste Q tego przerzutnika przekazuje sygnal, który przez trzecia bramke NAND uruchamia uklad zadawania ruchu szybkiego i tasma zostaje rozladowana.Rozladowanie tasmy wedlug powyzszego sposobu jest lagodniejsze od poprzedniego, gdyz dojscie do poczatku tasmy odbywa sie z predkoscia nominalna i bufor narazony jest na slabsze uderzenia, wymaga jednak stalej obecnosci operatora przy pamieci i ponownej interwencji po osiagnieciu przez tasme znacznika poczatku tasmy.148 996 3 Sposób automatycznego rozladowania tasmy w pamieciach tasmowych o buforach mechani¬ cznych, wedlug wynalazku, jest nastepujacy. W wyniku pobudzen zewnetrznych wytwarzanyjest sygnal UNLOAD, który powoduje wytworzenie sygnalu RUCH SZYBKI. Sygnal RUCH SZYBKI steruje obrotami rolki napedowej w celu przyspieszonego wybrania tasmy ze szpuli niewymiennej.Pojawienie sie narastajacego zbocza sygnalu BOT powoduje zanik sygnalu RUCH SZYBKI i z opóznieniem wiekszym od czasu zaniku sygnalu RUCH SZYBKI powoduje wytworzenie sygnalów RUCH WOLNY, PRZESUN BUFOR GÓRNY i PRZESUN BUFOR DOLNY. Sygnal RUCH WOLNY steruje obrotami rolki w celu zwolnionego wybrania tasmy ze szpuli niewymiennej, a sygnaly PRZESUN BUFOR GÓRNY i PRZESUN BUFOR DOLNY steruja przesunieciem bufo¬ rów w kierunku dolnego skrajnego polozenia tak, ze w momencie dojscia do konca tasmy nastepuje lagodne zetkniecie buforów z ogranicznikami.Uklad realizujacy sposób automatycznego rozladowania tasmy w pamieciach tasmowych o buforach mechanicznych jest utworzony z polaczenia dwóch bramek typu NAND, negatora, przerzutnika typu RS, przerzutnika typu D, elementu opózniajacego, przycisku oraz czterech ukladów analogowych. Elementy te sa polaczone w sposób opisany ponizej. Pierwsze wejscie pierwszej bramki typu NAND jest polaczone z przyciskiem UNLOAD, drugie wejscie tego ele¬ mentu jest polaczone ze zródlem sygnalu ON-LINE, zas wyjscie tego elementu jest polaczone z wejsciem S przerzutnika typu RS. Wejscie R przerzutnika RS jest polaczone z wejsciem programu¬ jacym S przerzutnika typu D oraz ze zródlem sygnalu CIEAR. Wyjscie zanegowane Q przerzutnika RS jest polaczone z wejsciem negatora i wejsciem informacyjnym D przerzutnika D. Wejscie zegarowe przerzutnikaDjest polaczone ze zródlem sygnalu BOT.Pierwsze wejscie drugiej bramki NAND jest polaczone z wyjsciem negatora, a drugie wejscie tej bramki jest polaczone z wyjsciem prostym Q przerzutnika D oraz wejsciem elementu opózniajacego. Wyjscie drugiej bramki NAND jest polaczone z wejsciem ukladu analogowego UZR1 a wyjscie ukladu UZR1 jest polaczone z pierwszym przewodem wyjsciowym sygnalu RUCH SZYBKI. Wyjscie elementu opózniajacego jest polaczone z wejsciami ukladów analogowych UZR2, UZBG i UZBD. Wyjscie ukladu UZR2 jest polaczone z drugim przewodem wyjsciowym sygnalu RUCH WOLNY, wyjscie ukladu UZBCj jest polaczone z trzecim przewodem wyjsciowym sygnalu PRZESUN BUFOR GÓRNY, a wyjscie ukladu UZBD jest polaczone z czwartym przewodem wyjsciowym sygnalu PRZESUN BUFOR DOLNY.Zaleta sposobu wedlug wynalazku jest zapewnienie ciaglego rozladowania tasmy w pamieci tasmowej przy zminimalizowaniu przyczyn mogacych spowodowac uszkodzenie buforów mecha¬ nicznych.Uklad realizujacy sposób automatycznego rozladowania tasmy w pamieciach tasmowych o buforach mechanicznych, w przykladzie wykonania, jest przedstawiony na rysunku, na którym fig. 1 przedstawia jego postac blokowo-ideowa, a fig. 2 - schemat przebiegów czasowych ukladu.Uklad automatycznego rozladowania tasmy wedlug wynalazku jest utworzony z dwóch bramek typu NAND 1 i 2, negatora 3, przerzutnika typu RS 4, przerzutnika typu D 5, elementu opózniajacego 6, przycisku UNLOAD 7 oraz czterech ukladów analogowych 8, 9,10 i 11.Sygnalami wejsciowymi ukladu sa: — ON-LINE aktywny w momencie zgloszenia gotowosci pamieci do wspólpracy w systemie, — CLEAR aktywny gdy zaistnieje awaria czyli zanik gotowosci w pamieci lub operator przycisnie klawisz RESET, — BOT aktywny gdy znacznik poczatku tasmy pojawi sie pod czujnikiem nalepek odblaskowych, — sygnal z przycisku UNLOAD 7 inicjujacy operacje rozladowania pamieci.Pierwsze wejscie pierwszej bramki NAND 1 jest polaczone z przyciskiem UNLOAD 7, który jest polaczony zjednej strony poprzez rezystor 12 ze zródlem zasilania 13, a z drugiej strony z masa ukladu 14. Drugie wejscie pierwszej bramki NAND 1 jest polaczone ze zródlem sygnalu ON-LINE za pomoca pierwszego przewodu wejsciowego 15. Wyjscie pierwszej bramki NAND 1 jest pola¬ czone z wejsciem S przerzutnika RS 4. Wejscie przerzutnika RS 4 jest polaczone z wejsciem programujacym S przerzutnikaD 5 oraz za pomoca drugiego przewodu wejsciowego 16 ze zródlem sygnalu CLEAR. Zródlem sygnalów ON-LINE i CLEAR jest blok sterowania pamiecia tasmy.Wyjscie zanegowane Q przerzutnika RS 4jest polaczone z wejsciem negatora 3 i wejsciem informa-4 148 996 cyjnym D przerzutnika D 5. Wejscie zegarowe CP przerzutnika D 5 jest polaczone za pomoca trzeciego przewodu wejsciowego 17 ze zródlem sygnalu BOT. Wejscie R przerzutnika D 5 jest polaczone poprzez rezystor 18 ze zródlem zasilania 19. Wyjscie negatora 3 jest polaczone z pierwszym wejsciem drugiej bramki NAND 2. Drugie wejscie tej bramki 2 jest polaczone z wyjsciem prostym Q przerzutnika D 5 oraz wejsciem elementu opózniajacego 6, który jest zreali¬ zowany w oparciu o licznik cyfrowy. Wyjscie drugiej bramki NAND 2 jest polaczone z wejsciem ukladu analogowego UZR1 8, a wyjscie ukladu UZR1 8 jest polaczone z pierwszym przewodem wyjsciowym 20 sygnalu RUCH SZYBKI. Wyjscie elementu opózniajacego 6 jest polaczone z wejsciami ukladów analogowych UZR2 9, UZBG 10 i UZBD 11. Wyjscie ukladu UZR2 9 jest polaczone z drugim przewodem wyjsciowym 21 sygnalu RUCH WOLNY, wyjscie ukladu UZBG 10 jest polaczone z trzecim przewodem wyjsciowym 22 sygnalu PRZESUN BUFOR GÓRNY, a wyjscie ukladu UZBD 11 jest polaczone z czwartym przewodem wyjsciowym 23 sygnalu PRZE¬ SUN BUFOR DOLNY. Uklady 8, 9, 10 i 11 zrealizowane sa przy wykorzystaniu wzmacniaczy operacyjnych i spelniaja nastepujace funkcje: UZR1 8 — wysterowuje naped rolki do ruchu szybkiego, UZR2 9 — wysterowuje naped rolki do ruchu wolnego, UZBG 10 — przesuwa bufor górny w poblize dolnego czujnika skrajnego polozenia, UZBD 11 — przesuwa bufor dolny w poblize dolnego czujnika skrajnego polozenia.Uklad automatycznego rozladowania tasmy wedlug wynalazku dziala nastepujaco: wcisniecie przycisku UNLOAD 7, przy nieobecnosci sygnalów ON-LINE i CLEAR, powoduje zapalenie przerzutnika RS 4, który wysyla zanegowany sygnal do przerzutnika D 5 i poprzez negator 3 do drugiej bramki NAND 2. Sygnal CLEAR powoduje wyzerowanie przerzutnika RS 4 oraz ustawie¬ nia przerzutnika D 5 w celu uzyskania wysokiego poziomu sygnalu na wyjsciu prostym Q.Koincydencja sygnalów na wejsciach drugiej bramki NAND 2 powoduje wysterowanie ukladu UZR1 8, który generuje sygnal RUCH SZYBKI do napedu rolki i powoduje przyspieszone przewijanie tasmy na szpule podajaca. W momencie pojawienia sie narastajacego zbocza sygnalu BOT, poziom sygnalu na wyjsciu prostym Q przerzutnika D 5 zostaje zmieniony z wysokiego na niski. Powoduje to natychmiastowa zmiana na wyjsciu drugiej bramki NAND 2 i zanik sygnalu RUCH SZYBKI. Jednoczesnie sygnal z przerzutnika D 5 powoduje uruchomienie elementu opózniajacego 6, którego czas 7jest tak dobrany aby byl dluzszy od czasu zaniku sygnalu RUCH SZYBKI T^ trwajacego okolo 1 sek. Po uplywie czasu r zostaja wysterowane uklady UZR2 9, UZBG 10 i UZBD 11 generujace sygnaly RUCH WOLNY do napedu rolki oraz PRZESUN BUFOR GÓRNY i PRZESUN BUFOR DOLNY do napedu szpul. Sygnal RUCH WOLNY powoduje zwolnione przewijanie tasmy na szpule podajaca, a sygnaly PRZESUN BUFOR GÓRNY i PRZESUN BUFOR DOLNY powoduja przesuniecie buforów w dolny zakres pracy tak, ze w momencie dojscia do konca tasmy nastepuje lagodne zetkniecie buforów z ogranicznikami. Po zakonczeniu operacji rozladowania uklad jest zerowany sygnalem CLEAR.Zastrzezenia patentowe 1. Sposób automatycznego rozladowania tasmy w pamieciach tasmowych o buforach mechanicznych, w których w wyniku pobudzen zewnetrznych wytwarza sie sygnal RUCH SZYBKI i tasma przesuwa sie z predkoscia wyzsza od nominalnej, a w momencie wykrycia sygnalu BOT wytwarza sie sygnal PRZESUN BUFOR i bufory sa przesuwane w kierunku dolnego skrajnego polozenia, znamienny tym, ze sygnalem UNLOAD powoduje sie wytworzenie sygnalu RUCH SZYBKI, którym steruje sie obrotami rolki napedowej w celu przyspieszonego wybrania tasmy ze szpuli niewymiennej, a po pojawieniu sie narastajacego zbocza sygnalu BOT powoduje sie zanik sygnalu RUCH SZYBKI i z opóznieniem wiekszym od czasu zaniku sygnalu RUCH SZYBKI wytwarza sie sygnaly RUCH WOLNY, PRZESUN BUFOR GÓRNY i PRZESUN BUFOR DOLNY, przy czym sygnalem RUCH WOLNY steruje sie obrotami rolki w celu zwolnionego wybrania tasmy ze szpuli niewymiennej, a sygnalami PRZESUN BUFOR GÓRNY i PRZESUN BUFOR DOLNY steruje sie przesunieciem buforów w kierunku dolnego skrajnego polozenia tak, ze w momencie dojscia do konca tasmy nastepuje lagodne zetkniecie buforów z ogranicznikami.148996 5 2. Uklad automatycznego rozladowania tasmy w pamieciach tasmowych z buforem mechani¬ cznym, utworzony z dwóch bramek typu NAND, negatora, przerzutnika typu RS, przerzutnika typu D, elementu opózniajacego, przycisku oraz czterech ukladów analogowych, znamienny tym, ze pierwsze wejscie pierwszej bramki typu NAND (1) jest polaczone z przyciskiem UNLOAD (7), drugie wejscie tego elementu (1) jest polaczone ze zródlem sygnalu ON-LINE za pomoca pierw¬ szego przewodu wejsciowego (15), zas wyjscie tego elementu (1) jest polaczone z wejsciem S przerzutnika typu RS (4), wyjscie R przerzutnika RS (4) jest polaczone z wejsciem programujacym S przerzutnika typu D (5) oraz ze zródlem sygnalu CLEAR za pomoca drugiego przewodu wejsciowego (16), wyjscie zanegowane Q przerzutnika RS (4)jest polaczone z wejsciem negatora (3) i wejsciem informacyjnym D przerzutnika D (5), wejscie zegarowe CP przerzutnika D (5) jest polaczone za pomoca trzeciego przewodu wejsciowego (17) ze zródlem sygnalu BOT, pierwsze wejscie drugiej bramki NAND (2)jest polaczone z wyjsciem negatora (3), drugie wejscie tej bramki (2) jest polaczone z wyjsciem prostym przerzutnika D (5) oraz wejsciem elementu opózniajacego (6), wyjscie drugiej bramki NAND (2) jest polaczone z wejsciem ukladu analogowego UZR1 (8), a wyjscie ukladu UZR1 (8) jest polaczone z pierwszym przewodem wyjsciowym (20) sygnalu RUCH SZYBKI, wyjscie elementu opózniajacego (6) jest polaczone z wejsciem ukladów analogowych UZR2 (9), UZBG (10) i UZBD (11), wyjscie ukladu UZR2 (9) jest polaczone z drugim przewodem wyjsciowym (21) sygnalu RUCH WOLNY, wyjscie ukladu UZBG (10) jest polaczone z trzecim przewodem wyjsciowym sygnalu (22) PRZESUN BUFOR GÓRNY, a wyjscie ukladu UZBD (11) jest polaczone z czwartym przewodem wyjsciowym (23) sygnalu PRZESUN BUFOR DOLNY.148996 ON-LINE CLEAR BOT UNLOAD RUCH SZYBKI RUCH WOLNY PRZESUN BUFOR 0.PRZESUN BUFOR D. 1 n 1 n n n ^^ X, X Ll / V • CZAS Fig.2 Pracownia Poligraficzna UP RP. Naklad 100 egz.Cena 1500 zl PL