Przedmiotem wynalazku jest uklad analogowy o dowolnym wzmocnieniu do okreslania modulu róznicy dwóch napiec.Znane sa uklady o wzmocnieniu równym jednosci do okreslania róznicy dwóch napiec o dowolnym wzmocnieniu. Uzyskanie modulu róznicy dwóch napiec przy dowolnym wzmocnieniu z zastosowaniem takich ukladów wymaga uzycia co najmniej trzech wzmacniaczy operacyjnych.Znane sa równiez uklady detekrora liniowego o symetrycznym sprzezeniu zwrotnym, którego wejscie odwracajace i wyjscie jest polaczone dwoma równoleglymi galeziami, kazda z których zawiera rezystor i diode polaczone szeregowo, przy czym diody skierowane sa przeciwnie.Istota ukladu wedlug wynalazku jest zastosowanie szeregowego polaczenia ukladu detektora liniowego o symetrycznym sprzezeniu zwrotnym i typowego wzmacniacza róznicowego, oraz zastosowanie ujemno-dodatniego sprzezenia zwrotnego laczacego wyjscie wzmacniacza róznico¬ wego, stanowiace równiez wyjscie calego ukladu, z wejsciem nieodwracajacym detektora linio¬ wego. Uklad detektora liniowego zbudowany jest na pierwszym wzmacniaczu operacyjnym a wzmacniacz róznicowy na drugim wzmacniaczu operacyjnym. Jedno z napiec wejsciowych podaje sie poprzez pierwszy rezystor na wejscie odwracajace, drugie poprzez dzielnik rezystancyjny skladajacy sie z drugiego i piatego rezystora na wejscie nieodwracajace pierwszego wzmacniacza. Z ukladu detektora liniowego wykorzystuje sie dwa wyjscia laczace punkty wspólnych polaczen pierwszej diody i czwartego rezystora oraz drugiej diody i trzeciego rezystora odpowiednio w jednej i drugiej galezi sprzezenia zwrotnego z wyjscia tego ukladu na jego wejscie odwracajace.Jedno z wyjsc detektora poprzez siódmy rezystor polaczonejest z wejsciem odwracajacym wzmac¬ niacza róznicowego, drugie poprzez ósmy rezystor polaczonejest z wejsciem nieodwracajacym tego wzmacniacza. Wzmacniacz róznicowy posiada petle ujemnego sprzezenia zwrotnego z wyjscia na wejscie odwracajace, zrealizowana za pomoca dziesiatego rezystora oraz polaczone poprzez dzie¬ wiaty rezystor z masa ukladu wejscie nieodwracajace.Dla wyrównania wzmocnien przy dodatniej i ujemnej wartosci róznicy napiec na wejsciu calego ukladu i uzyskania dowolnego wzmocnienia zastosowano ujemno-dodatnie sprzezenie zwrotne z wyjscia calego ukladu na wejscie nieodwracajace pierwszego wzmacniacza operacyjnego poprzez szósty rezystor.2 145 575 Proponowany uklad pozwala okreslic zarówno modul jednego napiecia jak i modul róznicy dwóch napiec, przy dowolnym wzmocnieniu i przy zastosowaniu tylko dwóch wzmacniaczy operacyjnych.Wynalazek jest blizej objasniony na podstawie przykladowego ukladu przedstawionego na rysunku, który jest schematem ideowym ukladu.Wzmacniacz operacyjny US1 pracuje w ukladzie róznicowym i spelnia role prostownika liniowego. Jezeli róznica napiec na wejsciu ukladu U1-U2jest ujemna, wówczas napiecie na wyjsciu US1 przyjmuje wartosc dodatnia, dioda Dl jest spolaryzowana wstecznie wylaczajac czwarty rezystor R4 z ukladu. Prad plynie przez druga diode D2 oraz trzeci R3 i pierwszy rezystor Rl. Jezeli róznica napiec na wejsciu ukladu U1-U2 jest dodatnia to napiecie wyjsciowe US1 staje sie ujemne powodujac odciecie drugiej diody D2 i powstrzymanie przeplywu pradu przez trzeci rezystor R3.Prad plynie przez pierwsza diode Dl oraz pierwszy i czwarty rezystor Rl, R4. Wejscie drugiego wzmacniacza operacyjnego US2 podlaczone sa do punktów A i B wspólnych rezystora R4 i diody Dl oraz rezystora R3 i diody D2 poprzez siódmy i ósmy rezystor R7 i R8. W zaleznosci od znaku róznicy napiecia na wejsciach pierwszego wzmacniacza operacyjnego US1 (U1-U2) wejscia te sa odpowiednio dolaczone do punktów C i B lub A i C co powoduje, ze znak napiecia róznicowego na wejsciu drugiego wzmacniacza operacyjnego US2 nie zalezy od znaku róznicy napiecia na wejsciu ukladu.Drugi wzmacniacz operacyjny US2 pracuje jako typowy wzmacniacz róznicowy, w którym dla kompensacji róznicy wzmocnien ukladu w punktach C i A, B stosunki rezystancji rezystorów dziesiatego do siódmego R10/R7 i dziewiatego do ósmego R9/R8 nie sa jednakowe. Ewentualnie niezrównowazenie ukladu dla ujemnych i dodatnich znaków róznicy napiec wejsciowych kompen¬ suje ujemno-dodatnie sprzezenie zwrotne realizowane poprzez rezystory szósty R6, piaty R5 i drugi R2.Zastrzezenia patentowe 1. Uklad analogowy o dowolnym wzmocnieniu do okreslania modulu róznicy dwóch napiec zrealizowany za pomoca ukladu detektora liniowego o symetrycznym sprzezeniu zwrotnym zreali¬ zowanego na pierwszym wzmacniaczu operacyjnym, którego wejscie odwracajace i wyjscie sa polaczone dwoma równoleglymi galeziami, kazda z których zawiera rezystor i diode polaczone szeregowo, przy czym diody wlaczone sa przeciwnie oraz typowego ukladu wzmacniacza róznico¬ wego zrealizowanego na drugim wzmacniaczu operacjnym posiadajacego ujemne sprzezenie zwrotne i dzielnik rezystancyjny na nieodwracajacym wejsciu, znamienny tym, ze wykorzystuje obydwa wejscia pierwszego wzmacniacza operacyjnego (US1), z których wejscie odwracajace polaczonejest poprzez pierwszy rezystor (Rl) z pierwszym wejsciem (Wel) calego ukladu, a wejscie nieodwracajace poprzez dzielnik rezystancyjny utworzony z drugiego (R2) i piatego rezystora (R5) z drugim wejsciem ukladu (We2), przy czym dwa wyjscia detektora liniowego stanowiace punkty wspólne pierwszej diody (Dl) i czwartego rezystora (R4) oraz drugiej diody (D2) i trzeciego rezystora (R3) poprzez rezystory siódmy (R7) i ósmy (R8) polaczone sa odpowiednio z punktem wspólnym wejscia odwracajacego drugiego wzmacniacza operacyjnego (US2) i rezystora (RIO) oraz wejscia nieodwracajacego i dziewiatego rezystora (R9). 2. Uklad wedlug zastrz. 1, znamienny tym, ze wyjscie drugiego wzmacniacza operacyjnego (US2) polaczone jest poprzez szósty rezystor (R6) z wejsciem nieodwracajacym pierwszego wzmac¬ niacza operacyjnego (US1), które to polaczenie stanowi ujemno-dodatnie sprzezenie zwrotne.Pracownia Poligraficzna UP PRL. Naklad 100 egz.Cena 400 zl PL