Wedlug § 8 Przepisów Glównego Urze¬ du Miar z d. 18 maja 1920 r. za M 20/658 o warunkach legalizowania wag „wagi pomostowe na stalym fundamencie, a tak¬ ze przenosne o nosnosci powyzej 3000 kg winny byc zaopatrzone w wylacznik (przy¬ rzad do odciazania nozy nosnych) lub przynajmniej w urzadzenia, ochraniajace wage w chwili jej obciazenia (wieszaki wa¬ hadlowe, chwytacze uderzen, relsy wja¬ zdowe i t. p.)u.Poniewaz praktyka wykazala, ze sto¬ sowane dotad wylaczniki komplikuja me¬ chanizm, podnoszac koszt jego wykona¬ nia i utrudniaja zwazenie, wymagajac do¬ konywania pewnych, nie zwiazanych z sa¬ mem wazeniem przygotowan z zastoso¬ waniem sily pednej lub ludzkiej, gwarancji zas ochrony wagi od uszkodzen nie* daja, a natomiast szkodliwie wplywaja na pra¬ widlowosc dzialania wagi, stosowanie wiec wylaczników uznac nalezy za bezcelowe.Wobec tego dazyc trzeba do konstruowa¬ nia wag w taki sposób, azeby mechanizm wagi wytrzymywal najwieksze przewi¬ dziane obciazenie (np. w kolejnictwie przejazd parowozów ciezkiego typu) bez obawy uszkodzenia mechanizmu i bez do¬ konywania specjalnych przygotowan, z gwarancja natomiast utrzymania prawi¬ dlowego dzialania wagi.Takim wlasnie warunkom odpowiada mechanizm wagi z zastosowaniem nowego sposobu oparcia nozy oporowych mecha¬ nizmu na wspornikach i pomostu na no¬ zach nosnych, który to sposób, stanowia¬ cy przedmiot niniejszego opisu i uwidocz¬ niony na zalaczonym rysunku, przedsta¬ wia sie jak nastepuje: Glówne dzwignie (sanie) A zaopatrzonesa w trzy noze a, a\ i a1; kazda z tych dzwigni * oparta jest nozem oporowym a na 2-ch wspornikach kulkowych; kazdy wspornik sklada sie z dwóch poduszek stalowych: górnej b i dolnej c; dolna po¬ wierzchnia poduszki c jest pólkulista, dzie¬ ki czemu poduszka ta ma ruch w kierunku podluznej osi wagi, potrzebny do równo¬ miernego rozlozenia cisnienia noza oporo¬ wego a na poduszki b obu wsporników; miedzy poduszkami b i c w odpowiednich utwardzonych (zahartowanych) wglebie¬ niach znajduja sie kulki stalowe lub ze¬ liwne—utwardzone d, majace ruch w pla¬ szczyznie poziomej we wszystkich kierun¬ kach ; ilosc i srednica kulek zalezna jest od nosnosci wagi.Wyzej opisane wsporniki umieszczone sa w futeralach zeliwnych e, przymocowa¬ nych do belek dwuteowych B.Celem powiekszenia wytrzymalosci no¬ zy oporowych dzwigni glównych A zasto¬ sowano do uzywanych dotad modeli tych dzwigni dla wag o duzej nosnosci (np. wa¬ gonowych) nadlewy /, dzieki którym cie¬ zar dziala w wiekszym stopniu na zgnie¬ cenie nozy, anizeli na ich zlamanie.Drugi koniec dzwigni A zawieszony jest normalnie do przewodniej dzwigni C za- pomoca ogniwa g, obejmujacego nóz a2.Nóz oporowy a3 dzwigni przewodniej C oparty jest na dwóch wspornikach, kulko¬ wych; kazdy wspornik sklada sie z po¬ duszki stalowej h i futeralu z zeliwa i, mie¬ dzy dnem którego a poduszka b w odpo¬ wiednich utwardzonych wglebieniach znajduja sie dwie kulki stalowe lub zeliwne —utwardzone k, majace ruch w plaszczyz¬ nie poziomej we wszystkich kierunkach.Wsporniki noza oporowego a3 dzwigni przewodniej C umocowane sa do .odpo¬ wiedniej podstawki.Przy wagach o malej nosnosci podu¬ szki stalowe b i h nozy oporowych tak dzwigni glównych A jak i przewodnich C moga zapomoca kulek d i k lezec wprost na dnach futeralów z zeliwa e i i, jak to wskazano wyzej dla noza oporowego dzwigni przewodniej C t. j. bez stosowa¬ nia dolnych poduszek stalowych c, które natomiast stosowane byc musza do opar¬ cia nozy oporowych dzwigni glównych A u wag o duzej nosnosci.Dwuteowe belki D przenosza cisnienie przez przymocowane do nich gniazda E z zeliwa na ruchome obsady z zeliwa F, zaopatrzone w stalowe poduszki l, które spoczywaja na nozach a1.' Obsady F posiadaja pólkuliste wyskoki m, dzieki którym, pomimo nieuniknionego przy obciazeniu pomostu wyginania sie be¬ lek D, zabezpieczone jest równomierne rozlozenie cisnienia na noze a1.Obsady F zaopatrzone sa w zaslonki h. które zabezpieczaja dzwignie glówne A od przesuniecia sie.Wyzszosc opisanego sposobu oparcia nozy oporowych mechanizmu na wsporni¬ kach nad dotychczas stosowanemi polega na tern, ze: 1) wsporniki kulkowe usuwaja koniecznosc stosowania ogniw do zawie¬ szania dzwigni, kucie których to ogniw jest bardzo kosztowne i które z uwagi na mozliwe wady w materjale lub wykonaniu nie daja calkowitej gwarancji wytrzyma¬ losci wzglednie prawidlowego dzialania wagi, 2) wsporniki kulkowe usuwaja ko¬ niecznosc stosowania ciezkich a wiec i ko¬ sztownych wsporników z zeliwa do zawie¬ szania ogniw dzwigni, 3) zastosowanie przy wspornikach kulkowych pólkulistych powierzchni w poduszkach dolnych c, jak równiez zastosowanie dwóch kulek pod po¬ duszkami h zabezpiecza równomierne roz¬ lozenie cisnienia ostrza oporowego dzwi¬ gni na obie poduszki b wzglednie h odpo¬ wiednich wsporników, co przy dotychcza¬ sowych sposobach oparcia dzwigni nie zawsze mozliwe bylo do osiagniecia, 4) wsporniki kulkowe umozliwiaja dzwigniomruch w plaszczyznie poziomej we wszyst¬ kich kierunkach, co ma wazne znaczenie przy wagach towarowych, na które cie¬ zar nakladany bywa z róznych stron; przy stosowanych dotad sposobach dzwignie posiadaja ruch w jednym tylko wybranym kierunku, 5) wsporniki kulko¬ we czynia dostep do nozy dzwigni zupel¬ nie swobodnym i rozbiórke mechanizmu nadzwyczaj latwa, co jest bardzo wazne przy ogledzinach wzglednie regulowaniu lub naprawie wagi, a czego przy dawnych sposobach nie osiagnieto i 6) dzieki wyzej wymienionym zaletom wsporniki kulkowe usuwaja koniecznosc stosowania jakich¬ kolwiek wylaczników nawet przy najwiek- szem obciazeniu wagi, mianowicie pozwa¬ laja przejezdzac po wadze parowozami najciezszego typu bez szkodliwego wply¬ wu na mechanizm i prawidlowosc dziala¬ nia wagi. PL