Stosowano juz sposoby ulepszania wy¬ trzymalosci stopów magnezu (jak rów¬ niez glinu), polegajace na tein, ze przy uprzedniem zarzeniu nastepuje ochladza¬ nie, a potem albo pozostawia sie metal sa¬ memu sobie (starzenie sie) albo sie go od¬ puszcza. Sposób dzialania polega na tern, ze ustalajacy sie przy wyzszych tempera¬ turach, mianowicie temperaturze zarzenia, stan równowagi jest przymusowo utrzy¬ mywany w zakresie nizszych temperatur.Przez dalsze odpuszczanie, wzglednie starzenie, nastepuje podczas krótszego lub dluzszego czasu ustalenie sie stanu rów¬ nowagi, odpowiadajacej nizszym tempe¬ raturom, a z tern jest zwiazane utwardza¬ nie, jak równiez polepszenie innych fi- zyczno-mechanicznych wlasnosci stopów.Przy zastosowaniu tego sposobu do czesci lanych powstaja jednakze, wskutek ochladzania, natezenia, które przy har¬ dziej zlozonych odlewach, moga powodo- dac tworzenie sie pekniec.Te natezenia maja stale dazenie do wyrównywania sie, czy to natychmiast, czy tez w czasie obróbki lub przy uzyciu odlewów, wywolujac przytern rozciaganie i skrecanie, czyli w rezultacie otrzymuje sie odlewy brakowne, nie do uzycia.Doswiadczenia wykazaly, iz mozliwem jest ulepszanie wytrzymalosci pewnych okreslonych stopów magnezu bez ochla-dzania. Sa to takie stopy magnezu, w któ¬ rych wra^ z w^^ea, temperatura powstaje wzrastlfati1 rft^t&zraalnosc roztapia¬ nych w magnezie metali. Po wykonania odlewów o trwalym stanie równowagi przy wysokich temperaturach, nalezy z poczatku poddac je w okreslony sposób dlugotrwalemu dzialaniu wyzarzania w granicach temperatury, odpowiadajacej powiekszonej rozpuszczalnosci, a potem stosowac nie nagle chlodzenie, a szczegól¬ nie powolne chlodzenie, które wymaga znacznie wiecej czasu, anizeli chlodzenie, podobnych czesci, na wolnem powietrzu.Okazalo sie nieoczekiwanie, iz zapo- moca tego sposobu mozna osiegnac polep¬ szenie mechanicznych wlasnosci stopów.Opóznianie chlodzenia przy otrzymaniu juz temperatury ponizej okolo lOO^C nie jest nadal konieczne, poniewaz nie osiega sie przez to zadnych dalszych ulepszen, Bardzo waznem jednak jest przedluzenie okresu trwania ochladzania w granicach temperatur 300 — 100°C co najmniej do 3 godzin, a korzystniej nawet dluzej, przy- czem w dodatku nie chodzi o stalosc spad¬ ku temperatur, podczas gdy okres chlodze¬ nia w granicach temperatur bezposrednio ku dolowi laczacych sie z temperatura za¬ rzenia (az do okolo 300°C) posiada mniej¬ sze istotne znaczenie.Przyklad. Ksztaltki ze stopu magnezu z zawartoscia 8,25% glinu wyzarzano w ciagu 72 godzin przy temperaturze 410°C i potem dano sie im powoli ochladzac w piecu zabezpieczonym od promieniowania, wzglednie ogrzewanym, w jednym przy¬ padku w ciagu 24 godzin, w drugim — 48 godzin do 100°C, przyczem spadek tem¬ peratury byl tak dobrany, iz w ostatnim przypadku do ochladzania od 300 do 100°C zastosowano podwójny czas (okolo 40 godz,), anizeli w pierwszym przypad¬ ku (okolo 18 godz.). Przez takie traktowa¬ nie zostaly osiagniete nastepujace warto¬ sci mechanicznych wlasnosci* Stan dostarczonego materjalu. . . .Wyzarzony i nastep¬ nie ochladzany w ciagu 24 g.Wyzarzony i nastep¬ nie ochladzany w ciagu 48 g.Stala wytrzyma¬ losci na rozciaganie kg/m2 16,6 23,3 • 23,6 Wydlu¬ zenie % 2,7 5,6 3,4 Przewe¬ zenie % 1,8 7,5 5,0 Granica elastycz¬ nosci kg/mm2 4,7 6,0 7,4 Granica plynnosci kg/mm2 10,3 12,0 13,9 Sposób wedlug niniejszego wynalazku moze byc równiez zastosowany do stopów ksztaltowanych na goraco zapomoca tlo¬ czenia i kucia, walcowania, lub wyciaga¬ nia, przyczem wystepuja jego zalety, w porównaniu ze znanemi sposobami uszla¬ chetniania, zwlaszcza odlewów. PL