Przedmiotem wynalazku jest urzadzenie do napedu statków wykorzystujace energie wiatru.Znane sa napedy wiatrowe statków morskich. Jednym z takich napedów jest wiatrak, z osi którego przekazywany jest naped na wal napedowy statku.Rozwiazanie takie, oprócz swoich zalet posiada takze istotna wade polegajaca na tym, ze znaczna powierzchnia wiatraka, przy duzym naporze wiatru bocznego w warunkach sztormowych znacznie zagraza bezpieczenstwu statku. Spelnienie wymaganych warunków bezpieczenstwa ogra¬ nicza wymiary urzadzenia i celowosc jego stosowania na statku.Znane sa takze napedy, w których wykorzystano pedla typu anemometrycznego. Maja one te zalete, ze ich mala wysokosc nie wplywa ujemnie na statecznosc statku. Stwarza jednak potrzebe instalowania wiekszej ilosc takich napedów wzdluz statku.Znane sa równiez rotory Flettnera obracajace sie wokól pionowej osi, ustawione na pokladzie statku. Wada ich podobnie jak porzednio opisywanych rozwiazan, jest duza powierzchnia naporu bez mozliwosci zmniejszenia jej i dostosowania do istniejacych warunków pogodowych na morzu.Istota urzadzenia wiatrowego do napedu statków wedlug wynalazku polega na tym, ze ma zespól rotorów o wspólnej osi obrotów w którym poszczególne rotory polaczone sa ze soba przesuwnie, przyczym jeden z rotorów jest osadzony obrotowo w fundamencie przytwierdzonym do konstrukcji statku. Naped za pomoca którego rotory wprawiane sa w ruch obrotowy, jest polaczony z co najmniej jednym rotorem. W fundamencie moze byc osadzony obrotowo rotor wewetrzny lub rotor zewnetrzny.Istota jest równiez to, ze zespól rotorów o wspólnej osi obrotów w którym poszczególne rotory polaczone sa ze soba przesuwnie, ma jeden z rotorów osadzony przesuwnie i obrotowo w obudowie stanowiacej czesc konstrukcji statku zamocowanej do jego dna i pokladu ewentualnie do grodzi poprzecznej jesli rotory sa ustawione w plaszczyznie tej grodzi.Istota urzadzenia wiatrowego do napedu statków wedlug wynalazku polega na tym, ze ma regulowana powierzchnie naporu za pomoca jednego lub kilku ustawionych przesuwnie rotorów, które moga byc calkowicie lub czesciowo do wnetrza statku. Rotory sa przemieszczane za pomoca urzadzen mechanicznych, hydraulicznych badz pneumatycznych. Przynajmniej jeden rotor jest polaczony z napedem za pomoca którego rotory wprawiane sa w ruch obrotowy.2 136941 Zaleta urzadzenia wedlug wynalazku jest to, ze regulowana powierzchnia naporu pozwala na zmniejszenie sily naporu bocznego, przechylajacego statek, zwlaszcza w warunkach sztormowych, a tym samym wykorzystanie optmalnej sily wiatru nie zagrazajacej bezpieczenstwu statku. Zaleta jest równiez to, ze rotory moga byc wykorzystywane jako obudowa masztów lub kominów statku.Przedmiot wynalazku jest zobrazowany w przykladzie wykonania na rysunku, na którym fig. 1 przedstawia urzadzenie skladajace sie z dwóch rotorów, w którym zewnetrzny rotorjest osadzony przesuwnie, fig. 2 — urzadzenie z fig. 1 z uniesionym do góry zewnetrznym rotorem, fig. 3 — urzadzenie skladajace sie z dwóch rotorów, w którym wewnetrzny rotorjest osadzony przesuwnie, fig. 4 — urzadzenie z fig. 3 z uniesionym do góry wewnetrznym rotorem, fig. 5 — urzadzenie z trzema rotorami, z których dwa sa przesuwne wzgledem wewnetrznego, fig. 6 — drugi przyklad wykonania urzadzania zlozonego z jednego rotora osadzonego równiez obrotowo i w calosci, przesuwnego wzgledem konstrukcji statku, a fig. 7— urzadzenie z fig. 6 z opuszczonym rotorem do wnetrza statku.Jak przedstawiono na rysunku, fig. 1 i 2 urzadzenie wiatrowe do napedu statków wedlug wynalazku, sklada sie z zewnetrznego rotora 1 osadzonego przesuwnie na wewnetrznym rotorze 2, osadzonym obrotowo na fundamencie 3 przytwierdzonym do konstrukcji statku 4. Zewnetrzny rotor 1 jest przemieszczany wzdluz osi obrotu rotorów.Jedym z mozliwych sposobów realizacji tego przykladu wykonania urzadzenia wedlug wyna¬ lazku, jest urzadzenie przedstawione na fig. 3, w którym wewnetrzny rotor 5 jest osadzony przesuwnie w zewnetrznym rotorze 6. Podobnie jak w poprzednim rozwiazaniu, rotor osadzony jest obrotowo na fundamencie 3 przytwierdzonym do konstrukcji pokladu statku 4 a wewnetrzny rotor 5 jest przemieszczany wzdluz osi obrotu rotorów.Innym z mozliwych sposobów realizacji tego samego przykladu wykonania urzadzenia wedlug wynalazku, jest urzadzenie przedstawione na fig. 5 skladajace sie z wewnetrznego rotora 9 osadzo¬ nego obrotowo na fundamencie 3, na którym jest usytuowany przesuwnie rotor srodkowy 8 z osadzonym na nim przesuwnie rotorem zewetrznym 7. Rotory 7 i 8 sa przemieszczane wzluz osi obrotu obu rotorów.Drugi przyklad wykonania urzadzenia wedlug wynalazku jest przedstawiony na fig. 6. Urza¬ dzenie to sklada sie zjednego rotora 10 osadzonego przesuwnie w stosunku do konstrukcji statku.Rotor 10 w pozycji opuszczonej jest umieszczony w obudowie 11, bedacej czescia konstrukcji statku, zamocowanej do konstrukcji dna 12 i pokladu 4 oraz ewentualnie do grodzi poprzecznej, jesli rotor jest ustawiony w plaszczyznie grodzi.Przemieszczanie rotorów wzdluz osi odbywa sie za pomoca konstrukcji mechanicznych, hydraulicznych badz pneumatycznych. Konstrukcji tych, jak i napedu wprwiajacego rotory w ruch obrotowy nie przedstawiono na rysunku.Zastrzezenia patentowe l; Urzadzenie wiatrowe do napedu statków zawierajace rotor polaczony z jiapedem, zaa- miernie tym, ze ma zespól rotorów o wspólnej osi obrotów, w którym poszczególne rotory pola¬ czone sa ze soba przesuwnie, przy czymjeden z rotorówjest osadzony obrotowo w fundamencie (3) przytwierdzonym do konstrukcji statku, zas naped za pomoca którego rotory wprawianej w ruch Obrotowy, jest polaczony z co najmniej jednym rotorem. 2. Urzadzenie wedlug zastrz. 1,znamienne tym, ze w fundamencie (3) jest osadzony obrotowo rotor wewnetrzny. 3. Urzadzenie wedlug zastrz. 1, znamienne tym, ze w fundamencie (3) jest osadzony obrotowo rotor zewnetrzny. 4. Urzadzenie wedlug zastrz. 1, albo 2 albo 3, znamienne tym, ze rotory przemieszczane sa wzdluz osi obrotu, przy pomocy urzadzen mechanicznych, hydraulicznych lub pneumatycznych. 5. urzadzenie wiatrowe do napedu statków zawierajace rotor polaczony z npedem, znamienne tym, ze ma zes;pól rotorów o wspólnej osi obrotów w którym poszczególne rotory polaczone sa ze soba przesuwnie, przy czymjeden z rotorówjest osadzony w obudowie (11) przesuwnie i obrotowo, przy czym obudowa stanowi czesc konstrukcji statku zamocowanej do dna (12) i pokladu (4) ewentualnie do grodzi poprzecznej jesli rotory sa ustawione w plaszczyznie tej grodzi.136941 3 6. Urzadzenie wedlug zastrz. 5, znamienne tym, ze w obudowie (11) jest osadzony obrotowo rotor wewnetrzny. 7. Urzadzenie wedlug zastrz. 6, znamienne tym, ze w obudowie (11) jest osadzony obrotowo rotor zewnetrzny. 8. Urzadzenie wedlug zastrz. 6, znamienne tym, ze rotory przemieszczane sa wzdluz osi obrotu, przy pomocy urzadzen mechanicznych, hydraulicznych lub pneumatycznych.FI6.1 2^ 3 v FIG. 2136941 y 6 5, 6 K i _L_.FIG. 3 3 _cz FIG. L 7 8 1 • -1 1 1 II : 1 ' ' ! i | :l i . I-—1 1 10^ " i_ li - i ' , i -4— p 10 II 12 FIG. 5 FIG. 6 FIG. 7 Pracownia Poligraficzna UP PRL. Naklad 100 egz.Cena 100 zl. PL