Znane sa juz przyrzady, zapobiegajace wykipieniu lub zibyt dlugiemu gotowaniu sie plynów, w których doplyw gazu zamy¬ ka sie zapomoca mechanizmu zegarowego albo w podobny sposób uruchamianego urzadzenia, zwijajacego pewna tasme, w zaleznosci od pewnego polozenia plywaka.Nie sa równiez nowe przyrzady do gotowa¬ nia z samoczynnie otwierajacym sie kur¬ kiem spustowym oraz samoczynnem urza¬ dzeniem do gaszenia plomienia spirytuso¬ wego; urzadzenia, zapobiegajace wykipie¬ niu plynów, gotowanych na kuchenkach ga¬ zowych, jak równiez kuchenki gazowe, na których zawory gazowe dziala wzrost tem¬ peratury.Wszystkie te znane przyrzady albo po¬ siadaja bardzo wiele czesci i wskutek tego dzialanie ich nie jest pewne, albo tez sa one niekorzystne wskutek tego, ze stosuje sie w nich do uruchamiania zaworów, za¬ mykajacych doplyw paliwa, dzialanie ma¬ lego tylko, a zatem dajacego sie z trudem ustalic wzrostu temperatury* lub nadzwy¬ czaj slabo dzialajacego spienienia sie plynu.Przedmiotem wynalazku niniejszego jest przyrzad do dlawienia albo zamyka¬ nia doplywu pajiwa lub srodka grzejnego w urzadzeniach do gotowania, w którym zastosowano znane samo przez sie dziala¬ nie wzrostu preznosci podczas stopniowego wytwarzania sie pary i w którym uzyto przepony gumowej, znanej w innych urza-dzeniach. Przyrzad Wedlug wynalazku jest w stosunku da zdanych przyrzadów tego rodzaju bafdzo prosty i pewny w dzia¬ laniu, a ponadto umozliwia nietylko zu¬ pelne zamkniecie w pewnej chwili doply¬ wu srodka grzejnego lub paliwa, lecz rów¬ niez, w razie potrzeby, dlawienie go w do¬ wolnej mierze. Jest to w wielu przypad¬ kach bardzo korzystne, zwlaszcza wtedy, gdy pewne potrawy winny byc po ich ugo-. towaniu utrzymane przez dluzszy czas w stanie cieplym,.Istota wynalazku polega na tern, ze tylko czesc nakrywy naczynia do gotowa¬ nia lub tez cala nakrywa jest wykonana w postaci przepony gumowej, której wyde¬ cie sie powoduje przesuniecie zeba zapad¬ kowego, utrzymujacego urzadzenie, zamy¬ kajace doplyw srodka grzejnego, w stanie otwartym.Aby uzyskac regulowanie dlawienia, mozna, zgodnie z wynalazkiem, zaopatrzyc kolo zapadkowe kurka gazowego na obwo¬ dzie w szereg karbów (rowków), zapomo- ca których mozna ustawiac dajacy sie ob¬ racac oporek, umieszczony w plaszczyznie zeba zapadkowego. Wówczas, po oswobo¬ dzeniu kola zapadkowego przez zab, osiaga sie tylko dlawienie doplywu paliwa, wzglednie srodka grzejnego, zalezne od odpowiedniego polozenia oporka.Oczywiscie, wynalazek nie ogranicza sie bynajmniej do przytoczonych w nimiej-* szym opisie i przedstawionych na rysunku postaci wykonania. Przyrzady, dzialajace zgodnie z wynalazkiem, moga byc zastoso¬ wane do wszelkiego paliwa i wszelkich srodków grzejnych.Rysunek przedstawia przyklady wyko¬ nania przedmiotu wynalazku.Fig, 1 przedstawia rzut pionowy urza¬ dzenia do gotowania z ogrzewaniem gazo- wem; fig. 2 — rzut pionowy, a fig. 3 — rzut poziomy, czesciowo w przekroju, szczególnej konstrukcji urzadzenia do dla¬ wienia lub zamykania doplywu gazu.W przedstawionym na rysunku przy¬ kladzie wykonania wynalazku naczynie 21 do gotowania stoi na kuchence gazowej 1, której palnik oznacza cyfra 3, rure do¬ prowadzajaca gaz — cyfra 2, jej nasade do weza — cyfra 5, a kurek gazowy — cy¬ fra 4. Z kurkiem gazowym 4 jest polaczo¬ ne kolo zapadkowe 19 z wcieciem 20, w które wchodzi zab (zapadka) 18, znajdu¬ jacy sie na koncu dzwigni jednoramiennej , 17. Kolo 19 jest opisane szczególowo poni¬ zej. Nieuwidoczniona na fig. 1 sprezyna usiluje zamknac kurek gazowy 4, czemu przeciwdziala zab 18.Na tylnym koncu kuchenki gazowej 1, najlepiej zwróconym ku scianie, miesci sie nieruchomy wspornik 6, którego czopy 16 i 8 stanowia osie obrotu dzwigni jednora- miennych 17 i 7. Obie dzwignie 11 i 7 sa po¬ laczone ze soba zapomoca lacznika 13.Lacznik 13 posiada na dzwigni 17 przegub 15, a na dzwigni 7 — przegub 14. Poloze¬ nia przegubów 14 i 15 sa dobrane w ten sposób, aby stosunkowo duze wychylenie katowe dzwigni 7 powodowalo niewielkie wychylenie katowe dzwigni 17.Na przednim koncu dzwigni 7 jest umie¬ szczona tuleja 9, w której moze sie prze¬ suwac lub byc ustawiany zapomoca np. sru¬ by zaciskowej 10 pret 11, zaopatrzony w plytke 12.Naczynie 2\1 do gotowania posiada na- krywe metalowa 23, uszczelniona wzgle¬ dem jego krawedzi np. zapomoca uszczelki gumowej 22 lub podobnej. Celem uzyska¬ nia wiekszej szczelnosci mozna obciazyc nakrywe 23 np. zapomoca ciezarka pier¬ scieniowego 24.Otwór 26, wykonany posrodku nakry¬ wy 23, jest zamkniety np. przepona gumo¬ wa 25, na której spoczywa wymieniona po¬ przednio plytka 12.Opisany przyrzad dziala w sposób na¬ stepujacy.Po ustawieniu na kuchence 1 naczynia 21, napelnionego plynem, który trzeba za- — 2 —gotowac, naklada sie nakrywe 23 z. przepo¬ na 25, a nastepnie przesuwa wdól pret 11 wraz z plytka 12 dotad, az plytka 12 oprze sie na przeponie 25. Pret 11 zostaje unieru¬ chomiony w tern polozeniu wzgledem dzwi¬ gni 7 zapomoca sruby zaciskowej 10. Przez obrót kurka 4 az do wejscia zeba 18 we wciecie 20 otwiera sie doplyw gazu, po- czem mozna gaz zapalic. Skoro plyn, za¬ warty w naczyniu 21, zacznie wrzec, wzro¬ snie panujaca w tern naczyniu preznosc, co spowoduje wydecie sie przepony 25 ku górze. Wskutek tego pret 11 przesunie sie wgóre, dzwignia 7 obróci sie, a zatem i dzwignia 17 zostanie podniesiona. To po¬ woduje w nastepstwie podniesienie sie ze¬ ba 18 i zwolnienie kola zapadkowego 19, a nastepnie, jak w danym przypadku, zupel¬ ne zamkniecie doplywu gaziu.Jezeli zamiast zupelnego zamkniecia doplywu paliwa, wzglednie srodka grzejne¬ go, pozadane jest silniejsze lub slabsze je¬ go dlawienie, to mozna zastosowac przy¬ rzad, przedstawiony na lig. 2 i 3.Rura gazowa, wzglednie grzejna 2 po¬ siada kurek 27\ zaopatrzony na przedniej stronie w raczke 29 i mieszczace sie poza nia kolo zapadkowe 28. Sprezyna 30, któ¬ rej jeden koniec jest przymocowany w punkcie 34 do kola zapadkowego, a drugi w punkcie 35 do oslony kurka, zawsze usiluje zamknac kurek, skoro zab 18 przestanie za¬ zebiac sie z wcieciem 20 kola zapadkowe¬ go 28.Kolo zapadkowe 28 posiada na obwo¬ dzie karby (rowki) 31, w które moze wcho¬ dzic trzpien zapadkowy 33 oporka promie¬ niowego 32, mogacego obracac sie woko¬ lo osi kurka. Oporek 32 znajduje sie w tej samej plaszczyznie, co i zab 18.Jezeli oporek 32 jest ustawiony zapo¬ moca jednego z karbów (rowków) 31, to po zwolnieniu kola zapadkowego 28 przez zab 18 oporek ten uderza o zab i zatrzymu¬ je sie, wskutek czego kurek 27 przymyka sie tylko czesciowo, a doplyw gazu tylko sie dlawi. Oczywiscie, stopien dlawienia moze byc obrany dowolnie przez odpo¬ wiednie ustawienie oporka 32. Zaniiast opi¬ sanego urzadzenia dlawiacego lub zamyka¬ jacego doplyw, mozna zastosowac dowol¬ ne inne urzadzenia, zawofy i t/d. Zamiast przekladni dzwigniowej, zastosowanej w opisanym przykladzie, mozna uzyc, zalez¬ nie od celu, dowolna inna przekladnie, jak np. elektryczna, pneumatyczna lub tym po¬ dobna przekladnie. PL