Przedmiotem wynalazku jest uklad zabezpiecza jary podwodny agregat pompowy, zwlaszcza agregat zainstalowany w przestrzeni podflitrowej studni glebinowej, przed praca w zasypie*, jaki moze powstac przez nanoszenie czastek skalnych w poblize agregatu* Znane uklady stosowane do zabezpieczania agregatów pompowych sa wyposazone w przekaz¬ niki wspólpracujace ze stycznikami lub wylacznikami pradu zasilajacego agregaty. V obwodach zasilania przekazników znajduja sie elementy reagujace na zmiane odpowiednich wielkosci fi¬ zycznych i przekazujace impulsy na przekazniki* Wsród znanyoh ukladów zabezpieczajacych brak Jest rozwiazania, które umozliwialoby samoczynna reakcje obwodu sterowania agregatu pompowego na tworzenie sie zasypu w sasiedz¬ twie agregatu. Wprawdzie niektóre rozwiazania, takie na przyklad jak uklad zabezpieczajacy silnik elektryczny przed przeolazeniem, zmniejszaja niekiedy ujemne skutki pracy zasypanego agregatu pompowego, nie ohronia jednak przed samym zasypaniem agregatu, ani tez przed praca agregatu w utworzonym zasypie* Uklad zabezpieczajacy wedlug wynalazku posiada czujnik fotoelektryozny zainstalowany w obwodzie zasilania przekaznika. Czujnik jest zatopiony wraz z agregatem pompowym i jest umieszczony w Jego poblizu, korzystnie pod dolna krawedzia agregatu. Czesci czujnika foto- elektryoznego: neonówka i fotoelement sa umieszczone szczelnie w sciankach obudowy, które sa przezroczyste co najmniej w miejscach przebiegu strumienia swietlnego, scianki sa odda¬ lone od siebie na odleglosc umozliwiajaca swobodny przeplyw wody wraz z czastkami skalnymi przez strumien swietlny czujnika. Korzystne Jest wykonanie obudowy czujnika z przezroczys¬ tej zywicy w ksztaloie litery C. V obwodzie zasilania przekaznika znajduje sie dodatkowo opornik regulacyjny.Zaleta wynalazku jest samoczynne wylaczenie agregatu pompowego w momencie przerwania strumienia swiatla w ozujniku fotoelektryoznyin przez czastki skalne nanoszone w strone agre-2 131 697 *r gatu* Instalujac czujnik w odpowiedniej odleglosci od agregatu zaleznej od warunków hydro¬ geologicznych, zabezpiecza sie równiez przed zasypaniem agregatu. Wykonanie ukladu Jest pro¬ ste, równiez montaz czujnika fotoelektrycznego nie sprawia trudnosci, poniewaz odbywa sie podczas montazu lub wymiany agregatu pompowogo.Przedmiot wynalazku jest przedstawiony w przykladzie wykonania na rysunku, na którym fig* 1 przedstawia schemat ideowy ukladu zabezpieczajacego, zas fig* 2 przedstawia schema¬ tycznie czujnik fotoelektryczny• V ukladzie zabezpieczajacym, który jest zasilany pradem przemiennym o napieciu 220 V, znajduje sie transformator 1, uklad prostowniczy 2, kondensator 3 oraz obwód przekaznika *l i zestyk 5* W obwodzie przekaznika k jest wlaczony czutfnlk fotoelektryczny, skladajacy sie z neonówki 6 i fotoelementu 7* Pomiedzy fotoelementem 7, a przekaznikiem k znajduje sie opor¬ nik regulacyjny 8 i tranzystor 9 oraz dioda 10. Przekaznik k Jest polaczony ze stykiem 5, przekazujacym Impuls na stycznik znajdujacy sie w obwodzie sterowania agregatu.Elementy czujnika fotoelektrycznego : neonówka 6 i fotoelement 7r wraz z koncówkami przewodów 11, sa zatopione w obudowie 12, wykonanej w ksztalcie litery C z przezroczystej zywioy* Obudowa 12 jest zamocowana za pomoca wspornika 13 do dolnej pokrywy agregatu pompo¬ wego 1*l* Wodoszczelne przewody 11 laoza czujnik z przekaznikiem h. Podczas przeplywu czy¬ stej wody pomiedzy sciankami obudowy 12 czujnika fotoelektrycznego strumien swiatla emito¬ wany przez neonówke 6 pada bez przeszkód na fotoelement 7* Obwód przekaznika k jest zam¬ kniety, styki zestyku 5 sa zwarte, agregat pompowy Jest zalaczony.Jozeli pomiedzy sciankami obudowy 12 znajduja sie ciala nie przepuszczajace swiatla, na przyklad czastki skalne, nastepuje zatrzymanie strumienia swietlnego i przerwanie obwodu zasilania przekaznika k* Powoduje to zadzialanie przekaznika 4jW wyniku czego nastepuje roz- waroie styków zestyku 5 i wylaczenie agregatu pompowego* Natychmiastowe wylaczenie agre¬ gatu w momencie tworzenia sie zasypu zabezpiecza przed praca agregatu w zasypie. Wylaczenie agregatu pompowego moze równiez nastapic przy czesciowym ograniczeniu strumienia swietlnego w czujniku fotoelektryoznym. Do ustalenia wlasciwego momentu zadzialania przekaznika k slu¬ zy opornik regulacyjny 8.Poza zastosowaniem w podwodnych agregatach pompowych Instalowanych w studniach glebi¬ nowych, wynalazek moze byc stosowany w górnictwie podziemnym przy odwadnianiu wyrobisk pio¬ nowych i eksploatacji pompowni oraz w górni otwie odkrywkowym przy pompowaniu wody z otworów pionowych nie bedacych studniami glebinowymi i przy eksploataoji stalych urzadzen odwodnie¬ nia powierzchniowego, na przyklad zbiorników wodnych* Zastrzezenia patentowe 1. Uklad zabezpieczajacy podwodny agregat pompowy przed praca w zasypie, posiadajacy przekaznik w obwodzie sterowania agwegatu, znamienny t y m, ze jest wyposazony w czujnik fotoelektryczny zainstalowany w obwodzie zasilania przekaznika/^ przy ozym czujnik jest zatopiony wraz z agregatem/1 h/± jest umieszczony w Jego poblizu, korzystnie pod dolna krawedzia- agregatu/1 iyl 2* Uklad wedlug zastrz* 1, znamienny t y m, ze czesci czujnika fotoelektry¬ cznego: zródlo swiatla, korzystnie neonówka/ó/oraz fotoelement/^ sa umieszozone szczelnie w solankach obudowy/12L przezroozystyoh co najmniej w mlejsoaoh przebiegu strumienia swietl¬ nego 1 oddalonych od siebie na odleglosc umozliwiajaca swobodny przeplyw wody wraz z cza¬ stkami skalnymi przez strumien swietlny czujnika* 3. Uklad wedlug zastrz. 1 albo 2, znamienny tym, ze obudowa/12/ozujnika jest wykonana z przezroczystej zywicy 1 tworzy ksztalt litery C. km Uklad wedlug zastrz* 1, znamienny t y m, ze obwód zasilania przekaznika /^/jest dodatkowo wyposazony w opornik regulacyjny/*^131 697 5 4 Fig.i Vi 13 11 14 PL