Przedmiotem wynalazku jest uklad do kompensacji mocy biernej wykorzystujacy tyrystorowy uklad rezerwy zasilania, przeznaczony do wspólpracy z siecia energetyczna jedno lub wielofazowa.W znanych rozwiazaniach tyrystorowych ukladów rezerwy zasilania sa one wykorzystywane tylko jako uklady rezerwowe. Statystycznie ich czas pracy w ukladach rezerwy jest wykorzysty¬ wany najwyzej w 1%. W pozostalych 99% czasu pracy stoja bezczynnie, albo pracuja na biegu jalowym, oczekujac na przejecie zasilania podstawowego.W znanych rozwiazaniach do kompensacji mocy biernej w sieci energetycznej sa stosowane: baterie kondensatorów,przekompensowane maszyny synchroniczne, a takze specjalne przeksztalt¬ niki tyrystorowe.Rozwiazanie ukladu kompensacji wedlug wynalazku jest nieznane.Celem wynalazku jest usuniecie znanych wad i niedogodnosci przez opracowanie nowego ukladu do kompensacji mocy biernej.Istota wynalazku polega na tym, ze wykorzystuje sie tyrystorowy uklad rezerwy zasilania, który posiada sterownik w ukladzie kompensacji i sterownik w ukladzie rezerwy wzajemnie powiazane, przy czym sterownik drugi jest nadrzedny wzgledem sterownika pierwszego i w przypadku pracy kompensacyjnej sterownik pierwszy powiazany jest z falownikiem i najkorzyst¬ niej lacznikiem symistorowym, przy czym lacznik ten laczy falownik poprzez dlawik indukcyjny z siecia energetyczna, a w przypadku pracy rezerwowej sterownik drugi powiazany jest z falowni¬ kiem i najkorzystniej lacznikami symistorowymi zalaczajacymi obciazenie.Zaleta techniczna wynalazku jest uzyskanie mozliwosci dynamicznej kompensacji mocy bier¬ nej w sieci energetycznej bez stosowania specjalnych ukladów do kompensacji wymienionych wczesniej w przypadku, gdy stosowane sa tyrystorowe uklady rezerwy zasilania. Zmniejsza to w znacznym stopniu koszty kompensacji mocy biernej.Przedmiot wynalazku zostal przedstawiony na rysunku jako schemat ideowy tyrystorowego ukladu rezerwy zasilania przeznaczonego jednoczesnie do kompensacji mocy biernej w sieci energetycznej. W przypadku kompensacji mocy biernej falownik F jest zasilany z sieci energety¬ cznej SE, w której dokonujecie kompensacji, poprzez prostownik Pr. Przemienne napiecie wyjs¬ ciowe falownika F jest przesuniete o kat (180-ak), gdzie aijest katem zaleznym od mocy kompensa-2 130 898 cji, wzgledem napiecia sieci. Przy a^ = 0 wystepuje maksymalna dla danego ukladu moc kompensa¬ cji. Falownik F oraz lacznik symistorowy S3 przy pracy kompensacyjnej jest sterowany przez sterownik w ukladzie kompensacji SUK. Sterownik SUK mierzy wspólczynnik mocy cos energetycznej, poprzez pomiar napiecia PN i pradu P i w zaleznosci od pradu w ukladzie cos pomierzone oraz cos^^. zadane, steruje falownikiem F(zmiana kata ak)dla uzyskania wymaganej kompensacji. W przypadku zaniku napiecia w sieci energetycznej za sterowanie w ukladzie odpo¬ wiedzialny jest sterownik w ukladzie rezerwy SUR, który w zadanym czasie Atwpowoduje przeste- rowanie falownika F tak, aby napiecie wyjsciowe falownika bylo w fazie z napieciem sieci. W zadanym czasie Atw nastepuje przejscie ukladu tyrystorowego F od pracy kompensacyjnej do normalnego zasilania odbiorników. Na koniec czasu Atw nastepuje wylaczenie lacznika symisoro- wego SI i S3 i jednoczesnie zalaczenie lacznika symisorowego S2 tak, ze jest mozliwe przelaczenie zasilania w ukladzie rezerwy natychmiastowej synchronicznej. Przy powrocie napiecia w sieci energetycznej, po zsynchronizowaniu czestotliwosci napiecia falownika F oraz sieci, nastepuje wylaczenie lacznika S2 i zalaczenie lacznika SI, a po zadanym czasie Atw równiez zalaczenie lacznika S3. W tym czasie nastepuje stopniowa zmiana przesuniecia fazowego pomiedzy napieciem sieci i falownika F z katem 0° na kat (180-ak). Za ostatnia sekwencje dzialania ukladu, czyli przelaczenia do pracy kompensacyjnej odpowiedzialny jest sterownik SUK.Zastrzezenie patentowe Uklad do kompensacji mocy biernej, znamienny tym, ze wykorzystuje tyrystorowy uklad rezerwy zasilania, który posiada sterownik w ukladzie kompensacji (SUK) i sterownik w ukladzie rezerwy (SUR) wzajemnie powiazane, przy czym sterownik (SUR) jest nadrzedny wzgledem sterownika (SUK) i w przypadku pracy kompensacyjnej sterownik (SUK) powiazanyjest z falowni¬ kiem (F) i najkorzystniej lacznikiem symistorowym (S3), przy czym lacznik (S3) laczy falownik (F) poprzez dlawik indukcyjny (DL) z siecia energetyczna (SE), a w przypadku pracy rezerwowej sterownik (SUR) powiazany jest z falownikiem (F) i najkorzystniej lacznikami symistoro- wymi (SI i S2).130898 "0V } SE PL