Przedmiotem wynalazku jest uklad elektroniczny zamka mechaniczno-szyfrowego, przeznaczony do zabezpieczania drzwi wejsciowych pomieszczen takich jak mieszkania, sklepy i magazyny, zwlasz¬ cza w obiektach wolne stojacych, a takze drzwi wejsciowych sejfów i kas pancernych.W znanym z polskiego opisu patentowego nr 64 470 ukladzie elektronicznym zastosowano ele¬ menty ferrytotranzystorowe. W innym rozwiaza¬ niu ukladu elektronicznego, przedstawionym w polskim opisie patentowym nr 86 049, wykorzy¬ stano zasade dzialania ukladu porównywujacego.Jeszcze inny uklad elektroniczny, znany z polskie¬ go opisu patentowego nr 88 254, skonstruowano z zastosowaniem licznika impulsów.Znane uklady elektroniczne systemów zabezpie¬ czajacych sa technicznie skomplikowane, oznacza¬ ja sie niskim stopniem niezawodnosci dzialania, a mozliwosc uzyskania wiekszej ilosci niepowta- rzajacych sie wersji omawianych ukladów jest niewielka.Uklad wedlug wynalazku steruje wspóldziala¬ niem dwóch zamków: mechanicznego bebenkowe¬ go i elektronicznego szyfrowego. Zamek bebenko¬ wy, poprzez fotokomórke zainstalowana we wklad¬ ce bebenkowej, tranzystor wyprowadzajacy, po¬ sredniczaca bramke dwuwejsciowa i sprzegajaca bramke dwuwejsciowa, steruje sygnalizatorem wlamaniowym. Równoczesnie do sprzegajacej bramki dwuwejsciowej, poprzez wyprowadzajaca 10 bramke jednowejsciowa, jest przylaczony zamek szyfrowy, przy czym wspóldzialanie tych ukladów jest realizowane wedlug funkcji logicznej.Zamek szyfrowy stanowi kombinacje polaczen dziesieciu niestabilnych przycisków kodujacych, czterech przerzutników statycznych RS, trzech jednakowych galezi laczacych (skladajacych sie z bramki jednowyjsciowej polaczonej szeregowo z bramka dwuwejsciowa), generatora pojedyncze¬ go impulsu oraz zbiorczej bramki dwuwejsciowej.Sprzezenie zamka mechanicznego z zamkiem elek¬ tronicznym w ukladzie sygnalizacji alarmowej powoduje bardzo skuteczne zabezpieczenie wej¬ scia chronionego oibiektu.Zastosowane srodki techniczne niezbedne w re¬ alizacji ukladu elektronicznego zamka, umozliwia¬ ja realizacje wiekszej ilosci odmian zamka o róz¬ nych kombinacji cyfrowych szyfru. Prawdopodo- dobienstwo odblokowania takiego zamka jest nie¬ wielkie, a w przypadku odtajnienia jego szyfru istnieje mozliwosc ustawienia nowego szyfru po¬ przez zmiane kombinacji polaczen elementów lo¬ gicznych zamka szyfrowego. Wynalazek zostanie blizej objasniony na przykladzie wykonania przed¬ stawionym na rysunku, który jest schematem ideowym ukladu elektronicznego zamka.Zamek bebenkowy, poprzez fotokomórke, zain¬ stalowana we wkladce bebenkowej, prostopadle *° do jego osi, a skladajaca sie z fotodiody Dl i fo- ?o 25 129 493129 493 totranzystora Tl, oraz poprzez tranzystor wypro¬ wadzajacy T2 i posredniczaca bramke dwuwej- sciowa E25, steruje drugim wejsciem sprzegaja¬ cej bramki dwuwejsciowej E26, której wyjscie jest polaczone z baza tranzystora T3 sterujacego sygnalizatorem wlamaniowym. Równeczesnie pierwszym wejsciem sprzegajacej bramki dwu¬ wejsciowej E26 steruje zamek szyfrowy, po¬ przez wyprowadzajaca bramke jednowejsciowa Eli, natomiast "drugie wejscie posredniczacej bram¬ ki dwuwejsciowej E25 jest sterowane przez wy¬ lacznik drzwiowy Wl oraz niestabilny przycisk kasujacy Sil.Wspóldzialanie zamka bebenkowego i zamka szyfrowego jest realizowane wedlug funkcji lo¬ gicznej NAND. W zamku szyfrowym, z dziesieciu niestabilnych przycisków kodujacych SI do SIO, cztery, dowolnie wybrane SI do S4, sa polaczone z wejsciami S czterech przerzutników statycznych RS PI do P4, przy. czym „ pierwszy niestabilny przycisk kodujacy SI polaczony jest bezposrednio, a nastepne trzy S2 do S4 posrednio, poprzez trzy jednakowe galezie laczace, z których kazda skla¬ da sie z bramki jednowejsciowej E12, E13, EM polaczonej szeregowo z drugim wejsciem bramki dwuwejsciowej E22, E23, E24. Pozostale szesc nie¬ stabilnych przycisków kodujacych S5 do SIO ste¬ ruje generatorem pojedynczego impulsu GPJ, któ¬ rego wejscie jest bramkowane przez zbiorcza bramke dwuwejsciowa E21 o wejsciach sterowa¬ nych z wyjscia Q trzeciego przerzutnika statycz¬ nego RS P3 oraz z wyjscia bramki dwuwejsciowej E24 z trzeciej galezi laczacej. Wyjscie generatora pojedynczego impulsu GPJ jest polaczone z wej¬ sciem R pierwszego przerzutnika statycznego RS PI, natomiast do wejsc R nastepnych trzech prze¬ rzutników statycznych RS P2 do P4 i równoczes¬ nie do pierwszych wejsc bramek dwuwejsciowych E22 do E24 z odpowiednich galezi laczacych przy¬ laczone sa wyjscia Q pierwszych trzech przerzutni¬ ków statycznych RS PI do P3, zas wyjscie Q czwartego P4 steruje wyprowadzajaca bramka jednowejsciowa EU.Zadaniem zamka szyfrowego jest zapamietywa¬ nie wlasciwego kodu oraz poprawne jego zieko- dowanie, natomiast zadaniem fotokomórki w zam¬ ku bebenkowym jest informowanie ukladu o obec¬ nosci dowolnego przedmiotu we wkladce beben¬ kowej. Po wlaczeniu zasilania do zamka szyfro¬ wego przerzutniki statyczne RS PI do P4 usta¬ wiaja sie tak, ze stan logiczny na wyjsciach Q jest równy „0", co implikuje stan logiczny „1" na wyjsciu wyprowadzajacej bramki jednowejscio¬ wej Eli. Na wyjsciu sprzegajacej bramki dwu¬ wejsciowej E26 bedzie stan logiczny „1" — stan czuwania, jesli na wyjsciu posredniczacej bram¬ ki dwuwejsciowej E25 bedzie stan logiczny „0" — tzn. nie zostanie przerwany promien swietlny fo¬ todiody Dl przez wlozenie klucza lub innego przedmiotu do wkladki bebenkowej.Wybranie wlasciwego kodu z zespolu przycis¬ ków kodujacych SI do SIO wywoluje stan logicz¬ ny „1" na wyjsciach Q, co komplikuje stan lo¬ giczny „0" na wyjsciu wyprowadzajacej bramki 25 iednowejsciowej Eli. Stan logiczny na wyjsciu jprzegajacej bramki dwuwejsciowej pozostaje na¬ dal „1" — stan czuwania, który bedzie trwal na¬ wet po wprowadzeniu do wkladki bebenkowej 5 klucza, badz po zwarciu wylacznika drzwiowego Wl, badz po zwarciu przycisku kasujacego Sil — co wywoluje stan logiczny „1" na wyjsciu po¬ sredniczacej bramki dwuwejsciowej E25. Stan alarmu bedzie mial wtedy miejsce, jesli na wyj- 10 sciach wyprowadzajacej bramki jednowejsciowej Eli oraz posredniczacej bramki dwuwejsciowej E25 pojawi sie stan logiczny „1" co implikuje stan logiczny „0" na wyjsciu sprzegajacej bramki dwu¬ wejsciowej E26. Wywolanie alarmu nastapi jesli 15 wlozony zostanie do wkladki bebenkowej klucz bez uprzedniego wybrania kodu, lub jesli zosta¬ nie wybrany wlasciwy kod i nastapi wywazenie drzwi. 20 Zastrzezenia pat entowe 1. Uklad elektroniczny zamka mechaniczno- -szyfrowego, w którym wspóldzialanie mechanicz¬ nego zamka bebenkowego i elektronicznego zam¬ ka szyfrowego jest realizowane wedlug funkcji logicznej, znamienny tym, ze zamek bebenkowy ma fotokomórke, zainstalowana we Wkladce be¬ benkowej, skladajaca sie z fotodiody (Dl) i foto¬ tranzystora (Tl), który posrednio, poprzez tranzy¬ stor wyprowadzajacy (T2), posredniczaca bramke dwuwejsciowa (E25) oraz sprzegajaca bramke dwuwejsciowa (E26), jest polaczony z tranzystorem (T3) sterujacym sygnalizatorem wlamaniowym, a równoczesnie do pierwszego wyjscia sprzegaja¬ cej bramki dwuwejsciowej (E26) jest przylaczony posrednio zamek szyfrowy, poprzez wyprowadza¬ jaca bramke jednowyjsciowa (Eli). 2. Uklad wedlug zastrz. l, znamienny tym, ze 40 do drugiego wejscia posredniczacej bramki dwu¬ wejsciowej (E25) jest przylaczony wylacznik drzwiowy (Wl) oraz niestabilny przycisk kasuja¬ cy (Sil). 3. Uklad wedlug zastrz. 1 albo 2, znamienny tym, ze w zamku szyfrowym, stanowiacym kom¬ binacje polaczen elementów logicznych, z dziesie¬ ciu niestabilnych przycisków kodujacych (SI do SIO) cztery (SI do S4), dowolnie wybrane, sa po¬ laczone z wejsciem (S) czterech przerzutników statycznych RS (PI do P4), przy czym pierwszy niestabilny przycisk kodujacy (SI) polaczony jest bezposrednio a nastepne trzy (S2 do S4) polaczo¬ ne sa posrednio, poprzez trzy jednakowe galezie laczace, z których kazda sklada sie z bramki jeeU 55 nowejsciowej (E12, E13, E14) polaczonej szerego¬ wo z drugim wejsciem bramki dwuwejsciowej (E22, E23, E24), natomiast pozostale szesc niesta¬ bilnych przycisków kodujacych (S5 do SIO) ste¬ ruje generatorem pojedynczego impulsu (GPJ), 60 którego wejscie jest bramkowane przez zbiorcza bramke dwuwejsciowa (E21), o wejsciach stero¬ wanych z wyjscia (Q) trzeciego przerzutnika sta¬ tycznego RS (P3) oraz z wyjscia bramki dwuwej¬ sciowej '(E24) z trzeciej galezi laczacej, przy czym 65 wyjscie generatora pojedynczego impulsu (GPJ) 45 59129 493 jest polaczone z wejsciem (R) pierwszego przerzu':- nika statycznego RS (PI), natomiast do wejscia (R) nastepnych trzech przerzutników statycznych RS (P2 do P4) i równoczesnie do pierwszych wejsc bramek dwuwejsciowych (E22 do E24) z odpo¬ wiednich galezi laczacych przylaczone sa wyjscia (Q) pierwszych trzech przerzutników statycznych RS (PI do P3), zas wyjscie (Q) czwartego prze- rzutnika-. statycznego RS (P4) steruje wyprowadza¬ jaca bramka jednowejsciowa (Eli).D ;E i/-^ 1 -&—-EHjHLil t z::E- ¦¦g=-f< -°*#j " / PL