Przedmiotem wynalazku jest urzadzenie do zapobiegania kolizji pomiedzy czescia wrebnika a czescia pomostu zaladowczego wrebiarki posiadajacej wrebnik wyposazony w co najmniej jedna glowice i,obracajacy sie co najmniej wokól osi poziomej oraz podnoszony i opuszczany pomost zaladowczy umieszczony ponizej wrebnika* W tego rodzaju wrebiarkach, wrebnik jest zwykle za- lozyskowany w sposób umozliwiajacy jego wychylanie w dowolnym kierunku, a pomost zaladowczy Jest zwykle polaczony przegubowo z rama wrebiarki i moze sie obracac wokól osi poziomej.Jezeli wrebnik zostanie wychylony do dolu i/lub jezeli pomost zaladowczy zostanie podniesio¬ ny, to powstaje niebezpieczenstwo kolizji pomiedzy wrebnikiem a pomostem zaladowczym. Zwykle pomost zaladowczy wykazuje ruchome ramiona zaladowcze, które w sposób ciagly przesuwaja uro¬ biony material po pomoscie zaladowczym, w strone przenosnika. W przypadku kolizji wrebnika z tymi ramionami zaladowczymi, niebezpieczenstwo uszkodzenia jest wyjatkowo wielkie. Znanym jest, ze dla unikniecia kolizji wrebnika a czesciami wrazliwymi, na przyklad z ruchomymi ra¬ mionami, przewiduje sie na wrebniku i na pomoscie zaladowczym zderzaki, których wysokosc jest tak zwymiarowana by przy dowolnych wychyleniach uniknac zetkniecia wrebnika z pomostem zaladowczym. Zderzaki musza przy tym przejac cala sile wywierana przez mechanizm wychyle¬ nia, a aby tego uniknac zaproponowano, by jeden ze zderzaków uczynic ruchomym. Zderzak ten ma uruchamiac zawór sterujacy, który laczy z obiegiem powrotnym przewód hydrauliczny znaj¬ dujacy sie pod cisnieniem przy opuszczaniu wrebnika oraz przewód hydrauliczny znajdujacy sie pod cisnieniem przy podnoszeniu pomostu zaladowczego, dzieki czemu wychylanie zarówno wrebnika Jak i pomostu zaladowczego zostaja zatrzymane. We wszystkich jednak przypadkach, na powierzchni pomostu zaladowczego niezbedne sa zderzaki, przy czym musza byc one na tyle szerokie by dzialac skutecznie przy dowolnych bocznych wychyleniach wrebnika.POLSKA RZECZPOSPOLITA LUDOWA URZAD PATENTOWY PRL?__ 129211 [ I ' ( I Z pego powodut_ zderzaki s-tanowla przeszkody na powierzchni pomostu zaladowczego, z którynj z kolei moze kolidowac transportowany material* Zatrzymanie przez zderzaki wltf/cszych bryl [transportowanego materialu na powierzchni pomostu zaladunkowego stwarza niebezpieczenstwo, zej e chwila zetkniecia tego rodzaju bryl skalnych ze zderzakami na wrebniku moze nastapic w nie pozadanym polozeniu wylaczenie napedu wrebnika i pomostu zaladowczego. Istnieje równiez mo¬ zliwosc podwyzszenia napedu wychylania i przedluzenia wrebnika, a to w celu zwiekszenia po¬ wierzchni wyrobiska* W tym przypadku unikanie kolizji przy pomocy zderzaków umieszczonych na pomoscie zaladowczym i na wrebniku natrafia na duze trudnosci. Nalezy wymieni^ zderzaki co wymaga wielkiego nakladu pracy, przy czym zderzaki musza byc teraz nadmiernierwysokie, co Iznów jest przyczyna zaklócen.. ! ! Zadaniem wynalazku jest opracowanie urzadzenia, które pozwoliloby na unikanie kolizji miej jdzy wrebnikiem a pomostem zaladowczym, a które jednoczesnie nie wplywaloby ujemnie na powie¬ rzchnie ladunkowa pomostu i mogloby byc w prosty sposób dostosowane do istniejacych warunków Istota wynalazku polega na. tym, ze dla wrebnika jest wyposazony w urzadzenie nadawcze, które [okresla polozenie wrebnika wzgledem wrebiarki, a pomost zaladowczy Jest wyposazony w urzadze lnie nadawcze, które okresla polozenie pomostu wzgledem wrebiarki, a takze na tym; ze obydwa [urzadzenia nadawcze sa polaczone z wspólnym urzadzeniem odbiorczym, które' w zaleznosci od kombinacji sygnalów z obydwu urzadzen nadawczych wysterowywuje organ sterujacy przerywajacy skierowany do dolu ruch wrebnika i skierowany do góry ruch pomostu zaladowczego. W ten sposóty unika sie umieszczenia zderzaków na wrebniku i na pomoscie zaladowczym przez co unika sie za (klócenia powierzchni pomostu zaladowczego.Wskutek tego, ze obydwa urzadzenia nadawcze sa polaczone z wspólnym urzadzeniem odbior¬ czym i ze w tym urzadzeniu odbiorczym sa kombinowane sygnaly wskazan obydwu urzadzen nadaw- i iczych, to urzadzenie wynalazcze dziala przy niebezpiecznym zblizeniu wrebnika do pomostu za- jladowczego, niezaleznie od tego czy to zblizenie nastapilo w wyniku obnizenia wrebnika, czy jtez podniesienia pomostu zaladowczego wzglednie w wyniku ruchów tych obu zespolów.W korzystnym rozwiazaniu wynalazku, urzadzeniami nadawczymi sa hydrauliczne zespoly cy linder-tlok, których jedna czesc jest polaczona z czescia wrebnika, a druga czesc sprzega sid 'z pomostem zaladowczym i z wrebnikiem, przynajmniej w obszarze* dolnych wychylen tego ostatni* go, przy czym przestrzenie robocze obydwu zespolów tlok-cylinder zmniejszajace sie przy opu- jszczaniu wrebnika wzglednie przy podnoszeniu sie pomostu zaladowczego sa polaczone z prze¬ strzenia robocza tloka hydraulicznego stanowiacego urzadzenie odbiorcze, a z którym jest po- ilaczony organ laczacy, który przerywa ruchy wrebnika i pomostu zaladowczego. t Wskutek tego, ze czynnik hydrauliczny jest przetlaczany z obydwu, tworzacych urzadzenie nadawcze, zespolów cylinder-tlok, do wspólnej przestrzeni, a mianowicie do przestrzeni robo- Iczej tloka hydraulicznego stanowiacego urzadzenie odbiorcze, to urzadzenie odbiorcze jest jwysterowywane w zaleznosci od sumy skierowariych ku sobie ruchów wrebnika i pomostu zaladow¬ czego, przy czym ta suma skierowanych ku sobie ruchów jest decydujaca o polozeniu w którym .moze nastapic kolizja. Jest jedynie niezbednym, by ilosc czynnika hydraulicznego wtloczona .do wspólnej przestrzeni roboczej odpowiadala drodze odpowiednich czesci wrebnika i pomostu Izaladowczego. Przy jednakowej kinematyce punktów zaczepienia obydwu zespolów tlok-cylinder, iprzekroje poprzeczne tloków moga byc Jednakowe. Przekroje tloków i kinematyka punktów przy*» ilaczeniowych wystepujaca przy rejestracji ruchów wrebnika i pomostu zaladowczego moga byc 'takze rózne. Istotnym jest tylko to, by ilosci czynnika hydraulicznego wtlaczane przy ruchu obydwu czesci do przestrzeni roboczej tloka urzadzenia odbiorczego byly proporcjonalne do ruchu.I Wedlug wynalazku, przestrzenie robocze hydraulicznych zespolów tlok-cylinder oraz tloka stanowiacego urzadzenie odbiorcze sa wypelnione doswiadczalnie ustalona iloscia czynnika hy¬ draulicznego, szczególnie smaru stalego. Zaleta uzycia smaru stalego Jako czynnika hydrauli¬ cznego jest uproszczenie uszczelnien. Ilosc wprowadzanego czynnika hydraulicznego mozna dos-| .wiadczalnie ustalic w prosty sposób, ustawiajac wrebnik oraz pomost zaladowczy w polozeniu129 211 u lbezposrednio, prz^d polozeniem kolizyjnym, po czym odpowiednie przestrzenie robocze napelnia sie czynnikiem hydraulicznym* Jak Wspomniano, mechanizm wychylania wrebnika mozna podwyzszycL Podwyzszenie to moze wynosic do 800 lub wiecej milimetrów. Zmieniajac ilosc wprowadzonego czynnika hydraulicznego mozna w latwy sposób to podwyzszenie uwzg?i.ednic tak, ze ustawienie urzadzenia zapobiegajacego kolizji jest przy podwyzszeniu mechanizmu wychylania wyjatkowo proste.W korzystnym rozwiazaniu, urzadzenie nadawcze wzglednie zespól cylinder-tlok, przyporzad kowany wrebnikowi jest z jednej strony przymocowany do czesci wrebiarki a z drugiej sprzega sie z czescia wrebnika za posrednictwem zderzaka, przy czym zderzak moze dzialac tylko wów¬ czas gdy wrebnik znajduje sie w dowolnej polowie swojego zakresu wychylen. Wychylenia wreb- nika sa stosunkowo duze i dopiero w dowolnym zakresie tych wychylen istnieje niebezpieczen¬ stwo kolizji. Pomost zaladowczy natomiast dokonuje w kierunku pionowym tylko wzglednie ma¬ lych ruchów i dlatego niebezpieczenstwo kolizji wystepuje przy wszystkich wychyleniach po¬ mostu zaladowczego.Dzieki temu, ze urzadze/iie nadawcze przyporzadkowane wrebnikowi dziala dopiero w dolnym obszarze pionowym wychylen wrebnika, to kontrolowana przez urzadzenie nadawcze wielkosc dro-| gi wychylen moze byc utrzymana na poziomie wielkosci drogi wychylen pomostu zaladowczego co umozliwia proste sumowanie tych dróg* Przy hydraulicznym napedzie wrebnika i pomostu za¬ ladowczego, organem laczacym jest korzystnie tlokowy zawór suwakowy z wybraniam! sterujacymi) które Jednoczesnie tworza polaczenia przewodów hydraulicznych odpowiedzialnych za opuszcze¬ nie wrebnika i podnoszenie'pomostu zaladowczego z przewodem obiegu powrotnego. Tlokowy zawór] suwakowy Jest przy tym korzystnie polaczony wspólosiowo z tlokiem hydraulicznym stanowiacym urzadzenie odbiorcze, lub jest z tym tlokiem wykonany Jednoczesciowo.Przedmiot wynalazku zostanie blizej wyjasniony w przykladzie wykonania na rysunku, na którym fig. 1 przedstawia wrebiarke w widoku z boku. fig* 2 - uklad zespolów hydraulicznych cylinder-tlok, tworzacych urzadzenie nadawcze oraz tloka stanowiacego urzadzenie odbiorcze, fig. 3 - urzadzenie odbiorcze tloka wraz z zaworem suwakowym w przekroju wzdluznym.Wrebnik 1 jest przegubowo polaczony z wrebiarka 3 i moze sie wychylac ku górze i ku do¬ lowi, wokól poziomej osi 2. Pomost zaladowczy 4 Jest przegubowo'polaczony z wrebiarka 3 i moze sie wychylac wokól poziomej osi 5. Wrebnik jest wychylony wokól osi 2 przy pomocy ze¬ spolu cylinder-tlok 6, który za pomoca sworznia 7 jest przegubowo polaczony z wrebnikiem 1.Ponadto, wrebnik 1 moze sie wychylac na boki wokól pionowej osi 8. Hydretuliczny silownik 9# który w miejscu 10 sprzega sie z pomostem zaladowczym 4 sluzy dd wychylania pomostu zaladow¬ czego 4 w kierunku pionowym.Wrebnikowi jest przyporzadkowane urzadzenie nadawcze utworzone przez hydrauliczny zespól cylinder-tlok 11 a pomostowi zaladowczemu jest .przyporzadkowane urzadzenie nadawcze utworzo«j ne przez- hydrauliczny zespól cylinder-tlok 12. Te urzadzenia nadawcze zostaly pokazane w po wiekszeniu na figurze 2. Urzadzenie nadawcze 11 sklada sie z zespolu cylinder-tlok, któregd cylinder oznaczono przez 13 a tlok przez 14. Cylinder 13 jest polaczony z czescia 15 wrebia]f- | ki. Wrebnik 1 posiada zderzak 16, z którym-sprzega sie tloczysko 17 tloka 14. Tlok 14 jest dociskany w kierunku zderzaka 16 przez sprezyne 18. Droga tloka 14 jest tak ograniczona, ze tloczysko 17 siega zderzaka 16 dopiero w dolnym obszarze pionowych wychylen wrebnika. Hydra| uliczny silownik 9 polaczony przegubowo sworzniem 10 z pomostem zaladowczym 4 jest ustalony na wrebiarce. Cylinder 19 zespolu cylinder-tlok stanowiacego urzadzenie nadawcze 12 jest osadzony na silowniku 9, a tym samym równiez na wrebiarce. Tloczysko 20 zespolu cylinder- -t^ok 12 Jest na stale polaczone ze sprzegajacym sie z pomostem zaladowczym uchem 21'tloczy ska -22 cylindra silownika 9 za posrednictwem czesci 23 przyspawanej do tego ucha 21'. W tym przypadku nie jest wiec potrzebny jakikolwiek docisk sprezyna.Przy opuszczaniu wrebnika 1, przestrzen tlokowa 24 zespolu cylinder-tlok 11 zmniejsza , sie, co powoduje wtloczenie czynnika hydraulicznego, na przyklad smaru stalego, do przestrz ni roboczej 27 tworzacego urzadzenie odbiorcze zespolu cylinder-tlok 28, za posrednictwem przewodów 25, 26. Przy wznoszeniu pomostu zaladowczego zmniejsza sie przestrzen robocza 29[tloka 21 zespolu cylinder-tlok 12. który stanowi urzadzenie nadawcze przyporzadkowane porno- 129 211 stowl zaladowczemu* Czynnik hydrauliczny zostaje przy tym poprzez przewód 30, 26 równiez wtloczony do przestrzeni roboczej 27 tworzacego urzadzenie odbiorcze zespolu cylinder-tlok.Tak wiec, przy opuszczaniu wrebnika 1 i przy podnoszeniu pomostu zaladowczego 4, do przestrze¬ ni roboczej 27 zostaje wtloczony czynnik hydrauliczny, a tlok 31 stanowiacego urzadzenie od¬ biorcze zespolu cylinder-tlok 28 zostaje przepchniety na prawo przez mase objetosci przytlo¬ czonego czynnika hydraulicznego. Tak wiec, ruch tloka 31 na prawo odbywa sie zarówno w zalez* nosci od opuszczenia wrebnika jak i od podnoszenia pomostu zaladowczego i gdy suma.objetosci| czynników przetloczonych z zespolów cylinder-tlok 11 i 12 osiagnie wielkosci przy której wrebnik i pomost zaladowczy niebezpiecznie sie do siebie zblizaja, to wówczas tlok 31 przeryj- wa opuszczanie wrebnika i podnoszenie pomostu zaladowczego* Odpowiadajacy temu uklad pokazano na fig. 3. Tlok 31 jest dociskany sprezyna 32 w lewo.W przestrzeni roboczej 27 tego tloka, poprzez przylacze 33 konczy sie przewód 26. Z tlokiem ft1 jest polaczony suwak sterujacy 34 przesuwany w gniezdzie zaworu suwakowego 35• Otwór sterujacy 36 Jest polaczony z tym przewodem hydraulicznym, który powoduje opuszczanie wrebnika 1. Otwór sterujacy 37 Jest polaczony z tym. przewodem hydraulicznym, który powoduje podnoszenie pomostu zaladowczego 4* Otwór sterujacy 38 jest polaczony z. obiegiem powrotnym. Suwak sterujacy 34 wykazuje rowki sterujace 39 i.40, które poprzez otwory promieniowe 41 i 42 sa polaczone z cen¬ tralnym otworem 43 suwaka sterujacego 34. Z chwila -gdy rowki sterujace 39 i 40 ustawia sie naprzeciwko wybran sterujacych 36 i 37, to te wybrania sterujace zostana poprzez rowki ste¬ rujace 39 i 40, otwory 41 i 42 oraz centralny otwór 43 polaczone z wybraniem sterujacym 38.Przewody hydrauliczne odpowiedzialne za opuszczanie wrebnika i podnoszenie pomostu zaladow¬ czego zostaja poprzez wybranie sterujace 38 polaczone z obiegiem powrotnym, co wstrzymuje opuszczanie wrebnika i jednoczesnie podnoszenie pomostu zaladowczego, przez co unika sie kolizji.Zastrzezenia patentowe 1. Urzadzenie- do zapobiegania kolizji pomiedzy czescia wrebnikat a czescia pomostu zala¬ dowczego wrebiarki, posiadajacej wrebnik z co najmniej jedna glowica, wychylajacy sie co naj¬ mniej wokól Jednej osi poziomej oraz podnoszony i opuszczany pomost zaladowczy umieszczony ponizej wrebnika, znamienne tym, ze wrebnik /1/ Jest wyposazony w urzadzenie nadawcze /11/ do okreslania polozenia tego wrebnika wzgledem wrebiarki /3/# skladajace sie z hydraulicznego zespolu cylinder-tlok /13, 14/, którego cylinder /13/ Jest nieruchomo pola-| czony z czescia /15/ wrebiarki, zas tloczysko /17/ sprzezone jest stykowo z wrebnikiem /1/ jw co najmniej dolnym jej polozeniu, a takze pomost zaladowczy /4/ jest wyposazony w urzadzeJ I nie nadawcze /12/ do okreslania polozenia tego pomostu zaladowczego wzgledem '.wrebiarki /3/9 równiez skladajace sie z hydraulicznego zespolu cylinder- tlok /19, 21/, którego cylinder /19/ Jest polaczony nieruchomo z silownikiemi /9/f zas tloczysko /20/ jest polaczone za posrednictwem czesci /23/ z uchem /21'/, a ponadto zmienne przestrzenie robocze /24j 29/ cylindrów /13, 19/ sa polaczone za posrednictwem) rurowych przewodów /25, 26, 30/ z przestrzenia robocza /27/ urza¬ dzenia odbiorczego /28/r które w zaleznosci od sygnalów urzadzen nadawczych /11, 12/ steruje organem laczacym /34/ przerywajacym ruchi zblizajacych: sie ku sobie wrebnika /1/ i pomostu zaladowczego /4/.I 2. Urzadzenie wedlug zastrz. 1, znamienne tym, ze przestrzenie robocze !/24, 29, 27/ hydraulicznych zespolów cylinder-tlok /11, 12/ i tworzacego urzadzenie odbiór-1 • cze /28/ tloka /31/ sa wypelnione doswiadczalnie ustalona iloscia czynnika hydraulicznego, szczególnie smaru stalego. | 3. Urzadzenie wedlug zastrz. 1, albo 2, znamienne tym, ze przyporzadkowan£ i wrebnikowi urzadzenie nadawcze /11/ wzglednie zespól cylinder-tlok /i3, 14/ Jest z jednej i strony przymocowany do czesci wrebiarki /3/ a z drugiej strony jest sprzegniety Jedynie ; z wrebnikiem /1/ poprzez zderzak /16/, przy czym zderzak /16/ dziala tylko wówczas, gdy wrebnik /1/ znajduje sie w dolnej polowie swego obszaru wychylen pionowych.t 129 211 31 ^ *u_ Urzadzi nie vftrilug^zas.trz«-1» z n a^m i e-n.Ji.je t__y_m, zp przy hydraulicznym nape* I pzie wrebnika /1/ i pomostu zaladowczego /4/f organem laczacym jest tlokowy zawór suwakowy /jk/ z wybraniami sterujacymi /39, A0/r które jednoczesnie tworza polaczenia przewodów hydraulicz^ pych powodujacych opuszczanie wrebnika i podnoszenie pomostu zaladowczego z przewodem obiegu (powrotnego, \ 5. Urzadzenie wedlug zastrz. kf znamienne tym, ze tlokowy zawór suwakowy /3JV hest polaczony wspólosiowo z tworzacym urzadzenie odbiorcze /28/ tlokiem hydraulicznym /3l/f Wzglednie Jest z nim wykonany jednoczesciowe* m)*w*utA.twmm\*mfmm 27 28 / rh t ra 31 26 FIG. 2 11 s129 211 &zS-JI i \ / ' i .„ 39 tf 3£ 43 «) 4.2 1 FIG. 3 Pracowni*Poligraficzna UP PRL. Naklad 100 egi.Cena 100 zl PL PL PL