Przedmiotem wynalazku jest uchwyt elektromagnetyczny z ukladem zabezpieczajacym uzwojenia przed uszkodzeniem, zwlaszcza na skutek zawilgocenia* Uchwyt ten ca zasto¬ sowanie przy obrabiarkach, a szczególnie w szlifierkach do plaszczyzn, gdzie stosowa¬ ne jest chlodziwo wodne podczas procesu szlifowania.Znane dotychczas uchwyty elektromagnetyczne skladaja sie z obudowy zeliwnej po¬ siadajacej wewnatrz rdzen z uzwojeniem miedzianym zalany masa izolacyjna kablowa lub zywica epoksydowa, a górna czesc obudowy przykryta jest plyta stanowiaca powierzchnie robocza z nabiegunnikami elektromagnetycznymi. Wymienione nabiegunniki rózno imienne sa wzajemnie odizolowane magnetycznie przy pomocy wkladek diamagnetycznyeh wykonanych z olowiu, mosiadzu lub cynku.Powazna wada takich uchwytów jest czeste uszkadzanie sie ich uzwojenia * postaci zwarc miedzyzwojowych, czy przebic elektrycznych do obudowy uchwytu na skutek nadmier¬ nego zawilgocenia wywolanego przedostawaniem sie do uzwojenia chlodziwa wodnego, któ¬ rym polewana jest powierzchnia uchwytu z zamocowanymi przedmiotami w czasie pracy* Wiele rozwiazan stosowanych dotychczas nie usunelo tej wady pomimo zalewania uzwojen róznymi zalewami izolacyjnymi, poniewaz w czasie pracy izolowane dodatkowo cieplnie uzwojenie, przez te zalewy ma zle odprowadzenie ciepla, wskutek czego podgrzewa sie znacznie i zwieksza wymiary w okresie pracy.to jest przeplywu pradu, natomiast w ok¬ resie przerw w pracy kurczy sie* Te ruchy uzwojenia po pewnym czasie doprowadzaja do tworzenia sie szczelin miedzy drutem nawojowym uzwojenia, a zalewa izolacyjna, czy obudowa* Podobne szczeliny tworza sH w pokrywie uchwytu z nabiegunnikami posiadajacej wkladki diamagnetyczne, rózniace sie znacznie wspólczynnikiem rozszerzalnosci w sto¬ sunku do materialu, z którego sa wykonane nabiegunniki magnetyczne* Przez wspomniane szczeliny przedostaje sie chlodziwo do wnetrza uchwytu i powoduje uszkadzanie uzwo¬ jen* Zjawisko to wystepuje najczesciej przy stygnieciu uzwojenia w czasie skurczu2 128 448 zalewy uzwojenia i znajdujacego sie tam powietrza po skonczonej pracy, co potwierdza fakt, ze uszkodzenie uzwojen wystepuje przewaznie nie w czasie pracy, lecz w momencie wlaczenia pradu do uchwytu po dluzszej przerwie w prac;? Istota wynalazku polega na tym, ze wewnatrz komory uchwytu elektromagnetycznego na rdzeniu zeliwnym zamocowane jest uzwojenie w pewnej odleglosci od dna komory, usta¬ lonej podkladkami izolacyjnymi, a w bocznej sciance obudowy tej komory znajduje sie mala komora polaczona przez odpowiednio uksztaltowany kanal i cisnieniowy przekaznik z rurociagiem sieci sprezonego powietrza o niskim cisnieniu lub dmuchawa powietrza* Wymieniona mala komora posiada w dolnej czesci maly otwór odwadniajacy, a w górnej wiekszy otwór laczacy przestrzenie malej komory z wieksza komora pierscieniowa, gdzie panuje stale nadcisnienie powietrza, przy czym w komorze, gdzie znajduje sie uzwoje¬ nie po przeciwleglej stronie scianki z mala komora odkraplajaca w obudowie tuz przy dnie znajduje sie otwór wylotowy.Zaleta uchwytu wedlug wynalazku jest utrzymanie stalego nadcisnienia w komorze, gdzie znajduje sie uzwojenie, oraz staly ruch powietrza wolnego od skroplin wodnych tej przestrzeni, dzieki czemu wyklucza sie mozliwosc przedostania chlodziwa do uzwo¬ jenia, którym polewana jest powierzchnia górna uchwytu elektromagnetycznego w czasie procesu szlifowania* Niezaleznie od tego przeplyw powietrza przez komore z uzwojeniem poprawia znacznie warunki pracy uchwytu, to jest chlodzenie uzwojenia, co zwieksza wielokrotnie zywotnosc uchwytu, który w dotychczasowym typowym rozwiazaniu z zalewa¬ nym uzwojeniem pracowal znacznie krócej, a naprawa uzwojenia byla pracochlonna i wia¬ zala sie z czestym przestojem szlifierek* Uchwyt wedlug wynalazku jest przedstawiony w przykladzie wykonania na rysunku, który przedstawia przekrój podluzny uchwytu. Jak uwidoczniono na rysunku, uchwyt po¬ siada komore 1 otaczajaca pierscieniowo rdzen 2, w którym zamocowane jest uzwojenie 3 spoczywajace na dnie 4 za posrednictwem izolacyjnych podkladek 5, a w bocznej scian¬ ce 6 obudowy 7 znajduje sie mala komora 8 polaczona przez odpowiednio uksztaltowany kanal 9 i cisnieniowy przekaznik 10 z rurociagiem 11 sieci powietrza o niskim cisnie¬ niu, przy czym komora 8 ma w dolnej czesci maly otwór 12, a w górnej czesci wiekszy otwór 13 laczacy przestrzenie malej komory 8 z komora 1, w której znajduje sie wylo¬ towy otwór 14, natomiast obudowa 7 przykryta Jest od góry plyta 15 z nabiegunnikami 16 odizolowanymi magnetycznie wkladkami 17* Dzialanie uchwytu jest nastepujace: powietrze z sieci niskocisnieniowej lub dmu¬ chawy doprowadzone jest rurociagiem 11 do komory 8 przez cisnieniowy przekaznik 10 i uksztaltowany kanal 9 na wylocie, którego powietrze zmienia kierunek tak, ze znajdu¬ jace sie w tym powietrzu skropliny wody wyrzucone sa na zewnatrz wraz z mala iloscia powietrza otworem 12,a znacznie wieksza ilosc powietrza wolna od skroplin przez otwór 13 przedostaje sie do komory 1 stwarzajac tam nadcisnienie powietrza i wyklucza mozli¬ wosc przedostania chlodziwa wodnego do wnetrza, a czesc powietrza uchodzi z tej komory na zewnatrz przez otwór 14 i nieszczelnosci pokrywy 15 powstale miedzy elektromagne¬ tycznymi nabiegunnikami 16 i diamagnetyczna izolacja 17* Doplyw powietrza do komory 8 jest kontrolowany przez przekaznik 10 pracujacy w ukladzie blokady sterowania szli¬ fierki i uniemozliwia podanie napiecia do uchwytu w przypadku braku lub zbyt niskiego cisnienia powietrza zasilajacego, które doplywa do uchwytu nie tylko w czasie jego pra¬ cy, lecz równiez przez pewien okres po zakonczeniu pracy,to jest niezbedny do ostyg¬ niecia uchwytu* Otwór wylotowy 14 i zamocowanie uzwojenia 3 w pewnej odleglosci od dna 4 na podkladkach 5 spelnia podwójna role, a mianowicie przy normalnej pracy zapewnia staly przeplyw powietrza i zwieksza czynna powierzchnie chlodzenia uzwojenia, a w przy¬ padkach awaryjnych.to jest zaniku powietrza, kiedy powstaloby niebezpieczenstwo przedo¬ stania kropel chlodziwa przez nieszczelnosci, wówczas podkladki 5 zabezpieczaja uzwo¬ jenie przed nasyceniem go chlodziwem, a po pojawieniu sie powietrza krople wody wraz z zawilgoconym powietrzem zostana wyrzucone otworem 14 na zewnatrz*128 448 3 Zastrzezenie patentowe Uchwyt elektromagnetyczny z ukladem zabezpieczajacym uzwojenie prz€d uszkodzeniem skladajacy sie ze znanych elementów, to jest obudowy w postaci skrzynki posiadajacej wewnatrz rdzeri paramagnetyczny z uzwojeniem, przykrytej plyta z nabiegunnikami przy¬ mocowana wkretami do obudowy, znamienny tym, ze wewnatrz komorj /!/ ota¬ czajacej pierscieniowo rdzen /2/, na którym zamocowane jest uzwojenie /3/ w pewnej odleglosci od dna /4/ komory /1/ ustalonej podkladkami /5/, a w bocznej sciance /6/ obudowy /7/ komory /1/ znajduje sie mala komora /8/ polaczona przez odpowiednio uksztaltowany kanal /9/ i cisnieniowy przekaznik /10/ z rurociagiem /11/ sieci po¬ wietrza o niskim cisnieniu, przy czym komora /8/ ma w dolnej czesci maly otwór /12/9 a w górnej czesci wiekszy otwór /13/ laczacy przestrzenie malej komory /8/ z komora /1/, w której tuz przy dnie /4/ obudowy /7/ znajduje sie wylotowy otwór /14/» PL