Przedmiotem wynalazkujest uklad elektronicznego hamowania silnika indukcyjnego jednofa¬ zowego urzadzen w których istnieje potrzeba szybkiego zatrzymania silnika z zamontowanymi narzedziami tnacymi, zwlaszcza w urzadzeniach gospodarstwa domowego.Znany jest uklad hamowania elektronicznego stosowany w silniku indukcyjnym jednofazo¬ wym w urzadzeniach gospodarstwa domowego. Uklad ten jest zastosowany w silniku z faza rozruchowa odlaczana przekaznikiem pradowym. Uklad ten zbudowany jest z zastosowaniem tyrystora jako elementu zaworowego z wyzwalaniem w obwodzie bramki. Obwód wyzwalania ma, wlaczone szeregowo w obwód bramki, diak i kondensator, którego pojemnosc okresla czas trwania momentu hamujacego silnik. W obwodzie tyrystora wystepuje dioda zabezpieczajaca tyrystor przed wystepowaniem na nim napiecia wstecznego przy dodatniej polaryzacji bramki.Dzialanie powyzszego ukladu hamowania elektronicznego w silniku indukcyjnymjednofazo¬ wym jest nastepujace. Przez wlaczenie silnika do pracy przelacznikiem praca-hamowanie nastepuje przeplyw pradu przez uzwojenie glówne i przyciagniecie zwory przekaznika pradowego, co powo¬ duje dolaczenie uzwojenia rozruchowego poprzez kondensator do sieci zasilajacej i powstanie momentu rozruchowego silnika. Zatrzymywanie pracy silnika nastepuje przez zwolnienie przyci¬ sku przelacznika praca-hamowanie i zmiane polozenia styków oraz zamkniecie obwodu hamowa¬ nia przez droge: zacisk sieci — uzwojenie rozruchowe — tyrystor — dioda — drugi zacisk sieci.Jednoczesnie nastepuje rozwarcie kondensatora przez drugi zestaw styków przelacznika i przeplyw pradu bramki w obwodzie sterowania tyrystora: zacisk sieci — dioda — kondensator— diak. Stan taki trwa tak dlugo az nastapi calkowite naladowanie kondensatora. Zanik pradu bramki spowo¬ duje odzyskanie zdolnosci zaworowych przez tyrystor i przerwanie procesu hamowania. Po zakonczeniu hamowania silnik gotowy jest do dalszej pracy.Wada tego ukladu jest koszt wynikajacy z zastosowania diaka w obwodzie wyzwalania fazowego oraz trudnosci zamiennosci elementu zaworowego.Celem wynalazku jest opracowanie prostego ukladu hamowania silnika indukcyjnego jednofazowego.2 128 349 Cel ten zostal osiagniety przez utworzenie ukladu hamowania wlaczonego szeregowo z uzwojeniem pomocniczym silnika i sklada sie z elementu zaworowego z wyzwalaniem bramko¬ wym, którego obwód wyzwalania ma polaczone szeregowo: kondensator o stalej czasowej ladowa¬ nia okreslajacej czas trwania momentu hamujacego oraz diode, a w obwodzie glównym diode zabezpieczajaca ten element przed wystepowaniem na nim napiecia wstecznego podczas odzyski¬ wania zdolnosci zaworowych.Przelacznik w obwodzie wyzwalania elementu zaworowego jest sprzezony z przelacznikiem w obwodzie glównym i wlaczony równolegle z kondensatorem ustalajacym stala czasowa obwodu wyzwalania.Uklad taki pozwala na dowolny wybór elementu zaworowego p-n-p-n tj. tyrystora lub triaka oraz daje pewnosc dzialania ukladu i mozliwosc zastosowania go w silniku indukcyjnym z faza rozruchowa lub kondensatorem pracy.Przedmiot wynalazku jest pokazany w przykladzie wykonania na rysunku, na którym fig. 1 przedstawia schemat ideowy silnika indukcyjnego jednofazowego z kondensatorem pracy z elek¬ tronicznym ukladem hamowania — w pozycji hamowania, fig. 2 — schemat ideowy ukladu hamowania silnika z faza rozruchowa znanego ze stanu techniki — w pozycji hamowania, Jak pokazano na rysunku uklad elektronicznego hamowania silnika indukcyjnegojednofazo¬ wego z kondensatorem pracy Ci polaczonyjest szeregowo z uzwojeniem pomocniczym UP i sklada sie z elementu zaworowego T z wyzwalaniem bramkowym, którego obwód wyzwalania ma polaczone szeregowo kondensatory Ci oraz diode Di. W obwodzie glównym znajduje sie dioda D2 zabezpieczajaca element zaworowy T przed wystapieniem na nim napiecia wstecznego.Zatrzymanie silnika indukcyjnego opiera sie na zasadzie hamowania pradem stalym. Przela¬ cznik P w obwodzie glównym znajdzie sie w pozycji 1 na hamowanie i zamyka obwód: siec — uzwojenie pomocnicze UP silnika . dioda D2 — element zaworowy T — przelacznik P — siec.Podczas pracy silnika uklad hamowania jest odlaczony przelacznikiem P i znajduje sie w pozycji 2, natomiast do sieci jest przylaczone uzwojenie glówne UG silnika. Przelacznik P w obwodzie glównym jest sprzezony z przelacznikiem Pi w obwodzie wyzwalania elementu zaworowego, który podczas pracy silnika zawiera kondensator Ci w obwodzie wyzwalania elementu zaworowego T.Uzwojenie pomocnicze UP podczas hamowania silnika zasilane jest z sieci poprzez element zaworowy T i diode D2 pradem stalym i wytwarza staly strumien magnetyczny w przestrzeni magnetycznej. Strumien ten indukuje w uzwojeniu wirnika napiecie i powoduje przeplyw pradu.Oddzialywanie pradu wirnika i strumienia magnetycznego stojana silnika powoduje powstawanie momentu hamujacego. Czas trwania dzialania tego momentu jest zalezny od czasu ladowania sie kondensatora Ci, a wiec od wartosci pojemnosci tego kondensatora. Po naladowaniu sie kondensa¬ tora Ci poprzez diode Di nastepuje przerwa w obwodzie sterowania elementu zaworowego T.Ponowne odzyskanie zdolnosci zaworowych nastepuje po przelaczeniu przelacznikaP ponownie w pozycje 2 pracy silnika. Jednoczesnie przelacza sie przelacznik Pi w pozycje 2 i nastepuje rozlado¬ wanie sie kondensatora Ci. Kondensator C2 na stykach przelacznikaP lagodzi napiecia laczeniowe wystepujace przy zastosowanym kondensatorze pracy Cp silnika. W obwodzie glównym dioda D2 zabezpiecza element zaworowy przed napiecie wstecznym, w momencie odzyskiwania zdolnosci zaworowych. Rezystor Ri powoduje zanik napiecia na bolcach wtyczki przylaczeniowej w przy¬ padku wyciagniecia jej z gniazda sieci.Uklad wedlug wynalazku zapewnia bezpieczenstwo obslugi uzytkownika po zdjeciu pokrywy po zakonczonym procesie rozdrabniania w urzadzeniach gospodarstwa domowego.Uklad ma równiez zastosowanie w maszynach z zamocowanymi ostrymi narzedziami jak pily tarczowe, szlifierki, strugarki, w których zastosowane sa indukcyjne silniki jednofazowe z uzwoje¬ niem pomocniczym lub rozruchowym.Zastrzezenie patentowe Uklad elektronicznego hamowania silnika indukcyjnego jednofazowego urzadzen, w których istnieje potrzeba szybkiego zatrzymania silnika z zamontowanymi narzedziami tnacymi, zwlaszcza w urzadzeniach gospodarstwa domowego — przy czym uklad ten w czasie hamowania wlaczony128 349 3 jest szeregowo z uzwojeniem pomocniczym silnika i sklada sie z elementu zaworowego z wyzwala¬ niem bramkowym, znamienny tym, ze obwód wyzwalania bramkowego elementu zaworowego (T) ma polaczony szeregowo kondensator (Ci) z dioda (Di) zapewniajaca dodatnia polaryzacje bramki, przy czym przelacznik (Pi) w tym obwodzie jest sprzezony z przelacznikiem (P) w obwodzie glównym i wlaczony równolegle z kondensatorem (Ci).128 349 u *u^ri mv 50Hz Th UH ^a ? » Fto.2 Pracownia Poligraficzna UP PRL. Naklad 100 egz.Cena 100 zl' PL