Przedmiotem wynalazku jest regulator predkosci roboczej ciagnika stosowany w ukladzie automatycznej regulacji oporowego momentu obrotowego.W maszynach roboczych typu glebogryzarka, oporowy moment obrotowy jest zalezny od predkosci roboczej ciagnika i od niejednorodnosci gleby.W ciagnikach bez automatycznego regulatora podczas przeciazen spowodowanych niejedno¬ rodnoscia gleby zatrzymuje sie silnik. W celu niedopuszczenia do zatrzymania sie silnika lub tez uszkodzenia elementów napedowych maszyny, operator zmuszony jest do operowania sprzeglem ciagnika. Prowadzi to do przedwczesnego zuzycia sprzegla i jest bardzo uciazliwe w pracy operatora.Regulator predkosci wedlug wynalazku pozwal zmieniac automatycznie predkosc pojazdu tak, aby. roboczy moment obrotowy byl staly.Istota wynalazku polega na wbudowaniu silowników hydraulicznych realizujacych sila osiowa równowazne polozenie nakretki i korpusu lozyska laczacych ustalone osiowo waly odbioru mocy ciagnika i walek maszyny roboczej wzajemnie ze soba polaczone. Zmiana cisnienia w cylindrach silowników hydraulicznych ustala optymalny moment obrotowy przenoszony przez waly ze soba zespolone. Polaczenie gwintowe walu z nakretka i walka wielowypustowego z korpusem lozyska realizowane jest za posrednictwem znanego polaczenia kulkowego zwiekszaja¬ cego czulosc regulatora.Przedmiotem wynalazku jest uwidoczniony w przykladzie wykonania na rysunku ukazujacym regulator w przekroju podluznym.Maszyna robocza, podwieszona lub przyczepiona do ciagnika, napedzana jest przez wal 1 odbioru mocy ciagnika. Wal ten zakonczony jest koncówka z gwintem polaczonym z nakretka 3 zawierajaca kulki, tworzace kulkowe polaczenie gwintowe. Kulki przed wypadnieciem zabezpie¬ czone sa obustronnie pierscieniami 2 i 4. Nakretka 3 poprzez tuleje 5 i pierscien 8jest polaczona z korpusem lozyska 7, srubami 12. Korpus lozyska 7 stanowi piaste wielowypustowego polaczenia kulkowego i na nim równiez jest obsadzone lozysko kulkowe 9 z dzielonym pierscieniem zewnetrz¬ nym. Dzielony pierscien zewnetrzny ulatwia montaz. Korpus lozyska 7 tworzy polaczenia wielo- wypustowe z walkiem 11 maszyny roboczej. Kulki, wchodzace w sklad polaczenia wielowypusto-2 126 663 v (lo :,:; zabezpieczone przed wypadaniem pierscienia 10. Lozysko kulkowe 9 jest dwustronnie podparie w piascie 8, kuna obwodowojest polaczona z tloczyskami silowników hydraulicznych 13 zamontowanych do korpusu urzadzenia. W silownikach hydraulicznych 13 jest podtrzymywane stale cisnienie, co pozwala z zadana sila utrzymywac nakretke 3 regulatora w stalym polozeniu osiowym. Podczas wzrostu sil skrawania na aktywnym narzedziu roboczym maszyny wiekszy moment obrotowy z walka 11 poprzez kulkowe polaczenie wielowypustowe jest przekazywany na kulkowe polaczenie gwintowe. Powstajaca przy tym sila osiowa jest wieksza od sily poosiowej rozwijanej przez silowniki hydrauliczne 13. Powoduje to osiowe przemieszczanie sie piasty.8. Piasta 8 poprzez uklad dzwigniowy jest sprzezona z regulatorem predkosci obrotowej silnika ciagnika.Przesuw osiowy piasty 8 zmniejsza obroty silnika ciagnika. Powoduje to zmniejszenie predkosci ;roboczej silnika oraz niewielkie zmniejszenie predkosci roboczej silnika oraz niewielkie zmniejsze¬ nie predkosci obrotowej narzedzia skrawajacego maszyny roboczej. Prowadzi to w efekcie do ' zrriniejszenia momentu oporowego na narzedziu roboczym. Po zmniejszeniu sie momentu obroto¬ wego spadna sily dzialajace na tloki silników hydraulicznych, których tloczyska zaczna przemie¬ szczac sie zwiekszajac w efekcie predkosc robocza ciagnika oraz predkosc obrotowa walka.Powoduje to wzrost momentu obrotowego.Wartosc stalego momentu obrotowego, przenoszonego przez lancuch kinematyczny napedu narzedzia, który podtrzymuje uklad automatycznej regulacji, zadaje sie cisnieniem w ukladzie hydraulicznym zasilajacym silownik 13. Zastosowanie kulkowegopolaczenia gwintowego i wielo- wypustowego w bardzo znacznym stopniu zwieksza czulosc regulatora wskutek zmniejszenia sil tarcia.Zastrzezenia patentowe 1. Regulator predkosci roboczej ciagnika podtrzymujacy staly moment oporowy organu roboczego maszyny roboczej, znamienny tym, ze zbudowany jest w postaci elementu laczacego wal (1) odbioru mocy ciagnika z walkiem (11) maszyny roboczej poprzez nakretke (3) i korpus lozyska (7) polaczonych wzajemnie tuleja (5), przy czym piasta (8) korpusu lozyska (7) polaczona jest z tloczyskami silowników hydraulicznych (13). 2. Regulator wedlug zastrz. 2, znamienny tym, ze polaczenie gwintowe walu (1) z nakretka (3) oraz polaczenie wielowypustowe walka (11) z korpusem lozyska (7) sa realizowane za posredni¬ ctwem znanego polaczenia kulkowego zwiekszajacego czulosc regulatora.126663 PL