Przedmiotem wynalazku jest uklad sterowania klucza tranzystorowego pracujacego impul¬ sowo, zwlaszcza w stabilizatorach impulsowych, gdzie wymagane jest galwaniczne odizolowanie klucza od reszyty ukladu.Znany uklad sterowania klucza tranzystorowego zawiera transformator impulsowy z jednym lub dwoma uzwojeniami wtórnymi. Napiecie, lub napiecia z uzwojenia wtórnego po odpowiednim przeksztalceniu zalaczaja klucz tranzystorowy, gdy sygnal sterujacy ma wartosc wysoka lub blokujaca go energia zgromadzona w kondensatorze, gdy sygnal sterujacy ma wartosc niska. Uklad taki jest klopotliwy w projektowaniu, a takze w pewnych warunkach trudno jest uzyskac odpo¬ wiednie wartosci takich parametrów, jak amplituda ujemnego napiecia blokujacego zlacze baza- emiter, dopuszczalna zmiana wspólczynnika wypelnienia impulsu, minimalny czas trwania przenoszonego impuslu. Trudno jest takze uksztaltowac zbocza przebiegu, aby zoptymalizowac przelaczenie tranzystora. Wplywa to na ograniczenie parametrów calego urzadzenia, w którym uklad taki jest stosowany.W ukladach wedlug wynalazku poczatek uzwojenia wtórnego polaczony jest z anodami diod czwarta i piata oraz rezystorem, którego drugi koniec polaczony jest z baza tranzystora blokuja¬ cego. Pomiedzy baza i emiterem tego tranzystora znajduje sie rezystor. Emiter polaczony jest z koncem uzwojenia wtórnego transformatora oraz z katoda trzeciej diody, zas kolektor tego tranzystora laczy sie z rezystorem którego drugi koniec laczy sie z jednym z wyprowadzen sygnalu wyjsciowego dolaczonym do emitera klucza tranzystorowego i rezystorem tlumienia napiecia baza-emiter oraz katoda szóstej diody, której anoda polaczona jest z katoda diody czwartej, rezystorem polaryzujacym tranzystor odsycajacy oraz kondensatorem gromadzacym ladunek odsycajacy. Druga okladka tego kondensatora polaczona jest z anoda trzeciej diody i rezystorem emiterowym, którego drugi koniec polaczony jest z emiterem tranzystora odsycajacego. Jego2 126 471 kolektor z kolei laczy sie z katoda piatej diody, drugim rezystorem polaryzujacym tranzystor odsycajacy oraz kondensatorem gromadzacym ladunek odsycajacy. Druga oklada tego kondensa¬ tora polaczona jest z anoda trzeciej diody i rezystorem emiterowym, którego drugi koniec pola¬ czony jest z emiterem tranzystora odsycajacego. Jego kolektor z kolei laczy sie z katoda piatej diody, drugim rezystorem polaryzujacym dolaczonym drugim koncem do bazy, koncówka sygnalu wyjsciowego dolaczona do bazy klucza oraz kondensatorem, którego druga okladka laczy sie z rezystorem tlumienia napiecia baza-emiter.Uklad wedlug wynalazku jest prosty pod wzgledem analizy dzialania, a przez to latwy jest dobór parametrów elementów.Uklad posiada elementy ksztaltujace zbocza impulsów, dzieki czemu zostaja wyeliminowane oscylacje wysokiej czestotliwosci wystepujace na zbyt stromych zboczach.Wynalazek pokazano w przykladzie wykonania na rysunku, który przedstawia schemat ideowy ukladu.Uklad ma jedno wejscie We oraz jedno wyjscie Wy. Sygnal We wypracowany jest przez inne czesci urzadzenia i powinien miec okreslona wartosc napiecia oraz pradu. Sygnal Wy podawany jest bezposrednio na odpowiednie koncówki tranzystora, baze i emiter. Sygnal We podawany jest poprzez diode zabezpieczajaca Di na tranzystor Ti sterujacy uzwojenie pierwotne transformatora impulsowego. Elementy C3 oraz Ri ksztaltuja zbocza sygnalu. Ta czesc ukladu zasilana jest z pomocniczego zródla napiecia zasilajacego Vcc.Dla wysokiej wartosci sygnalu wejsciowego nastepuje nasycenie tranzystora Ti i w efekcie wyindukowanie na stronie wtórnej dodatniej wartosci napiecia U jak pokazano na rysunku.Nastepuje wówczas ladowanie kondensatora Ci poprzez diode D4, nasycenie tranzystora T2 poprzez dzielnik R3 i R4, a przez to przeplyw pradu w obwodzie D5, Wy, R7, T2 i do transformatora.Tranzystor odsycajacy T3 jest wówczas odciety.Dla niskiej wartosci sygnalu We nastepuje odciecie tranzystora Ti, rozladowanie stanu poczat¬ kowego w transformatorze poprzez elementy R2, D2, odciecie tranzystora T2 i zablokowanie klucza tranzystorowego. Wykorzystano do tego celu energie uprzednio naladowanego kondensatora Ci.Diody D3, D5, Dó umozliwiaja rozplyw pradów niezbedny do prawidlowego dzialania ukladu.Rezystor R9 zapewnia polaryzacje utrzymujaca tranzystor odsycajacy T3 na granicy nasycenia po odprowadzeniu ladunku nadmiernego z obszaru zlacza B-E klucza tranzystorowego polaczonego do wyjscia Wy.Zastrzezenie patentowe Uklad sterowania klucza tranzystorowego zawierajacy blok elektroniczny, w którym sygnal wejsciowy podawany jest na obwód sterowania strony pierwotnej transformatora impulsowego poprzez diode zabezpieczajaca, której katoda laczy sie z baza tranzystora sterujacego uzwojenie pierwotne transformatora, a pomiedzy kolektorem i baza tego tranzystora znajduje sie kondensa¬ tor zas pomiedzy baza i emiterem znajduje sie rezystor natomiast uzwojenie pierwotne transforma¬ tora impulsowego wlaczone jest swoim poczatkiem do plusa zródla zasilania pomocniczego, zas koniec dolaczony jest do kolektora tranzystora sterujacego którego emiter laczy sie z masa zródla zasilania pomocniczego, a poczatek uzwojenia wtórnego polaczony jest z katoda diody tlumiacej polaczonej z kolei w szereg z rezystorem, który zamyka obwód tlumiacy do konca uzwojenia wtórnego transformatora, znamienny tym, ze poczatek uzwojenia wtórnego laczy sie z anodami diod czwartej (D4) i piatej (Ds) oraz rezystorem (R3), którego drugi koniec polaczony jest z baza tranzystora blokujacego (T2), pomiedzy baza i emiterem tego tranzystora znajduje sie rezystor (R4), a emiter polaczony jest z koncem uzwojena wtórnego transformatora oraz z katoda trzeciej diody (D3), zaS kolektor tego tranzystora laczy sie z rezystorem (R7), którego drugi koniec laczy sie z jednym z wyprowadzen sygnalu (Wy) dolaczonym do emitera (E) klucza tranzystorowego i rezysto¬ rem (Rs) tlumienia napiecia baza-emiter oraz katoda szóstej diody (Dó), której anoda polaczona jest 2 katoda czwartej diody (D4) i rezystorem (R9) polaryzujacym tranzystor odsycajacy (T3) oraz kondensatorem (Ci) gromadzacym ladunek odsycajacy, druga okladka tego kondensatora pola¬ czona jest z anoda diody trzeciej (D3) i rezystorem emiterowym (Ró), którego drugi koniec126471 3 polaczony jest z emiterem tranzystora odsycajacego (T3), którego kolektor laczy sie z katoda piatej diody (Ds), drugim rezystorem polaryzujacym (R5) dolaczonym drugim koncem do bazy, kon¬ cówka wyjscia sygnalu (Wy) dolaczona do bazy (B) klucza oraz kondensatorem (C:), którego druga okladka sie laczy z rezystorem (Rg) tlumienia napiecia baza-emiter klucza tranzystorowego.OD ^ UJ PL