Przedmiotem wynalazku jest taksometr elektroniczny majacy zastosowanie w komunikacji zwlaszcza w taksówkach.Stan techniki. Znany z polskiego zgloszenia pa¬ tentowego nr P 197 518 T taksometr elektroniczno- -mechaniczny charakteryzuje sie obrotowo-impul- sowym przetwornikiem, do którego dolaczony jest progowy przelacznik polaczony z generatorem oraz z nastawnym dzielnikiem liczby impulsów. Do dzielnika dolaczony jest dekadowy dzielnik, za pomoca którego jest sterowany uklad zliczania jed¬ nostek taryfowych i uklad zadawania oplaty po¬ czatkowej. Uklady sa polaczone z zespolem elek¬ tronicznych wskazników cyfrowych, natomiast e- lektromechaniczne sprzeglo polaczone jest z zespo¬ lem przelacznika taryf. Liczydlo elektromechanicz¬ ne jednostek taryfowych sterowane jest z wyjscia dzielnika dekadowego, natomiast liczydlo elektro¬ mechaniczne liczby kursów sterowane jest z ze¬ spolu przelacznika taryf.Istota wynalazku. Taksometr elektroniczny skla¬ da sie z jednej czesci mechanicznej w postaci wia¬ traczka napedzanego linka predkosciomierza oraz z ukladu elektronicznego stanowiacego uklad wy¬ konawczy. W sklad ukladu wykonawczego wcho¬ dzi: przetwornik impulsów zamieniajacy ruch o- brotowy linki na impulsy elektryczne sterujace poT przez uklad predkosci granicznej — uklad zlicza¬ nia przebytej drogi oraz uklad zliczania czasu po¬ lo 15 25 30 stoju w powiazaniu z ukladem predkosci granicz¬ nej.Wyzej wymienione uklady sa powiazane z licz¬ nikiem koncowym sumujacym pplate za przejazd.Dodatkowymi elementami w taksometrze elektro¬ nicznym sa liczniki elektromechaniczne zliczajace kilometry platne i ogólne oraz jednostki taryfo¬ we i ilosc wynajec pojazdu.Dzialanie ukladu jest nastepujace: Impulsy z przetwornika zostaja wprowadzone po¬ przez uklad predkosci granicznej do ukladu zlicza¬ jacego przebyta droge. Po przebyciu okreslonej i- losci metrów zostaje wyslany impuls do licznika koncowego powodujac zmiane o jedna jednostke taryfowa. Nastapi równiez zmiana stanu licznika elektromechanicznego sumujacego jednostki tary¬ fowe.W przypadku, gdy predkosc pojazdu jest mniej¬ sza od predkosci granicznej nastepuje zablokowa¬ nie ukladu zliczajacego przebyta droge a odblo¬ kowanie ukladu zliczajacego czas postoju. Uklad ten steruje licznik koncowy oraz licznik elektrome¬ chaniczny jednostek taryfowych. Liczniki elektro¬ mechaniczne kilometrów platnych i kilometrów ogólnych sterowane sa bezposrednio z przetworni¬ ka impulsów, a licznik ilosci kursów przyciskiem uruchamiajacym taksometr.W odniesieniu do dotychczasowego stanu tech¬ niki taksometr wedlug wynalazku posiada zalety 124 590124 590 polegajace na wyeliminowaniu czesci mechanicz¬ nych za wyjatkiem napedu w postaci wiatraczka, na znacznym zwiekszeniu zywotnosci i niezawod¬ nosci w dzialaniu.Zaleta jest równiez mozliwosc zastosowania w odniesieniu do róznych typów pojazdów jak rów¬ niez zwiekszenie stopnia dokladnosci uzyskiwanych pomiarów.Objasnienie rysunku. Przedmiot wynalazku zostal uwidoczniony na rysunku, który przedstawia sche¬ mat blokowy elektronicznego taksometru.Przyklad wykonania wynalazku. Do napedu e- lektronicznego taksometru zostala wykorzystana linka predkosciomierza. Powoduje ona ruch obroto¬ wy przetwornika impulsów 1. Przetwornik ten po¬ przez dzielnik dopasowuje ilosc obrotów linki na minute, aby otrzymac 1000 impulsów na przebyty jeden kilometr. Impulsy z przetwornika impulsów 1 podawane sa na uklad rozrózniania predkosci gra¬ nicznej 2 oraz na elektromechaniczne liczniki: ki¬ lometrów ogólnych 3 przez caly czas pracy takso¬ metru i kilometrów platnych 4 z chwila wynaje¬ cia pojazdu.Z chwila uruchomienia taksometru impulsy z przetwornika impulsów 1 poprzez uklad rozróznia¬ nia predkosci granicznej 2 w przypadku jazdy zo¬ staja wprowadzone do ukladu przebytej drogi 5, który po przebyciu okreslonej ilosci metrów po¬ woduje podwyzszenie stanu licznika koncowego 6 o jedna jednostke taryfowa, natomiast gdy po¬ jazd ma predkosc ponizej predkosci granicznej u- klad rozrózniania predkosci granicznej 2 blokuje impulsy z przetwornika impulsów 1 i uruchamia generator podstawy czasu 7. Impulsy z generatora podstawy czasu 7 o czestosci 1 Hz wprowadzone zostaja do ukladu zliczania czasu postoju 8. Po zliczeniu okreslonej ilosci impulsów uklad zlicza¬ nia czasu postoju 8 zmienia stan licznika konco¬ wego 6 o jedna jednostke taryfowa. Z licznikiem koncowym 6 polaczony jest uklad wprowadzajacy minimalna oplate 9, który automatycznie przed 10 15 20 35 40 wlaczeniem taksometru do licznika koncowego 6 wprowadza pierwsza minimalna oplate.Do licznika koncowego 6 podlaczony jest elek¬ tromechaniczny licznik jednostek taryfowych 10, który rejestruje zmiane licznika koncowego 6 o kazda jednostke taryfowa powyzej minimalnej od¬ platy.Elektroniczny licznik kursów 11 rejestruje ilosc wynajec pojazdu. Uruchamiany jest przyciskiem „Start" 12, który jednoczesnie uruchamia takso¬ metr.Zmiana taryf nastepuje poprzez wcisniecie lub wycisniecie niezaleznego przycisku taryfowego 13.Zatrzymanie pracy taksometru nastapi poprzez wci¬ sniecie przycisku „Stop" 14. Wyzerowanie taksome¬ tru nastapi poprzez wcisniecie przycisku „Kaso¬ wanie" 15.Przyciski: „Start" 12, „Stop" 14 i „Kasowanie" 15 sa uzaleznione wzgledem siebie. Wcisniecie przy¬ cisku „Stop" 14 uniemozliwia ponowne uruchomie¬ nie taksometru.Zastrzezenie patentowe Taksometr elektroniczny, znamienny tym, ze sklada sie z jednej czesci mechanicznej w postaci wiatraczka napedzanego linka predkosciomierza o- raz z ukladu elektronicznego stanowiacego uklad wykonawczy, w którym przetwornik impulsów (1) polaczony jest z licznikiem koncowym (6) poprzez uklad rozrózniania predkosci granicznej (2) i ukla¬ dy: zliczania przebytej drogi <5) i zliczania czasu postoju (8) oraz z elektroanecbanicznymi licznikami: kilometrów ogóilnych (3) i kilometrów platnych 1(4), natomiast generator podstawy czasu <7) z ukladem zliczania czasu postoju (8) zmieniajacym statn licz¬ nika koncowego (6) o jedna jednostke taryfowa oraz z ukladem wprowadzajacym minimalna opla¬ te {9) do licznika koncowego (6) przed wlaczeniem taksometru. \ 1 I—A z I— —r—r 4—i—' \ t\— liii l , 4 \_8 \ N F I 11 I l d 6 h r—t—i 1 T 1 9 lit 4 T 1 10 H 1 0 - @ DN-3, z. 449/84 Cena 100 zl PL