* Przedmiotem wynalazku jest ulepszenie kilku czesci skladowych samoczynnych przyrzadów wyrównawczych drazków ha¬ mulcowych, w których powstajacy przy u- ruchoinieniu hamulca ruch kamienia, sli¬ zgaj acego sie w wodizidle, posiadajacem czesc ukosna, przenosi sie zapomoca wo- dzidla na przyrzad wyrównawczy. Przy¬ rzad wyrównawczy posiada ramie, zakon¬ czone czopem, na którym jest umieszczony przegub krzyzowy, polaczony z wolnym koncem drazka wodzacego. Przy produkcji seryjnej korzystnem jest, aby otwory w przegubie krzyzowym dla czopów i drazka wodzacego posiadaly jednakowa wielkosc.Nadto próby wykazaly, ze wytrzymalosc materjalu drazka wodzacego i czopa musi miec okreslona, a w tym przypadku równa wartosc. Jesli bowiem uzyje sie slabszego materjalu, to sily dzialajace na wspomnia¬ ne czesci moga wywolac w nich zbyt silne naprezenia i spowodowac zmiane ich ksztaltu. Jezeli zas uzyje sie silniejszego materjalu, to czesci te sa wtedy zbyt ciez¬ kie, co znów wplywa Sizkodliwie na przy¬ rzad wyrównawczy lub tez wymaga sil¬ niejszego jego wykonania. Przy obecnem dazeniu do mozliwej oszczednosci mate¬ rjalu, nie obnizajacej jednak dokladnosci dzialania danej czesci maszyny, podane sa pewne granice wytrzymalosci materjalów, których w zadnym kierunku nie powinno sie przekraczac. Najodpowiedniej jest za¬ tem stosowac zawsze te same grubosci materjalów, gdyz to upraszcza produkcje seryjna.Óikazalo sief ze przegub krzyzowy, po¬ siadajacy dla czopów j.* drazka wodzacego otwory równej wielkosci, mozna przez o- niylke umiescic odwrotnie i spowodowac przez to badz przeszkody w pracy urza¬ dzenia wyrównawczego, badz tez zgiecie i zniszczenie pewnych czesci.Celem niniejszego wynalazku jest unie¬ mozliwienie takiego odwrotnego umie¬ szczenia przegubu krzyzowego. Otrzymuje sie to w ten sposób, ze przegub krzyzowy w tej czesci, która sie laczy z czopem przy¬ rzadu wyrównawczego, zaopatruje sie w odpowiednie wyciecie, a sam czop — w odpowiedni trzpien lub wystep, podczas gdy czesc, z która sie laczy drazek wodza¬ cy, pozostawia sie bez zmian, wykonujac ja tylko nieco dluzsza, wskutek czego czesc ta nie moze wejsc miedzy ramie przyrzadu wyrównawczego i wystep czopa.Zasada niniejszego wynalazku przed¬ stawiona jest na rysunku.Fig. 1 przedstawia samoczynny przy¬ rzad wyrównawczy z czescia cylindra ha¬ mulcowego w widoku zboku; fig. 2—widok od konca tego samego urzadzenia z od¬ wrotnie umieszczonym przegubem krzyzo¬ wym; fig. 3 — podobny widok z przegu¬ bem krzyzowym, umieszczonym prawidlo¬ wo; fig. 4 — w) powiekszonej skali widok boczny przegubu krzyzowego, ulepszonego wedlug wynalazku; fig. 5 — to samo urza¬ dzenie w widoku od konca.Jak wynika z fig* U przy wyjsciu tlo¬ czyska z cylindra hamulcowego 1 kamien 2 wchodzi w ukosna czesc 3 wodzidla ra¬ mowego 4, przez co drazek wodzacy 5 sciagniety zostaje wbok i uruchomia przy¬ rzad wyrównawczy 6, polaczony z wolnym koncem drazka wodzacego. Polaczenie miedzy przyrzadem wyrównawczym i draz¬ kiem wodzacym stanowi ramie 7, zaopa¬ trzone w czop 8, umieszczony w przegubie krzyzowym 9, polaczonym z drazkiem wo¬ dzacym 5. Jesli przegub krzyzowy, jak przedstawiono na fig. 3, jest umieszczony prawidlowo, czop 8 przy rucliu drazka wo¬ dzacego 5 moze wychylac sie mniej wiecej o równe katy a w obie strony plaszczyzny prostopadlej do kierunku podluznego draz¬ ka wodzacego, przechodzacej przez os przyrzadu wyrównawczego, to znaczy, ze ogólne przesuniecie ramienia 7 przyrzadu wyrównawczego, przy najwiekszem odchy¬ leniu drazka wodzacego, wynosi 2 a. Na¬ lezy zauwazyc, ze koniec drazka wodzace¬ go, polaczony z kamieniem 2, podczas ru¬ chu bocznego calego drazka wodzacego wykonywa ruch prawie równolegly.Jesli natomiast przegub krzyzowy jest umieszczony odwrotnie, jak to przedsta¬ wia fig. 2, to nie mozna uzyskac ogólnego odchylenia ramienia przyrzadu wyrów¬ nawczego = 2a, a prócz tego drazek wo¬ dzacy nie bedzie sie przesuwal równolegle do swego poczatkowego polozenia, lecz u- kosnie, jak to przedstawiono linja kresko¬ wana. Czesc drazka wodzacego, ulozona w kamieniu 2, bedzie wyginana, zass przy po¬ wrocie do punktu wyjscia drazek wodzacy dziala prawie w kierunku promienia na os przyrzadu wyrównawczego, wskutek czego moze powstac wygiecie lub podobne uszko¬ dzenie, i Poniewaz otwory przegubu krzyzowego z wyzej podanych powodów sa równe, h*o- zliwem jest umieszczenie odwrotne prze¬ gubu krzyzowego, i, mimo wyczerpujacych instrukcji, w praktyce to rzeczywiscie sie zdarza. Oczywiscie wtedy przyrzad wy¬ równawczy nie pracuje zadowalajaco, co wywoluje nieusprawiedliwione narzekania.Aby calkowicie uniemozliwic takie od¬ wrotne umieszczenie przegubu krzyzowe¬ go, czop 8 zaopatruje sie w mysl wyna¬ lazku w trzpien lub wystep 10, a przegub krzyzowy w tej czesci — w odpowiednie wyciecie 11, które jest jednak tak duze, ze przegub krzyzowy moze zakreslac, pewien kat dookola czopa 8 (fig. 3 i 5). W celu zabezpieczenia przegubu krzyzowego przed zsuwaniem sie z czopa 8, posiada on ,za- — 2 —tyczka i2. Afey ptdez powyzszego miec je¬ szcze pewnosc, ze nie zajdzie wspomniane odwrotne umieszczenie przegubu, odle¬ glosc 13 mied&y trzpieniem 10 czopa 8 a zatyczka 12, a zatem dlugosc czesci prze¬ gubu krzyzowego, posiada inny wymiar, niz dlugosc 14 czesci przegubu krzyzowe¬ go, do którego dolacza sie drazek kieruja¬ cy 5* W ten sposób monter nie moze czesci przegubu krzyzowego przeznaczonego dla drazka wodzacego 5, zalozyc na czop 8, gdyz przykrylby otwór ctla zatoczki 12 i nie móglby wtedy jej zalozyc. Moze on wiec przegub krzyzowy umiescic tylko w sposób wlasciwy, dzieki czemu zapewnia sie przyrzadowi wyrównawczemu prace bez przeszkód. PL