Przedmiotem wynalazku jest urzadzenie do hamowania i wyladunku dlugich materia¬ lów, a w szczególnosci dlugich kopalniaków opuszczanych zsuwnia spiralna z nadszybia na poziom wyladowczy w kopalniach wegla kamiennego.Stan techniki. Znane tego typu urzadzenie pracuje na zasadzie stopniowego wyhamowania energii opadaja¬ cych kopalniaków przy pomocy ulozyskowanej wahliwie lapy amortyzowanej stalymi i regulowanymi elementa¬ mi sprezyn, cylindrów i innych elementów, o które uderza spadajacy kopalniak.Zasadnicza wada tego urzadzenia jest trudna regulacja i klopotliwe utrzymanie w dobrym stanie amortyzatorów z uwagi na znaczny rozrzut wymiarów i ciezaru kopalniaków, a w konsekwencji powtarzajace sie awarie.Celem rozwiazania, wedlug wynalazku, jest opracowanie urzadzenia do hamowania dlugich materialów, charakteryzujacego sie niezawodnym i szybkim wyladunkiem hamowanej sztuki materialu z urzadzenia hamuja¬ cego do podstawionego wozu, pojemnika itp.Istota wynalazku. Cel ten w proponowanym urzadzeniu jest realizowany poprzez stopniowe hamowanie sztuki materialu w dwóch etapach. Pierwszy etap hamowania nastepuje w dwóch szczekach, a drugi na rucho¬ mym zderzaku, podtrzymywanym silownikiem oraz na szczekach. Jedna ze szczek jest odsuwana lub dosuwana silownikiem, natomiast druga mocowanajest obrotowo w lozysku. Szczeka dosuwna wyposazona jest w prowad¬ niki przeznaczone do ustalenia i prowadzenia szczeki w specjalnej prowadnicy mocowanej do stalej konstrukcji w czasie jej dosuwania i odsuwania od szczeki obrotowej. Plynna i lagodna prace szczeki dosuwnej zapewnia amortyzator. Szczeka obrotowa jest mocowana przegubowo w lozyskach, przytwierdzonych do stalej konstruk¬ cji. Odsuwanie i dosuwanie szczeki dosuwnej do obrotowej oraz wychylanie szczeki dolnej i utrzymywanie jej w zadanym polozeniu zapewniaja odpowiednie silowniki. Szczeka dosuwna, w urzadzeniu przygotowanym do hamowania, jest docisnieta silownikami do szczeki obrotowej. Otwór, utworzony przez docisniete szczeki, jest mniejszy w plaszczyznie ruchu szczeki dosuwnej od wymiaru hamowanego kopalniaka, a wiekszy w plaszczy¬ znie prostopadlej od jego maksymalnego wymiaru.Poniewaz otwór, utworzony przez docisniete szczeki jest mniejszy od wymiaru kierowanego materialu, wiec przesuwajacy sie material podniesie szczeke dosuwna, a nastepnie bedzie przylegal do niej na calej drodze hamowania sila tarcia materialu o szczeki.' ,2 122107 Zasadniczym elementem drugiego etapu hamowania jest ruchomy zderzak podparty silownikiem i prowa¬ dzony w specjalnych prowadnicach mocowanych do stalej konstrukcji.Objasnienie rysunku. Przedmiot wynalazku urzadzenia do hamowania i wyladunku dlugich materialów przedstawiono na rysunku w widoku z boku.Przyklad realizacji wynalazku. Urzadzenie do hamowania i wyladunku dlugich materialów, wedlug wyna¬ lazku, a przedstawione na rysunku, sklada sie ze szczeki dosuwnej \t dosuwanej do szczeki obrotowej 2 za pomoca silowników 3, mocowanych przegubami 11 do szczeki 1 oraz przegubami 10 do stalej konstrukcji.Szczeka dosuwna 1 jest prowadzona prowadnikami 12 w prowadnicach 13, mocowanych do stalej konstrukcji.Elastyczna prace szczeki 1 zapewnia amortyzator 14, którym moze byc cylinder pneumatyczny lub hydrauliczny polaczony na stale z akumulatorem cisnienia 15. Szczeka obrotowa 2 zamocowana jest przegubowo w lozysku 18 przytwierdzonym do stalej konstrukcji urzadzenia. Odpowiednie wychylenie szczeki obrotowej 2 zapewnia silownik 17 polaczony przegubem 20 ze szczeka obrotowa 2 oraz przegubem 19 z konstrukcja stala. Zderzak ruchomy 4 prowadzony jest w prowadnicach 5 zamocowanych do konstrukcji stalej i podparty jest silownikiem 6, którym moze byc cylinder pneumatyczny lub hydrauliczny polaczony stale z akumulatorem cisnienia 9.Uszkodzeniu lub zniszczeniu urzadzenia zapobiega staly zderzak 7 majacy wkladke elastyczna 8. Sterowa¬ nie silownikami 3 podnoszacymi i opuszczajacymi szczeke dosuwna 1 oraz silownikiem 17 obrotu szczeki obrotowej 2 odbywa sie zdalnie ze stanowiska 21. Wyposazenie urzadzenia w nadajniki sygnalów umozliwi prace urzadzenia w cyklu automatycznym.Dzialanie urzadzenia. W polozeniu gotowosci urzadzenia do hamowania szczeka dosuwna 1 jest docisnieta do szczeki obrotowej 2, a zderzak ruchomy 4 jest utrzymywany w przednim polozeniu silownikiem 6. Kierowa¬ ny do urzadzenia kopalniak przesuwa sie pomiedzy szczekami 1 i 2, a nastepnie uderza o ruchomy zderzak 4, przesuwajac go na pewna odleglosc. Podczas normalnej pracy urzadzenia nie dochodzi do uderzenia zderzaka ruchomego 4 o zderzak staly 7, poniewaz sila podparcia silownikiem 6 jest znacznie wieksza niz sila tarcia materialu (kopalniaka) o szczeki 1 i 2. Kopalniak po wyhamowaniu zostanie cofniety zderzakiem ruchomym 4 i ustalony w polozenie do wyladunku. Wyladowanie nastepuje po podniesieniu szczeki dosuwnej 1 silownikami 3, a nastepnie silownikiem 17 obracana jest szczeka 2 w przegubach 18 o okreslony kat zapewniajacy szybki wyladunek materialu.Po wyladowaniu urzadzenie sprowadzone jest do stanu wyjsciowego, przygotowanego do przyjecia nastep¬ nego kopalniaka, przez obrót szczeki 2 silownikiem 17 do polozenia pierwotnego, a nastepnie silownikami 3 opuszczana i dociskana szczeka dosuwna 1 do szczeki 2.Zastrzezenia patentowe 1. Urzadzenie do hamowania i wyladunku dlugich materialów, znamienne tym, ze posiada szczeke dosuwna (1) uruchomiona silownikami (3) i prowadzona prowadnikami (12) w prowadnicach (13) oraz szczeke obrotowa (2) napedzana silownikiem (17) i obracajaca sie w przegubach (18), a ponadto posiada zde¬ rzak ruchomy (4). 2. Urzadzenie do hamowania wedlug zastrz. 1, znamienne tym, ze zderzak (4), prowadzony w pro¬ wadnicy (5) podparty jest silownikiem (6).122 107 10 3 PL