Przedmiotem wynalazku jest zlacze zyl kabla wielkopradowego zwlaszcza do zasilania elektrod pieców lukowych, laczace elementy sztywne z elementami gietkimi toru wielkopradowego.Kable wielkopradowe, stanowiace czesc gietka toru pradowego, znajduja sie podczas pracy pieca w zlozo¬ nym stanie naprezen mechanicznych wywolanych ruchami technologicznymi urzadzenia lukowego (przechyl pieca, obrót sklepienia) oraz obciazeniami dynamicznymi pochodzacymi od silnych pól magnetycznych wywola¬ nych przeplywem pradu o duzych wartosciach skutecznych (rzedu kilkudziesieciu kA). Wynikly stan obciazen decyduje o zywotnosci i niezawodnosci pracy toru wielkopradowego zasilajacego piece lukowe.Obserwacje ruchów kabli przy piecu oraz badania zniszczonych kabli wykazaly, ze podstawowym czynni¬ kiem powodujacym ich uszkodzenie sa silne drgania gietne spowodowane zmiennymi silami elektrodynamiczny¬ mi. W nastepstwie drgan zachodzi zmeczenie materialu drutów, które przejawia sie w postaci calkowitego lub czesciowego zlamania drutów. Zlamanie czesci drutów prowadzi do oslabienia poprzecznego przekroju kabla oraz wzrostu jego rezystancji, co poczatkowo wywoluje zaklócenia przy pracy pieca a nastepnie prowadzi do zerwania kabla.Zmeczeniowe zlamanie drutów zlokalizowane jest w poblizu miejsca ubytku materialów w poprzecznych przekrojach drutów, które powstaja w wyniku ocierania sie drutów o ostre krawedzie otworów zlacza a takze w wyniku wzajemnego ocierania sie silnie docisnietych do siebie elementów kabli; drutów, splotek i zyl. Poza tym zaobserwowano wysuwanie sie zyl z otworów zlacza po dlugotrwalej pracy kabli. Powyzsze spostrzezenia zostaly potwierdzone badaniami eksperymentalnymi na stanowiskach badawczych symulujacych rzeczywiste warunki pracy kabli. W wiekszosci zbadanych kabli (okolo 50%) zniszczenie zlokalizowane bylo w miejscu kontaktu drutów z krawedziami otworów zlacza. Dotychczasowe mocowania zyl kabla w ^laczach nie uwzgled¬ nialy opisanego wyzej ujemnego wplywu zlacza na oslabienie przekroju drutów w obszarze ich polaczenia.Celem wynalazku jest opracowanie zlacza kablowego przy którym nie zachodziloby ocieranie sie drutów zyl kabla o krawedzie otworów oraz uzyskano by wystarczajaco duza wytrzymalosc polaczenia zyl kabla ze zlaczem.2 122002 Cel ten zostal osiagniety przez zastosowanie lagodnego zaokraglenia dolnych krawedzi otworów z_lacza i wypelnienie wyjscia zyl lutem miekkim a takie przez zastosowanie klinów dociskajacych zyly w otworach zlacza majacych rózne zbieznosci na dwóch odcinkach. Kliny o dwóch zbieznosciach zwiekszaja powierzchnie docisku zyl w otworach oraz zapewniaja równomierny rozklad powstalych nacisków.W wyniku zastosowania rozwiazania wedlug wynalazku zostanie odciazona dotychczas stosowana górna spoina oraz zostanie wyeliminowana mozliwosc przetarcia drutów o krawedzie otworów.Przedmiot wynalazku jest przedstawiony w przykladzie wykonania na rysunku, na którym fig. 1 ukazuje przekrój podluzny zlacza kablowego, fig. 2 - szczegól zamocowania kabla w otworze, a fig. 3 - widok konców¬ ki od czola zlacza.Zlacze zyl kabla wielkopradowego sklada sie z korpusu zlacza 3 zawierajacego otwory w które wprowa¬ dzane sa zyly kabla 5 bez izolacji 6. W celu docisniecia zyl do scian otworów wbite sa kliny 1 o dwóch stopniach zbieznosci. Otwory w zlaczu 3 od strony dolnej wykonane sa o krawedziach zaokraglonych i po wprowadzeniu zyl zaspawane lutem miekkim. Otwory od strony górnej równiez sa zaspawane lutem. Na zewnetrznej czesci zlacza nalozony jest plaszcz gumowy 2 z woda chlodzaca zacisniety obejmami 4 przy pomocy srub 7.Zyly 5 po wprowadzeniu w otwory zlacza 3 i docisnieciu do ich powierzchni przez wbicie stozkowych klinów 1 sa zamocowane wstepnie w otworach. Nastepnie od góry i z dolu spawa sie zyly ze zlaczem przy pomocy lutu srebrnego. Nastepnie srebrzy sie licowa strone zlacza. Ze wzgledu na niska zywotnosc polaczenia zyl w zlaczu, która wynika z mozliwosci uszkodzenia powierzchni drutów ostrymi krawedziami otworów zlacz, wykonuje sie zaokraglenie dolnych krawedzi tych otworów promieniem r, oraz uklada sie od dolu spoine z lutu miekkiego. Wartosc promienia r stanowi (0,2 -r 0,4) D, gdzie D jest srednica zyly.Ponadto w celu zwiekszenia wytrzymalosci polaczenia zyl kabla ze zlaczem, uniemozliwiajacemu wysuwa¬ nie sie zyl z otworów w zlaczu kablowym po pewnym czasie pracy, zastosowano kliny 1 w ksztalcie stozka.Dlugosc klina b powinna byc wieksza od polowy dlugosci otworów, co odpowiednio zwieksza powierzchnie docisku zyly w otworze. Zasjfosowany klin 1 sklada sie z dwóch odcinków o róznych zbieznosciach. Zbieznosc pierwszego odcinka jest niewielka (1:40—1:50), dzieki czemu uzyskano równomierny rozklad nacisków wzdluz powierzchni przylegania zyly w otworze zlacza. Drugi odcinek klina 1 ma duza zbieznosc (1:3—1:5) co z kolei umozliwia dobre wejscie i prowadzenie go w zyle.Rozwiazanie zlacza zyl kabli wielkopradowych wedlug wynalazku w znacznym stopniu polepsza zywot¬ nosc i niezawodnosc polaczen elementów sztywnych z elementami gietkimi torów zasilajacych w energie elek¬ tryczna stalownicze piece lukowe.Zastrzezenie patentowe Zlacze zyl kabla wielkopradowego zwlaszcza do zasilania elektrod pieców lukowych, laczace elementy sztywne z elementami gietkimi toru wielkopradowego, znamienne tym, ze otwory zlacza (3), w które wprowadzona jest zyla kabla (5) maja krawedzie zaokraglone promieniem równym 0,20 do 0,4 srednicy zyly, natomiast wyjscie tej zyly jest wypelnione lutem, a w jej koniec jest wbity klin (1) którego dlugosc „b" powinna byc wieksza od polowy dlugosci otworu, przy czym sklada sie on z dwóch odcinków o róznych zbieznosciach.122 002 i i ii i i i i i 11 v i fie.3 fil-1 óportoc falem 1545 /'¦? PL