Przedmiotem niniejszego wynalazkujest maszyna uksztaltowana odpowiednio i przystosowana dp wykonywania poszcze¬ gólnych czynnosci, bpisanych ponizej i majacych na celu wytworzenie pozadanej tkaniny z wlosem.W zakres wynalazku wchodza: przy¬ rzad pomocniczy do wytwarzania tkanin z przyklejonym wlosem, przystosowany w szczególnosci do wyrobu odrebnych od¬ cinków tkaniny; przyrzad do faldowania wlosa, dostosowany zwlaszcza do wytwa¬ rzania szeregu petli prawidlowego ksztal¬ tu, mieszczacych sie bezposrednio jedna przy drugiej, przyczem zalozone juz faldy moga byc przytrzymywane mocno we wla- sciwem polozeniu podczas zakladania na¬ stepnych fald; przyrzad zapomoca które¬ go wojlok zostaje szybko zakladany w szereg fald jednakowego ksztaltu, przy¬ czem grzbiety fald znajduja sie mniej wie¬ cej w jednej plaszczyznie, a faldy zostaja utrzymane we wlasciwem polozeniu pod¬ czas powlekania grzbietów fald lepiszczem oraz przymocowywania do wlosia tkani¬ ny lub innego gietkiego podloza.Wynalazek obejmuje równiez przy¬ rzad, zapomoca którego zostaje szereg fald, przylegajacych do siebie, wytwarza¬ ny pomiedzy zebami grzebienia, ustawio- nemi pod pewnym katem, przyczem grzbiety fald tworza w przyblizeniu pla¬ szczyzny, miedzy któremi znajduja sie faldy, nachylone pod katem do tych pla¬ szczyzn.Po przyklejeniu odpowiedniego podlo¬ za do jednej z tych plaszczyzn i po rozcie¬ ciu przeciwleglych grzbietów fald, po¬ szczególne wlókna sa nachylone pod pew¬ nym katem do podloza tkaniny i rozmie¬ szczone w przyblizeniu równolegle do siebie.Maszyna wykonana wedlug wynalazku przerabia na tkanine z wlosem luzne wlókna, stloczona w wojlok, w odróznie¬ niu od maszyn znanych, przerabiajacych przedze, odcinki nici, niedoprzed i tym po¬ dobne materjaly, przyczem wytwarzani tkaniny moga byc uzywane do robót tapi- ceriskich oraz do wielu innych celów.Zgodnie z powyzszem, do wyrobu tka¬ nin z wlosem uzywa sie wojloka, wytwo¬ rzonego z luznych wlókien, przyczem za¬ leca sie przy wytwarzaniu wojloka ukla¬ dac poszczególne wlókna równolegle do podluznej krawedzi pasma wojlokowego, poniewaz przy takiem ulozeniu wlókien wieksza czesc ich zostaje przyklejona równolegle po zafaldowaniu wojloka do tkaniny podloza, a nie chaotycznie w ra¬ zie ulozenia wlókien we wszystkich kie¬ runkach.Zapomoca maszyny, stanowiacej przed¬ miot wynalazku niniejszego, znaczna czesc wlókien, nieulozonyeh równolegle do po¬ dluznej krawedzi pasma wojloka, zostaje podczas faldowania wojloka ulozona mniej wiecej równolegle do takowej przed przy¬ klejeniem zafaldowanego wojloka do tka¬ niny podloza, Nalezy zaznaczyc jednak, ze maszyna wedlug wynalazku przerabia wojlok nie¬ zaleznie od tego, czy wlókna wojloka sa ulozone równolegle do podluznej krawe¬ dzi pasma wojloka; zaklada ona w faldy równiez przedze i inne materjaly.Niniejszy szczególowo opisany ponizej sposób daje moznosc wytwarzania tkanin z wlosem z wlókien, które moga byc prze¬ rabiane na przedze tylko lacznie z innemi wlóknami i posiadaja wzglednie mala war¬ tosc; nalezy zaznaczyc jednak, ze do wy¬ robu tkanin z wlosem wedlug wynalazku moga byc uzyte oddzielnie lub lacznie wlókna najrozmaitszego rodzaju, wlacza¬ jac w to wlókna pochodzenia roslinnego, zwierzecego lub mineralnego.Do wyrobu np. chodników lub dywa¬ nów zaleca sie uzycie siersci, nie nadaja¬ cej sie skadinad do przedzenia, np. koziej siersci, która posiada wzglednie mala war¬ tosc, lecz nadaje sie do wyrobu powyz¬ szych tkanin wieceij, niz wlókna, które mo-ga 1byc przerabiane na przedze, mianowi¬ cie dzieki temu, ze wspólczynnik tarcia wzajemnego wlókiem koziej siersci; jest znacznie niniejszy, wiec wykonane z niej przedmioty znacznie mniej wycieraja sie i sa trwalsze.Róznice w trwalosci nalezy zapewne przypisac tej okolicznosci, ze wlókna welniane, które daja sie snuc z latwoscia, posiadaja bardzo drobne wloski na swej powierzchni zewnetrznej, umozliwiajace snucie nici, podczas gdy wlókna innego ro¬ dzaju, np. kozia siersc, posiadaja minimal¬ na ilosc wlosków, wobec czego przyczep¬ nosc tych wlókien jest bardzo nieznaczna.W razie chodzenia po dywanie lub chodniku, wykonanym z wlókien welnia¬ nych, poszczególne wlókna ocieraja sie wzajemnie, wskutek czego szybko sie zu¬ zywaja, a dywan lub chodnik niszczy sie.W tkaninie wykonanej w mysl wyna¬ lazku, np. iz koziej siersci, poszczególne wlókna równiez ocieraja sie wzajemnie, lecz ze znacznie mniejszem tarciem, wo¬ bec czego przy chodzeniu po takiej tkani¬ nie zuzycie jej jest wzglednie male.Wreszcie dzieki zastosowaniu lepi¬ szcza, najlepiej wulkanizowanej gumy, oraz gietkiego podloza, wykonanego z tkaniny, lub z tej podobnego materjalu, wytwarza sie tkanina z wlosem, podatna 1 sprezysta, która sprezynuje podczas cho¬ dzenia po niej.Na zalaczonym rysunku przedstawio-* ny jest przyklad wykonania wynalazku, fig. 1 przedstawia widok zgóry odcinka pasma wojloka, w którym poszczególne luzne wlókna ulozone sa w przyblizeniu równolegle do podluznej krawedzi pasma; fig. 2 — przekrój podluzny pasma uwi¬ docznionego na fig. 1; fig. 3 ma sluzyc do wyjasnienia niniejszego sposobu zaklada¬ nia wojloka w petle, wzglednie faldy, oraz przedstawia przyrzad do zakladania woj¬ loka w faldy pomiedzy zebami grzebienia; fig; 4 przedstawia widok zgóry pasma woj¬ loka ulozonego w faldy zapontoca tnas^y* ny wedlug wynalazku, przyczem czesc pasma zostala powleczona lepiszczem, czesciowo przykrytem tkanina podloza; fig. 5 uwidocznia podluzny przekrój tgrzer bienia, pomiedzy którego ziebami ulozone sa faldy wojloka, przedstawione równiez w przekroju, przyczem czesc grzbietów fald powleczona jest lepiszczem, czescio¬ wo przykrytem tkanina podloza; fig. 6 przedstawia przekrój tkaniny z wlosem, po rozcieciu iiieprzyklejonych grzfcietów fald, nastroszeniu wlosa i przystrzyzeniu go celem nadania jednakowej dlugosci; fig. 7 przedstawia maszyne do wyrobu tkanin wedlug wynalazku z uwidocznie¬ niem poszczególnych jej czesci, przezna¬ czonych do wykonywania poszczególnych czynnosci; fig. 8 uwidocznia schematycz¬ nie kolejnosc poszczególnych czynnosci przy wyrobie tkanki z wlosem; fig. 9 przedstawia odmiane przyrzadu, uwidocz¬ nionego na fig. 3, która sklada sie zasad¬ niczo z takiohze narzadów poszczególnych, lecz wyróznia sie tem, ze zeby grzebienia, czesci przyrzadu do faldowania wojloka oraz przytrzymywania zalozonych juz fald sa nachylone pod katem, wskutek czego zalozone faldy równiez sa nachylone w stosunku do plaszczyzny stycznej do grzbietów fald; fig. 10 przedstawia w zwiekszonej skali widok zboku mecha¬ nizmu, poruszajacego przyrzad do faldo¬ wania oraz przesuwajacego go wzdluz grzebienia; fig. 11 — przekrój poprzeczny przyrzadu do faldowania wzdluz lkiiji 11— 11 fig. 10; fig. 12 — widok zboku tegoz, przyczem poszczególne jego czesci uwi¬ docznione sa w polozeniach, które zajmu¬ ja podczas przesuwania sie przyrzadu wzdluz grzebienia; fig. 13 — przedstawia w zwiekszonej podzialce i czesciowym przekroju widok zprzodu plytek, zapo- moca których zostaja zakladane faldy, wraz z lapkami dociskowemi, sluzacemi do przytrzymania we wlasciwem poloze- — 3 —niu grzbietów fald zalozonych, przyczem wzmiankowane czesci uwidocznione sa w polozeniach, które zajmuja w chwili ukon¬ czenia zakladania faldy; fig. 14 wskazuje przekrój czesci wzdluz linji 14—14 fig. 13.Maszyna stanowiaca przedmiot niniej¬ szego wynalazku przedstawiona jest na fig. 9—14 i nadaje sie specjalnie do wyro¬ bu tkanin z wlosem przyklejonym w poni¬ zej opisany isposób.Przy wyrobie tkanin z przyklejonym wlosem, zaleca sie uprzednio przygotowac nalezycie stosowany do wyrobu surowiec, np. siersc, welne, jute luib inne wlókna, przepuszczajac go przez sortowniki odpo¬ wiedniej do rodzaju wlókien konstrukcji, celem rozdzielenia w mniejszym lub wiek¬ szym stopniu poszczególnych wlókien oraz usuniecia lzanieczyszczen.Nastepnie surowiec przepuszcza sie przez maszyne czesankowa, celem osta¬ tecznego rozdzielenia wlókien oraz wy¬ tworzenia pasma wojloka o jednostajnej w przyblizeniu grubosci.Wlókna zaleca sie umieszczac na ta¬ smie przenosnika tak, aby wieksza czesc wlókien umieszczona byla równolegle do podluznej krawedzi pasma wojloka, lecz zadawalniajace wyniki mozna osiagnac równiez bez ukladania wlókien wzdluz pa¬ sma przy zastosowaniu odpowiedniego przyrzadu do faldowania (Przyrzad do faldowania „Blamize"), zapomoca które¬ go pasmo, wytworzone przez maszyne cze¬ sankowa zostaje zlozone w faldy po¬ przeczne.Zaleca sie jednak wzmiankowane po¬ wyzej ukladanie wlókien równolegle do podluznej krawedzi pasma, przyczem po¬ czatkowo moze byc wytwarzane pasmo szersze i grubsze, niz potrzeba1 poczem pasmo to przepuszcza sie pomiedzy wal¬ cami z jednoczesnem zmniejszaniem jego szerokosci, celem otrzymania pasma nale¬ zytych szerokosci i grubosci.Zapomoca powyzszego przeciagania pa¬ sma pomiedzy walcami poszczególne wlók¬ na zostaja ulozone w przyblizeniu równo¬ legle w kierunku podluznym, wskutek cze¬ go sltrata na wlóknach, spowodowana u- lozeniem ich wpoprzek pasma wojloku zmniejsza sie do minimum.Grubosc pasma dobiera sie w zalezno¬ sci od pozadanej gestosci wlosia na wy¬ twarzanej tkaninie oraz od rodzaju uzy¬ tych wlókien, przyczem zostaje zgóry o- kreslona.Podany ponizej szczególowy opis ry¬ sunku wyjasnia poszczególne czynnosci, wykonywane podczas wyrobu tkanin z wlosem oraz przyrzady, sluzace do tego celu.Po wytworzeniu w powyzej opisany sposób pasma 10 wojloka o pozadanej grubosci i szerokosci, zaleca, sie doprowa¬ dzac je zapomoca fartucha lub przenosni¬ ka tasmowego 12, przesuwajacego sie z odpowiednia szybkoscia do grzebienia 11, maszyny do faldowania 13 odpowiedniej konstrukcji.Na fig. 7 uwidoczniona jest jedna z od¬ mian maszyny do wyrobu wlosa, czyli do faldowania wojloka, przystosowana do biegu ciaglego i skladajaca sie zasadniczo z bebna 14, któremu zaleca sie nadac sze¬ rokosc nieco wieksza, od szerokosci pasma wytwarzanej tkaniny z wlosem.Beben jest osadzony w odpowiedni sposób w lozyskach i wykonywa powolny ?ruch obrotowy. Naped bebna uskutecznia sie w dowolny odpowiedni sposób, zaleca sie jednak zastosowac w tym celu prze¬ kladnie slimakowa o slimacznicy na obwo¬ dzie bebna i sprzegajac ja z odpowiednim slimakiem.Do walcowej powierzchni zewnetrznej bebna przymocowana jest pewna wieksza ilosc plytek 16, które zaleca sie umiescic równolegle do podluznej osi bebna, przy¬ czem plytki te sa rozmieszczone w poza¬ danej wielkosci odstepach, celem utwo¬ rzenia wymaganej ilosci fald na 1 cm dlu- — 4 —gosci pasma wyrabianej tkaniny. Plytki powimny byc nalezycie przymocowane i mocno osadzone na .powierzchni bebna; dzialanie plytek fest podobne do dziala¬ nia strun warsztatów tkackich, uzywanych do wyrobu welnianych tkanin z wlo¬ sem.Przedstawione na fig. 3 i 7 plytki osa¬ dzone sa na bebnie w kierunkach promie¬ ni, wobec czego wlókna, ulozone w faldy, beda skierowane prostopadle do po¬ wierzchni wojloka, stycznej do grzbietów fald. Nalezy jednak zaznaczyc, ze plytki zaleca sie umiescic nieco pochylo, jak to uwidoczniono na fig. 10, 12 i 14, wobec czego ulozone w faldy wlókna, a wiec i wlosy na tkaninie, beda nachylone pod tymze katem, czyli nastawione.Zwykle zaleca sie nadawac plytkom nachylenie takie, alby plytki tworzyly z pionem kat, wynoszacy okolo 30°, przy- czem plytki odchylone sa od pionu w kie¬ runku przesuwania sie pasma wojloka; w tym przypadku przyrzad do faldowania wojloka nastawia sie pod takimze katem do tasmy przenosnika 12.Przez nastawienie plytek i przyrzadu do faldowania wojloka we wzmiankowa¬ nym kierunku, a nie w odwrotnym, zwiek¬ sza sie wyciaganie wlókien, wskutek cze¬ go ulatwia sie ukladanie sie wlókien rów¬ nolegle do siebie, oraz zapobiega sie jed¬ noczesnie zginaniu sie plytek, które za¬ chodzi w razie nachylenia ich w odwrot¬ nym kierunku.Bezposrednio nad bebnem 14 umie¬ szczony jest przyrzad do faldowania woj¬ loka 13, który zawiera ostrze do faldowa¬ nia 20, wsuwajace sie okresowo pomiedzy plytki 16 umocowane na bebnie i* wtlacza¬ jace wojlok pomiedzy te plytki na pewna glebokosc, w zaleznosci od nastawienia przyrzadu; w tym celu skok ostrza moze byc zmieniany, przyczem zmienia sie oczy¬ wiscie glebokosc zakladanych fald.Celem utrzymania .wojloka we wlasci- wem polozeniu podczas zakladania fald oraz przytrzymania fald juz zalozonych, przyrzad do faldowania wyposazony jest w narzad, przytrzymujacy ostatnio zalo¬ zona falde i skladajacy sie z czesci, doci¬ skajacych grzbiety fald do odpowiednich krawedzi plytek oraz ostrza pomocnicze* go, wsuwajacego sie wglab zalozonej juz faldy, celem przytrzymywania faldy we wlasciwem polozeniu.Najwiecej odpowiednie urzadzenie przedstawione jest na fig. 3 i sklada sie z lapki dociskowej 22, która dociska grzbiet ostatnio zalozonej faldy do krawedzi plytki 16*, ostrza pomocniczego czyli wtórnego 24, wsuwanego nastepnie wglab utworzonej ostatnio petli w polozenie, któ¬ re zajmowalo poprzednio ostrze „falduja¬ ce" 20, oraz pomocniczej lapki docisko¬ wej 26 przesuwanej ku dolowi, celem przytrzymania grzbietu zakladanej faldy i dociskania go do plytki 16", dzieki czemu ostatnio zalozona falda umocowana zosta¬ je w nalezyty sposób, a nowa falda moze byc zakladana bez uszkodzenia faldy za¬ lozonej poprzednio.Przy zakladaniu nastepnej faldy ostrze faldujace 20 opuszcza sie na przylegly od¬ cinek pasma wojloka i wtlacza go pomie¬ dzy plytki 16" i 16"', zakladajac nowa petle.W przyrzadzie do faldowania, uwidocz¬ nionym na fig. 3 i 7, ostrze pomocnicze 24 jest przymocowane na stale do pomocni¬ czej lapki dociskowej 26; nalezy jednak zaznaczyc, iz czesci te moga nie byc po¬ laczone na stale i moga byc poruszane wzajemnie niezaleznie.Lapki dociskowe 22 i 26 oraz ostrze faldujace i pomocnicze 20 i 24 zaleca sie osadzic przesuwnie w ramie 28; czesci te moga byc wprawiane w ruch zapomoca dowolnego urzadzenia odpowiedniego.W przykladzie wykonania, przedsta¬ wionym na fig. 7, rama 28 osadzona jest wahliwie na czopie 30, umocowanym w — 5 —wieszaku 32, który jest przymocowany we wlasciwem miejscu w dowolny sposób.Do poruszania przyrzadu sluzy kulak 34, którego ruch obrotowy sprzezony jest w pozadany sposób z obrotowym ruchem bebna 14. W tym/ celu na osi kulaka moze byc osadzone kólko zebate 36, sprzezone zapomoca lancucha z wiencem zebatym, wykonanym na obwodzie bebna 14, cho¬ ciaz moze byc oczywiscie zastosowane do¬ wolne inne odpowiednie urzadzenie nape¬ dowe. Kulak 34 porusza okresowo ramie 40 dzwigni katowej 40, 46 zawieszonej na czopie 42, osadzonym we wsporniku 43 wieszaka 32. W ramieniu 46 tej dzwigni wykonane jest podluzne wyciecie 44, w którem moze przesuwac sie czop 48, osa¬ dzany w krzyzulcu 50, który slizga sie w ramie 28 wzdluz prowadnic 52 i 54.Jak przedstawiono na rysunku, ostrze faldujace 20 przymocowane jest sztywno do krzyzulca 50, a pomocnicza lapka do¬ ciskowa 26 umocowana jest przesuwnie w stosunku do krzyzulca 50, przyczem zale¬ ca sie polaczyc ja z tym krzyzulcem zapo¬ moca sprezyny 56.Lapka dociskowa 22 umocowana jest w podobny sposób w stosunku do pomocni¬ czej lapki dociskowej 26; o wystep 60 ostrza pomocniczego 22 zaczepiona jest sprezyna 58, przyciskajaca lapke docisko¬ wa 22 ku dolowi. Sprezyna 62 wywiera stale na czop 48 nacisk, powodujacy prze¬ suwanie sie wbok przyrzadu do faldowa¬ nia po zalozeniu kazdej z fald, wskutek czego jest umozliwione zakladanie na¬ stepnej faldy w chwili, w której beben i przyrzad do faldowania zajma odpowied¬ nie wzgledem siebie polozenie. Podczas dzialania przyrzadu do faldowania naj¬ pierw opuszcza sie lapka dociskowa 22 na grzbiet poprzedtaio zalozonej faldy i do¬ ciska go pod dzialaniem sprezyny 58 do krawedzi plytki 16'.Po docisnieciu lapki dociskowej 22 po¬ miedzy plytkami 16' i 16" wsuwa sie ku dolowi ostrze pomocnicze, czyli przytrzy¬ mujace falde 24 az do chwili, w której kra¬ wedz ostrza dotknie wewnetrznej strony grzbietu faldy, czyli opusci sie na glebo¬ kosc odpowiadajaca wysokosci wlosia wy¬ twarzanej tkaniny. Jedtnoczesnie z ostrzem 24 opuszcza sie pomocnicza lapka doci¬ skowa 26 polaczona na stale z ostrzem 24 i dociska pod dzialaniem sprezyny 56 grzbiet zakladanej faldy do krawedzi plytki 16".Przy nastepujacym zkolei ruchu ku do¬ lowi wlasciwego ostrza faldujacego 20, wprawianego w ruch i przesuwanego ku dolowi zapomoca odpowiedniego odchyle¬ nia ramienia 46 dzwigni katowej, spowo¬ dowanego naciskiem kulaka 34 na ramie 40 tejze dzwigni, czop 48 przesuwa sie w podluznem wycieciu 44 tak, iz sciska spre¬ zyne 62, a ostrze faldujace opuszcza sie na przylegajacy do przyrzadu odcinek pasma wojloka 10 i wtlacza wojlok pomie¬ dzy plytki 16" i 16"' (fig. 3).Z powyzszego wynika, ze ostrze faldu¬ jace 20 slizga sie i przesuwa podczas swe¬ go ruchu ku dolowi, wzdluz odcinka pa¬ sma, wynoszacego w przyblizeniu polowe dlugosci faldy, przyczem pasmo wojloku jest przeciagane przez krawedz plytki 16"', wskutek czego poszczególne wlókna zo¬ staja przesuniete wzgledem siebie i ukla¬ daja sie wzajemnie równolegle w kierunku podluznej krawedzi pasma wojloka, czyli innemi slowy prostopadle do wstepujacej do przyrzadu czesci pasma i do grzbietów fald. ' Podczas zakladania faldy zaleca sie obracanie bebna z pewna stala szybkoscia obrotowa, przyczem narzady, sluzace do zakladania fald oraz ich przytrzymywa¬ nia, obracaja sie dookola osi czopa 30, po¬ zostajac w zetknieciu z plytkami az do chwili, w której kulak 34 obróci sie i usta¬ wi tak, iz ramie 40 dzwigni katowej zosta¬ nie zwolnione.Wtedy sprezyna 47 przesuwa ramie 46 — 6 —tejze dzwigni zpowrotem w polozenie po¬ czatkowe, przyczem krzyzulec 50 przesu¬ wa sie do góry wzdluz prowadnic 52 i 54, a narzady, sluzace do zakladania fald i ich przytrzymywania odsuwaja sie od ply¬ tek w [polozenie, uwidocznione nia fig. 7.Podczas odsuwania do góry czesci przy¬ rzadu do faldowania, pierwszem zostaje wyciagniete ostrze faldujace 20, poczem podnosi sie pomocnicza lapka dociskowa 26 i wyciaga sie z pomiedzy plytek ostrze pomocnicze 24, wreszcie usuwa sie lapka dociskowa 22. Niezwlocznie po odsunieciu sie lapki dociskowej 22 od krawedzi plyt¬ ki 16* sprezyna 62 przesuwa zpowrotem czop 48 w wycieciu 44 w jego poczatkowe polozenie, przesuwajac przytem pracuja¬ ce czesci przyrzadu do faldowania w spo¬ sób opisany powyzej w polozenie, w któ- rem przyrzad ten moze uskutecznic zalo¬ zenie nastepnej faldy, gdy wystep 34 spo¬ woduje ponowne zetkniecie sie przyrzadu do faldowania z pasmem wojloka.Po utworzeniu petli czyli fald wojloka, mieszczacych sie pomiedzy plytkami, umo- cowanemi na bebnie 14 w sposób opisany powyzej, wystawione nazewnatrz grzbiety fald wojloka powleczone zostaja warstwa lepiszcza, celem utworzenia nieprzerwanej powloki jednostajnej grubosci, oznaczo¬ nej liczba 65 w przykladzie uwidocznio¬ nym na fig. 4 i 5.Nalozenie warstwy lepiszcza moze byc uskutecznione zapomoca walka 64, który zaleca sie zasilac roztworem lub zawiesi¬ nami dajacego sie wulkanizowac kauczu¬ ku 65 ze zbiornika 66. Nalezy jednak za¬ znaczyc, ze kleiwo moze byc nalozone na grzbiety fald celem utworzenia warstwy jednakowej grubosci zapomoca odpowied¬ nio uksztaltowanej lapki lub szczotki lub innego odpowiedniego przyrzadu. Po uzy¬ ciu roztworu lub zawiesin kauczuku, klei¬ wo to zachodzi na pewna glebokosc po¬ miedzy poszczególne wlókna faldy, wsku¬ tek czego skleja nietylko wystajace naze¬ wnatrz grzbiety fald, lecz równiez po¬ szczególne wlókna pomiedzy soba w dol¬ nej czesci fald.Ilosc zuzytego lepiszcza kauczukowego oraz jego plynnosc nalezy regulowac tak, aby zapobiec przenikaniu lepiszcza pomie¬ dzy wlókna poza wygieciem faldy, celem otrzymania najwiekszego sklejenia wló* kien przy uzyciu minimalnej ilosci roztwo¬ ru kauczuku.W razie uzycia minimalnej ilosci roz¬ tworu kauczuku, odcinki wlókien znajdu¬ jace sie w prostych czesciach petli, wzglednie fald, nie beda zawieraly zasad¬ niczo lepiszcza pomiedzy soba; po usku¬ tecznieniu wulkanizacji kauczuku i wy¬ konczeniu tkaniny, wystajacy z niej wlos bedzie wolny od przywierajacych do niego czasteczek lepiszcza, które utworzy na tkaninie podloza warstwe jednostajnej w przyblizeniu grubosci.Po nalozeniu warstwy kauczukowego lepiszcza na grzbiety fald nadmiar rozpu¬ szczalnika, znajdujacego sie w tej war¬ stwie zaleca sie usunac zapomoca spreza¬ nego powietrza, które moze byc równiez ogrzane i wdmuchiwane za posrednictwem jednej lub kilku dysz 70. Celem ulatwie¬ nia usuwania nadmiaru rozpuszczalnika, beben moze byc ogrzewany wewnatrz za¬ pomoca dysz 68, doprowadzajacych gora¬ ce powietrze. Po dbstatecznem wysusze¬ niu warstwy lepiszcza kauczukowego, na powleczone tern lepiszczem grzbiety fald wojloku naklada sie odpowiednia tkanine lub inne gietkie podloze. Do tego celu za¬ leca sie uzywac grubej tkaniny, uzywanej do wyrobu worków, lub innej taniej tka¬ niny, chociaz mozna oczywiscie stosowac drozsze tkaniny, przyczem rodzaj tkaniny dobiera sie przez fachowców w zaleznosci od przeznaczenia wytwarzanej tkaniny z wlosem.Przy wyrobie tkanin z wlosem, uzywa¬ nych do robót tapicerskich, nalezy stoso¬ wac cienkie plótno zwykle lub lniane, - 7 —przyczem clo wyrobu wlosu w tym przy¬ padka nalezy równiez uzyc wlókien wyz¬ szego gatunku.Tkanine 72, stosowana jako podloze, ' nalezy uprzednio powlec cienka warstwa 75 lepiszcza skladajacego sie z dajacego sie wulkanizowac kauczuku, przyczem za¬ leca sie stosowac lepiszcza o skladzie zbli¬ zonym do skladu lepiszcza 63, nakladane¬ go na grzbiety fald wojloka. Po nalozeniu na tkanine podloza cienkiej warstwy lepi¬ szcza i jej wysuszeniu, tkanine podloza przymocowuje sie do powleczonej lepi¬ szczem powierzchni grzbietów fald wojlo¬ ka w ten sposób, iz tkanine podloza do¬ ciska sie do powierzchni wojloka zapomo- ca walka 78 pod pewmem cisnieniem, po- czem lepiszcze poddaje sie wulkanizacji, celem utworzenia z niego jednolitego lacz¬ nika, zespalajacego grzbiety fald wlosa z tkanina podloza w jedna calosc.Wulkanizacja lepiszcza moze byc u- skuteczniona np. zapomoca ogrzewanych para form 80, 82, przycziem czynnosc ta moze byc wykonywana w sposób ciagly za posrednictwem urzadzenia przedsta¬ wionego na fig. 7.Urzadzenie powyzsze zawiera ciezar 84, zawieszony na osi bebna tak, iz sro¬ dek ciezkosci jego znajduje sie ponizej li- nji, przechodzacej przez opory bebna.Formy do wulkanizacji 80, 82 zaleca, sie dociskac do niepowleczónej lepiszczem strony tkaniny podloza, przyczem, celem dociskania form do tkaniny podloza pod nalezytem cisnieniem, formy te sa sprze¬ zone z tlokami 86, 88, przesuwajacemi sie pod dzialaniem sprezyn w odpowiednio rozmieszczonych cylindrach. Formy przy¬ cisniete do tkaniny obracaja sie wraz z bebnem wzdluz pewnego liiku, poczem for¬ my zostaja odsuniete od tkaniny zapomo¬ ca odpowiednio doprowadzonego czynni¬ ka sprezonego i powracaja w polozenie poczatkowe.Przysuwanie i odsuwanie form usku¬ tecznia sie w sposób nastepujacy: po obró¬ ceniu form, docisnietych do zespolonych w jedna calosc tkaniny podloza i wojloka, wraz z bebnem wzdluz zgóry okreslonego luku, którego dlugosc moze byc zmieniona na zadanie zapomoca odpowiedniego roz¬ mieszczenia otworów 92 i 94, sprezony czynnik, doplywajacy z komory 90, prze¬ chodzi otworami 92 i 94 (otwór 94 w tej chwili stanowi przedluzenie otworu 92) oraz kanalem np. 96 do cylindra, zawiera¬ jacego tlok 86, wywiera nacisk na po¬ wierzchnie tego tloka i przesuwa go wbrew przeciwdzialaniu sprezyny 87 tak, iz forma 80 odsuwa sie od tkaniny.W podobny sposób zostaja odsuniete formy 82 i 83 jednoczesnie z forma 80, po¬ czem ciezar 84, którego srodek ciezkosci zostal poprzednio odchylony w prawo wskutek obracania sie bebna i form w kie¬ runku odwrotnym od kierunku ruchu wska¬ zówki zegara, powraca wraz z formami w polozenie poczatkowe, uwidocznione na fig. 7, przy którem srodek jego ciezkosci miesci sie w plaszczyznie pionowej pod osia bebna.W chwili ustawienia sie ciezaru w to polozenie, sprezony czynnik, znajdujacy sie w cylindrach uchodzi przez otwór 100 do komory 98, wskutek czego formy 80, 82 i 83 zostaja ponownie docisniete do powierzchni bebna zapomoca sprezyn 87, 89 oraz sprezyny, dociskajacej do bebna forme 83.W ten sposób pod wulkanizatorami zo¬ staje umieszczony nastepny odcinek powle¬ czonej lepiszczem tkaniny, który poddaje sie nastepnie wulkanizacji; zabieg powyz¬ szy powtarza sie wielokrotnie, przyczem tkanina ulegajaca wulkanizacji stopnio¬ wo nawija sie nieprzerwanie na beben, 14, poczem jest zdejmowana z plytek nie¬ przerwanie zapomoca odpowiedniego przy¬ rzadu.Zamiast uskuteczniania wulkanizacji lepiszcza w powyzej opisany sposób, lepi- — 8 —szcze moze byc poddane na bebnie wstep¬ nej tylko wulkanizacji, przyczem lepiszcze zestala sie, poczem wulkanizacja dopelnia sie zapomoca przesuwania tkaniny, ulozo¬ nej w dlugie zwisajace faldy, przez ogrza¬ na odpowiednio komore, chociaz sposób o- pisany poprzednio moze byc zalecony do zastosowania w wiekszosci przypadków.Przted zdjeciem! z plytek, pozadane jest oziebianie tkaniny, znajdujacej sie na bebnie, zapomoca wdmuchiwania zimne¬ go powietrza lub stosowania innego odpo¬ wiedniego przyrzadu oziebiajacego 102, poczem tkanina zisuwa sie z plytek, nawi¬ jajac sie na walek 104 lub zostaje zdjeta w inny odpowiedni sposób. Nastepnie tka¬ nina dochodzi do przyrzadu nozycowego 106, rozcinajacego nieprzyklejone grzbiety fald, wskutek czego poszczególne wlókna prostuja sie i (tworza wlos.Po rozicieciu grzbietów fald wlos moze byc poddany dzialaniu pary, poczem ule¬ ga nastroszeniu zapomoca szczotki 108, celem usuniecia z tkaniny luznych nie- przyklejonych wlókien oraz wyprostowa¬ nia tychze.Po uskutecznieniu powyzej opisanych zabiegów, dokonane zostaje wykonczenie wytwarzanej tkaniny, mianowicie przy- strzyzenie wlosa zapomoca przyrzadu no¬ zycowego 110 celem nadania mu jednako¬ wej wysokosci i wyrównania go, poczem tkanina moze byc wyczyszczona lub wy- szczotkowana i zwinieta w rolki lub po¬ cieta na odcinki pozadanej dlugosci.Powyzej zostal ogólnikowo opisany sposób wytwarzania tkaniny z wlosem, przyczem kolejnosc poszczególnych za¬ biegów uwidoczniona jest schematycznie na fig. 8.Zasadnicze czesci skladowe przyrzadu do faldowania przedstawionego w najdo¬ godniejszej postaci jego wykonania na fig. 3, stanowia: plaski grzebien 11, zastoso¬ wany zamiast walcowego grzebienia, uwi¬ docznionego na fig. 7, oraz narzady do za¬ kladania fald i przytrzymywania fald juz zalozonych, przyczem narzady te porusza¬ ne sa zapomoca korbowodu, polaczonego z kolem rozpedowem. Podczas zakladania fald narzady powyzsze przesuwaja sie wraz z grzebieniem, po zalozeniu zas fal¬ dy przesuwaja sie zpowrotem w poloze¬ nie poczatkowe, celem zalozenia nastep¬ nej faldy.W opisanej odmianie przyrzadu grze¬ bien przesuwa sie wzdluz prowadnic za¬ pomoca zazebiajacego sie z nim nagwinto¬ wanego wrzeciona, obracanego w dowolny odpowiedni sposób.Narzady do zakladania i przytrzymyv wania zalozonych juz fald poruszane sa tak, iz ustawiaja sie kolejno w odpowied¬ nie wzgledem plytek, czyli zebów* grzebie¬ nia polozenia, celem zakladania kolejno po sobie nastepujacych fald1 przyczem ruch ten moze byc powodowany np. zapo¬ moca prowadniczych tarcz, opisanych po¬ nizej.W przedstawionym na rysunku przy¬ kladzie wykonania przyrzadu do faldowa¬ nia wlosa w najdogodniejszej jego posta¬ ci liczba 13 oznacza wlasciwy przyrzad do zakladania fald, zawierajacy narzady do zakladania i przytrzymywania fald juz za¬ lozonych.Przyrzad moze byc napedzany zapo¬ moca dowolnego zródla sily, np. silnika 112, sprzjezonego za posrednictwem odpo¬ wiedniej pedni pasowej z kolem pasowem 114, przenoszacem naped bezposrednio na przyrzad 13.W przedstawionym na rysunku przy¬ kladzie wykonania kolo pasowe 116, osa¬ dzone na wale silnika 112, polaczone jest zapomoca pasa 120 z wiekszem nieco ko¬ lem pasowem 118, umocowanem zapomoca klina na walku 122.Na walku 122 osadzone jest male ko¬ lo pasowe 124 sprzezone pasem 126 z ko¬ lem pasowem 114, przenoszacem naped na poszczególne czesci skladowe wlasciwego — 9 —przyrzadu do zakladania fald. Kolo paso¬ we 114 jest umocowane zapomoca klina lub w inny sposób na stale na walku 128, obracajacym sie w lozyskach 130 i 132, u- mocowanych w ramie maszyny. Na walku 128 umocowane jest na stale (najlepiej na klinie) kolo zebate 134, zaczepiajace kolo zebate 136, umocowane na stale, np. zapo¬ moca klina na wrzecionie 138, osadzonem w bdpowiedniem miejscu w ramie maszy¬ ny W lozyskach 140 i 142, jak to uwidocz¬ niono wiecej szczególowo na fig. 12.Wrzeciono osadzone jest tak, iz nie mo¬ ze przesuwac sie w kierunku podluznym; do tego celu sluza umieszczone na wrze¬ cionie pierscienie ustalajace 144, 146, u- mocowane na wrzecionie zapomoca np. wkretek/ umozliwiajacych szybkie i do¬ godne rozlaczanie wzmiankowanych cze¬ sci. Pierscien ustalajacy 146 moze stanowic jedna calosc z kolem zebatem 136, które moze byc równiez osadzone na wrzecionie na stale w inny odpowiedni sposób.Celem umozliwienia nastawiania i prze¬ suwania grzebienia wzgledem przyrzadu do faldowania, grzebien 11 zaleca sie u- mocowac sztywno w sankach 148, które moga byc przesuwane wzdluz prowadnic 150 i 152 zapomoca odpowiedniej prze¬ kladni. W tym celu na wrzecionie naciety jest gwint 154, dopasowany do gwintu na¬ cietego w otworze, wykonanym w uchu 156 sanek 148.W ten sposób moze byc uskuteczniony równomierny przesuw sanek z grzebie¬ niem na pozadana odleglosc, odpowiada¬ jaca dlugosci odcinka wytwarzanej tkani¬ ny z wlosem.Do samoczynnego zatrzymywania sa¬ nek przy koncu ich przesuwu moze byc zastosowane Oczywiscie dowolne urzadze¬ nie odpowiednie, W zaleznosci od wyma¬ gan.W tym celu gwint 154 moze byc np. przerwany na pewnej odleglosci od kon¬ ców wrzeciona, jak to przedstawiono na fig. 12, a sanki 148 moga byc wyposazone w widelki, przerzucajace pas 126 na jalo¬ we kolo pasowe, luib tez moze byc zasto¬ sowane dowolne urzadzenie, przerywaja¬ ce samoczynnie doplyw energji do sil¬ nika.W zalecanym przykladzie wykonania wynalazku sanki wykonywuja jednostajny nieprzerwany ruch wzdluz prowadnic, a przyrzad do faldowania uskutecznia pod¬ czas tego ruchu zakladanie fald wojloka, czyli, ze przyrzad do faldowania przesu¬ wa sie wraz z grzebieniem podczas zakla¬ dania faldy, pocaem odsuwa sie zpowro- tem w polozenie poczatkowe, w którem moze rozpoczac zalozenie nastepnej faldy.Urzadzenie, sluzace do nadawania przyrzadowi do faldowania ruchów w jed¬ na strone i zpowrótem, dostosowanych do ruchów sanek podczas zakladania faldy, sklada sie z dwóch tarcz prowadniczych 160 i 162, zaopatrzonych w rowki prowad¬ nicze 164, wziglednie 166 i osadzonych na wale 158, które rozrzadzaja ruchy dwóch drazków 168 i 170, z któremi sprzezona jest rama 13 przyrzadu do faldowania.Konce drazków sa umocowane tak, iz moga obracac sie, np. w miejscach 172 i 174 na ramie 176 maszyny zapomoca srub ustawiajacych 178 i 180, przyczem oba drazki zaleca sie polaczyc celem usztyw¬ nienia ich za posrednictwem poprzeczki 182, wskutek czego oba drazki wykony¬ wuja ruchy sprzezone, rozrzadzane kraz¬ kami prowadniczemi 184 i 186, osadzbne- mi na przeciwleglych koncach drazków i toczacemi sie wzdluz rowków prowadni¬ czych 164 i 166.Drazki lacznikowe 192 i 194, przymo¬ cowane do drazków 168 i 170 w miejscach 188 i 190, osadzone sa przeciwleglemi swemi koncami w ramie 13 przyrzadu, dzieki czemu rama 13, zawierajaca narza¬ dy do faldowania wojloka, przesuwa sie lub wykonywa ruch zwrotny w zaleznosci od ruchu zwrotnego drazków 168 i 170, — 10 —chylaniu sie lub zginaniu sie wzmiankowa¬ nych plytek podczas wtlaczania pomiedzy plytki wojloka zakladanego w faldy.Do tego celii najlepiej nadaje sie sztywna beleczka o wygietej krawedzi, ponad która wojlok moze przesuwac sie z latwoscia podczas dzialania maszyny, po- czem beleczke te zaleca sie dociskac do plytki grzebienia zapomoca ramion lub palców, znajdujacych sie na obu stronach maszyny i umocowanych przegubowo na ramie przyrzadu do faldowania.Konce palców lub ramion, polaczonych z beleczka najlepiej zlaczyc mocno na stale z beleczka w ten sposób, aby czesc beleczki, przysunietej do plytki grzebienia podczas zakladania faldy, stykajaca sie ze wzmiankowana plytka, przylegala na¬ lezycie do górnej krawedzi plytki, nara¬ zonej na najwieksze zginanie.Do podnoszenia beleczki do góry pod¬ czas przesuwania sie przyrzadu do faldo¬ wania wzdluz grzebienia moze byc zasto¬ sowany odpowiedni przyrzad obracajacy ramiona, które podnosza beleczke, wsku¬ tek czego zapobiega sie zaciskaniu sie be¬ leczki pomiedzy plytkami grzebienia.Dzieki temu ze ramiona, do których przymocowania jest beleczka, sa umocowa¬ ne przegubowo na ramie przyrzadu do fal¬ dowania, beleczka bedzie przesuwac sie naprzód podczas zakladania faldy wraz z tym przyrzadem, przyczem szybkosc prze¬ suwu beleczki bedzie równa szybkosci przesuwu grzebienia, poczem beleczka zo¬ stanie podniesiona i cofnieta wraz ze wzmiankowanym przyrzadem na odle¬ glosc pomiedzy plaszczyznami symetrji plytek grzebienia.W wyniku powyzszego beleczka zosta¬ je nastawiona tak, ii podczas zakladania nastepnej faldy dociska sie nalezycie do nastepnej zkolei plytki grzebienia.Beleczka oraz ramiona, do których be¬ leczka jest przymocowana, nie zostaly przedstawione na rysunku, celem uniknie¬ cia przeladowania rysunku szczególami, przyczem urzadzenie majace na celu sztywnienie plytek moze byc uksztaltowa¬ ne w dowolny sposób, dajacy rekojmie o- siagniecia pozadanych wyników.Wreszcie mozna wcale nie stosowac u- rzadzenia powyzszego, jezeli plytki grze¬ bienia beda dosc mocnte, aby mogly wy¬ trzymac nacisk, na który sa wystawione podczas zakladania fald.Sposób dzialania przyrzadu do faldo¬ wania wlosa, przedstawionego wiecej szczególowa na fig. 9—14 wlacznie, jest nastepujacy: w razie wykonywania dywa¬ nu lub chodnika okreslonych zgóry roz¬ miarów, do sanek 148 wstawia sie grzebien wykonany podobnie do oznaczonego liczba 11, lecz nieco szerszy od wytwarzanego przedmiotu.Grzebien 11 moze byc umocowany w sankach zapomoca np. odpowiednio uksztaltowanych haczyków, przyczem ce¬ lem ulatwienia wstawiania grzebienia i wyjmowania go z sanek, do grzebienia przymocowany jest uchwyt 234.Do wstawiania i wyjmowania grzebie¬ ni znacznych rozmiarów moga byc oczywi¬ scie zastosowane samoczynnie dzialajace urzadzenia.Jak to uwidoczniano szczególawo na fig. 12, zakladanie fald rozpoczyna sie, gdy sanki 148 znajduja sie w lewem kran- cowem swem polozeniu, przyczem ponad grzebieniem jest przeciagane pasmo woj¬ loka 10, które omija zwykle pierwsza plytke grzebienia, jak to uwidoczniono na rysunku.Pasmo wojloka doprowadzane jest za¬ pomoca koryta 236, które zaleca sie przy¬ mocowac do sanek 148, chociaz koryto moze byc zawieszane lub umieszczone nie¬ zaleznie od przyrzadu do faldowania.Zamiast koryta mozna oczywiscie za¬ stosowac w razie potrzeby przenosnik tasmowy.Gdy maszyna przygotowana jest do — 12 —wprawiania jej w ruch, uruchamia sie sil¬ nik 112 i wprawia sie maszyne w ruch za- pomoca nasuniecia pasa 126 na kolo pa¬ sowe 114.Wskutek tego obraca sie walek 128, napedzajac za posrednictwem kól zeba¬ tych 134 i 136 wrzeciono 138, którego na¬ gwintowana czesc 154 obraoa sie w na- gwintowanem uchu 156 i powoduje prze¬ suw sanek 148 w prawo wzdluz prowad¬ nic 150 i 152.Jednoczesnie z tym przesuwem sanek zespól przyrzadu do faldowania 13 (fig. 10} zostaje wprawiony w ruch wskutek obrotu zebatego kola lancuchowego 196y osadzonego na Walku 128, poniewaz kolo to sprzezone jest zapomoca lancucha 200 z zebatem kolem lancuchowem 202, umo- cowanem zapomoca klina na wale 158 (fig. 11), na którym umocowane sa kola rozpedowe, poruszajace czesci przyrzadu do faldowania zapomoca korbowodów.Lancuch 200 opasuje kolejno zebate kolo lancuchowe 202, umocowane na wale 158, oraz urzadzenie naprezajace lancuch, które sklada sie w najdogodniejszej swej postaci z zebatego kola lancuchowego 240, umocowanego na ramieniu 242 dzwigni katowej, która umocowana jest zapomoca sruby 244 tak, iz moze obracac sie.Drugie ramie 246 tej dzwigni polaczo¬ ne jest z rama maszyny zapomoca sprezy¬ ny 248, dzieki czemu zebate kolo lancu¬ chowe 240 stale napreza lancuch.Naped, przenoszony na wal 158 zapo¬ moca opisanej powyzej pedni lancucho¬ wej, udziela sie kolom rozpedowym 204 i 206 wprawiajacym polaczone z niemi kor- bowody 208 i 210 w ruch zwrotny, wsku¬ tek czego plytka 216 przesuwa sie tam i zpowrotem wzdluz prowadnic 218 i 220, powodujac pozadany ruch ostrza falduja¬ cego 20 oraz innych sprzezonych z hiem czesci.Prowadnice 218 i 220 moga byc wyko¬ nane w postaci belek wyposazonych w po¬ dluzne wyciecia lub tez moga skladac sie z oddzielnych czesci umieszczonych w pew¬ nej odleglosci od siebie tak, iz plytka 216 moze przesuwac sie pomiedzy niemi.Na fig. 12 ostrze faldujace i sprzezo¬ ne z niem narzady, przytrzymujace grzbie¬ ty fald, przedstawione sa w polozeniu, które zajmuja po odsunieciu sie ich od pa¬ sa wojloka, wzglednie po wysunieciu sie z pomiedzy plytek 16.Na fig. 14 zas powyzisze narzady przed¬ stawione sa w najnizszem polozeniu, zaj¬ mowaniem podczas zakladania faldy, przed wysunieciem sie ich z pomiedzy plytek.Najdogodniejsze polaczenie ostrzy z lapkami dociskowemi i innemi* polaczone^ mi z powyzszemi czesciami przyrzadu do faldowania, przedstawione jest na figi 13 i 14.Podczas opuszczania sie plytki 216 pomiedzy prowadnicami 218 i 220, naj¬ pierw opuszcza sie lapka dociskowa 22 i styka sie z grzbietem faldy np, ponad plytka 16* (fig. 3), poczem lapka ta zo¬ staje docisnieta zapomoca sprezyny 58 (fig. 13).Przy dalszem opuszczaniu sie plytki 216, ostrze pomocnicze 24, które zaleca sie zespolic w calosc z pomocnicza lapka dociskowa 26, przesuwa sie ku dolowi i sie¬ ga az do wewnetrznej strony grzbietu fal¬ dy, mieszczacej sie pomiedzy plytkami; jednoczesnie pomocnicza lapka dociskowa 26 styka sie z 'grzbietem zakladanej w da¬ nej chwili faldy, wobec czego ostatnio za¬ lozona falda jest mocno przytrzymywana we wlasciwem polozeniu i umozliwione zostaje zalozenie nastepnej faldy bez przesuniecia lub znieksztalcenia faldy, za¬ lozonej poprzednio pomiedzy plytkami grzebienia.Nastepnie wskutek dalszego opuszcza¬ nia sie plytki 216, ostrze faldujace 20 styka sie z pasem wojloka i wciaga je po¬ miedzy plytki 16" i 16"' (fig. 3), przyczem przesuwanie sie wojloka dookola krawe- — 13 —dzi ostrza faldujacego oraz górnej krawe¬ dzi plytki 16'" powoduje wyprostowywa¬ nie sie wlókien, czyli ukladanie sie ich równolegle do siebie w ten sposób, ze wlók¬ na ukladaja sie na obydwóch bokach fal¬ dy przewaznie w kierunku prostopadlym d«d plaszczyzny stycznej do grzbietów fald.W poprzednich ustepach opisu grzbie¬ ty fald, stykajace sie z krawedziami ply¬ tek grzebienia, nazywane byly grzbietami zewnetrzmemi, grzbiety zas mieszczace sie pomiedzy plytkami-grzbietami wewnetrz- nemi; po przyklejeniu gietkiego podloza do zewnetrznych grzbietów fald i zdjeciu tkaniny z grzebienia 11, grzbiety we¬ wnetrzne tworza górna powierzchnie wlo¬ sa, która, jak to wzmiankowano powyzej przy opisie fig. 7, oraz oznaczono w sche¬ macie fig. 8, nalezy przystrzyc, celem o- statecznego wykonczenia wlosa na chod¬ niku lub dywanie.Podczas zakladania faldy lapki doci¬ skowe, jak wzmiankowano powyzej, przy¬ trzymuja grzbiety fald, a ostrze pomocni¬ cze przytrzymuje ostatnio zalozona falde pomiedzy plytkami grzebienia; grzebien zas 11 przesuwa sie wciaz w prawo (fig. 12), przyczem przyrzad do faldowania po¬ suwa sie wraz z grzebieniem równiez w prawo na odleglosc, równa odleglosci po¬ miedzy plaszczyznami symetrji dwóch sa¬ siednich plytek.Posuw przyrzadu do faldowania po¬ wodowany jest obrotem tarcz prowadni¬ czych 160 \ 162 (fig. 11), umocowanych na stale na wale 158, przyczem rowki pro¬ wadnicze 164 i 166 wyciete w tarczach po¬ wyzszych, rozrzadzaja ruchy drazków 168 i 170, umocowanych przegubowo na ramie maszyny w punktach 172 i 174 i sprzezo¬ nych z rama przyrzadu do faldowania za- pomoca drazków lacznikowych 192 i 194.Rowki prowadnicze 164 i 166, wyciete w tarczach prowadniczych, powinny oczy¬ wiscie posiadac takie ksztalty, a tarcza prowadinicza powinna byc osadzona na wale tak, aby rama przyrzadu do faldowa¬ nia wykonywala niezbedne ruchy, scisle uzgodnione co do czasu z ruchem grzebie¬ nia, przesuwajac sie wraz z grzebieniem podczas zakladania faldy, a poszczególne narzady tego przyrzadu powracaly w po¬ lozenie poczatkowe po zalozeniu kazdej faldy.Powyzsze ruchy wykonywane sa kolej¬ no, az do chwili, w której grzebien 11 wy¬ posazony w plytki 16 przesunie sie w pra¬ wo w swe krancowe polozenie (fig. 12), poczem maszyna zatrzymuje sie samo¬ czynnie zapomoca urzadzenia wylaczaja¬ cego, umocowanego na sankach 148 i sprze¬ zonego np. z widelkami, przesuwaj acemi pas na jalowe kolo pasowe, wskutek cze¬ go zostaje wstrzymany ruch grzebienia oraz polaczonego z nim mechanizmu, opi¬ sanego powyzej.Nalezy zaznaczyc, ze zamiast pojedyn¬ czego grzebienia, uksztaltowanego w po¬ wyzej opisany sposób, moze byc zastoso¬ wane urzadzenie doprowadzajace do ma¬ szyny kolejno caly szereg grzebieni, lub tez moga byc uzyte przenosniki lancucho¬ we lub tasmowe z osadzonemi w nich plyt¬ kami, przyczem przenosniki powyzsze moga byc poruszane zapomoca kól zeba¬ tych lub w inny odpowiedni sposób, celem ciaglego zasilania maszyny formami, w których zakladane sa faldy wojloka.Dla fachowców jest oczywiste, ze ma¬ szyna wedlug wynalazku moze byc z la¬ twoscia przystosowana do wyrobu tkanin z wlosem w tym przypadku, jezeli do ma¬ szyny bedzie doprowadzony szereg grze¬ bieni 11, polaczonych ze soba, celem u- mozliwienia wyrobu tkaniny sposobem cia¬ glym, lub jezeli do maszyny^ bedzie wpro¬ wadzony przenosnik tasmowy z osadzone¬ mi na nim plytkami, wykónanemi podob¬ nie do opisanych powyzej plytek 16, przy¬ czem nalezy zaznaczyc, iz zasadnicze cze¬ sci skladowe opisanego powyzej mecha¬ nizmu pozostana bez zmian zasadniczych, .—¦ 14 —wprowadzenie zas nieznacznych zmian nie przedstawia zadnej trudnosci dla fa¬ chowców.Równiez jest jasne, ze zamiast ciagle¬ go przesuwania grzebienia 11, podczas którego przyrzad do faldowania pozostaje zasadniczo nieruchomy w stosunku do ra¬ my maszyny, z wyjatkiem tylko przesuwu, dokonywanego wraz z grzebieniem pod¬ czas zakladania faldy w powyzej opisany sposób, grzebien moze byc osadzony nie¬ ruchomo, przyczem narzady sluzace do zakladania fald bylyby przesuwane okre¬ sowo wzdluz grzebienia w polozenia, w których uskutecznialyby zakladanie fald.Powyzsze przesuwanie przyrzadu do faldowania mogloby byc dokonywane np. w ten sposób, ze gwint 154 bylby sprze¬ zony z uchem, podobnem do ucha 156, lecz przymooowanem do ramy przyrzadu do faldowania, a drazki 168, 170, 192 i 194 bylyby przymocowane przegubowo do od¬ powiednich wystepów ramy, w której prze¬ suwaja sie ostrze faldujace i sprzezone z niem narzady.Oczywiscie, mozna uczynic przyrzad do faldowania calkowicie nieruchomym wzgledem ramy maszyny i przesuwac grze¬ bien w stosunku do przyrzadu do faldowa¬ nia tylko po zalozeniu kazdej faldy, ce¬ lem wykonania niezbednego przesuwu grzebienia wzgledem przyrzadu i umozli¬ wienia zalozenia nastepnej faldy.W tym przypadku jednak sila, niezbed¬ na do zatrzymania lub wprawiania grze¬ bienia w ruch, bylaby bardzo wielka, z wyjatkiem wzglednie malych maszyn, przeznaczonych do wyrobu np. malych dy¬ waników.Nalezy zaznaczyc, zi, maszyna opisana dla przykladu powyzej i przedstawiona na rysunkach posiada najdogodniejsza po¬ stac, jednak wynalazek nie ogranicza sie do opisanej konstrukcji, poniewaz liczne szczególy maszyny wedlug wynalazku moga byc z latwoscia zmienione bez wy¬ kroczenia poza ramy wynalazku, okreslo¬ nego w zastrzezeniach patentowych. PL