Przedmiotem wynalazku jest sposób regulacji na¬ pedu przeksztaltnikowego nawrotnego.Stan techniki. Znany sposób regulacji i stero¬ wania nawrotnych napedów przeksztalnikowych z blokada pradu wyrównawczego polega na roz¬ dzielnym zadawaniu katów wysterowania a± i poszcególnych mostków, dla róznych kierunków pracy przeksztaltnika, za pomoca dwóch regulato¬ rów pradu. Zadawanie katów wysterowania odby¬ wa sie wedlug takiej zasady, ze sygnal wyjsciowy regulatora pradu tego mostka, który aktualnie nie b^l wlaczony do pracy, odpowiadal wartosci kata wysterowania amax. Wada tego sposobu jest wy¬ stepowanie zwloki czasowej w pojawieniu sie pra¬ du po zmianie stanu blokady pradu wyrównawcze¬ go, a czas trwania tej zwlaki ulega zmianjpm w sze¬ rokich granicach i zalezy od wielkosci sygnalu wej¬ sciowego regulatora pradu, przy którym nastepuje zmiana stanu blokady.Inny znany sposób sterowania nawrotnych nape¬ dów przeksztaltnikowych z blokada pradu wyrów¬ nawczego polega na takim zadawaniu katów wy¬ sterowania ksztaltnika za pomoca jednego regulatora pradu z inwenforem, ze spelnia relacje a1+«x2=n.Niedogodnoscia powyzej opisanego sposobu ste¬ rowania jest wystepowanie przejsciowego pojawie¬ nia sie pradu o znacnej wartosci w momencie 10 15 30 zmiany kierunku pradu w tworniku silnika w za¬ kresie pradów przerywanych.Celem wynalazku jest wyeliminowanie zwloki czasowej w pojawieniu sie pradu po zmianie stanu blokady pradu wyrównawczego oraz wyeliminowa¬ nie wystepowania przejsciowego pradu o znacnej wartosci.Istota wynalazku. Sposób regulacji napedu prze¬ ksztaltnikowego nawrotnego, polegajacy na porów¬ naniu sygnalu zadajacego predkosci z sygnalem predkosci. Otrzymany w wyniku porównania sy¬ gnal ksztaltuje sie za pomoca regulatora propor¬ cjonalnego lub proporcjonalno-calkujacego, ograni¬ czajac jego pochodna. Uksztaltowany sygnal, sta¬ nowiacy wzorzec pradu, porównuje sie z sygnalem pradu, w proporcjonalno-calkujacym regulatorze pradu. Na wejsciu regulatora ksztaltuje sie dwa sygnaly, sygnal prosty i sygnal inwertowany. Na wejscia czlonu rozsuniecia charakterystyk podaje sie sygnal przesuniecia o takiej wartosci i polar- nosci, ze dla zerowej wartosci sygnalu sterujacego kat cii wysterowania mostków jednego kierunku pracy przeksztaltnika jest równy katowi o^ wyste¬ rowania mostków przeciwnego kierunku i zawiera sie w przedziale JC Jt Jl gdzie: a± — kat wysterowania mostków jednego kie¬ runku pracy przeksztaltnika, 120 787120787 3 itego?w „_ .*(fea si\ d cRwr a2 — kat wysterowania mostków przeciwnego kierunku pracy przeksztaltnika, m — liczba taktów przeksztalnika.Ogranicza sie napiecie wyjsciowe proporcjonal- no-calkujacego regulatora pradu tak, aby maksy¬ malna wartosc tego napiecia byla równa dodatnie¬ mu napieciu, które wyznacza kat ai min. wystero¬ wania mostków dla jednego kierunku pracy prze¬ ksztaltnika. Maksymalna dodatnia wartosc inwer¬ towanego napiecia wyjsciowego regulatora pradu byla równa dodatniemu napieciu, które wyznacza kat ag min. wysterowania mostków dla drugiego kierunku pracy przeksztaltnika, j Im^ulsji^generjjwane, w chwilach zmiany stanu blokady, wprowajjA sie do sterowników, gdzie tworzy sie sume loliczna tych impulsów i ciagów impulsów gkojarzorwch przeksztaltnika. W wyniku !?frljiiany stanu blokady, wprowa- .mpulsy wyzwalajace do obwo¬ dów bramkowych tyrystorów w tych galeziach przeksztaltnika, dla których sa aktualnie spelnio¬ ne warunki napieciowe do przejecia przewodzenia.Zaleta sposobu regulacji napedu przeksztaltni¬ kowego nawrotnego, wedlug wynalazku, jest wy¬ eliminowanie wystepowania zwloki czasowej w po¬ jawieniu sie pradu twornika, przy zmianie kierun¬ ku pradu. Dzieki zastosowaniu sposobu, wedlug wynalazku, nie wystepuja prady przejsciowe spo¬ wodowane wysterowaniem inwentora regulatora pradu w kierunku zwiekszenia kata wysterowania mostków przejmujacych przewodzenie pradu.Przyklad wykonania. Sposób regulacji napedu przeksztaltnikowego nawrotnego polega na tym, ze sygnal zadajacy predkosci porównuje sie z sygna¬ lem predkosci. Otrzymany w wyniku sumowania sygnal bjedu predkosci ksztaltuje sie za pomoca regulatora proporcjonalnego lub proporcjonalno- -calkujacego, przy fczym ogranicza sie jego pochod¬ na, a otrzymany sygnal, stanowiacy wzorzec pradu, porównuje sie nastepnie z sygnalem pradu w pro- porcjonalno-calkujacym regulatorze pradu. Formu¬ je sie dwa sygnaly wyjsciowe regulatora pradu: prosty i inwertowany.Na wejscie czlonu rozsuniecia charakterystyk podaje sie sygnal przesuniecia o takiej wartosci i polarnoscie aby dla zerowej wartosci sygnalu ste¬ rujacego kat at wysterowania mostków jednego kierunku pracy przeksztaltnika byl równy katowi aa wysterowania mostków przeciwnego kierunku i byl zawarty w przedziale n _ _2_ n 2 < ^- a2 < n + m gdzie m oznacza liczbe taktów przeksztalnika.Wprowadzenie na wejscie wzmacniaczy sygnalu rozsuniecia powoduje, ze w granicznym przypadku, dla maksymalnego rozsuniecia, to jest n_ ltt = «* ~ m którego wartosc dla ukladów trójfazowych 6-tak- towych wynosi -^-, a dla 12-taktowych wynosi -^- i dla granicznych malych pradów przery- 12 wanych, to jest takich, których wartosci chwilowe daza do wartosci pradu podtrzymania tyrystorów, napiecie grupy mostków przejmujacych przewo¬ dzenie pradu jest przeciwne co do znaku do na¬ piecia grupy mostków blokowanych, a w przypad¬ ku przejscia od pracy prostownikowej do pracy 5 falownikowej, jego wartosc bezwzgledna jest nie mniejsza niz wartosc bezwzgledna napiecia grupy mostków blokowanych.Natomiast w przypadku przejscia od pracy fa¬ lownikowej do pracy prostownikowej, jego war- io tosc jst wieksza niz bezwzgledna wartosc napiecia grupy mostków blokowanych. W wyniku tego zmia¬ na kierunku pradu w zakresie pradów przerywa¬ nych nastepuje bez udaru pradowego, wynikajace¬ go z relacji wartosci chwilowych napiec mostków 15 przjmujacych przewodzenie mostków blokowanych.Ogranicza sie napiecie wyjsciowe proporcjonalno- -calkujace regulatora pradu tak, ze maksymalna dodatnia wartosc tego napiecia odpowiada wartosci dodatniego napiecia ograniczenia pierwszego wzma- 20 cniacza czlonu rozsuniecia, która wyznacza kat amiin wysterowania mostków dla jednego kierunku pracy przeksztaltnika.Maksymalna dodatnia wartosc inwertowanego napiecia wyjsciowego regulatora pradu odpowiada 25 wartosci dodatniego napiecia ograniczenia drugie¬ go wzmacniacza czlonu rozsuniecia, która wyzna¬ cza kat kierunku pracy przeksztaltnika. Powoduje to, ze zmiana kierunku pradu wystepuje bez opóznienia 30 wynikajacego z rozbiegniecia sie sygnalów wyj¬ sciowych regulatora pradu. Wartosc minimalnego kata wysterowania okresla sie z zaleznosci XlsnRu Cosamin = Cospmin + ^^j 35 gdzie: Pmin oznacza bezpieczny kat komutacji X — przeciazalnosc silnika, Isn — znamionowy prad silnika, Ru — opornosc uogólniona, 40 Uso — maksymalna wartosc napiecia wyprosto¬ wanego.Impulsy generowane w chwilach zmiany stanu blokady wprowadza sie do sterowników i tworzy sie sume logiczna tych impulsów i ciagu impulsów 45 skojarzonych przeksztaltnika. W wyniku czego w chwilach zmiany stanu blokady zostaja wprowa¬ dzone dodatkowe impulsy wyzwalajace do obwo¬ dów bramkowych tyrystorów w tych galeziach przeksztaltnika, dla których sa aktualnie spelnione 50 warunki napieciowe do przyjecia przewodzenia.Zastrzezenia patentowe 1. Sposób regulacji napedu przeksztaltnikowego 55 nawrotnego, polegajacy na porównaniu sygnalu za¬ dajacego predkosci z sygnalem predkosci, a otrzy¬ many w wyniku porównania sygnal ksztaltuje sie za pomoca regulatora proporcjonalnego Juib propor- cjonalno-lcalkujacego, ograniczajac jego pochodna, 60 a uksztaltowany sygnal, stanowiacy wzorzec pradu, porównuje sie z sygnalem pradu, w proporejonal- no-calkujacym regulatorze pradu, przy czym na wyjsciu regulatora ksztaltuje sie dwa sygnaly pro¬ sty i inwertowany, znamienny tym, ze ma wejscia 65 czlonu rozsuniecia charakterystyk podaje sie sy-120787 gnal przesuniecia o takiej wartosci i polarnosci, ze dla zerowej wartosci sygnalu sterujacego kata di wysterowania mostków jednego kierunku pracy przeksztaltnika jest równy katowi 02 wysterowania mostków przeciwnego kierunku i zawieral sie w przedziale ~^-< (*! = gdzie: ax oznacza kat wysterowania mostków jednego kierunku pracy przeksztaltnika, kierunku pracy przeksztaltnika, m — liczba taktów przeksztaltnika, przy czym ogranicza sie napiecie wyjsciowe pro- porcjonalno-calkujacego regulatora pradu tak, aby 15 maksymalna wartosc tego napiecia byla równa do¬ datniemu napieciu, które wyznacza kat sterowania mostków dla jednego kierunku pracy przeksztaltnika a maksymalna dodatnia wartosc in¬ wertowanego napiecia wyjsciowego regulatora pra¬ du byla równa dodatniemu napieciu, które wyzna¬ cza kata2min wysterowania mostków dla drugiego kierunku pracy przeksztaltnika. 2. Sposób wedlug zastrz. 1, znamienny tym, ze generowane impulsy, w chwilach zmiany stanu blo¬ kady, wprowadza sie do sterowników, gdzie tworzy sie sume logiczna tych impulsów i ciagu impulsów skojarzonych przeksztaltnika, w wyniku czego w chwilach zmiany stanu blokady wprowadza sie do¬ datkowe impulsy wyzwalajace do obwodów bram¬ kowych. PL