Przedmiotem wynalazku jest poszerzacz malosrednico¬ wych otworów wiertniczych zwlaszcza dla kotew grunto¬ wych. Znajduje on zastosowanie w budownictwie przy wykonywaniu kotew gruntowych i w wiertnictwie. Za pomoca tego poszerzacza mozna wykonywac poszerzania otworów wykonywanych w gruntach nieskalistych.Znane sa poszerzacze otworów, szczególnie w wiertni¬ ctwie pod nazwami przewaznie „rozwiertaków"jak równiez „poszerzaczy otworów".Zasady dzialania znanych w wiertnictwie poszerzaczy opieraja sie na dzialaniu sprezyn wypychajacych lub roz¬ pierajacych elementy poszerzajace, albo rozpieranie ele¬ mentów poszerzajacych przez nacisk na dno otworu.Spotyka sie równiez poszerzacze dzalajace na zasadzie samoczynnego zaczepiania elementów poszerzajacych o sciany otworu podczas jego obrotu. Przykladem takim jest „Poszerzacz rotacyjny" opisany w polskim opisie patento¬ wym nr 41322. Stanowi on czesc swidra lyzkowego, a noze poszerzajace sa zamontowane w sposób ruchomy na za¬ wiasach umocowanych do sciany swidra lyzkowego.Poszerzacz wedlug wynalazku posiada zabieraki wewne¬ trzne trwale przymocowane do odcinka rury pluczkowej stanowiacej os poszerzacza. Przeciwlegle konce zabieraków usytuowane mimosrodowo wzgledem osi posiadaja zawiasy na których umieszczone sa noze. Zabieraki i noze znajduja sie w obudowie z wycietymi szczelinami, przez które, w czasie obrotu odcinka rury pluczkowej polaczonej z ko¬ lumna rur pluczkowych, w jedna strone noze sa Wysuwane z obudowy, a w czasie obrotu w druga strone noze sa chowane do obudowy. Obrót obudowy wzgledem rury 15 20 25 30 pluczkowej jest ograniczony ogranicznikami trwale przy¬ mocowanymi do rury pluczkowej. Wielkosc swobodnego obrotuobudowyjest proporcjonalna do wielkosci wysuniecia nozy. Odcinek rury pluczkowej w swym dolnym koncu jest zamkniety i posiada dysze wyplywu pluczki skierowane skosnie na noze tak by byly oczyszczane z urobku.Noze poszerzacza maja ksztalt trapezów bedacych wy¬ cinkami cylindra, którego boki równolegle sa Wycinkami pierscienia kolowego. Noze otwieraja sie na zasadzie wci¬ nania sie w grunt wskutek ruchu obrotowego. Ostrza nozy wysuniete sa na zewnatrz obudowy poszerzacza przez szczeliny tak, aby natrafialy na opór gruntu w polozeniu schowanym, ale nie utrudnialy wprowadzenia poszerzacza do otworu. Przy ruchu obrotowym ostrza nozy natrafiaja na opór gruntu i sa odrzucane do tylu, az do oparcia sie o krawedz szczeliny obudowy. Moment obrotowy wiertnicy przekazywany jest za posrednictwem rur pluczkowych bezposrednio na noze poszerzacza, które mimosrodowo wypychane sa na zewnatrz. Obudowa oslanianoze w trakcie wprowadzania poszerzacza do otworu i stanowi ogranicznik wysuniecia sie noza. Obrotowy ruch rur pluczkowych w kierunku przeciwnym niz przy pracy, powoduje wcia¬ gniecie nozy do wnetrza obudowy. Po pelnym otwarciu poszerzacza noze skrawaja grunt przy ruchu posuwisto obrotowym, przy czym szybkosc skrawania zalezy o szybkosci ruchów posuwistego i obrotowego. Skrawanie odbywa sie najdluzszym bokiem noza. Urobek; zmywany jest z nozy przez strumien pluczki kierowany z dysz umo¬ cowanych na odcinku rury do której jest ona doprowadzana.Zadaniem pluczki jest Wyniesienie urobku z otworu. 120 601120 601 Poszerzacz wedlug wynalazku posiada latwa do wyko¬ nania konstrukcje, mozliwosc wykonania poszerzenia w dowolnych miejscach i na dowolnym odcinku, pewnosc otwarcia i zamkniecia dzieki mimosrodowemu zamocowaniu zawiasów nozy oraz uzyskuje poszerzenie wielkosci dwóch srednic.Przedmiot wynalazku jest przedstawiony w przykladzie wykonania na rysunku na którym fig. 1 przedstawia prze¬ krój podluzny, a fig. 2 przedstawia przekrój poprzeczny poszerzacza. Odcinek rury pluczkowej 1 zamkniety jest korkiem 11. Na odcinku rury pluczkowej 1 trwale osadzone sa zabieraki wewnetrzne 2 i ograniczniki 8 i 8a oraz dysze wyplywu pluczki 5. Do zabieraków wewnetrznych 2 za pomoca zawiasów 3 przymocowane sa obrotowo noze 4.Obudowa 6 jest osadzona swobodnie na rurze pluczkowej 1 i moze sie obracac wokól tej rury, przy czym wielkosc obrotu jest ograniczona ogranicznikami 8 i 8a. Ograniczenie obrotu jest tak dobrane aby szczeliny wzdluzne 7 znajdujace sie w obudowie 6 stanowily ograniczenie wielkosci wysu¬ niecia noza 4. Stozek 10 znajduje sie w dolnej czesci po¬ szerzacza i ulatwia lagodne wprowadzenie poszerzacza do otworu. Otwory 9 w stozku 10 przepuszczaja przez poszerzacz pluczke w czasie jego wkladania do otworu lub wyjmowania. 10 15 20 Zastrzezenia patentowe 1. Poszerzacz malosrednicowych otworów wiertniczych zwlaszcza otworów dla kotew gruntowych, zapuszczany do otworu przy pomocy kolumny rur pluczkowych, znamienny tym,, ze na zamknietym odcinku rury pluczkowej (1) z bocznymi dyszami wyplywu pluczki (5) ma osadzona obudowe (6) ze szczelinami (7) której obrót jest ograni¬ czony ogranicznikami (8, 8a) oraz posiada noze (4) po¬ laczone z trwale przymocowanymi do odcinka rury plucz¬ kowej (1) zabierakami wewnetrznymi (2) za pomoca mimosrodowo usytuowanych zawiasów (3), dzieki czemu wysuniecie i schowanie nozy (4) z obudowy (6) przez szczeliny (7) nastepuje przez obrót w jedna lub w druga strone odcinka rury pluczkowej (1) polaczonej ze znana kolumna rur pluczkowych. 2. Poszerzacz wedlug zastrz. 1, znamienny tym, ze noze (4) maja ksztalt trapezów bedacych wycinkami cy¬ lindra, którego boki równolegle sa wycinkami pierscienia kolowego. 3. Poszerzacz wedlug zastrz. 1 albo 2, znamienny tym, ze dysze wyplywu pluczki (5) sa skierowane skosnie na noze (4).A Rh LDD Z-d 2, z. 455/1400/83, n. 105+20 egz.Cena 100 zl PL