Przedmiotem wynalazku jest konik do podparcia wzdluznego obrabianego walka zamocowanego w ima¬ dlach, zwlaszcza w przypadku centrum obróbkowego wiertarko-centrówkowego.W istniejacym stanie techniki swiatowej, w szczególnosci w dziedzinie obrabiarek skrawajacych do metali nie znane sa podobne lub zbiezne w swej istocie urzadzenia podpierajace obrabiany walek zamocowany w szczekach imadla, zwlaszcza w przypadku ich obróbki na centrum obróbkowym wiertarko-centrówkowym.W budowanych dotad wiertarko-centrówkach nie zachodzila potizeba podpierania obrabianego walka w kierunku wzdluznym (osiowym), poniewaz obróbka konców tych walków odbywala sie jednoczesnie z obu stron i sily wzdluzne znosily sie.Centrum obróbkowe wiertarko-centrówkowe obrabia oba konce walka kolejno, anie jednoczesnie, przez co sila wzdluzna dziala tylko wjednym kierunku i moze przesunac walek w szczekach imadel, które trzymaja go tylko sila tarcia. Oprócz tego odbywa sie tu wydajne wiercenie glebokich otworów wymagajace szczególnie duzej sily wzdluznej. Wiercenie takie na wiertarko-centrówkach w ogóle nie wystepuje. Okolicznosci te spowo¬ dowaly koniecznosc konstrukcji konika o specyficznym dzialaniu, który rózni sie zasadniczo od na przyklad koników tokarskich i nie moze byc z nimi porównywany.Zasadnicza róznica jest to, ze konik tokarski moze wywierac na obrabiany walek znaczna sile wzdluzna, która przenosi kiel lub uchwyt umieszczony na koncówce wrzeciona tokarki.Konik centrum obróbkowego wiertarko-centrówkowego musi wysuwac swoje podparcie w zaleznosci od dlugosci obrabianego walka i moze tylk biernie podpierac ten walek, tak aby nie przesunac go wzdluznie w szczekach imadel. Oprócz tego konik ten musi pokrecac sie o kat 90° dla umozliwienia obrotu stolu z imadla¬ mi i obrabianym walkiem w zwiazku z czym problem taki na tokarkach nie wystepuje.Istota konika do podparcia wzdluznego obrabianego walka polega na tym, ze zawiera on podpierajacy zderzak zamocowany za pomoca sprezyny i wkreta w tloczysku, które wraz z zamocowanym na nim tlokiem osadzone jest za pomoca dennicyi pokrywyrtulejowej w cylindrze wysuwu konika ustalonym w obejmie, która zamocowana jest do walka ulozyskowanego w korpusie konika i posiadajacego na swym drugim koncu kolo2 115 582 zebate zazebione z tloczyskiem z zebatka, wyposazonym w tlok i osadzonym wraz z nim w dennicy i cylindrze obrotu konika, ponadto tloczysko wyposazone jest w mikrolacznik z podlaczonym do niego kablem oraz, ze cylinder wysuwu konika wyposazony jest w gietkie przewody olejowe i posiada na swej górnej powierzchni rowki dla ustalenia go w obejmie za pomoca rygla, przy czym do zacisku cylindra w obejmie sluza: sruba zaciskowa, tuleja *acisk*)wa i nakretka, przy czym cylinder obrotu konika wyposazony jest w sztywne przewody olejowe i wraz z dennnica zamocowany jest do korpusu konika. 1 Przedmiot wynalazku jest przedstawiony w przykladzie wykonania na rysunku, na którym fig. 1 jest prze¬ krojem wzdluznym konika, fig. 2 - przekrojem wedlug A-A na fig. 1, fig. 3 - przekrojem wedlug B-B na fig. 2, fig. 4 - przekrojem wedlug C-C na fig. 1, a fig. 5- schematem ukladu hydraulicznego.Konik wedlug wynalazku posiada podpierajacy zderzak 1 osadzony w tloczysku 2 za pomoca sprezyny 3 i wkreta 4. Tloczysko 2 wyposazone w mikrolacznik 5 z podlaczonym do niego kablem 6 jest osadzone wraz z zamocowanym na nim nakretka 9, tlokiem 8 w cylindrze wysuwu konika 7 za pomoca dennicy 10 i pokrywy tulejowej li.Cylinder 7 wyposazony jest w gietkie przewody olejowe 31 i 32 doprowadzajace olej dla wysuwu konika oraz posiada rowki T sluzace do zamocowania go w obejmie 14. Cylinder 7 jest przesuwany recznie i nastawiany w zaleznosci od dlugosci obrabianego walka zamocowanego symetrycznie w imadlach na stole obrotowym.Dlugosci te podzielone sa na zakresy i w zaleznosci od takiego zakresu cylinder 7 ustala sie ryglem 12, który wchodzi do jednego z czterech rowków T na górnej powierzchni cylindra 7. Rygiel 12 mocuje sie nakretka 13 na srubie dwustronnej i nastepnie za pomoca rekojesci 36 zaciska sie cylinder 7 przez tulejke zaciskowa 37 i nakre¬ tke 38 na srubie zaciskowej 35 powodujac stywne osadzenie cylindra 7 w obejmie 14.Obejma 14 zamocowana jest srubami 29 i kolkiem 30 do walka 15 ulozyskowanego w korpusie konika 23 za pomoca lozysk kulkowych 16 i 17 oraz tulei dystansowej 18. Na walku 15 osadzone jest kolo zebate 19 za pomoca wpustu 20, nakretki 21 i przeciwnakretki 22.Kolo zebate 19 zazebione jest z tloczyskiem z zebatka 27 osadzonym w dennicy 25 za pomoca wpustu 28. Na tloczysku z zebatka 27 zamocowany jest tlok 26 osadzony w cylindrze obrotu konika 24.Cylinder obrotu konika 1A wyposazony w stywne przewody olejowe 33 i 34 zamocowany jest wraz z dennica 25 do korpusu konika 23.Konik wedlug wynalazku zawiera ponadto zderzak obrotu konika 39, mikrolacznik 40 roboczego poloze¬ nia konika, mikrolacznik 41 jalowego polozenia konika, przewody 42 doprowadzajace olej pod cisnieniem, regulator cisnienia 43, manometr 44, zawór odcinajacy 45, trójpolozeniowy rozdzielacz hydrauliczny 46, blok 47 z regulowanymi dlawikami i zaworami zwrotnymi, zamek hydrauliczny 48, przewody odplywowe 49, przewody 50 doprowadzajace olej pod cisnieniem do ukladu cylindra obrotu konika, dwupolozeniowy rozdzielacz hydrau¬ liczny 51, blok 52 z regulowanymi dlawikami i zaworami zwrotnymi oraz mikrolacznik 53.Olej pod cisnieniem doprowadzony do cylindra wysuwu konika 7, powoduje ze tlok 8 wraz z tloczyskiem 2 przesuwa sie w lewo w kierunku konca walka zamocowanego w imadlach.Po oparciu sie podpierajacego zderzaka 1 na czolowej powierzchni podpieranego walka nastepuje ugiecie sprezyny 3 i zderzak 1 opiera sie twardo o tloczysko 2. Jednoczesnie mikrolacznik 5 daje sygnal elektryczny powodujacy przesterowanie trójpolozeniowego rozdzielacza hydraulicznego 46 na srodkowe polozenie przez wylaczenie obu jego elektromagnesów. Dzieki temu olej z obu stron tloka 8 móglby odplynac do zbiornika, gdyby nie to ze natychmiast zamykaja sie oba zawory zwrotne zamka hydraulicznego 48 i olej w cylindrze 7 zostaje odciety zarówno od doplywu jak i odplywu tworzac zamkniety slup z prawej strony tloka 8, który ustala polozenie zderzaka 1 w pozycji podparcia czola obrabianego walka.Od chwili powstania sygnalu elektrycznego w mikrolaczniku 5 do chwili przesterowania sie rozdzielacza 46 na srodkowe polozenie istnieje pewna zwloka czasowa, podczas której cisnienie oleju z prawej strony tloka 8 dopycha tloczysko 2 wraz ze zderzakiem 1 do czolowej powierzchni obrabianego walka powodujac sprezyste napiecie ukladu: obrabiany walek, imadla, stól obrotowy, loze, konik podpierajacy.W celu wykonania obrotu stolu z imadlami o 180° dla podstawienia do obróbki drugiego konca walka lub zdjecia obrobionego walka z imadel rozdzielacz 46 zostaje przesterowany na prawe polozenie przez zalaczenie jego prawego elektromagnesu. Dzieki temu olej pod cisnieniem doprowadzony zostaje do lewej strony cylindra 7 powodujac odsuniecie tloka 8, tloczyska 2 i zderzaka 1 w prawo, przez co podparcie obrabianego walka zostaje skasowane, a sprezynka 3 wypycha zderzak 1 do przodu az do oparcia sie konca rowka o czop wkreta 4.Sygnal elektryczny z mikrolacznika 5 zostaje przerwany. Po otrzymaniu sygnalu elektrycznego z mikro- lacznika 53 o zupelnym wycofaniu sie tloczyska 2 w krancowe prawe polozenie nastepuje przesterowanie sie dwupolozeniowego rozdzielacza hydraulicznego 51 takie, ze olej pod cisnieniem powoduje przesuw tloka 26 w cylindrze obrotu konika 24, a tloczysko z zebatka 27 obraca kolo zebate 19 i poprzez nie walek 15 powodu-115582 3 jac obrót wprawo o kat 90° obejmy 14. Teraz mozliwy jest obrót stolu z imadlami o 180° bez zderzenia hydraulicznych silników zebatych napedu imadel z konikiem.Dla ponownego podparcia obrabianego walka rozdzielacz 51 zostaje przesterowany w przeciwne polozenie powodujac doprowadzenie oleju pod cisnieniem na druga strone tloka 26 i przesuw tloczyska z zebatka 27 w przeciwna strone, przez co konik obraca sie o kat 90° i ustawia sie wspólosiowo z obrabianym walkiem.Sygnal elektryczny mikrolacznika 40 roboczego polozenia konika powoduje przesterowanie rozdzielacza 46 tak, ze olej pod cisnieniem zostaje doprowadzony do prawej strony cylindra wysuwu konika 7, przez co tlok 8 z tloczyskiem 2 i zderzakiem 1 przesuwaja sie w lewo az do podparcia obrabianego walka.Olej pod cisnieniem doplywa z zasilacza hydraulicznego przewodami 42 i 50 przez zawór zwrotny do dwupolozeniowego rozdzielacza hydraulicznego 51, skad odpowiednio przesterowany dostaje sie przez blok 52 oraz przewody 33 i 34 na jedna lub druga strone tloka 26 w cylindrze obrotu konika 24.Gdy jednym z tych przewodów dej pod cisnieniem doplywa do cylindra 24, jednoczesnie drugim przewo¬ dem nastepuje odplyw oleju do przewodu 49 i stad do zbiornika. W bloku 52 odbywa sie regulowane dlawienie oleju doplywajacego na obie strony cylindra 24, przez co reguluje sie szybkosc przesuwu tloka 26 i obrotu konika w obu kierunkach.Zawór zwrotny na przewodzie 50 zabezpiecza przed spadkiem cisnienia w cylindrze 24 w wypadku awaryj¬ nego spadku cisnienia w hydraulicznej sieci zasilajacej. Olej odplywajacy z cylindra 24 nie jest dlawiony w bloku 52 i przeplywa przez jeden z jego zaworów zwrotnych powodujac jego otwarcie.Olej pod cisnieniem z zasilacza hydraulicznego doplywa przewodem 42 równiez do regulatora cisnienia 43, w którym redukuje sie cisnienie z zasilacza do odpowiedniej wielkosci, która mozna odczytac na manometrze 44 po recznym pizesterowaniu zaworu odcinajacego 45.Nastepnie olej pod cisnieniem doplywa jego doplyw zostaje przesterowany najedna lub druga strone tloka 8 w cylindrze wysuwu konika 7. Do cylindra 7 olej doplywa przez jeden z dwóch gietkich przewodów olejowych 31 lub 32. W zamku hydraulicznym 48 olej ten przeplywa otwierajac bezposrednio jeden z dwóch zaworów zwrotnych, a pomocniczy strumien oleju otwiera zawór zwrotny na drugim przewodzie pozwalajac na odplyw oleju z cylindra 7 po przeciwnej stronie tloka 8.W bloku 47 odbywa sie regulowane dlawienie oleju doplywajacego na obie strony cylindra 7, przez co reguluje sie szybkosc przesuwu tloka 8 w obu kierunkach. Olej odplywajacy z cylindra 7 do przewodu 49 nie jest dlawiony w bloku 47 i przeplywa przez jeden z zaworów zwrotnych powodujac jego otwarcie.Zarówno w cylindrze wysuwu konika 7 jak i w cylindrze obrotu konika 24 na ich koncach znajduja sie gniazda walcowe, w które przed krancowym polozeniem wsuwaja sie czopy tloków z pewnym luzem promienio¬ wym, w których przydlawia sie olej odplywajacy z cylindra powodujac zwolnienie przesuwu tloka przed jego zatrzymaniem sie w krancowym polozeniu. Dzieki temu mozna znacznie zwiekszyc szybkosc zarówno dosuwu tloczyska 2 ze zderzakiem 1 do podparcia obrabianego walka jak i szybkosc obrotu konika o 90°.Konik wedlug wynalazku moze znalezc zastosowanie równiez w innych obrabiarkach, poza centrum obróbkowym wiertarko-centrówkowym, na których wierci sie glebokie otwory w walkach zamocowanych w imadlach.Zastrzezenia patentowe 1. Konik do podparcia wzdluznego obrabianego walka zamocowanego w imadlach, zwlaszcza w przypad¬ ku centrum obróbkowego wiertarko-centrówkowego, znamienny tym, ze zawiera podpierajacy zderzak (1) zamocowany za pomoca sprezyny (3) i wkreta (4) w tloczysku (2), które wraz z zamocowanym na nim tlokiem (8) osadzone jest za pomoca dennicy (10) i pokrywy tulejowej (11) w cylindrze wysuwu konika (7) ustalonym w obejmie (14), która zamocowana jest do walka (15) ulozyskowanego w korpusie konika (23) i posiadajacego na swym drugim koncu kolo zebate (19) zazebione z tloczyskiem z zebatka (27) wyposazonym w tlok (26) i osadzonym wraz z nim w dennicy (25) i cylindrze obrotu konika (24). 2. Konik wedlug zastrz. 1,znamienny ty m,ze tloczysko (2) wyposazone jest w mikrolacznik (5) z podlaczonym do niego kablem (6). 3. Konik wedlug zastrz. 1, znamienny tym, ze cylinder wysuwu konika (7) wyposazony jest w gietkie przewody olejowe (31 i 32) i posiada na swej górnej powierzchni rowki (7') dla ustalenia go w obejmie (14) za pomoca rygla (12), przy czym do zacisku cylindra (7) w obejmie (14) sluza sruba zaciskowa (35), tuleja zaciskowa (37) i nakretka (38). 4. Konik wedlug zastrz. 1,znamienny t y m, ze cylinder obrotu konika (24) wyposazony jest w sztywne przewody olejowe (33 i 34) i wraz z dennica (25) zamocowany jest do korpusu konika (23).y115 sn f 2 4 3 ffl 8 IZ nr es / • / J ) ^^m^me 27 40 39 19 10 15 2'2 21 & 33 Fig. 1 * Ra.2115 582 41- r- -i115 582 Fig 5 Prac Poligraf. UP PRL naklad 120+18 Cena 45 zl PL