Przedmiotem wynalazku jest sposób oraz uklad do pomiaru skutecznosci tlumienia rzeczywistych ech sta¬ lych w urzadzeniach radiolokacyjnych.Tlumienie ech stalych w urzadzeniach radiolokacyj¬ nych realizowane jest w ukladach tlumienia ech stalych „TES", których podstawowy parametr; skutecznosc tlu¬ mienia ech stalych definiuje sie jako: £ = 201gi-s^J LEI M \UszJ2 gdzie: fUszjl l uszy 2 stosunek amplitudy sygnalu echa stalego do ; amplitudy szumów na wejsciu ukladu kom¬ pensacji (czesci skladowej ukladu „TES"), istosunek amplitudy sygnalu echa stalego do j amplitudy szumów na wyjsciu ukladu kompensacji.Skutecznosc tlumienia ech stalych okresla sie za pomoca specjalnego generatora sygnalów radiolokacyj¬ nych imitujacych echa stale, mierzac kontrolnym oscylo¬ skopem stosunki sygnalów doszumów wedlug zaleznosci (I) Metoda ta wymaga stosowania bardzo drogiego i uni¬ kalnego przyrzadu —generatora sygnalów radiolokacyj¬ nych. Praktycznie z metody tej nie mozna korzystac w warunkach eksploatacyjnych a ponadto obarczona jest powaznymi bledami z powodu nie uwzgledniania takich czynników jak: niestalosci amplitudowe zespolów i podzespolów elektronicznych urzadzenia radiolokacyj¬ nego oraz fluktuacji amplitudowo-fazowych sygnalów echa od obiektów stalych, które to czynniki w decyduja¬ cym stopniu wplywaja na jakosc pracs ukladów „TES".Celem wynalazku jest pomiar skutecznosci tlumienia ech stalych w wykorzystaniem sygnalów ech pochodza¬ cych od rzeczywistych obiektów stalych uwzgledniajac przez to wszystkie czynniki majace wplyw na wyzej wymieniona skutecznosc.Cel ten jest osiagniety poprzez wyrównanie na wyjsciu ukladu kompensacji amplitudy sygnalu echa stalego pochodzacego od obiektu rzeczywistego z amplituda szu¬ mów sprowadzajac stosunek tych amplitud do wartosci równej jednosci. Wyrównanie tych amplitud polega na tym, ze poprzez wykorzystanie przelacznika elektrono¬ wego, sterowanego impulsem prostokatnym o regulowa¬ nym czasie trwania, uzyskuje sie jednoczesnosc zobrazo¬ wania na kontrolnym oscyloskopie szumów i sygnalu echa od obiektu stalego w czasie trwania impulsu prosto¬ katnego z szumami wystepujacymi poza czasem trwania tego impulsu, a nastepnie, przy pomocy regulowanego tlumika, wyrównuje sie amplitude tego sgnalu z ampli¬ tuda szumów poza czasem trwania impulsu prostokat¬ nego, obserwujac zobrazowanie na ekranie kontrolnego oscyloskopu. Oscyloskop ten podlaczonyjest do wyjscia ukladu kompensacji. Nastepnie przelacza frtego na wejs-3 \ 114 814 4 Cie ukladu kompensacji, gdzie odczytywana jest ampli¬ tuda regulowanego wczesniej sygnalu rzeczywistego echa stalego oraz amplituda szumów poza czasem trwania impulsu prostokatnego.Uklad, za posrednictwem którego realizowany jest powyzszy sposób, sklada sie z rozgaleznika, którego wyjscia podlaczone sa równolegli?-do wejsc przelacznika %elektronowego z tym ze jedno z nich poprzez regulowany tlumik, przy czym na wejscie sterujace przelacznika elek¬ tronowego podawany jest impuls prostokatny o regulo¬ wanym czasie trwania.Schemat funkcjonalny pomiaru skutecznosci tlumie¬ nia rzeczywistych ech stalych wedlug wynalazku przed¬ stawiono na fig. 1, zas na tlg. 2 przedstawiono zobrazowanie radiolokacyjnego sygnalu wizyjnego na ekranie kontrolnego oscyloskopu podlaczonego do wejs¬ cia ukladu kompensacji przed czynnosciami regulacji amplitudy sygnalu echa, fig. 3 przedstawia zobrazowanie radiolokacyjnego sygnalu wizyjnego na ekranie kontrol¬ nego oscyloskopu podlaczonego do wyjscia ukladukom¬ pensacji po zrównaniu amplitudy sygnalu rzeczywistego echa stalego w czasie trwania impulsu prostokatnego z amplituda szumów poza czasem trwania tego impulsu, a fig. 4— zobrazowanie radiolokacyjnego sygnalu wizyj¬ nego na ekranie kontrolnego oscyloskopu podlaczonego do wejscia ukladu kompensacji po uprzednim zrównaniu amplitudy sygnalu rzeczywistego echa stalego w czasie trwania impulsu prostokatnego z amplituda szumów poza czasem trwania tego impulsu na wyjsciu ukladu kompensacji.Pomiar skutecznosci tlumienia rzeczywistego echa sta¬ lego odbywa sie w ten sposób, ze kontrolny oscyloskop 7 podlacza sie na wyjscie ukladu kompensacji 6 i z zobrazo¬ wanego na nim radiolokacyjnego sygnalu wizyjnego wybiera sie dowolne echo stale a pochodzace od obiektu rzeczywistego,dla którego chcemy okreslic wyzej wymie¬ niona skutecznosc tlumienia. Regulujac czas trwania impulsu prostokatnego doprowadza sie do tego. aby wybrane echo a wystepowalo w czasie jego trwania.Nastepnie regulujac wielkoscia tlumienia regulowanego tlumika 4 nalezy doprowadzic do zrównania amplitudy wybranego echa stalego a od rzeczywistego obiektu z amplituda b szumów radiolokacyjnego sygnalu wizyj¬ nego zobrazowanego poza czasem trwania impulsu prostokatnego.Wynikiem tej operacji jest doprowadzenie (U/Uszhw wyrazeniu (1) do wartosci równej jednosci. Przelaczajac nastepnie kontrolny oscyloskop 7 z wyjscia ukladu kom¬ pensacji 6 na jego wejscie otrzymuje sie zobrazowanie radiolokacyjnego sygnalu wizyjnego przedstawiajace zmniejszona amplitude sygnalu echa stalego i szumów w czasie trwania impulsu prostokatnego oraz niezmniej- szona amplitude szumów poza czasem trwania tego impulsu. Wyliczajac stosunek amplitudy tego echa do amplitudy szumów poza impulsem prostokatnym okresla sie skutecznosc tlumienia rzeczywistego echa stalego.Radiolokacyjny sygnalwizyjny kazdegookresu sondo¬ wania przestrzeni z wyjscia detektora fazy 1 nie wprowa¬ dza sie bezposrednio na wzmacniacz wizji 5 lecz podaje sie go do ukladu pomiarowego wedlug wynalazku, któ¬ rego elementem wejsciowym jest rozgaleznik 2. / którego podaje sie go równolegle na dwa wejscia przelacznika elektronowego 3. Do jednego wejscia—bezposrednio. do drugiego — poprzez regulowany tlumik 4. Uklad 8 bedacy wytwornikiem impulsów prostokatnych o regulo¬ wanym czasie trwania steruje przelacznikiem elektrono¬ wym 3 w taki sposób, ze na wyjsciu tego przelacznika w czasie trwania impulsu prostokatnego jest radioloka¬ cyjny sygnal wizyjny przechodzacy przez regulowany tlu¬ mik 4, a poza impulsem — radiolokacyjny sygnal wizyjny bezposredni z rozgaleznika 2. Nastepnie radiolokacyjny sygnal wizyjny poprzez wizyjny wzmacniacz 5podawany jest na uklad kompensacji 6. W ten sposób na wejsciu i wyjsciu ukladu kompensacji otrzymuje sie radioloka¬ cyjny sygnal wizyjny dwuczesciowy, przy czym dlugosc jednej czesci mozna regulowac czasem trwania impulsu prostokatnego i amplitude— regulowanym tlumikiem.Kontrole regulacji czasu trwania impulsu prostokat¬ nego i amplitudy radiolokacyjnego sygnalu wizyjnego dokonuje sie wykorzystujac kontrolny oscyloskop, który jest podlaczany na wejscie i wyjscie ukladu kompensacji jak to opisano w czesci dotyczacej sposobu.Zastrzezenia patentowe 1. Sposób pomiaru skutecznosci tlumienia rzeczywi¬ stych ech stalych w urzadzeniach radiolokacyjnych, poprzednio imitowanych przez specjalny generator syg¬ nalów radiolokacyjnych, oparty na dwukrotnym pomia¬ rze amplitudy sygnalu echa stalego i amplitudy szumów na wejsciu i wyjsciu ukladu kompensacji, znamienny tym. ze na wyjsciu ukladu kompensacji wyrównuje sie ampli¬ tude sygnalu echa stalego pochodzacego od obiektu rze¬ czywistego z amplituda szumów sprowadzajac stosunek tych amplitud do wartosci równej jednosci, po czym mierzy sie amplitude sygnalu echa i szumów tylko na wejsciu ukladu kompensacji. 2. Sposób wedlug zastrz. I, znamienny tym. ze poprzez wykorzystanie przelacznika elektronowego (3), sterowa¬ nego impulsem prostokatnym o regulowanym czasie trwania, uzyskuje sie jednoczesnosc zobrazowania na kontrolnym oscyloskopie (7) szumów i sygnalu echa od obiektu stalego w czasie trwania impulsu prostokatnego z szumami wystepujacymi poza czasem trwania tego impulsu, a nastepnie przy pomocy regulowanego tlumika (4) zrównuje sie amplitude tego sygnalu z amplituda szumów poza czasem trwania impulsu prostokatnego, obserwujac zobrazowanie na ekranie kontrolnego oscy¬ loskopu (7) podlaczonego do wyjscia-ukladu kompensa¬ cji (6), po czym podlacza sie kontrolny oscyloskop (7) na wejscie ukladu kompensacji, gdzie odczytywana jest amplituda regulowanego wczesniej sygnaluecha stalego i amplituda szumów poza czasem trwania impulsu prostokatnego. 3. Uklad do pomiaru skutecznosci tlumienia rzeczywi¬ stych ech stalych w urzadzeniach radiolokacyjnych skla-5 114 814 6 dajacy sie z rozgaleznika, regulowanego tlumika, elektronowego przelacznika sterowanego impulsem pro- stokatm m i kontrolnego oscyloskopu, znamienny tym. ze rozgaleznik (2) polaczon jest z wejsciami przelacznika elektronowego (3) z tym ze jedno z nich poprzez regulo¬ wan) tlumik (4), przy czym na wejscie sterujace poda¬ wali) jest impuls prostokatii) o regulowan)m czasie trwania. 1 1— z e < 1 3 A i i -1 1 1 1 1 m \ m 1 1 1 | 1 1 1 1 5 r 7 1 1 1 1 6 Wyjitis 1 1 i i i j L. .J Rg.i.MiiimiiiiiiMiiiimJUl Rg.4 PL