Przedmiotem wynalazku jest zderzak, stosowany w wagonach kolejowych oraz w urzadzeniach do obróbki plastycznej.Z czasopisma „Railway Engineer\ nr 6/1977., znany jest zderzak pneumo-hydrauliczny zbudowany z dwu¬ czesciowej obudowy cylindrycznej, wewnatrz której jest umieszczona sprezyna pierscieniowa, otaczajaca cylinder wspólpracujacy z wydrazonym nurnikiem. Nurnik jest zakonczony dnem z otworem, wewnatrz któregojest osa¬ dzona koncówka profilowanego trzpienia zamocowa¬ nego do dna cylindra. Wewnatrz nurnika jest umieszczo¬ ny swobodnie tlok, oddzielajacy komore pneumatyczna od reszty wnetrza nurnika, natomiast wnetrze cylindra jest wypelnione ciecza hydrauliczna. Sila dzialajaca na zderzak jest zmniejszana na skutek sciskania sprezyny pierscieniowej, sprezyna powietrza w komorze pneuma¬ tycznej i dlawionego przeplywu cieczy hydraulicznej z cylindra do wnetrza nurnika.Znany jest równiez zderzak hydrauliczny, zbudowany z obudowy, wewnatrz której jest umieszczony nieru¬ chomo tlok z tloczyskiem zamocowanym do tylnej sciany obudowy. Tlok ma wykonane tTzy otwory, w których osadzone sa koncówki profilowanych trzpieni, przymo¬ cowanych doprzedniej sciany obudowy.Komora ograni¬ czona tlokiem i przednia czescia obudowy jest wypelniona ciecza hydrauliczna, a na tloczysku tlokajest osadzona sprezyna robocza, dociskana tarcza umie¬ szczona miedzy tlokiem a sprezyna. Sila dzialajaca na zderzak jest zmniejszana wskutek sciskania sprezyny roboczej i dlawionego przeplywu cieczy hydraulicznej przez otwory tloka.Zasadnicza niedogodnoscia znanych zderzaków jest wplyw warunkówotoczenia, a zwlaszczatemperatury, na charakterystyke silowa zderzaka. Ponadto zderzak pneumo-hydrauliczny wymaga uszczelnienia komory pneumatycznej, co jest klopotliwe w realizacji.Wynalazek dotyczy zderzaka, skladajacego sie z obu¬ dowy, cylindra wypelnionego ciecza hydrauliczna i wspólpracujacego z nurnikiem, z tloka umieszczonego wewnatrz nurnika, profilowanego trzpienia i conajmniej jednej sprezyny roboczej. Istota wynalazku polega na tym, ze tlok umieszczony wewnatrz nurnika jest zawie¬ szony na dodatkowej sprezynie, natomiast co najmniej jedna ze sprezyn roboczych jest osadzona na profilowa¬ nym trzpieniu. Korzystnejest wyposazenie tloka wzawór zwrotny, odcinajacy doplyw cieczy hydraulicznej do tyl¬ nej czesci wnetrza nurnika. Dzieki takiemu rozwiazaniu, tlok umieszczony w nurniku nie jest elementem robo¬ czym, przenoszacym sile dzialajaca na zderzak, lecz spel¬ nia role elementu zapewniajacego dostosowanie objetos¬ ci wnetrza nurnika, ograniczonejjego dnem i tlokiem,do zmian objetosci cieczy hydraulicznej powodowanych zmianami warunków otoczenia.Zderzak wedlug wynalazku ma prosta konstrukcje, a jego charakterystyka silowa jest niezalezna od zmian warunków zewnetrznych, w których zderzak pracuje.Przedmiot wynalazku jest objasniony w przykladzie wykonania na rysunku, któryprzedstawiazderzak wago-113737 M nowy w przekroju osiowym.Przykladowy zderzak wedlug wynalazku sklada sie z dwuczesciowej, cylindrycznej obudowy 1, wewnatrz któ¬ rej na calej jej dlugosci jest umieszczona roDocza, pier¬ scieniowa sprezyna 2, otaczajaca cylinder 3 i wspólpracu¬ jacy z nim, wydrazony nurnik 4. Wnetrze cylindra 3 jest wypelnione ciecza hydrauliczna, natomiast nurnik 4 z jednej strony jest przykrecony do przedniej sciany obu¬ dowy 1, a z drugiej stronyjest zakonczony dnem z centry- cznie usytuowanym otworem. Miedzy bocznymi sciana¬ mi cylindra 3 i nurnika 4 jest umieszczony obwodowo sprezynujacy pierscien 5, spelniajacy role elementu mocujacego pierscienie roboczej sprezyny 2. Wewnatrz otworu dna nurnika 4 jesjt osadzona koncówka profilo¬ wanego trzpienia 6, przymocowanego do dna cylindra 3.Na profilowanym trzpieniu 6 sa osadzone dwie nastepne, robocze sprezyny 7, które zjednej strony oparte sa o dno cylindra, a z drugiej strony — o dno nurnika 4. We wnetrzu nurnika 4 znajduje sie tlok 8, który jest pola¬ czony z przednia sciana obudowy 1 za pomoca dodatko¬ wej sprezyny 9 i dzieli wnetrze nurnika 4 na dwie czesci.W sciance nurnika 4 jest wykonany otwór, sluzacy do odpowietrzania czesci wnetrza nurnika 4 ograniczonej tlokiem 8 i przednia sciana obudowy 1. Tlok 8jest wypo¬ sazony w zwrotny zawór 10, zapobiegajacy przeplywowi cieczy hydraulicznej do przedniej czesci wnetrza nurnika 4.Sila dzialajaca na zderzak powoduje sciskanie robo¬ czych sprezyn 2 i 7 oraz dlawiony przyplyw cieczy hyd¬ raulicznej z cylindra 3 do tylnej czesci wnetrza nurnika 4.Vfc wyniku povvz*zcgo sila u uic&i zmniejszeniu.Zmiany objetosci cieczy hydraulicznej powodowane zmianami warunków otoczenia, powoduja przemie¬ szczanie tloka 8 zawieszonego na dodatkowej sprezynie 9. W zaleznosci od kierunku tych zmian, tlok 8 zmniejsza lub zwieksza objetosc tylnej czesci wnetrza nurnika 4, kompensujac w ten sposób wplyw warunków otoczenia na charakterystyke silowa zderzaka.Zastrzezenia patentowe 1. Zderzak, skladajacy sie z obudowy, z umieszczonym w niej cylindrem, wypelnionym ciecza hydrauliczna i wspólpracujacym z nurnikiem zakonczonym dnem z otworem, w którym jest osadzony profilowany trzpien, przy czym wewnatrz nurnika jest umieszczony tlok, oraz wyposazony w co najmniej jedna sprezyne robocza, znamienny tym, ze tlok (8)jest zawieszony na dodatkowej sprezynie (9), natomiast co najmniej jedna ze sprezyn roboczych (7) jest osadzona na profilowanym trzpieniu (6). 2. Zderzak wedlug zastrz. 1, znamienny tym, ze tlok (8) jest wyposazony w zwrotny zawór (10).Prac. Poligraf. UP PRL naklad 120+18 Cena 45 zl PL