Przedmiotem wynalazku jest urzadzenie do regu¬ lacji stezenia kwasu lub zasady wedlug patentu glównego nr 103 938.Wynalazek dotyczy techniki regulacji stezenia kwasów lub zasad stosowanej w regulacji przemy¬ slowych procesów chemicznych.Urzadzenie do regulacji stezenia kwasu lub zasa¬ dy w procesie przemyslowym wedlug patentu glów¬ nego sklada sie z czterokanalowej pompy perystal- tycznej wspólpracujacej na wejsciu z doprowadze¬ niem czynnika badanego pobieranego z procesu przemyslowego. Pompa ta ma dalej doprowadzenie rozcienczalnika z pojemnika rozcienczalnika. Urza¬ dzenie ma równolegle druga dwukanalowa pery- staltyczna pompe o programowanym w funkcji cza¬ su przeplywie. Ma ona na wejsciu doprowadzenie titranta ze zbiornika titranta. Obie pompy polaczo¬ ne na wyjsciu odpowiednio przewodami przeplywu czynnika badanego przeplywu rozcienczalnika i przeplywu titranta z komora zmieszania, która jest polaczona przewodem przeplywu wypadkowego mie¬ szaniny z naczyniem elektrodowym. Naczynie elek¬ trodowe ma wewnatrz umieszczony czujnik peha¬ metru przemyslowego, wspólpracujacy z jednej strony z rejestratorem pehametru a z drugiej stro¬ ny z przetwornikiem pradowo-pneumatycznym, u- ruchamiajacym pneumatyczny zawór regulacji ste¬ zenia czynnika badanego. Srednica przewodu czyn¬ nika badanego i przewodu titranta doprowadzaja¬ cych czynnik i titrant do komory zmieszania jest 10 15 20 25 30 mozliwie mala w stosunku do objetosci tej komo¬ ry i równe sobie. Opisane wykonanie urzadzenie realizuje regulacje stezenia czynnika w sposób ki¬ netyczny.Inne wykonania urzadzenia dla regulacji pH sta¬ tycznej sklada sie zasadniczo z szesciokanalowej pompy perystaltycznej majacej na wejsciu trzy do¬ prowadzenia to jest doprowadzenie czynnika bada¬ nego pobieranego z procesu przemyslowego podle¬ gajacego regulacji, doprowadzenie rozcienczalnika z pojemnika rozcienczalnika oraz doprowadzenie ti¬ tranta ze zbiornika titranta. Na wyjsciu pompa ta ma odprowadzenie czynnika badanego, odprowadze¬ nie rozcienczalnika i odprowadzenie titranta, pola¬ czone kazde z osobna z komora zmieszania, która jest dalej polaczona przewodem przeplywu wypad¬ kowego mieszaniny z naczyniem elektrodowym ma¬ jacym wewnatrz umieszczony czujnik pehametru przemyslowego, wspólpracujacego z jednej strony z rejestratorem pehametru a z drugiej strony z przetwornikiem pradowo-pneumatycznym, regu¬ latorem pneumatycznym i silownikiem pneumatycz¬ nym, uruchamiajacym pneumatyczny zawór regu¬ lacji stezenia czynnika badanego, przy czym sredni¬ ca przewodu czynnika badanego i srednica przewo¬ du titranta ,doprowadzajacych czynnik badany i ti¬ trant do komory zmieszania sa mozliwie male w po¬ równaniu z objetoscia komory zmieszania i sobie równe.Opisane uklady sa istotnie dobre, lecz przystoso- 112 427112 427 3 4 < wane glównie do pracy w duzych laboratoriach prze¬ myslowych i eksploatowane w procesach regulacji "stosunkowo znacznych stezen kwasów i zasad, na- ; tomiast w przypfedku malych laboratoriów, gdzie istnieje potrzeba oznaczen minimalnych stezen i ich . Regulacji zastosowanie ukladów dwuczesciowych nie daje spodziewanych rezultatów. Uzycie ukladu dwu¬ czesciowego bowiem powoduje zaburzenia przeply¬ wu medium a powstala turbulencja zaklóca prace elektrod.Celem wynalazku jest zaprojektowanie komory mieszania wraz z naczyniem elektrodowym jako jednego ustroju konstrukcyjnego, realizujacego za¬ dania zmieszania skladników procesu regulacji, to jest roztworu podlegajacego procesowi regulacji ste¬ zenia, rozcienczalnika i titrantu oraz wprowadza¬ nie go w kontakt z czujnikiem pehametru przemy¬ slowego potencjometrycznego.Urzadzenie wedlug wynalazku ma komore zmie¬ szania wyposazona w cylindryczny plaszcz majacy srednice E i dlugosc od 5 D do 30 D lecz najkorzyst¬ niej 13 D, zaopatrzony na wejsciu w króciec dolo¬ towy czynnika badanego, króciec dolotowy rozcien¬ czalnika oraz króciec dolotowy titranta tak umiesz¬ czone, ze ich osie wzdluzne sa najkorzystniej usta¬ wione wzgledem osi plaszcza cylindrycznego pod katem ostrym i których srednice sa najkorzystniej jednakowe i utrzymane w granicach 0,3 D do 1,0 D lecz najkorzystniej 0,7 D i przy czym plaszcz jest za¬ opatrzony w umieszczone naprzemianlegle w jego wnetrzu przegrody sztywne przelewowe, w których wysokosc wynosi najkorzystniej 0,6 D, rozmieszczo¬ ne w bliskiej od siebie odleglosci, wynoszacej naj¬ korzystniej 0,7 D. Plaszcz ten jest zaopatrzony na wyjsciu w znajdujacy sie pod katem otwartym do jego osi glównej króciec naczynia elektrodowego, majacy srednice najkorzystniej równa D zamknie¬ ty szczelnie rozlacznie zamocowanym w nim kor¬ pusem kombinowanej elektrody pehametru przemy¬ slowego potencjometrycznego, majacego doprowa¬ dzenie potencjalu odrebnie dla czesci szklannej elektrody i odrebnie dla elementu odniesienia ele¬ ktrody, przy czym króciec ten ma wylot mieszaniny czynnika badanego, rozcienczalnika i titranta o sre¬ dnicy utrzymanej w granicach od 0,1 do 1,0 D lecz najkorzystniej 0,6 D.Wynalazek spelnia zalozony cel i wykazuje jedno¬ czesnie korzystnie cechy techniczno-uzytkowe. Dzie¬ ki polaczeniu komory zmieszania w jeden ustrój z naczyniem elektrodowym czujnikiem pehametru przemyslowego potencjometrycznego, uklad jest bar¬ dzo zwarty w konstrukcji i dobrze spelnia zadanie dokladnego wymieszania wprowadzanych do jej wnetrza komponentów procesu regulacji oraz bez- zaklóceniowego pomiaru stopnia zobojetnienia kwa¬ su lub zasady. Nie posiadajac jednoczesnie w swym wnetrzu zadnych ruchomych czesci, pozwala na jego bezawaryjna eksploatacje przez caly czas eksploa¬ tacji urzadzenia do regulacji stezenia kwasu lub zasady wedlug patentu nr 103 938.Przedmiot wynalazku jest szczególowo opisany na przykladzie jego wykonania i zobrazowany na "ry¬ sunku, na którym fig. 1 przedstawia uproszczony przekrój podluzny komory, a fig. 2 — jej przekrój poprzeczny plaszczyzna A—A z fig. 1. Komora zmie¬ szania urzadzenia do regulacji stezenia kwasu lub zasady ma postac wydluzonego poziomego cylin¬ drycznego zamknietego naczynia z umieszczonym w jego wnetrzu czujnikiem elektrodowym pehame- 5 tru przemyslowego potencjometrycznego, komora sklada sie z cylindrycznego plaszcza 1 majacego srednice D i dlugosc od 5 D do 30 D lecz najkorzyst¬ niej 13 D, zaopatrzonego na wejsciu w króciec 2 dolotowy czynnika badanego Vb, dolotowy króciec io 3 rozcienczalnika Vw oraz dolotowy króciec 4 ti¬ tranta Vt. Sa one tak umieszczone, ze ich osie wzdluzne sa najkorzystniej ustawione wzgledem osi cylindrycznej plaszcza 1 pod katem ostrym rozsta¬ wione ca 120°C. Srednice ich sa najkorzystniej je- 15 dnakowe i utrzymane w granicach 0,3 D i 1,0 D lecz najkorzystniej 0,7 D. Plaszcz 1 jest zaopatrzony w umieszczone naprzemianlegle w jego wnetrzu sztywne przelewowe przegrody 5, których wysokosc h wynosi najkorzystniej 0,6 D. Sa one rozmieszczo- 20 ne w bliskiej od siebie odleglosci, wynoszacej naj¬ korzystniej 0,7 D. Plaszcz 1 jest zaopatrzony na wyjsciu w znajdujacy sie pod katem rozwartym do jego osi glównej króciec 6 naczynia elektrodo¬ wego, majacy srednice najkorzystniej równa D. 25 Króciec 6 zamkniety jest szczelnie rozlacznie za¬ mocowanym w nim korpusem 7 kombinowanej ele¬ ktrody 8 pehametru przemyslowego potencjometry¬ cznego, majacej doprowadzenie potencjalu odreb¬ nie dla czesci szklanej elektrody 9 i odrebnie dla 30 elementu odniesienia elektrody 10. Króciec 6 ma wylot 11 mieszaniny V czynnika badanego Vb, roz¬ cienczalnika Vw i titranta Vt, majacy srednice utrzymana w granicach od 0,81 D do 1,0 D lecz najkorzystniej wynoszaca 0,8 D.Zastrzezenie patentowe Urzadzenie do regulacji stezenia kwasu lub zasa¬ dy stanowiace uklad pompy czterokanalowej pery- staltycznej majacej na wejsciu doprowadzenie cie¬ czy czynnika badanego podlegajacego regulacji i do¬ prowadzenie rozcienczalnika z pojemnika rozcien¬ czalnika oraz dwukanalowej pompy perystaltycznej o programowanym przeplywie majacej na wejsciu doprowadzenie titranta ze zbiornika, polaczonych obie na wyjsciu odpowiednio przewodami przeply¬ wu czynnika badanego, przeplywu rozcienczalnika i przeplywu titranta z komora zmieszania lub sta¬ nowiace uklad pompy szesciokanalowej perystalty¬ cznej, majacej na wejsciu doprowadzenia czynnika badanego, rozcienczalnika i titranta oraz na wyjsciu odprowadzenia czynnika badanego rozcienczalnika i titranta polaczone kazde z osobna komora zmie¬ szania, a komora zmieszania zarówno ukladu z pom¬ pa czterokanalowa jak i z szesciokanalowa jest po¬ laczona przewodem przeplywu wypadkowego mie¬ szaniny, z naczyniem elektrodowym majacym we¬ wnatrz umieszczony czujnik pehametru przemyslo¬ wego wspólpracujacego z jednej strony z rejestra¬ torem pehametru a z drugiej strony z przetworni¬ kiem pradowopneumatycznym, regulatorem pneuma¬ tycznym i silownikiem pneumatycznym uruchamia¬ jacym pneumatyczny zawór regulacji stezenia czyn¬ nika badanego, przy czym srednica przewodu czyn-112 427 5 6 nika badanego i srednicy przewodu titranta dopro¬ wadzajacego czynnik i titrant do komory zmiesza¬ nia sa mazliwie male w stosunku do objetosci tej komory i równe sobie wedlug patentu nr 103938, znamienne tym, ze komora zmieszania sklada sie z cylindrycznego plaszcza (1) majacego srednice (D) i dlugosc od 5D do 30 D lecz najkorzystniej 13 D, zaopatrzonego na wejsciu w dolotowy króciec (2) czynnika badanego (Vb), króciec dolotowy (3) roz¬ cienczalnika (Vw) oraz dolotowy króciec (4) titranta (Vt) tak umieszczone, ze ich osie wzdluzne sa naj¬ korzystniej ustawione wzgledem osi cylindrycznego plaszcza (1) pod katem ostrym i których srednice sa najkorzystniej jednakowe i utrzymane w gra¬ nicach 0,3 D do 1,0 D lecz najkorzystniej 0,7 D, przy czym plaszcz (1) jest zaopatrzony w umiesz¬ czone naprzemianlegle w jego wnetrzu sztywne 9 10 Tig.2. przelewowe przegrody (5), których wysokosc (h) wy¬ nosi najkorzystniej 0,6 D, rozmieszczone w bliskiej od siebie odleglosci wynoszacej najkorzystniej 0,7 D i jest on zaopatrzony na wyjsciu w znajdujacy 5 sie pod katem otwartym do jego osi glównej, kró¬ ciec (6) naczynia elektrodowego, majacy srednice najkorzystniej równa (D), zamkniety szczelnie, roz¬ lacznie zamocowanym w nim korpusem (7) kom¬ binowanej elektrody (8) pehametru przemyslowego 10 potencjometrycznego, majacej doprowadzenie po¬ tencjalu odrebnie dla czesci szklanej elektrody (9) i odrebnie dla elementu odniesienia elektrody (10) przy czym króciec ten ma wylot (11) mieszaniny (V) czynnika badanego (Vb), rozcienczalnika (Vw) is i titranta (Vt) majacy srednice utrzymana w gra¬ nicach od 0,1 do 1,0 D lecz najkorzystniej wynoszaca 0,6 D. PL