Przedmiotem wynalazku jest urzadzenie do teksturowania filamentów technika skrecania filamentu w po¬ staci zylki lub wlókna ciaglego.Znane jest teksturowanie przedzy technika skrecania metoda rzeczywistego skretu i metoda nibyskretu opisane w ksiazce Wladyslawa Jablonskiego pt. „Przedze modyfikowane - Metody teksturowania i wytwarzania przedz puszystych". — WNT, Warszawa 1972 r.W urzadzeniach do teksturowania przedzy metoda rzeczywistego skretu wykorzystywane sa skrecarki, na których prowadzone sa dwie podstawowe operacje, skrecanie i rozkrecanie przedzy, zas trzecia podstawowa operacja - obróbka cieplna prowadzona jest w autoklawie. Okresowosc wytwarzania i stosunkowo dlugi czas trwania procesu technologicznego decyduja o niskiej wydajnosci i malej oplacalnosci urzadzenia.Urzadzenia do teksturowania przedzy metoda nibyskretu sa wyposazone w trzy podstawowe elementy, a mianowicie: wrzeciona nibyskretne, grzejniki i uklad zasilania, które decyduja o efekcie teksturowania.Glównymi elementami w tych urzadzeniach sa wrzeciona nibyskretne, stanowiace mechanizmy wirnikowe w po¬ staci sworznia, przez które prowadzona jest przedza, lub w postaci rurki wprawionej w ruch za posrednictwem pasków w obwodzie zamknietym i tarcz ciernych.Innym rozwiazaniem konstrukcyjnym wrzeciona nibyskretnego jest tuleja z wylozona wewnatrz wkladka gumowa. W tulejach tych wykorzystano zjawiskolarcia dó utworzenia falszywego skretu.Powyzsze urzadzenia sa wyposazone w elementy grzejne do stabilizacji i utrwalania nadanego skretu, usytu¬ owane poza wrzecionem.Znane urzadzenia odnosza sie glównie do teksturowania cienkich przedz, przeznaczonych na dzianiny lub tkaniny. Teksturowanie filamentów, zarówno mono- jak i multifilamentów o wiekszych wymiarach poprzecz¬ nych jest na tych urzadzeniach utrudnione lub wrecz uniemozliwione.Urzadzenie do teksturowania filamentów wedlug wynalazku jest wyposazone we wirujace wrzeciono, które w swej górnej czesci ma ksztalt cylindryczny, a w pozostalej stozkowy. Wrzeciono jest umieszczone wspólosio¬ wo wewnatrz tulei, której górna czesc przylega do górnej czesci wrzeciona, przy czym wrzeciono i tuleja wyko¬ nuja wzgledem siebie ruchy posuwisto-zwrotne. Na zewnatrz tulei jest osadzony plaszcz grzejny, zas w górnej~2 111952 czesci tulei znajduje sie otwór do wprowadzania filamentu do komory teksturujacej, utworzonej przez wewnetrz¬ na dolna czesc tulei. Wprowadzony do ogrzanej tulei filament zostaje nawijany na wirujace wrzeciono, przy czym dzieki ruchom posuwisto-zwrotnym wrzeciona i tulei skrecony spiralnie filament i utrwalony pod wplywem temperatury zostaje zsuwany wzdluz wrzeciona, gdzie w dolnej jego czesci jest odprowadzony na zewnatrz.Urzadzenie wedlug wynalazku zezwala na teksturowanie filamentów o dowolnej srednicy, a wiec i filamen- tów grubych, na przyklad zylki, przy czym srednica wytworzonej spirali jest uzalezniona od srednicy wrzeciona.Filamenty teksturowane na urzadzeniu wedlug wynalazku znajduja zastosowanie do wytwarzania artykulów technicznych, takich jak samochodowe filtry olejowo-powietrzne, maty gimnastyczne czy ksztaltki tapicerskie.Przedmiot wynalazku jest przedstawiony w przykladzie wykonania na rysunku w przekroju osiowym.Urzadzenie wedlug wynalazku jest wyposazone we wrzeciono 1, które w górnej czesci ma ksztalt cylindry¬ czny, zas w pozostalej stozkowy. Wrzeciono 1 umie_szczone jest wspólosiowo w tulei 2, której górna czesc przylega do górnej czesci wrzeciona 1. Na zewnatrz tulei 2 jest osadzony plaszcz grzejny 3, przy czym w górnej czesci tulei 2, nad plaszczem grzejnym 3 wykonany jest otwór 4 do doprowadzania filamentu 5 do wewnatrz ogrzanej tulei 2, tworzacej komore teksturujaca. Dolna czesc wrzeciona 1 zaopatrzona jest w otwór 6 do rozru¬ chu urzadzenia. Wrzeciono 1 i tuleja 2 wykonuja wzgledem siebie ruch posuwisto-zwrotny o skoku uzaleznionym od grubosci filamentu 5.Dzialanie urzadzenia wedlug wynalazku polega na tym, ze filament 5 wprowadza sie przez otwór 4 do komory teksturujacej i nawija na cylindryczna czesc wrzeciona 1. Ruch posuwisto-zwrotny wrzeciona 1 i tulei 2 powoduje zgarnianie nawojów filamentu 5 z wrzeciona 1 górna czescia tulei 7 i przesuwanie ich ku dolowi na stozkowa czesc wrzeciona 1. Skrecony spiralnie i utrwalony za pomoca temperatury wywolanej przez plaszcz grzejny 3 filament 5 jest odprowadzany na zewnatrz do pojemników.Zastrzezenia patentowe 1. Urzadzenie do teksturowania filamentów, wyposazone w wirujace wrzeciono i element grzejny, zna¬ mienne tym, ze wrzeciono (1) jest umiesczone wspólosiowo w tulei (2), której górna czesc przylega do górnej czesci wrzeciona (1), przy czym wrzeciono (1) i tuleja (2) wykonuja wzgledem siebie ruch posuwisto- zwrotny, nadto na tulei (2) jest osadzony plaszcz grzejny (3), zas w górnej czesci jest wykonany otwór (4) do wprowadzenia filamentu (5) do wewnatrz tulei (2), tworzacej komore teksturujaca. 2. Urzadzenie wedlug zastrz. 1, znamienne tym," ze wrzeciono (1) posiada w górnej czesci ksztalt cylindryczny, a w pozostalej stozkowy.Prac. Ppligraf. UP PRL naklad 120+18 Cena 45 zl PL