Przedmiotem wynalazku jest pneumatyczny uklad bezstop-niowej regulacji dwustopniowego na¬ cisku oselki w dowolnym zakresie przy dogladza¬ niu oscylacyjnym elementów krazkowych zwlasz¬ cza pierscieni lozysk tocznych.Znany stan techniki. Znane sa uklady pneuma¬ tyczne do dwustopniowego nacisku oselki przy do¬ gladzaniu oscylacyjnym elementów krazkowych, w których zastosowany jest cylinder jednostron¬ nego dzialania, a zmiana wielkosci nacisków jed¬ nostkowych na oselke nastepuje poprzez odpowied¬ nie przelaczenie ukladu pneumatycznego powodu¬ jace zmiany wielkosci cisnienia na powierzchnie tloka.Znane sa równiez uklady pneumatyczne, w któ¬ rych zastosowano dwa cylindry o róznych po¬ wierzchniach tloków. W tym przypadku przy sta¬ lym cisnieniu wlaczenie cylindra o duzej po¬ wierzchni tloka powoduje wiejklszy nacisk oselki na element obrabiany i w konsekwencji dogladza- M nie zgrubne, natomiast wlaczenie do cyklu obróbki cylindra o mniejiszej powierzchni tloka powoduje zmniejszenie1 nacisków jejdnostkowyjch oselek, a tym samym dogladzanie wykanczajace.Znane sa uklady pneumatyczne z zastosowaniem 25 cylindra dwustronnego dzialania, gdzie sila dziala¬ jaca na tlok jest funkcja róznicy cisnien w ko¬ morach cylindra, regulowanych przez zawory. Przy stosowaniu napedu hydraulicznego do regulacji nacisku stosuje sie dlawiki umieszczone badz to 10 13 30 przy cylindrze, badz przy pompach dostarczaja¬ cych medium.Znane uklady nie pozwalaja na dokonywanie bezstopniowej regulacji nacisku narzedzia z do¬ kladnoscia, która gwarantowalaby wysokie para¬ metry tak dokladnej obróbki mechanicznej jak dogladzanie.Istota wynalazku i skutki techniczne. Istota wy¬ nalazku jesit uklad pneujmatyczny bezstopniowej regulacji dwustopniowego nacisku oselki parzy do¬ gladzaniu oscylacyjnym elementów krazkowych zwlaszcza biezni pierscieni lozysk tocznych, wy¬ posazony w cylinder dwustronnego dzialania, któ¬ rego tlok jest polaczony z suportem narzedziowym oselki, a komory cylindrowe poprzez zespoly za¬ worów z zewnetrznym zródlem zasilania. Komora wieksza cylindra jest polaczona ze zródlem zasi¬ lania poprzez zespól zaworów skladajacy sie z za¬ woru (sterujacego z tlumikiem, zawór redukcyjny oraJz dwa zawory zwrotne, nastomiiaisit komore mnieijisza lacza ze zródlem zasilania dwa równo¬ legle zespoly zaworów, z których pierwszy sklada sie z zaworu sterujacego z tlumikiem), zaworu re¬ dukcyjnego i zaworu zwrotnego, drugi natomiast jest wyposazony w zawór sterujacy z tiiumiikiem, zawór redukcyjny i dwa zawory zwrotne. Taki uklad pozwala na regulowanie bezstopniowo róznej wielkosci parcia sprezonego powietrza na obydwie powierzchnie tloka otrzymujac nacijski jednostkowe na powierzchna oselki w granicach od wartosci maksymalnej przy dogladzaniu zgrubnym do na- 109 859109 859 ciskó.w jednostkowych minimalnych przy dogladza¬ niu wykanczajateym. Uklad ten pozwala równo¬ czesnie na latwe korygowanie i ustalanie nacisków na pow&erzchni oselki co jest szczególnie istotne przy dogladzaniu wykanczajacym.Objasnienie rysynku. Przedmiot wedlug wyna¬ lazku przedstawiono w przykladowym wykonaniu na rysunku w postaci schematu w ukladzie pla- skim^ Przyklad realizacji wynalazku. Uklad pneuma¬ tyczny sklada sie z cylindra pneumatycznego 1 polaczonego poprzez tlok 2 i suport narzedziowy 3 z oselka 4, a komory 5 i 6 tudei cylindrowej sa polaczone z zaworami redukcyjnymi 7, 8, 9, za¬ worami sterujacymi 10, 11, 12, zawcirami zwrot¬ nymi-13, 14, 15, 16, 17 i regulowanymi tlumikami 18, 19, 20, BodCzas dogladzania wstepnego sprezone po¬ wietrze kanalem (a-b) zaworu sterujacego 10 przez zawór iedukcyjny 7 wyisokiego cisnienia i zawór zwrotny 13 doplywa do komory 5 cylindra pneu¬ matycznego 1 wywolujac nacisk na duza po- wierzchmie tloka 2. Tlok 2 cylindra 1 przesuwa sie w kierunku suportu 3 z sila funkcyjnie za¬ lezna od cisnienia i duzej powierzchni tloka 2.Powietrze znajdujace sie w komorze 6 cyilrlndra 1 tfirzez zawór zwinotiiy 16 a nastepnie kanalem (b-c) zaworu sterujacego 11 i regulowany tlumik 19 wy¬ latuje do atmosfery.Z chwila pirzejsterowania ukladu na dogladzanie wykanczajace nastefpulje przesfcerowanie zawpru sterujacego 11 i sprezone powietrze kanalem (a-b) zaworu 11 przez zawór redukcyjny 8 niskiego cisnienia i zawór zwtrotny 15 doplywa dlo komory 6 cylindra 1 od strony malej powierzchni tloka 2.W wyniku tego sila dzialajajca na tllok 2 cyliimdra 1 w kierunku suportu 3 zmniejsza sie o wartosc funkcyjnie zalezna od iloczynu cisnienia wskaza¬ nego manometrem 21 i malej powierzchni tloka 2.Maly docisk oselki 4 do powierzchni obrabianej 10 20 25 30 35 40 jest wynikiem jednoczesnego parcia powietrza na duza i mala powierzchnie tloka 2.W momencie zakonczenia procesu dogladzania nastepuje przesterowanie zaworów sterujacyjch 13, 11, 12 do polozenia jak na schemacie. Sprejzone po¬ wietrze kanalem (a-b) zaworu sterujacego 12 przez zawór redukcyjny 9 i zawór zwrotny 17 doplywa do komary 6 cyliindra 1 wywolujac parcie na mala powierzchnie tloka 2, pirzy czyim czesc 'powietrza przez zawór zwrotny 16 i kanalem (b-c) zaworu sterujacego 11 wylatuje do atmosfery przez regulo¬ wany tlumik 19. Pofwietrze znajdujace sie w ko¬ morze 5 cylindra 1 przez zawór zwrotny 14 ka¬ nalem (b-c) zaworu 10 i regulowany tlumik 18 wylatuje do atmosfery.O predkosci wyplywu powietrza decyduje regu¬ lowany tlumik 18 przy zaworze sterujajcym 10 oraz regulowany tlumik 19 przy za(worze sterujacym 11.Zastrzezenie patentowe Pneumatyczny uklad regulacji nacisku oiselki przy dogladzaniu oscylacyjnym elementów kraziko- wyich zwlaszcza biezni pierscieni lozysk tocznych, w których nacisk na oselke umieszczona w supor- cie narzedziowym uzyskuje sie poprzez cylinder dwustronnego dzialania z zespolem zaworów, zna¬ mienny tym, ze komoira (5) cylindra (1) jest po- laozona z zewnetrznym zródlem zasilania poprzez co najmniej jeden zespól zaworów skladajacy sie z zaworu sterujacego (10) z tlumikiem (18), za¬ woru redukcyjnego (7) i zaworów zwrotnych (13) i (14), natomiast komore (6) cylindra (1) lacza ze zródlem zasilania co najmniej dwa równolegle zespoly zaworów, z których pierwszy posiada za¬ wór sterujacy (12) z tlumikiem (20), zawór reduk¬ cyjny (9) i zawór zwrotny (17), drugi natomiast sklada sie z zaworu sterujacego (11) z tlumikiem (19), zaworu redukcyjnego (8) i dwóch zaworów zwrotnych (15) i (16).\A 7 13 16 8 15 Zl 9 17 5 2 1 6 3 „ A LZGraf. Z-d Nr 2 — 751/81 120 egz. A-4 Cena 45 zl PL