Przedmiotem wynalazku jest ewaporometr z przeznaczeniem do pomiaru zmian retencji glebowej.Zgodnie z dotychczasowym stanem techniki przy badaniach zwiazanych ze zmianami retencji glebowej stosuje sie wazony zawierajace monolit glebowy wyposazone w porowata czesc denna i zabudowane w specjalnie wykonanych studzienkach bedacych równoczesnie miejscem usytuowania pojemników na przesiakajaca wode.W trakcie dokonywania pomiarów kazdorazowo wazon przenosi sie, przy uzyciu dzwigu na wage postumentowa celem okreslenia zmian ciezarowych, a przesiak mierzy sie objetosciowo po wyjeciu pojemnika przy zastosowa¬ niu cylindrów miarowych (patrz: Bac St. junior: Metodyka pomiarów parowania terenowego za pomoca ewaporometrów; Prace Glównego Komitetu Gospodarki Wodnej i Surowcowej PAN, t.X, 1970, W-wa).W ewaporometrze wedlug wynalazku kolnierz wazonu opiera sie na dwóch zabudowanych trwale w obudowie studzienki pryzmatach i jednym pryzmacie usytuowanym na koncu dwuramiennej dzwigni, której drugi koniec oddzialywuje bezposrednio na dzwigniowy uiclad pomiarowy skladajacy sie z trzech powiazanych jednym koncem i podwieszonych przegubowo dzwigni jednoramiennych, z których jedna wspólpracuje bezpos¬ rednio z dzwignia dwuramienna, a dwie pozostale stanowia odpowiednio przeciwciezar i wskaznik pomiarowy.Zastosowana dzwignia dwuramienna wyposazona jest na dluzszym ramieniu w zamocowany przestawnie ciezarek tarujacy. Podpierajace kolnierz wazonu pryzmaty sa rozstawione o kat a równy 120°. Studzienka pomiarowa ewaporometru polaczona jest kanalem z szybem pomiarowym wyposazonym w plywak powiazany ukladem dzwigniowym z wskaznikiem pomiaru objetosci przesiaku i rurka do jego odciagania. Usytuowany w szybie pomiarowym plywak polaczony jest trwale z pionowym drazkiem zawieszonym przegubowo, przy zastosowaniu dwóch dzwigni na sciance szybu, przy czym górna dzwignia, w miejscu jej podwieszenia, wyposazona jest w trwale zamocowany wskaznik pomiaru objetosci przesiaku.Rozwiazanie ewaporometru wedlug wynalazku pozwala na dowolny termin przeprowadzania obserwacji i na ilosciowa ocene zmian w dowolnych interwalach czasu bez potrzeby korzystania z pomocy urzadzen dzwigowych co tym samym w znacznym stopniu podnosi bezpieczenstwo osób obslugujacych ewaporometr.109 764 Przedmiot wynalazku jest pokazany w przykladzie wykonanym na rysunku, na którym fig. 1 przedstawia schemat ukladu pomiarowego ewaporometru, a fig. 2 rozmieszczenie pryzmatów stanowiacych podpore kolnie¬ rza wazonu mieszczacego monolit glebowy.Zaglebiony w studzience pomiarowej 1 wazon 2 z porowatym dnem 3 swoim kolnierzem 4 opiera sie na trzech rozstawionych co 120° pryzmatach 5, 6 i 7 z których pryzmaty 5 i 6 zamocowane sa trwale w obudowie ftudzienki, 1 natomiast pryzmat 7 zamocowany jest na jednym koncu dwuramiennej dzwigni 8, podpartej niesymetrycznie pryzmatem 9 i wspólpracujacej drugim koncem z ukladem pomiarowym róznic wagowych badanego monolitu glebowego 10. Dluzsze ramie dzwigni dwuramiennej 8 wyposazone jest w mocowany przestawnie ciezarek tarujacy 11. Uklad pomiarowy róznic wagowych monolitu glebowego 10 sklada sie z trzech "powiazanych wzajemnie jednym koncem dzwigni jednoramiennych 12, 13 i 14 zawieszonych przegubowo na wsporniku 15 mocowanym do scianki szybu pomiarowego 16, przy czym srodkowa z tych dzwigni 12 od strony wolnej opiera sie bezposrednio, wzglednie posrednio o koniec dzwigni dwuramiennej 8, a pozostale dwie stanowia odpowiednio przeciwciezar 13 i wskaznik pomiarowy 14 dla skali wagowej, okreslonej w kilogramach 17 usytuowanej na tabliczce 18.Studzienka pomiarowa 1 polaczona jest kanalem 19 z szybem pomiarowym 16, który wyposazony jest w plywak 20 powiazany na trwale z pionowym drazkiem 21 zawieszonym przegubowo poprzez dwie dzwignie 22 i 23, na sciance szybu 16, przy czym dzwignia 23, w miesjcu przegubowego zawieszenia, wyposazona jest w trwale zamocowany wskaznik 24 dla skali objetosci przesiaku, okreslonej w litrach 25 i usytuowanej odpowiednio na tabliczce 18. Szyb pomiarowy 16 dodatkowo wyposazony jest w rurke 26 sluzaca do odciagania przesiaku 27.Celem przeprowadzenia pomiaru zmian retencji glebowej wazon 2 zostaje wypelniony monolitem glebowym 10, na który oddzialywuja naturalne warunki atmosferyczne, przy czym wszelkie zmiany wagowe, mierzone sa na skali 17, a objetosc przesiaku 27 gromadzaca sie na dnie studzienki pomiarowej 1 na zasadzie naczyn polaczonych mierzona jest w szybie pomiarowym 16 na skali 25.Zastrzezenia patentowe 1. Ewaporometr z przeznaczeniem do pomiaru zmian retencji glebowej zaopatrzony w znany wazon o porowatym dnie umieszczony w studzience gromadzacej przesiak, znamienny tym, ze kolnierz (4) wazonu (2) opiera sie na dwóch zabudowanych trwale w obudowie studzienki (1) pryzmatach (5, 6) i jednym pryzmacie (7) usytuowanym na koncu dwuramiennej dzwigni (8), której drugi koniec oddzialywuje bezposred¬ nio na dzwigniowy uklad pomiarowy skladajacy sie z trzech powiazanych jednym koncem i podwieszonych przegubowo dzwigni jednoramiennych (12, 13, 14), z których jedna (12) wspólpracuje bezposrednio z dzwignia dwuramienna (8), a pozostale dwie stanowia odpowiednio przeciwciezar (13) i wskaznik pomiarowy (14). 2. Ewaporometr wedlug zastrz. 1, znamienny tym, ze dluzsze ramie dwuramiennej dzwigni (8) wyposazone jest w zamocowany przestawnie ciezarek tarujacy (11). 3. Ewaporometr wedlug zastrz. 1, znamienny tym, ze podpierajace kolnierz (4) wazonu (2) pryzmaty (5,6, 7) rozstawione sa o kata- równy 120°. 4. Ewaporometr wedlug zastrz. 1, znamienny tym, ze studzienka pomiarowa (1) polaczona jest kanalem (19) z szybem pomiarowym (16) wyposazonym w plywak (20) powiazany ukladem dzwigniowym z wskaznikiem pomiaru (24) objetosci przesiaku (27) i rurke do jego odciagania (26). 5. Ewaporometr wedlug zastrz.4, znamienny tym, ze plywak (20) polaczony jest trwale z pionowym drazkiem (21) zawieszonym przegubowo, przy zastosowaniu dwóch dzwigni (22 i 23), na sciance szybu pomiarowego (16), przy czym dzwignia (23) w miejscu jej podwieszenia wyposazona jest w trwale zamocowany wskaznik (24).109 764 \ PL