Przedmiotem wynalazku jest urzadzenie do sor¬ towania, zwlaszcza ziemniaków z sitami wstrzaso¬ wymi, umieszczonymi jedno nad drugim.Znane sa maszyny do sortowania ziemniaków z sitami lezacymi jedno nad drugim, które sa tak urzadzone, ze daja sie z maszyny wyjmowac celem wymiany na inne o zmienionym ksztalcie i wiel¬ kosci oczek. Drgajace tam i z powrotem sita tych maszyn sa zwykle pochylone od strony wejsciowej do wyjsciowej okolo 6—8 stopni, aby osiagnac transport ziemniaków przez oczka do przodu. Jak wiadomo sortowanie jest tym dokladniejsze im mniejsze jest pochylenie sit. Szczególna trudnosc sprawiaja ziemniaki o ksztalcie wydluzonym, które musza przechodzic przez oczka sit z góry na dól swoim mniejszym przekrojem. Strumien ziem¬ niaków nie moze byc dokladnie regulowany przez przechyl sit, gdyz ziemniaki dostaja sie na powierz¬ chnie wstrzasowe z pewna poczatkowa predkoscia i nabieraja predkosci przesuwania, która przechylem sit nie da sie regulowac.Celem wynalazku jest opracowanie takiego urza¬ dzenia do sortowania, w którym przesuw bulw ziemniaczanych od jednego do drugiego rzedu oczek moze byc dokladnie sterowany, dlugosc skoku zmie¬ nia sie w sposób ciagly i gdzie czestotliwosc drgan sit da sie nastawic oraz dopasowac do róznych ksztaltów bulw.Wedlug wynalazku cel ten osiagnieto dzieki te¬ mu, ze kazda para sit wstrzasowych umieszczona 30 20 25 poziomo w stojaku maszyny, poruszana jest przez dwa wykorbione waly przeciwbiezne, skladajace sie z dwóch walków czesciowych. Kazdy wal wykor¬ biony sklada sie z walka wydrazonego, w którym umieszczony jest walek wewetrzny z krzywkami mimosrodowymi osadzonymi na jego koncach.Przeciwbieznosc walu wykorbionego jest zmienna i da sie przestawic az do wspólbieznosci. Predkosc obrotowa walów wykorbionych jest regulowana w sposób ciagly za pomoca napedu z paska klino¬ wego. Do rozdzialu bulw na cala szerokosc sit wstrzasowych sluzy wyscielany rozdzielacz o ksztal¬ cie pryzmatycznym umieszczony w rynnie podaja¬ cej.W innym przykladzie wykonania urzadzenia do sortowania wedlug wynalazku w stojaku maszyny umieszczono tylko jeden wal wykorbiony, który sklada sie z wydrazonego walka z osadzonym na nim kolem napedowym i umieszczonego w nim walka wewnetrznego, posiadajacego na swym wol¬ nym koncu, który wystaje z walka wydrazonego, pierwszy mimosród wraz z zamocowanym na nim drugim mimosrodem o skoku dwukrotnie wiekszym od mimosrodu pierwszego i który przekrecony jest w stosunku do pierwszego mimosrodu o 180 stopni.Drugi koniec walka wewnetrznego wyposazony jest przez posrednie polaczenie za pomoca sprezyny pió¬ rowej w kolo napedowe, które wraz z kelem nape¬ dowym walka wydrazonego jest napedzane przez wspólny silnik napedowy. Na pierwszym mimosro- 108 808108 808 3 '¦* dzie umieszczono drugi: mimosród o dwukrotnie wiekszym skoku niz pierwszy. Dla uzyskania prze- ciwbieznosci drugi mimosród jest odwrócony w sto¬ sunku do pierwszegp o 180 stopni. Zastosowanie po¬ jedynczego napedu walków jest pod wzgledem- wy¬ konania technicznego bardziej proste i oszczedniej¬ sze.Przedmiot wynalazku jest uwidoczniony w przy¬ kladzie wykonania na rysunku, na którym fig. 1 przedstawia urzadzenie sortujace o napedzie dwu- walowym w przekroju, fig. 2 przedstawia uklad napedowy urzadzenia sortujacego wedlug fig. 1 W rzucie poziomym, a fig. 3 przedstawia urzadzenie sortujace o napedzie jednowalowym.W stojaku maszyny 10 umieszczone sa poziomo dwie pary sit wstrzasowych 12 jedna nad druga.W czesci 34 stojaka maszyny 10 umieszczone jest urzadzenie napedowe 1, zlozone z silnika 30, prze¬ kladni pasowej 31 oraz zespolu popychaczy 32.Z walkiem napedowym silnika 30 polaczone jest rozporowe kolo zamachowe, które przez szeroki pas klinowy 25 napedza szerokorowkowe kolo pasowe 34 znajdujace sie na wale posredniczacym 26 ma¬ szyny (fig. 2). Po obu stronach kola pasowego 34 umieszczono na wale posredniczacym 26 po jednym kole pasowym 35; kazde z tych kól napedza za po¬ srednictwem paska klinowego 27 odpowiednie kolo pasowe 28 polaczone na sztywno z wydrazonym walkiem 21. Wydrazony walek 21a jest napedzany od walka 21 za posrednictwem napedu zebatkowego, zlozonego z zebatki 24 oraz kól zebatych 36 osa¬ dzonych na wydrazonych walkach 21, 21a. Wew¬ natrz wydrazonych walków 21, 21a umieszczono wal¬ ki wewnetrzne 22, 22a na ich odcinkach wysta¬ jacych z walów wydrazonych znajduja sie prze¬ stawne krzywki mimosrodowe 23, 23a, które przy¬ legaja do plytek 37, popychaczy 33. Popychacze 33 polaczone sa z parami sit wstrzasowych 12, 12a.W urzadzeniu wedlug wynalazku osiagnieto zwie¬ kszenie wydajnosci o 30% w stosunku do znanych dotad urzadzen sortowniczych. Umozliwia ono rów¬ niez bardziej dokladne sortowanie. Ziemniaki nie ulegaja tu uszkodzeniom przez zbedne wstrzasy i drgania, gdyz szybkosc przesuwu jest uzalezniona od regulowanego pochylenia sit.Dzieki zastosowaniu dwóch walków wykorbio¬ nych 20, 20a, urzadzenie sortujace. jest bardzo sta¬ teczne, gdyz przy normalnej pracy, pary sit 12, 12a poruszane sa przeciwbieznie. Przeciwbieznosc moze byc przestawiana az do osiagniecia wspólbieznosci par sitowych 12, 12a.* Przedstawiony na rys. 3 naped jednowalowy skla¬ da sie wykorbionego walu 120, który jest umiesz¬ czony w stojaku maszyny 10. Wykorbiony wal 120 sklada sie z wydrazonego walka 121, w którym B umieszczono walek wewnetrzny 122. Wydrazony wa¬ lek 121 ma na jednym koncu kolo napedowe 128, które przez pas klinowy 127 polaczone jest z kolem pasowym 135 umieszczonym na osi napedowej sil¬ nika 30. Wystajacy z wydrazonego walka 121 wolny io koniec 122a walka wewnetrznego 122 posiada mimo¬ sród 123, na którym umieszczony jest drugi mimo¬ sród 123a. Ten drugi mimosród 123a ma dwukrotnie wiekszy skok w stosunku do pierwszego i odwrócony jest do niego o 180 stopni, przez co osiaga sie wy- 15 magana przeciwbieznosc. Koniec walka wewnetrz¬ nego, lezacy naprzeciw konca 122a, wyposazonego w obydwa mimosrody 123, 123a, przenosi moment obrotowy na rowkowe kolo pasowe 228 przez pola¬ czenie za pomoca sprezyny piórowej 150. Poprzez 20 pas klinowy 227 laczy sie ona z kolem pasowym 235, które wraz z kolem pasowym 135 umieszczone jest na osi napedowej silnika 30. 15 Zastrzezenia pa te n t o w e 1. Urzadzenie do sortowania, zwlaszcza ziemnia¬ ków z sitami wstrzasowymi umieszczonymi jedno nad drugim, znamienne tym, ze ma dwie pary sit (12, 12a) umieszczone poziomo w stojaku maszyny so (10) oraz przeciwbiezne waly wykorbione (20, 20b) napedzajace sita, skladajace sie z dwóch walków czesciowych (£1, 21a, 22, 22a) przy czym w wydrazo¬ nym walku (21, 21a) umieszczony jest walek wew¬ netrzny (22, 22a) z krzywkami mimosrodowymi (23, 35 23a) osadzonymi na jego koncach. 2. Urzadzenie do sortowania, zwlaszcza ziemnia¬ ków z sitami wstrzasowymi umieszczonymi jedno nad drugim, znamienne tym, ze w stojaku maszyny (10) umieszczony jest pojedynczy wal korbowy (120), 40 który sklada sie z wydrazonego walu (121) polaczo¬ nego z kolem napedowym (128), w którym umiesz¬ czony jest walek wewnetrzny (122), którego wolny koniec (122a) wystajacy z walu wydrazonego (121) ma pierwszy mimosród (123) z umieszczonym na nim 45 drugim mimosrodem (123a) majacym w stosunku do pierwszego mimosrodu (123) dwukrotnie wiekszy skok i przekrecony jest do niego o 180°, jedno¬ czesnie drugi koniec walka wewnetrznego (122) przy zastosowaniu polaczenia przez sprezyne pió- B0 rowa (150) wyposazony jest w kolo napedowe (228), które wraz z kolem napedowym (123) nape¬ dzane jest wspólnie przez silnik (30).108 808108 808 22g Alt 450. *22 Ml-J 235 2fa+£2) Uru'¥X:2(£1-»EZ) %4Z5 •P IG.3 LDA. Zakl. 2. Zam. 2368/80. 100 egz.Cena 45 zl PL