PL108757B1 - Copper-nickel-tin alloy also a method of producing copper-nickel-tin alloy - Google Patents

Description

Przedmiotem wynalazku jest stop miedziowo-ni¬ klowo-cynowy oraz sposób wytwarzania stopu miedziowo-niklowo-cynowego.Stop wedlug wynalazku przeznaczony jest zwla¬ szcza na sprezyny przewodzace prad elektryczny w urzadzeniach i aparaturze elektrycznej, elektro¬ nicznej i telekomunikacyjnej. Charakteryzuje sie on podwyzszonymi wlasnosciami sprezystymi i wy¬ soka przewodnoscia elektryczna.Dotychczas znanych jest kilka gatunków stopów miedzi stosowanych na elementy sprezyste prze¬ wodzace prad elektryczny. Naleza do nich brazy berylowe, brazy cynowo-fosforowe i mosiadze wy- sokoniklowe. Stopy te charakteryzuja sie wysokimi wlasnosciami mechanicznymi, w szczególnosci spre¬ zystymi oraz dobrym przewodnictwem elektrycz¬ nym, jak równiez odpornoscia korozyjna. Brazy cynowe i mosiadze wysokoniklowe traca jednak swoje wysokie wlasnosci mechaniczne w przypad¬ ku lutowania lub innego sposobu laczenia w pod¬ wyzszonych temperaturach.Stop miedzi wedlug wynalazku zawiera od 1 do 5% wagowych niklu, od 1 do 5°/o wagowych cyny, reszta miedz oraz korzystnie modyfikotory w po¬ staci tytanu, cyrkonu i fosforu.Modyfikatory dodaje sie lacznie lub rozdzielnie w nastepujacych ilosciach wagowych: tytanu do 0,1%, cyrkonu do 0,l°/o, fosforu do 0,01%.Sposób wytwarzania stopu wedlug wynalazku polega na tym, ze stop poddaje sie przeróbce pla- 10 15 stycznej na zimno, stosujac zgniot nie mniejszy niz 70%, a nastepnie procesowi starzenia w tem¬ peraturze 250—350°C w czasie 1—2 godzin.Przez stosowanie tak duzego zgniotu, stop uzys¬ kuje wysokie wlasnosci mechaniczne, a zwlaszcza wysoka sprezystosc. Natomiast w wyniku obróbki cieplnej nastepuje rozpad spinoidalny dodatkowo mocujacy stop.Stop wedlug wynalazku przewyzsza wytrzyma¬ loscia i przewodnoscia elektryczna brazy cynowe i mosiadze wysokoniklowe, a ponadto proces luto¬ wania nie powoduje obnizenia jego wlasnosci me¬ chanicznych.Stop wedlug wynalazku posiada wlasnosci zbli¬ zone do brazu berylowego i moze byc jego zamien¬ nikiem, przy czym w procesie wytwarzania unika sie wysoce toksycznych tlenków berylu.Przyklad. Stop wedlug wynalazku posiada nastepujacy sklad wagowy: 3,7% Ni, 3,7% Sn, 0,009% P, reszta miedz. Proces wytwarzania stopu polega na tym, ze elektrolityczna miedz katodowa w ilosci 250 kg oraz nikiel katodowy w ilosci 10 kg, kieruje sie do tygla grafitowego, w bez- rdzeniowym piecu indukcyjnym. Nastepnie wsad pokrywa sie zwarta warstwa wysuszonego wegla drzewnego i roztapia sie zawarte w tyglu surowce wsadowe.Po roztopieniu miedzi i rozpuszczeniu w niej niklu, doprowadza sie kapiel do temperatury 1150—1200°C, a nastepnie wprowadza sie do niej 108 7573 108 757 4 porcjami cyne w ilosci 10 kg. Uzyskany w ten sposób stop odtlenia sie fosforem w ilosci 0,025 kg, który wprowadza sie w postaci stopu wstepnego z miedzia i w temperaturze 1100—1150°C metal odlewa sie statycznie do wlewnicy zeliwnej. Uzys¬ kany w ten sposób wlewek poddaje sie obróbce mechanicznej, a nastepnie nagrzewa sie go w cza¬ sie 2 godzin do przeróbki plastycznej na goraco, w temperaturze 850°C i walcuje na pas o gru¬ bosci 3 mm.Po oczyszczeniu powierzchni, pasy walcuje sie na zimno ze stopniem zgniotu 90°/o. Tasme na wy¬ miarze gotowym poddaje sie procesowi starzenia w temperaturze 28p°C w czasie 1,5 godziny. Tak otrzymany stop posiada wytrzymalosc na rozciaga¬ nie 85 kG/mmV a jego przewodnosc elektryczna wynosi 12 O-imm-2.Zastrzezenia patentowe 1. Stop miedziowo-niklowo-cynowy, znamienny tym, ze zawiera od 1 do 5% wagowych niklu, od 1 do 5f/o wagowych cyny, reszta miedz. 5 2. Stop wedlug zastrz. 1, znamienny tym, ze za¬ wiera modyfikatory w postaci tytanu i/lub cyr¬ konu i/lub fosforu. 3. Stop wedlug zastrz. 2, znamienny tym, ze do¬ datek modyfikatorów wynosi wagowo: tytanu do 0,l°/o, cyrkonu do 0,lf/o, fosforu do 0,01%. 4. Sposób wytwarzania stopu miedziowo-niklo- wo-cynowego zawierajacego od 1 do 5f/o wago¬ wych niklu, od 1 do 5*/o wagowych ceny, reszta miedz, bez lub z dodatkiem modyfikatorów w po¬ staci tytanu, cyrkonu i fosforu, znamienny tym, ze stop poddaje sie przeróbce plastycznej na zim¬ no, stosujac zgniot nie mniejszy niz 70°/o, a na¬ stepnie procesowi starzenia w temperaturze 250— 350°C w czasie 1—2 godzin. 10 15 ZGK Oddz. 2 Chorzów, zam. 1130/80 Cena 45 zl — 110 egz. PL

Claims (4)

1. Zastrzezenia patentowe 1. Stop miedziowo-niklowo-cynowy, znamienny tym, ze zawiera od 1 do 5% wagowych niklu, od 1 do 5f/o wagowych cyny, reszta miedz. 5
2. 2. Stop wedlug zastrz. 1, znamienny tym, ze za¬ wiera modyfikatory w postaci tytanu i/lub cyr¬ konu i/lub fosforu.
3. 3. Stop wedlug zastrz. 2, znamienny tym, ze do¬ datek modyfikatorów wynosi wagowo: tytanu do 0,l°/o, cyrkonu do 0,lf/o, fosforu do 0,01%.
4. 4. Sposób wytwarzania stopu miedziowo-niklo- wo-cynowego zawierajacego od 1 do 5f/o wago¬ wych niklu, od 1 do 5*/o wagowych ceny, reszta miedz, bez lub z dodatkiem modyfikatorów w po¬ staci tytanu, cyrkonu i fosforu, znamienny tym, ze stop poddaje sie przeróbce plastycznej na zim¬ no, stosujac zgniot nie mniejszy niz 70°/o, a na¬ stepnie procesowi starzenia w temperaturze 250— 350°C w czasie 1—2 godzin. 10 15 ZGK Oddz. 2 Chorzów, zam. 1130/80 Cena 45 zl — 110 egz. PL