Wynalazek niniejszy dotyczy urzadze¬ nia szlifujacego i polerujacego szklo w spo¬ sób ciagly po obu jego stronach jednocze¬ snie; w tym celu szklo w postaci tafli nie¬ przerwanej lub pocietej przesuwane jest bez przerwy przez urzadzenie szlifujace ja po obu stronach jednoczesnie, a nastepnie przez urzadzenie polerujace te tafle rów¬ niez po obu stronach jednoczesnie.Na rysunkach fig, 1 przedstawia widok zboku w czesciowym przekroju fragmentu urzadzenia wygladzajacego; fig. 2—sche¬ mat samoczynnego przyrzadu ustawiajace¬ go tafle szklana; fig. 3—pionowy przekrój poprzeczny wzdluz linji 3—3 na fig. 4 od¬ miennego urzadzenia polerujacego; fig. 4—widok zgóry tegoz urzadzenia; fig. 5— widok zboku czesci roboczej wirnika szli¬ fujacego; a fig. 6—widok zgóry czesci wir¬ nika polerujacego. Na wszystkich tych fi¬ gurach jednakowe cyfry oznaczaja jedna¬ kowe lub odpowiadajace sobie czesci.Zgodnie z fig. 1, para walców 4 chwyta tafle szklana i wprowadza ja pomiedzy dwa wirniki zaopatrzone w powierzchnie szlifujace 5 i 6. Po przejsciu pomiedzy te- mi wirnikami, tafla wchodzi pomiedzy dru¬ ga pare walców 7 i 8 (oznacza linjami prze- rywanemi), z których walec 7 otrzymuje naped, a nastepnie pomiedzy druga pare wirników, takich samych jak poprzednie, z których uwidoczniony jest w przekroju tylko wirnik dolny, zaopatrzony w po¬ wierzchnie szlifujace 5a. Szklo przechodzi nastepnie pomiedzy kolejnemi parami wal¬ ców i wirników szlifujacych w ilosci po-trzebnej do nalezytego odszlifowania szkla, a nastepnie pomiedzy kolejnemi parami wir- nikonirpojeru|a^ych ¦ |v ilosci niezbednej do nalezytego wyodpolerowania szkla* Wszystkie dolne wirniki szlifujace i pole¬ rujace sa jednakowe, takze i wszystkie gór¬ ne wirniki szlifujace i polerujace sa równiez jednakowe. Opisane zostana naj¬ pierw dolne wirniki szlifujace i poleruja¬ ce, z których jeden uwidoczniony jest na fig. 1 w widoku zboku, a drugi — w prze¬ kroju podluznym. Powierzchnie szlifujace 5a tych wirników przymocowane sa w zwy¬ kly sposób do tarczy 12 osadzonej na wale 9 obracajacym sie w lozyskach 10 osadzo¬ nych w rurze 11, przesuwajacej sie w po¬ chwie 13 przymocowanej capomoca lap do dwóch belek /5. Do rury 11 przymocowana jest szkrzynka 16, mieszczaca stozkowa przekladnie zebata w postaci stozkowego kólka zebatego 17 zamocowanego na wale 9 i napedzanego zapomoca kólka zebatego 18 osadzonego na wale 19 napedzanym przez odpowiedni naped pasowy tak, aby rura 11 i wal 9 mogly przesuwac sie zlekka pionowo. Polozenie rury 11 w pochwie 13, a przez to i wysokosc polozenia powierzch¬ ni roboczej wirnika, nastawia sie zapomoca wrzeciona 20, zmocowanego w punkcie 21 ze skrzynka 16 i zaopatrzonego w gwint i nasrubek 22 zmocowany ze stozkowem kól¬ kiem zebatem 23, wspóldzialaj acem z ta- kiemz kólkiem 24 osadzonem na walku 25.Na pochwie 13 znajduje sie skrzynka 26, w której mieszcza sie powyzsze kólka ze¬ bate, przyczem wrzeciono 20 moze przesu¬ wac sie podluznie, walek 25 obracac, a na¬ srubek 22 jedynie nasrubowywac na wrze¬ ciono 20; nie posiada on jednak ruchu pio¬ nowego w skrzynce 26. Aby podniesc lub opuscic rure 11 wraz z wirnikiem nalezy wiec jedynie pokrecic odpowiednio wal¬ kiem 25. Ciezar wirnika i jego czesci zrów¬ nowazony jest przez dwa ciezarki 27 za¬ wieszone na linkach 28, przebiegajacych po kólkach linowych 28, które sa przymo¬ cowane drugiemi koncami w punkcie 30 do skrzynki 16. Wewnatrz walu 9 znajdu¬ je sie kanal, którego górny koniec otwiera sie ku szklu, a dolny koniec walu 9 wcho¬ dzi przez dlawice 32 do skrzynki 31, do której czynnik szlifujacy szklo i wode wprowadza sie otworami 33, skad miesza¬ nina wody z tym czynnikiem przechodzi kanalem w wale 9 do szkla.Górne wirniki sa podobne do wirników dolnych z ta róznica jedynie, ze czynnik szlifujacy i wode wprowadza sie bezpo¬ srednio na powierzchnie górna szkla, wo¬ bec c^ego waly wirników górnych nie po¬ siadaja kanalów i skrzynek 31. Ciezar ru¬ ry 11 i jej czesci stara sie przesunac ja w pochwie 13 ku dolowi, wobec czego nasru¬ bek 22 zapobiega jedynie opuszczanie sie rury 11 i to w ten sposób, iz kolnierz 37 rury // wspiera sie na tarczy 27 zakoncza¬ jacej wrzeciono 20, przyczem oczywiscie rura 11 moze przesuwac sie ku górze nie¬ zaleznie od wrzeciona 20. Rure 11 mozna podniesc szybko (w przypadku np. peknie¬ cia tafli szklanej) zapomoca dzwigni 34, 35 osadzonej na czopie 36, umieszczonym na pochwie 13. Jezeli nacisnac ramie 34 tej dzwigni, to jej ramie 35 podnosi kolnierz 37, a wraz z nim i rure 11.Wszystkie pary walców wprowadzaja¬ cych szklo pomiedzy wirniki sa jednakowe i napedzane w taki sam sposób. Naped tych walców uwidoczniony jest na fig. 1 dla walców 7, 8, z których walec 7 osadzony jest w lozyskach utworzonych w dwóch ramkach 38, które moga przesuwac sie po pionowych slupkach prowadniczych 39, polaczonych z poprzeczkami 39a przymo- cowanemi do belek 15a. Kazda z ramek 38 polaczona jest drazkiem 40 z dzwignia 41, 42 osadzona obrotowo na osi 43 wspornika 44, umieszczonego na belce 15". Dluzsze ramie 42 tej dzwigni zaopatrzone jest w ciezarek 45, równowazacy ciezar walca 7 i jego dodatków, oraz we wskazówke 46 poruszajaca sie wzgledem podzialki 47,dla wskazywania wysokosci polozenia tafli szklanej wzgledem belek 15a: Walec 8 obraca sie natomiast w lozyskach utworzo¬ nych w dwóch ramkach 48, które moga równiez przesuwac sie po slupkach kierow¬ niczych 39. Pomiedzy ramkami 38 i 48 u- mieszczone sa sprezyny przyciskajace do siebie walce 7 i 8, celem scisniecia pomie¬ dzy niemi szkla. Walec 7 napedzany jest za posrednictwem kólka lancuchowego, o- sadzonego na jego osi, lancucha 51 oraz kólka lancuchowego 52 polaczonego ze sli¬ macznica 53, wspóldzialajaca ze slimakiem 54 osadzonym na walku 55, napedzanym w odpowiedni sposób i przebiegajacym wzdluz calego urzadzenia, przyczem walek 55 oraz kólka 52 i 53 wspieraja sie na wspornikach 56, umieszczonych na b(el- ce 15.Dla puszczenia w ruch urzadzenia, na¬ lezy najpierw nastawic wysokosc polozenia wirników dolnych droga obracania ich wal¬ ków 25 tak, aby powierzchnie robocze tych wirników znajdowaly sie w jednej pla¬ szczyznie, a nastepnie podnosi sie wirniki górne zapomoca wlasciwych im walków 25, poczem tafle szklana wprowadza sie po¬ miedzy poszczególne pary walców, a gdy juz szklo przesunie sie ponad wirnikami dolnemi, dopiero wówczas opuszcza sie na nie wirniki górne, obracajac odpowiednio ich walki 25. Zuzycie powierzchni robo¬ czych wirników dolnych wskazuja wska¬ zówki 46 na podzialce 47, przyczem zuzy¬ cie to mozna wyrównac, obracajac walki 25 wirników dolnych tak, aby sprowadzic wskazówki 46 do nalezytej pozycji wzgle¬ dem podzialek 47, doprowadzajac przez to powierzchnie robocze wirników dolnych zawsze do tej samej plaszczyzny.Wyrównywanie zuzycia powierzchni roboczych wirników dolnych moze byc wy¬ konane samoczynnie, zapomoca przyrzadu uwidocznionego schematycznie na fig. 3, gdzie zamiast wskazówki 46 umieszczony jest na ramieniu 42 kontakt elektryczny 57, a zamiast podzialki 47 — drugi kontakt 58, umocowany na belce 15a. Oba kontakty 57 i 58 znajduja sie w obwodzie elektrycz¬ nym, zawierajacym zródlo pradu 59 i elek¬ tromagnes 60, który porusza ramie kontak¬ towe 61 dla laczenia dwu kontaktów 62 zamykajace ób|wód silnika obracajacego walek 25 wirnika dolnego. Jezeli wiec wal¬ ce 7 i 8 opuszczaja sie wskutek zuzycia, po¬ wierzchni roboczej przyleglych im wirni¬ ków, to wówczas kontakty 57 i 58 wchodza w zetkniecie, wskutek czego magnes 60 przyciaga ramie 61, które zamyka obwód silnika obracajacego walek 25 w celu pod¬ niesienia wirnika, a wraz z nim szkla i wal¬ ców 7 i 8, az do chwili rozlaczenia sie kon¬ taktów 57 i 58.Wirniki polerujace posiadaja taki sam ustrój, jak wirniki szlifujace za wyjatkiem jedynie ich powierzchni roboczych, która jest przedstawiona na fig, 5, gdzie wal 9 wirnika polerujacego dzwiga rame 72, na której osadzona jest pewna ilosc tarcz po¬ lerujacych 73, zwyklego typu. Wewnatrz walu 9 znajduje sie kanal polaczony z ru¬ ra 74, rozgaleziajaca sie na dwie odnogi 75 otwierajace sie ku tafli szklanej. Czynnik polerujacy i woda, wprowadzone do dlaw- nicy w dolnym koncu walu 9, dochodza do szkla 2 rurka 74 i jej odnogami 75.W odmiennem urzadzeniu do szlifowa¬ nia i polerowania szkla, przedstawionem na fig. 3 i 4, tafla szklana znajduje sie w plaszczyznie pionowej, a waly wirników sa poziome, lecz calosc urzadzenia pozo¬ staje w zasadzie bez zmiany. Pochwy 13 wirników umieszczone sa tu na belkach 63, lezacych na wzniesionem podmurowaniu 64. Do belek 63 przymocowane sa belki pionowe 65, dzwigajace slupki kierownicze 39 dla ramek 38 i 48, w których osadzone sa walce 7, 8. Ramki dolne 38 i 48 i ich czesci zostaly na rysunku pominiete, a drazki kierownicze 39 tych ramek i ich czesci sa czesciowo uwidocznione linjami przerwanemi w srodku fig. 3. Do belek — 3 —pionowych 65 pod wirnikami przymocowa¬ na jest belka poprzeczna 66 dzwigajaca walec 67f na którym wspiera sie tafla szkla¬ na 2. Wirniki 5, znajdujace sie po jednej stroaue szkla, nastawia sie w kierunku osi clo okreslonej pozycji wskazywanej przez wskaizówke 46 na podzialce 47. Wirniki 6, po drugniej stronie szkla, przyciskane sa do niego przez dwie przeciwwagi 68 zawie¬ szone za posrednictwem drazka 69 na lin¬ kach 70 biegnacych po kólkach linowych 71, przyczem drugi koniec tych linek przy¬ mocowany jest do skrzynki 16, podobnie jak linki 28 w urzadzeniu podanem na fig. 1, Wirniki 6 przyciska sie do szkla tak sa¬ mo* jak wirniki górne na fig. 1. Czynniki obrabiajace szklo i woda doprowadzane sa do wirników przez dlawnice, takie same jak dlawnice 31 wirników dolnych na fig.\. Wirniki nalezace do jednej pary obraca¬ ne sa w kierunkach przeciwnych, a to dla¬ tego, aby w miare mozliwosci nie wytwa¬ rzaly one w plaszczyznie szkla zadnych naprezen, Nad tafla szkla (fig. 3 i 4) i po jej bokach [fig. 1) mozna umiescic walce 67 celem zapobiegniecia ruchom poprzecz¬ nym tafli.Aby czynnik obrabiajacy szklo i woda nie mogly byc wyrzucone sila odsrodkowa poza obreb wirników szlifujacych, po¬ wierzchnie krancowe tych wirników maja postac pierscienia 78 zaopatrzonego w row¬ ki promieniste 77 niedochodzace jednak do krawedzi wirnika (fig. 1 i 6), przyczem przekrój wirnika dolnego, uwidoczniony na fig. 1, przechodzi z jednej strony wirnika przez jeden z rzeczonych rowków promie¬ nistych 77, a z drugiej strony — przez pierscienie 78 pomiedzy dwoma takiemi rowkami. Niepozlobkowana krawedz po¬ wierzchni roboczej wirnika styka sie za¬ wsze ze szklem i zuzywa wraz z nia, przy¬ trzymujac materjal szlifujacy i wode we¬ wnatrz obwodu wirnika, w szparach po¬ miedzy poszczególnemi powierzchniami Heirnika. Wirniki szlifujace mozna zaopa¬ trzyc z zewnatrz w specjalna oslone pier¬ scieniowa, która dla wirników polerujacych nie jest jednak naogól potrzebna.Wirniki szlifujace i polerujace opisane zostaly i wskazane na rysunkach jedynie jako przyklad, gdyz moga one równiez miec postac narzadów nieruchomych lub o ruchu posuwistym, przyczem wirniki nalezace do jednej pary moga nie ibyc zupelnie jedna¬ kowe, lecz w kazdym razie ich powierzch¬ nie robocze powinny calkowicie do siebie pasowac tak, aby jeden z nich podtrzymy¬ wal tafle szklana, a drugi cisnal na nia. Do wskazywania wysokosci polozenia szkla moga sluzyc nietylko walce posuwajace tafle szkla lecz i drazki lub walce specjal¬ ne, stykajace sie ze szklem celem wskazy¬ wania wysokosci jego polozenia. Urzadze¬ nie samoczynne (fig. 2), utrzymujace po¬ wierzchnie roboczawirników w pozycji sta¬ lej stosuje sie jedynie wzgledem wirników szlifujacych, a zwlaszcza wirników szlifu¬ jacych szklo zgruba, których powierzchnia robocza ulega szybkiemu zuzyciu. Wyna¬ lazek nie ogranicza sie wiec do urzadzenia opisanego powyzej, gdyz mozna go zmie¬ niac, nie odbiegajac przez ta od istoty wy¬ nalazku. PL